<?xml version="1.0"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/skins/common/feed.css?303"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ka">
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90</id>
		<title>მცხეთა - რედაქტირების ისტორია</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;action=history"/>
		<updated>2026-04-25T16:09:20Z</updated>
		<subtitle>ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.19.24</generator>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=228920&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: /* ისტორია */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=228920&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-06-08T19:55:21Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;ისტორია&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;19:55, 8 ივნისი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 13:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 13:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ანტიკური ხანის მცხეთა შედგებოდა ორი ძირითადი ნაწილისაგან „არმაზით კერძი ქალაქისა“ (მტკვრის მარჯვენა სანაპირო) და „მუხნარით კერძი ქალაქისაგან“ (მტკვრის მარცხენა სანაპირო). მისი მოსახლეობა სოციალურად და პროფესიულად დიფერენცირებული და ეთნიკურად ჭრელი იყო. მცხეთას რამდენიმე უბანი ჰქონდა: საკუთრივ მცხეთა, [[შიდაციხე]] (არმაზციხე, აკროპოლისი, რომელიც სამეფო რეზიდენცია და საჭირო შემთხვევაში მოქალაქეთა თავშესაფარიც იყო), საპიტიახშო, მოგვთა, [[სარკინე]], წიწამური, ნაქულბაქევი (ურიათუბანი) და სხვ. თითოეულ უბანში მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მეურნეობის ერთ რომელიმე დარგს – ლითონის წარმოებას (სარკინე), სოფლის მეურნეობას (წიწამური) და სხვ. უბნების ციხე-სიმაგრეები ქმნიდნენ „დიდი მცხეთის“ ერთიან სათავდაცვო სისტემას, მცხეთას ჩრდილოეთიდან იცავდა ღართისკარ-ბებრისციხე-წიწამურის, დასავლეთიდან –სარკინე-სავანის, აღმოსავლეთიდან კი ნაქულბაქევ-ზემო ავჭალის სასიმაგრო ნაგებობები. გორაკებზე აღმართული იყო კერპები (არმაზი-ბაგინეთის მთაზე, აინინა და დანინა არმაზის გზის პირას, ზადენი წიწამურის მთაზე და ა.შ.). ხოლო დაბლობში განლაგებული იყო სახელოსნოები, ბაღ-ვენახები, სასაფლაოები. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ანტიკური ხანის მცხეთა შედგებოდა ორი ძირითადი ნაწილისაგან „არმაზით კერძი ქალაქისა“ (მტკვრის მარჯვენა სანაპირო) და „მუხნარით კერძი ქალაქისაგან“ (მტკვრის მარცხენა სანაპირო). მისი მოსახლეობა სოციალურად და პროფესიულად დიფერენცირებული და ეთნიკურად ჭრელი იყო. მცხეთას რამდენიმე უბანი ჰქონდა: საკუთრივ მცხეთა, [[შიდაციხე]] (არმაზციხე, აკროპოლისი, რომელიც სამეფო რეზიდენცია და საჭირო შემთხვევაში მოქალაქეთა თავშესაფარიც იყო), საპიტიახშო, მოგვთა, [[სარკინე]], წიწამური, ნაქულბაქევი (ურიათუბანი) და სხვ. თითოეულ უბანში მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მეურნეობის ერთ რომელიმე დარგს – ლითონის წარმოებას (სარკინე), სოფლის მეურნეობას (წიწამური) და სხვ. უბნების ციხე-სიმაგრეები ქმნიდნენ „დიდი მცხეთის“ ერთიან სათავდაცვო სისტემას, მცხეთას ჩრდილოეთიდან იცავდა ღართისკარ-ბებრისციხე-წიწამურის, დასავლეთიდან –სარკინე-სავანის, აღმოსავლეთიდან კი ნაქულბაქევ-ზემო ავჭალის სასიმაგრო ნაგებობები. გორაკებზე აღმართული იყო კერპები (არმაზი-ბაგინეთის მთაზე, აინინა და დანინა არმაზის გზის პირას, ზადენი წიწამურის მთაზე და ა.