მოლიერი ჟან ბატისტ - რედაქტირების ისტორია

Tkenchoshvili 20:08, 6 ივლისი 2023-ზე

2023-07-06T20:08:29Z

Tkenchoshvili 19:17, 6 ივლისი 2023-ზე

2023-07-06T19:17:45Z

Tkenchoshvili 15:49, 5 ივლისი 2023-ზე

2023-07-05T15:49:58Z

Tkenchoshvili 15:28, 5 ივლისი 2023-ზე

2023-07-05T15:28:44Z

Tkenchoshvili 15:28, 5 ივლისი 2023-ზე

2023-07-05T15:28:21Z

ცვლილებების ჩვენება

Tkenchoshvili 08:24, 5 ივნისი 2023-ზე

2023-06-05T08:24:59Z

Tkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ჟან ბატისტ მოლიერი“ გადაიტანა გვერდზე „მოლიერი ჟან ბატისტ“ გა...

2023-06-05T08:24:51Z

მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ჟან ბატისტ მოლიერი“ გადაიტანა გვერდზე „მოლიერი ჟან ბატისტ“ გა...

Tkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „მოლიერი ჟან ბატისტ“ გადაიტანა გვერდზე „ჟან ბატისტ მოლიერი“

2023-06-05T08:24:45Z

მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „მოლიერი ჟან ბატისტ“ გადაიტანა გვერდზე „ჟან ბატისტ მოლიერი“

Tkenchoshvili: ახალი გვერდი: ჟან ბატისტ მოლიერი '''ჟან ბატისტ მოლიერი'''− ...

2023-06-05T08:24:28Z

ახალი გვერდი: ჟან ბატისტ მოლიერი '''ჟან ბატისტ მოლიერი'''− ...

ახალი გვერდი

[[ფაილი:Molieri.JPG|thumb|180პქ|ჟან ბატისტ მოლიერი]]
'''ჟან ბატისტ მოლიერი'''− (''ფრანგ.'' Jean-Baptiste Molière, ნამდვილი გვარი – პოკლენი ''ფრანგ.'' Poquelin, 1622–1673), ფრანგი დრამატურგი, მსახიობი, თეატრალური მოღვაწე. შექმნა „მაღალი კომედიის“ ჟანრი, რითაც საფუძველი ჩაუყარა განვითარების ახალ ეტაპს ფრანგულ და მსოფლიო დრამატურგიაში.

მისი მოღვაწეობა მიმდინარეობდა მე-17 საუკუნის შუა წლებში, როცა რენესანსული ლიტერატურა და ხელოვნება განიცდიდა საშინელ ზეწოლას ფეოდალურ-კათოლიკური ხელისუფლების მხრიდან. დრამატურგიის დაკნინება გამოიწვია ხასიათების დაქუცმაცებამ, ყურადღების გადატანამ სიუჟეტურ ინტრიგებზე. მე-17 საუკუნის 30-იანი წლებში ფრანგული [[კლასიციზმი თეატრალურ ხელოვნებაში|კლასიციზმი]] იქცა სტილად, რომელმაც წოდებრივი შეზღუდულობის მიუხედავად, შეძლო რენასანსული სულისკვეთების გაგრძელება და გავრცობა სხვა ქვეყნებშიც. ამ მნიშვნელოვან პროცესში უმნიშვნელოვანესია მოლიერის შემოქმედება.

