https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%99%E1%83%9A%E1%83%94_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%97%E1%83%9D_%E1%83%97%E1%83%AE%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%96%E1%83%94_%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98მოკლე სამთო თხილამურებზე სრიალი - რედაქტირების ისტორია2026-07-02T07:36:01Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%99%E1%83%9A%E1%83%94_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%97%E1%83%9D_%E1%83%97%E1%83%AE%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%96%E1%83%94_%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98&diff=277375&oldid=prevTkenchoshvili: ახალი გვერდი: '''მოკლე სამთო თხილამურებზე სრიალი''' – როდესაც სპორტის ეროვნ...2026-06-18T13:43:16Z<p>ახალი გვერდი: '''მოკლე სამთო თხილამურებზე სრიალი''' – როდესაც სპორტის ეროვნ...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''მოკლე სამთო თხილამურებზე სრიალი''' – როდესაც სპორტის ეროვნულ სახეობებზე ვლაპარაკობთ, მკითხველს თვალწინ წარმოუდგება ისინდი, ცხენბურთი, ქართული ჭიდაობა, ლელო... მაგრამ [[საქართველო]]ს მთიანეთში ფართოდ გავრცელებულ მოკლე თხილამურებზე, ალბათ ბუნდოვანი წარმოდგენა აქვს. ამიტომ ორიოდე სიტყვა უნდა ვთქვათ სვანი, ხევსური, თუში, ფშავი, რაჭველი ბიჭუნების მოკლე სამთო თხილამურებზე.<br />
<br />
მოკლე თხილამურები, საქართველოს მთიანეთში უხსოვარი დროიდან არის კულტივირებული. [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]] მას ლეკმარხილას, [[ფშავი|ფშავში]] კანკებს, [[მთიულეთი|მთიულეთ]]–[[გუდამაყარი|გუდამაყარში]] კაგდებს, [[თუშეთი|თუშეთში]] ქოკებს და ქოკლოზებს, ზემო სვანეთში – ლაჭირხალარს, ხოლო ზემო და მთის [[რაჭა|რაჭაშ]]ი – საცურიალეებს და კანკებს უწობდესბენ. ბავშვები 5--6 წლიდან იწყებენ თვითნაკეთი მოკლე თხილამურებით სრიალს და მისდამი ტრფიალი 15 და ზოგჯერ 18 წლამდე გაჰყვებათ ხოლმე. <br />
<br />
საქართველოს სხვადასხვა მთიან რაიონებში, თხილამურების როგორც სიგრძე, ისე დამაგრების წესი სხვადასხვანაირია. ასე მაგალითად, ზემო და მთის რაჭაში მათ აკეთებენ ფეხის ტერფზე ოდნავ გრძელს, რათა ტერფი მჭიდროდ იქნეს დამაგრებული რკალის ბოლოებს შორის, ხოლო თუშეთში – ტერფზე გაცილებით გრძელს და დამატებით საყრდენისათვის (დაშვების დროს ფეხი რომ არ დაუცურდეს) მის წინა ნაწილზე ამაგრებენ პალოებს ან ხის პატარა ნაჭერს. მიმმართველი ფეხისათვის ეს დამატებითი მოწყობილობა მაგრდება რკალის უკანა ნაწილთან, რაც აადვილებს მოხვევებსა და დამუხრუჭებას, აღსანიშნავია, რომ თუშური თხილამურები გარდა იმისა, რომ უფრო გრძელია, თანამედროვე სპორტულ-სასრიალო თხილამურებს უახლოვდება.<br />
<br />
ჩვეულებრივი მოკლე თხილამურები საშუალოდ 85 სანტიმეტრამდე სიგრძისაა, თუმცა ჩვენ შევხვდით 120 სანტიმეტრის სიგრძის თხილამურსაც. ორივე ბოლოზე მათ ღრმულები აქვთ, რომლებშიც ჩამაგრებულია რკალად მოხრილი წნელი. მისი სიმაღლე ნებისმიერია<br />
(ჩვეულებრივად მენჯის სიმაღლემდე აღწევს) და ინდივიდუალური წესით მზადდება. რკალის უკანა მხარე უფრო სქელია, რადგან სწორედ ეს ნაწილი განიცდის დიდ დატვირთვა, მოსახვევებში, დამუხრუჭებისა და სხვა ილეთების შესრულებისას.<br />
<br />
აღნიშნული თხილამურებით სისტემატურად მეცადინეობის შედეგად მთიელები, თავდაპირველად ალბათ ემპირიულად, ხოლო შემდეგ კი წინასწარ მოფიქრებულად და სრულიად შეგნებულად, ეუფლებოდნენ ციცაბო კლდეების გადალახვა და მთებიდან სწრაფად დაშვების ტექნიკას. შეიძლება ითქვას, მათში გამჯდარია ეს ტექნიკა. ერთი და იგივე მოძრაობების მრავალგზისმა განმეორებამ და ტრადიციით მიღებულმა გამოცდილებამ გაამდიდრა მათი ცოდნა.<br />
<br />
მოკლე თხილამურებით სრიალი და შეჯიბრებები მაშინ იწყება, როდესაც თოვლი მკვრივდება ან ყინულის ფენა გადაეკვრის ტრასას. ბავშვები თვითონ ირჩევენ და ტკეპნიან ან საქონლის მიერ დატკეპნილი ბილიკებით სარგებლობენ. მაგრამ აქვე უნდა აღვნიშნოთ, რომ ბავშვები განგებ გამოძებნიან ისეთ „დაკიდულ“ და დაკლაკნილ ტრასას (ბილიკს), რომ გამოცდილი სლალომისტ-ინსტრუქტორის შერჩეული გეგონებათ.<br />
<br />
ძირითადი დგომი: ორივე ფეხი მუხლებში ოდნავ მოღუნული, ხელები ჩავლებული აქვთ სახელურის ცენტრალურ ნაწილზე, ტანი და სიმძიმის ცენტრი გადატანილია წინ. აღსანიშნავია, რომ თუშეთში ზოგი ბავშვი იყენებს მეტად დაბალ დგომს. იმასთან დაკავშირებით, თუ რამდენად სწრაფია დაშვება, მოთხილამურე მცირე ან ღრმა ჩაჯდომს აკეთებს, სხეულის შესატყვისი გადახრებით. ამრიგად, სხეულის მდგომარეობა მოხერხებულად არის გამოყენებული დაშვების სისწრაფით გადიდების ან შენელებისათვის. იგივე უნდა ითქვას დაშვების დროს ფეხების მდგომარეობაზე. დიდი სისწრაფის განვითარებისას ერთი ფეხი რამდენადმე წინაა გაწეული.<br />
<br />
<br />
==წყარო==<br />
[[ფიზიკური აღზრდის ქართული ხალხური პედაგოგიკა]]<br />
[[კატეგორია:ქართული ხალხური თამაშები]]<br />
[[კატეგორია:სპორტის ხალხური სახეობები]]</div>Tkenchoshvili