შ.). ხოლო დაბლობში განლაგებული იყო სახელოსნოები, ბაღ-ვენახები, სასაფლაოები. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], [[არსოკი]], არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], [[არსოკი]], &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;არტაგი&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;დედაქალაქობის ხანის მცხეთა ხელოსნობა-ვაჭრობის ცენტრი იყო. არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ხელოსნური წარმოების უმთავრესი დარგები იყო [[მეთუნეობა]], მელითონეობა, [[ქვითხუროობა]], ხითხუროობა და მინის წარმოება. იყვნენ: მეთუნეები (მეკრამიტენი, მეაგურენი, მეჭურჭლენი, წყალსადენის მილების მკეთებელნი), კვერითხურონი, ქვითხურონი, ხითხურონი, მინის მბერავნი, [[ოქრომჭედელი|ოქრომჭედელნი]], წამწერელნი, ქვის მკვეთელნი (გემათა მომჭრელნი), ფულის მომჭრელნი და სხვ. „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობის“ მიხედვით ირკვევა, რომ VI საუკუნეში მცხეთაში არსებობდა მეხამლე და მეჯადაგე ხელოსანთა რელიგიურ-ეთნიკური პრინციპების სფუძველზე შექმნილი კორპორაცია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;დედაქალაქობის ხანის მცხეთა ხელოსნობა-ვაჭრობის ცენტრი იყო. არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ხელოსნური წარმოების უმთავრესი დარგები იყო [[მეთუნეობა]], მელითონეობა, [[ქვითხუროობა]], ხითხუროობა და მინის წარმოება. იყვნენ: მეთუნეები (მეკრამიტენი, მეაგურენი, მეჭურჭლენი, წყალსადენის მილების მკეთებელნი), კვერითხურონი, ქვითხურონი, ხითხურონი, მინის მბერავნი, [[ოქრომჭედელი|ოქრომჭედელნი]], წამწერელნი, ქვის მკვეთელნი (გემათა მომჭრელნი), ფულის მომჭრელნი და სხვ. „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობის“ მიხედვით ირკვევა, რომ VI საუკუნეში მცხეთაში არსებობდა მეხამლე და მეჯადაგე ხელოსანთა რელიგიურ-ეთნიკური პრინციპების სფუძველზე შექმნილი კორპორაცია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=228889&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili  18:04, 7 ივნისი 2024-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=228889&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-06-07T18:04:28Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;18:04, 7 ივნისი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 13:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 13:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ანტიკური ხანის მცხეთა შედგებოდა ორი ძირითადი ნაწილისაგან „არმაზით კერძი ქალაქისა“ (მტკვრის მარჯვენა სანაპირო) და „მუხნარით კერძი ქალაქისაგან“ (მტკვრის მარცხენა სანაპირო). მისი მოსახლეობა სოციალურად და პროფესიულად დიფერენცირებული და ეთნიკურად ჭრელი იყო. მცხეთას რამდენიმე უბანი ჰქონდა: საკუთრივ მცხეთა, [[შიდაციხე]] (არმაზციხე, აკროპოლისი, რომელიც სამეფო რეზიდენცია და საჭირო შემთხვევაში მოქალაქეთა თავშესაფარიც იყო), საპიტიახშო, მოგვთა, [[სარკინე]], წიწამური, ნაქულბაქევი (ურიათუბანი) და სხვ. თითოეულ უბანში მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მეურნეობის ერთ რომელიმე დარგს – ლითონის წარმოებას (სარკინე), სოფლის მეურნეობას (წიწამური) და სხვ. უბნების ციხე-სიმაგრეები ქმნიდნენ „დიდი მცხეთის“ ერთიან სათავდაცვო სისტემას, მცხეთას ჩრდილოეთიდან იცავდა ღართისკარ-ბებრისციხე-წიწამურის, დასავლეთიდან –სარკინე-სავანის, აღმოსავლეთიდან კი ნაქულბაქევ-ზემო ავჭალის სასიმაგრო ნაგებობები. გორაკებზე აღმართული იყო კერპები (არმაზი-ბაგინეთის მთაზე, აინინა და დანინა არმაზის გზის პირას, ზადენი წიწამურის მთაზე და ა.