მან დრამატურგიული მოღვაწეობა დაიწყო [[კომედია დელ’არტე]]ს სტილში მცირე [[ფარსი|ფარსების]] წერით: „ცელქი“, „სასიყვარულო გულდაწყვეტილობა“. პარიზში დაბრუნების შემდეგ მისი პირველი [[პიესა (დრამატული ნაწარმოები)|პიესა]] იყო „სასაცილო პრანჭია ქალები“. ამას მოჰყვა სასახლისკარის პიესები „ელიდელი პრინცესა“, „ფსიქეა“ ([[კორნელი პიერ|პ. კორნელთან]] ერთად). იგი კვლავ უბრუნდება ფარსის პრინციპებს – „სგანარელი ანუ ყალბი რქებდადგმული“. მან უკვე იწყო [[კომედია|კომედიებში]] განცდის ფსიქოლოგიური სიმართლით გადმოცემა, პერსონაჟების სოციალური ტიპიზაცია. ასეთია კომედია „ქმრების სკოლა“, „ცოლების სკოლა“. ამ პიესებში მოქმედების განვითარება მთლიანად [[პერსონაჟი|პერსონაჟების]] ხასიათიდან გამომდინარეობდა. ამიტომ ამ კომედიებში ხშირი იყო დრამატული განცდები. „ვერსალურ ექსპრომტში“ მან გაილაშქრა მსახიობების ყალბი პათეტიკისა და გულგრილი სტილიზაციის წინააღმდეგ. იგი თავის შემოქმედებით მწვერვალს აღწევს კომედიებში „ტარტიუფი“, „დონ ჟუანი“, „მიზანტროპი“, „სკაპენის ოინები“, „გააზნაურებული მდაბიო“, „ვითომ ავადმყოფი“, „ჟორჟ დანდენი“, „ძუნწი“. მან მნიშვნელოვანი ზეგავლენა იქონია თავისი დროის სამსახიობო ხელოვნებაზეც. მოლიერმა მძლავრი ბიძგი მისცა კომედიის ახლებურ ხედვას და მნიშვნელოვანწილად ხელი შეუწყო ამ ჟანრის განვითარებას.

==წყარო==
[[მსოფლიო თეატრის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]]
[[კატეგორია:დრამატურგები]]
[[კატეგორია:ფრანგი დრამატურგები]]
[[კატეგორია:ფრანგი კომედიოგრაფები]]

←წინა ვერსია		20:08, 6 ივლისი 2023-ის ვერსია
ხაზი 48:		ხაზი 48:
	„ტარტიუფი” აიკრძალა, შეურაცხყოფილი და გაბოროტებული საზოგადოება დრამატურგისგან მონანიებას – ბოდიშს ელოდა, ის კი ბუზღუნითა და ხველებით ესპანურ ლეგენდებში „იქექებოდა”. სწორედ ესპანური ლეგენდებიდან დაიბადა დონ ჟუანის სახე. 1665 წლის 15 თებერვალს კი სატირიკოსმა ფრანგ მაყურებელს ახალი „ეშმაკისეული” ქმნილება „[[დონ ჟუანი ანუ ქვის სტუმარი (მოლიერი)\|დონ ჟუანი ანუ ქვის სტუმარი]]” უჩვენა.		„ტარტიუფი” აიკრძალა, შეურაცხყოფილი და გაბოროტებული საზოგადოება დრამატურგისგან მონანიებას – ბოდიშს ელოდა, ის კი ბუზღუნითა და ხველებით ესპანურ ლეგენდებში „იქექებოდა”. სწორედ ესპანური ლეგენდებიდან დაიბადა დონ ჟუანის სახე. 1665 წლის 15 თებერვალს კი სატირიკოსმა ფრანგ მაყურებელს ახალი „ეშმაკისეული” ქმნილება „[[დონ ჟუანი ანუ ქვის სტუმარი (მოლიერი)\|დონ ჟუანი ანუ ქვის სტუმარი]]” უჩვენა.

		+	[[ტრილოგია]] − „ტარტიუფი”, „დონ ჟუანი” და „მიზანთროპი” მოლიერის დრამატურგიის მწვერვალია. თუმცა, ამავდროულად, ის საზღვარია, რომელმაც გარდატეხა მოახდინა კომედიოგრაფის შეხედულებებზე − ადამიანზე, ხელოვნებაზე, საკუთარ თავზეც კი. მოლიერისეული სამყაროს აღქმა და ამ სამყაროში საკუთარი ადგილის განსაზღვრა ამ „ტრიპტიხის” შემდეგ, ვერ ვიტყვით, რომ სრულიად შეიცვალა, მაგრამ მისი კალამი ნაკლებად დიდაქტიკური და ბასრი
		+	გახდა.

		+	მოლიერი მეტად დაკავებულია სანახაობრივი, წმინდა წყლის თეატრალური ტექსტების შექმნით, თანაც მისი გუნება-განწყობა სევდისკენ მიექანება; ის აღარ ეძებს ახალ თემებს, აღარ ქმნის არაორდინარულ პერსონაჟებს, მუშაობს ახალ უჩვეულო ინტონაციებზე, მოულოდნელ გადმოცემის ხერხებზე, და ერთხელ უკვე ნაპოვნის გაცოცხლებაზე. სწორედ ამით არის მნიშვნელოვანი დრამატურგის შემოქმედების მესამე ეტაპი. ამ პერიოდს განეკუთვნებიან ისეთი კომედიები, როგორებიცაა: „ძუნწი”, „უნებლიეთ ექიმი”, „ბატონი დე პურსონიაკი”, „ჟორჟ დანდენი”, „გააზნაურებული მდაბიო”, „სკაპენის ოინები”, „შესანიშნავი საყვარლები”.