შ.). ხოლო დაბლობში განლაგებული იყო სახელოსნოები, ბაღ-ვენახები, სასაფლაოები. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ანტიკური ხანის მცხეთა შედგებოდა ორი ძირითადი ნაწილისაგან „არმაზით კერძი ქალაქისა“ (მტკვრის მარჯვენა სანაპირო) და „მუხნარით კერძი ქალაქისაგან“ (მტკვრის მარცხენა სანაპირო). მისი მოსახლეობა სოციალურად და პროფესიულად დიფერენცირებული და ეთნიკურად ჭრელი იყო. მცხეთას რამდენიმე უბანი ჰქონდა: საკუთრივ მცხეთა, [[შიდაციხე]] (არმაზციხე, აკროპოლისი, რომელიც სამეფო რეზიდენცია და საჭირო შემთხვევაში მოქალაქეთა თავშესაფარიც იყო), საპიტიახშო, მოგვთა, [[სარკინე]], წიწამური, ნაქულბაქევი (ურიათუბანი) და სხვ. თითოეულ უბანში მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მეურნეობის ერთ რომელიმე დარგს – ლითონის წარმოებას (სარკინე), სოფლის მეურნეობას (წიწამური) და სხვ. უბნების ციხე-სიმაგრეები ქმნიდნენ „დიდი მცხეთის“ ერთიან სათავდაცვო სისტემას, მცხეთას ჩრდილოეთიდან იცავდა ღართისკარ-ბებრისციხე-წიწამურის, დასავლეთიდან –სარკინე-სავანის, აღმოსავლეთიდან კი ნაქულბაქევ-ზემო ავჭალის სასიმაგრო ნაგებობები. გორაკებზე აღმართული იყო კერპები (არმაზი-ბაგინეთის მთაზე, აინინა და დანინა არმაზის გზის პირას, ზადენი წიწამურის მთაზე და ა.შ.). ხოლო დაბლობში განლაგებული იყო სახელოსნოები, ბაღ-ვენახები, სასაფლაოები. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], არსოკი, არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;არსოკი&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;დედაქალაქობის ხანის მცხეთა ხელოსნობა-ვაჭრობის ცენტრი იყო. არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ხელოსნური წარმოების უმთავრესი დარგები იყო [[მეთუნეობა]], მელითონეობა, [[ქვითხუროობა]], ხითხუროობა და მინის წარმოება. იყვნენ: მეთუნეები (მეკრამიტენი, მეაგურენი, მეჭურჭლენი, წყალსადენის მილების მკეთებელნი), კვერითხურონი, ქვითხურონი, ხითხურონი, მინის მბერავნი, [[ოქრომჭედელი|ოქრომჭედელნი]], წამწერელნი, ქვის მკვეთელნი (გემათა მომჭრელნი), ფულის მომჭრელნი და სხვ. „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობის“ მიხედვით ირკვევა, რომ VI საუკუნეში მცხეთაში არსებობდა მეხამლე და მეჯადაგე ხელოსანთა რელიგიურ-ეთნიკური პრინციპების სფუძველზე შექმნილი კორპორაცია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;დედაქალაქობის ხანის მცხეთა ხელოსნობა-ვაჭრობის ცენტრი იყო. არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ხელოსნური წარმოების უმთავრესი დარგები იყო [[მეთუნეობა]], მელითონეობა, [[ქვითხუროობა]], ხითხუროობა და მინის წარმოება. იყვნენ: მეთუნეები (მეკრამიტენი, მეაგურენი, მეჭურჭლენი, წყალსადენის მილების მკეთებელნი), კვერითხურონი, ქვითხურონი, ხითხურონი, მინის მბერავნი, [[ოქრომჭედელი|ოქრომჭედელნი]], წამწერელნი, ქვის მკვეთელნი (გემათა მომჭრელნი), ფულის მომჭრელნი და სხვ. „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობის“ მიხედვით ირკვევა, რომ VI საუკუნეში მცხეთაში არსებობდა მეხამლე და მეჯადაგე ხელოსანთა რელიგიურ-ეთნიკური პრინციპების სფუძველზე შექმნილი კორპორაცია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=222834&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: /* ისტორია */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=222834&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-04-11T10:24:03Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;ისტორია&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;10:24, 