		+
		+	''მარიკა მამაცაშვილი''

	==წყარო==		==წყარო==

@@ ხაზი 44: / ხაზი 44: @@
 მოლიერი თავად ამბობდა, რომ საკუთარი ამბოხი 1665 წელს შექმნილ გმირს − დონ ჟუანს გადმოანთხევინა. ღვარძლით, სიმამაცით, ძალით, თუ გნებავთ, მომხიბვლელობითაც დაუპირისპირა იგი ობივატელურ, მეშჩანურ საზოგადოებას.
--1665 წლები ყველაზე მტკივნეული და ყველაზე ნაყოფიერი აღმოჩნდა დრამატურგის ცხოვრებაში. ნაყოფიერი იმიტომ, რომ მან ისეთი კომედიები დაწერა, როგორებიცაა „ტარტიუფი” და „დონ ჟუანი”, მტკივნეული კი იმიტომ, რომ „ტარტიუფის” აკრძალვამ საბოლოოდ შეარყია მოლიერის ჯანმრთელობა.
+-1665 წლები ყველაზე მტკივნეული და ყველაზე ნაყოფიერი აღმოჩნდა დრამატურგის ცხოვრებაში. ნაყოფიერი იმიტომ, რომ მან ისეთი კომედიები დაწერა, როგორებიცაა „[[ტარტიუფი]]” და „დონ ჟუანი”, მტკივნეული კი იმიტომ, რომ „ტარტიუფის” აკრძალვამ საბოლოოდ შეარყია მოლიერის ჯანმრთელობა.
-„ტარტიუფი” აიკრძალა, შეურაცხყოფილი და გაბოროტებული საზოგადოება დრამატურგისგან მონანიებას – ბოდიშს ელოდა, ის კი ბუზღუნითა და ხველებით ესპანურ ლეგენდებში „იქექებოდა”. სწორედ ესპანური ლეგენდებიდან დაიბადა დონ ჟუანის სახე. 1665 წლის 15 თებერვალს კი სატირიკოსმა ფრანგ მაყურებელს ახალი „ეშმაკისეული” ქმნილება „დონ ჟუანი ანუ ქვის სტუმარი” უჩვენა.
+„ტარტიუფი” აიკრძალა, შეურაცხყოფილი და გაბოროტებული საზოგადოება დრამატურგისგან მონანიებას – ბოდიშს ელოდა, ის კი ბუზღუნითა და ხველებით ესპანურ ლეგენდებში „იქექებოდა”. სწორედ ესპანური ლეგენდებიდან დაიბადა დონ ჟუანის სახე. 1665 წლის 15 თებერვალს კი სატირიკოსმა ფრანგ მაყურებელს ახალი „ეშმაკისეული” ქმნილება „[[დონ ჟუანი ანუ ქვის სტუმარი (მოლიერი)|დონ ჟუანი ანუ ქვის სტუმარი]]” უჩვენა.

←წინა ვერსია		15:49, 5 ივლისი 2023-ის ვერსია
ხაზი 46:		ხაზი 46:
	1664-1665 წლები ყველაზე მტკივნეული და ყველაზე ნაყოფიერი აღმოჩნდა დრამატურგის ცხოვრებაში. ნაყოფიერი იმიტომ, რომ მან ისეთი კომედიები დაწერა, როგორებიცაა „ტარტიუფი” და „დონ ჟუანი”, მტკივნეული კი იმიტომ, რომ „ტარტიუფის” აკრძალვამ საბოლოოდ შეარყია მოლიერის ჯანმრთელობა.		1664-1665 წლები ყველაზე მტკივნეული და ყველაზე ნაყოფიერი აღმოჩნდა დრამატურგის ცხოვრებაში. ნაყოფიერი იმიტომ, რომ მან ისეთი კომედიები დაწერა, როგორებიცაა „ტარტიუფი” და „დონ ჟუანი”, მტკივნეული კი იმიტომ, რომ „ტარტიუფის” აკრძალვამ საბოლოოდ შეარყია მოლიერის ჯანმრთელობა.

−		+	„ტარტიუფი” აიკრძალა, შეურაცხყოფილი და გაბოროტებული საზოგადოება დრამატურგისგან მონანიებას – ბოდიშს ელოდა, ის კი ბუზღუნითა და ხველებით ესპანურ ლეგენდებში „იქექებოდა”. სწორედ ესპანური ლეგენდებიდან დაიბადა დონ ჟუანის სახე. 1665 წლის 15 თებერვალს კი სატირიკოსმა ფრანგ მაყურებელს ახალი „ეშმაკისეული” ქმნილება „დონ ჟუანი ანუ ქვის სტუმარი” უჩვენა.

←წინა ვერსია		15:28, 5 ივლისი 2023-ის ვერსია
ხაზი 1:		ხაზი 1:
−	[[ფაილი:Molieri.JPG\|thumb\|~~180პქ~~\|ჟან ბატისტ მოლიერი]]	+	[[ფაილი:Molieri.JPG\|thumb\|250პქ\|ჟან ბატისტ მოლიერი]]
	'''ჟან ბატისტ მოლიერი''' − (''ფრანგ.'' Jean-Baptiste Molière, ნამდვილი გვარი – პოკლენი ''ფრანგ.'' Poquelin, 1622–1673), ფრანგი [[კომედიოგრაფი]], რეჟისორი, მსახიობი და დასის ხელმძღვანელი. იგი, ერთსა და იმავე დროს, გახლდათ კლასიცისტური [[კომედია\|კომედიის]] ფუძემდებელიც და სახალხო [[ფარსი]]ს ტრადიციების მემკვიდრეც.		'''ჟან ბატისტ მოლიერი''' − (''ფრანგ.'' Jean-Baptiste Molière, ნამდვილი გვარი – პოკლენი ''ფრანგ.'' Poquelin, 1622–1673), ფრანგი [[კომედიოგრაფი]], რეჟისორი, მსახიობი და დასის ხელმძღვანელი. იგი, ერთსა და იმავე დროს, გახლდათ კლასიცისტური [[კომედია\|კომედიის]] ფუძემდებელიც და სახალხო [[ფარსი]]ს ტრადიციების მემკვიდრეც.

@@ ხაზი 1: / ხაზი 1: @@
 [[ფაილი:Molieri.JPG|thumb|180პქ|ჟან ბატისტ მოლიერი]]
-'''ჟან ბატისტ მოლიერი'''−  (''ფრანგ.'' Jean-Baptiste Molière, ნამდვილი გვარი – პოკლენი ''ფრანგ.'' Poquelin, 1622–1673), ფრანგი დრამატურგი, მსახიობი, თეატრალური მოღვაწე. შექმნა „მაღალი კომედიის“ ჟანრი, რითაც საფუძველი ჩაუყარა განვითარების ახალ ეტაპს ფრანგულ და მსოფლიო დრამატურგიაში.
+'''ჟან ბატისტ მოლიერი''' −  (''ფრანგ.'' Jean-Baptiste Molière, ნამდვილი გვარი – პოკლენი ''ფრანგ.'' Poquelin, 1622–1673), ფრანგი დრამატურგი, მსახიობი, თეატრალური მოღვაწე. შექმნა „მაღალი კომედიის“ ჟანრი, რითაც საფუძველი ჩაუყარა განვითარების ახალ ეტაპს ფრანგულ და მსოფლიო დრამატურგიაში.
 მისი მოღვაწეობა მიმდინარეობდა მე-17 საუკუნის შუა წლებში, როცა რენესანსული ლიტერატურა და ხელოვნება განიცდიდა საშინელ ზეწოლას ფეოდალურ-კათოლიკური ხელისუფლების მხრიდან. დრამატურგიის დაკნინება გამოიწვია ხასიათების დაქუცმაცებამ, ყურადღების გადატანამ სიუჟეტურ ინტრიგებზე. მე-17 საუკუნის 30-იანი წლებში ფრანგული [[კლასიციზმი თეატრალურ ხელოვნებაში|კლასიციზმი]] იქცა სტილად, რომელმაც წოდებრივი შეზღუდულობის მიუხედავად, შეძლო რენასანსული სულისკვეთების გაგრძელება და გავრცობა სხვა ქვეყნებშიც. ამ მნიშვნელოვან პროცესში უმნიშვნელოვანესია მოლიერის შემოქმედება.