11 აპრილი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 13:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 13:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ანტიკური ხანის მცხეთა შედგებოდა ორი ძირითადი ნაწილისაგან „არმაზით კერძი ქალაქისა“ (მტკვრის მარჯვენა სანაპირო) და „მუხნარით კერძი ქალაქისაგან“ (მტკვრის მარცხენა სანაპირო). მისი მოსახლეობა სოციალურად და პროფესიულად დიფერენცირებული და ეთნიკურად ჭრელი იყო. მცხეთას რამდენიმე უბანი ჰქონდა: საკუთრივ მცხეთა, [[შიდაციხე]] (არმაზციხე, აკროპოლისი, რომელიც სამეფო რეზიდენცია და საჭირო შემთხვევაში მოქალაქეთა თავშესაფარიც იყო), საპიტიახშო, მოგვთა, [[სარკინე]], წიწამური, ნაქულბაქევი (ურიათუბანი) და სხვ. თითოეულ უბანში მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მეურნეობის ერთ რომელიმე დარგს – ლითონის წარმოებას (სარკინე), სოფლის მეურნეობას (წიწამური) და სხვ. უბნების ციხე-სიმაგრეები ქმნიდნენ „დიდი მცხეთის“ ერთიან სათავდაცვო სისტემას, მცხეთას ჩრდილოეთიდან იცავდა ღართისკარ-ბებრისციხე-წიწამურის, დასავლეთიდან –სარკინე-სავანის, აღმოსავლეთიდან კი ნაქულბაქევ-ზემო ავჭალის სასიმაგრო ნაგებობები. გორაკებზე აღმართული იყო კერპები (არმაზი-ბაგინეთის მთაზე, აინინა და დანინა არმაზის გზის პირას, ზადენი წიწამურის მთაზე და ა.შ.). ხოლო დაბლობში განლაგებული იყო სახელოსნოები, ბაღ-ვენახები, სასაფლაოები. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ანტიკური ხანის მცხეთა შედგებოდა ორი ძირითადი ნაწილისაგან „არმაზით კერძი ქალაქისა“ (მტკვრის მარჯვენა სანაპირო) და „მუხნარით კერძი ქალაქისაგან“ (მტკვრის მარცხენა სანაპირო). მისი მოსახლეობა სოციალურად და პროფესიულად დიფერენცირებული და ეთნიკურად ჭრელი იყო. მცხეთას რამდენიმე უბანი ჰქონდა: საკუთრივ მცხეთა, [[შიდაციხე]] (არმაზციხე, აკროპოლისი, რომელიც სამეფო რეზიდენცია და საჭირო შემთხვევაში მოქალაქეთა თავშესაფარიც იყო), საპიტიახშო, მოგვთა, [[სარკინე]], წიწამური, ნაქულბაქევი (ურიათუბანი) და სხვ. თითოეულ უბანში მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მეურნეობის ერთ რომელიმე დარგს – ლითონის წარმოებას (სარკინე), სოფლის მეურნეობას (წიწამური) და სხვ. უბნების ციხე-სიმაგრეები ქმნიდნენ „დიდი მცხეთის“ ერთიან სათავდაცვო სისტემას, მცხეთას ჩრდილოეთიდან იცავდა ღართისკარ-ბებრისციხე-წიწამურის, დასავლეთიდან –სარკინე-სავანის, აღმოსავლეთიდან კი ნაქულბაქევ-ზემო ავჭალის სასიმაგრო ნაგებობები. გორაკებზე აღმართული იყო კერპები (არმაზი-ბაგინეთის მთაზე, აინინა და დანინა არმაზის გზის პირას, ზადენი წიწამურის მთაზე და ა.შ.). ხოლო დაბლობში განლაგებული იყო სახელოსნოები, ბაღ-ვენახები, სასაფლაოები. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;მირიან მეფე|&lt;/del&gt;მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], არსოკი, არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], არსოკი, არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;დედაქალაქობის ხანის მცხეთა ხელოსნობა-ვაჭრობის ცენტრი იყო. არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ხელოსნური წარმოების უმთავრესი დარგები იყო [[მეთუნეობა]], მელითონეობა, [[ქვითხუროობა]], ხითხუროობა და მინის წარმოება. იყვნენ: მეთუნეები (მეკრამიტენი, მეაგურენი, მეჭურჭლენი, წყალსადენის მილების მკეთებელნი), კვერითხურონი, ქვითხურონი, ხითხურონი, მინის მბერავნი, [[ოქრომჭედელი|ოქრომჭედელნი]], წამწერელნი, ქვის მკვეთელნი (გემათა მომჭრელნი), ფულის მომჭრელნი და სხვ. „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობის“ მიხედვით ირკვევა, რომ VI საუკუნეში მცხეთაში არსებობდა მეხამლე და მეჯადაგე ხელოსანთა რელიგიურ-ეთნიკური პრინციპების სფუძველზე შექმნილი კორპორაცია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;დედაქალაქობის ხანის მცხეთა ხელოსნობა-ვაჭრობის ცენტრი იყო. არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ხელოსნური წარმოების უმთავრესი დარგები იყო [[მეთუნეობა]], მელითონეობა, [[ქვითხუროობა]], ხითხუროობა და მინის წარმოება. იყვნენ: მეთუნეები (მეკრამიტენი, მეაგურენი, მეჭურჭლენი, წყალსადენის მილების მკეთებელნი), კვერითხურონი, ქვითხურონი, ხითხურონი, მინის მბერავნი, [[ოქრომჭედელი|ოქრომჭედელნი]], წამწერელნი, ქვის მკვეთელნი (გემათა მომჭრელნი), ფულის მომჭრელნი და სხვ. „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობის“ მიხედვით ირკვევა, რომ VI საუკუნეში მცხეთაში არსებობდა მეხამლე და მეჯადაგე ხელოსანთა რელიგიურ-ეთნიკური პრინციპების სფუძველზე შექმნილი კორპორაცია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=221355&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili  08:05, 27 მარტი 2024-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=221355&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-03-27T08:05:00Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;08:05, 27 მარტი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ფაილი:McxeTa.jpg|thumb|300პქ|მცხეთა]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ფაილი:McxeTa.jpg|thumb|300პქ|მცხეთა]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''მცხეთა''' - [[ქალაქი]] აღმოსავლეთ [[საქართველო|საქართველოში]]. მდინარეების&amp;#160; მტკვრისა და არაგვის შესაყართან, მტკვრისა და &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;არაგვის &lt;/del&gt;ორივე ნაპირზე, [[თბილისი]]დან დასავლეთით 21 კმ-ზე. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''მცხეთა''' - [[ქალაქი]] აღმოსავლეთ [[საქართველო|საქართველოში]]. მდინარეების&amp;#160; მტკვრისა და არაგვის შესაყართან, მტკვრისა და &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[არაგვი]]ს &lt;/ins&gt;ორივე ნაპირზე, [[თბილისი]]დან დასავლეთით 21 კმ-ზე. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;===ისტორია===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;===ისტორია===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;მცხეთასა და მის შემოგარენში („დიდი მცხეთა“) [[არქეოლოგიური გათხრები]] დაიწყო XIX საუკუნის 70-იანი წლებიდან კავკასიის არქეოლოგიის მოყვარულთა საზოგადოების (ხელმძღვანელი დ. ბაქრაძე) თაოსნობით. განსაკუთრებით გეგმიანი ინტენსიური არქეოლოგიური კვლევა გაიშალა 1930-იანი წლებიდან (ხელმძღვანელები: ი. ჯავახიშვილი, [[ჯანაშია სიმონ|ს. ჯანაშია]], გ. ნიორაძე, ა. კალანდაძე, მ. ივაშჩენკო, ნ. ხოშტარია, გ. გობეჯიშვილი, გ. ლომთათიძე, ა. აფაქიძე). &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;მცხეთასა და მის შემოგარენში („დიდი მცხეთა“) [[არქეოლოგიური გათხრები]] დაიწყო XIX საუკუნის 70-იანი წლებიდან კავკასიის არქეოლოგიის მოყვარულთა საზოგადოების (ხელმძღვანელი დ. ბაქრაძე) თაოსნობით. განსაკუთრებით გეგმიანი ინტენსიური არქეოლოგიური კვლევა გაიშალა 1930-იანი წლებიდან (ხელმძღვანელები: &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ჯავახიშვილი ივანე|&lt;/ins&gt;ი. ჯავახიშვილი&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, [[ჯანაშია სიმონ|ს. ჯანაშია]], გ. ნიორაძე, ა. კალანდაძე, მ. ივაშჩენკო, ნ. ხოშტარია, გ. გობეჯიშვილი, გ. ლომთათიძე, ა. აფაქიძე). &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;არქეოლოგიური გათხრებით დადგინდა, რომ მცხეთა და მისი შემოგარენი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ ადრინდელ და შუა ბრინჯაოს ხანებში (III-II ათასწლეული) გვიანდელ ბრინჯაოსა და ადრინდელ რკინის ხანებში (II-I ათასწლეული) კი აქ მჭიდრო მოსახლეობაა. ძვ. წ I ათასწლეულის შუახანებისათვის ძველი სამოსახლოები ერთ დიდ ქალაქად – „დიდ მცხეთად“ გაერთიანდა. ლეგენდის მიხედვით ქალაქი დააარსა ეთნარქმა მცხეთოსმა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;არქეოლოგიური გათხრებით დადგინდა, რომ მცხეთა და მისი შემოგარენი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ ადრინდელ და შუა ბრინჯაოს ხანებში (III-II ათასწლეული) გვიანდელ ბრინჯაოსა და ადრინდელ რკინის ხანებში (II-I ათასწლეული) კი აქ მჭიდრო მოსახლეობაა. ძვ. წ I ათასწლეულის შუახანებისათვის ძველი სამოსახლოები ერთ დიდ ქალაქად – „დიდ მცხეთად“ გაერთიანდა. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ლეგენდა|&lt;/ins&gt;ლეგენდის&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;მიხედვით ქალაქი დააარსა ეთნარქმა მცხეთოსმა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ძვ. წ III ს-ის დასაწყისში მცხეთა აღმოსავლეთ საქართველოს სამეფოს – ქართლის (იბერიის) დედაქალაქია, გადმოცემა ქართლის სამეფოს დამაარსებლად თვლის მცხეთის მკვიდრს [[ფარნავაზ მეფე|ფარნავაზს]], რომელსაც ქართლიდან განუდევნია უცხოელი დამპყრობლები და განთავისუფლებული ქართლის მეფე გამხდარა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ძვ. წ III ს-ის დასაწყისში მცხეთა აღმოსავლეთ საქართველოს სამეფოს – ქართლის (იბერიის) დედაქალაქია, გადმოცემა ქართლის სამეფოს დამაარსებლად თვლის მცხეთის მკვიდრს [[ფარნავაზ მეფე|ფარნავაზს]], რომელსაც ქართლიდან განუდევნია უცხოელი დამპყრობლები და განთავისუფლებული ქართლის მეფე გამხდარა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=221354&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: /* ისტორია */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=221354&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-03-27T08:03:15Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;ისტორია&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;08:03, 27 მარტი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 3:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 3:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;===ისტორია===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;===ისტორია===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;მცხეთასა და მის შემოგარენში („დიდი მცხეთა“) [[არქეოლოგიური გათხრები]] დაიწყო XIX საუკუნის 70-იანი წლებიდან კავკასიის არქეოლოგიის მოყვარულთა საზოგადოების (ხელმძღვანელი დ. ბაქრაძე) თაოსნობით. განსაკუთრებით გეგმიანი ინტენსიური არქეოლოგიური კვლევა გაიშალა 1930-იანი წლებიდან (ხელმძღვანელები: ი. ჯავახიშვილი, ს. ჯანაშია, გ. ნიორაძე, ა. კალანდაძე, მ. ივაშჩენკო, ნ. ხოშტარია, გ. გობეჯიშვილი, გ. ლომთათიძე, ა. აფაქიძე). &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;მცხეთასა და მის შემოგარენში („დიდი მცხეთა“) [[არქეოლოგიური გათხრები]] დაიწყო XIX საუკუნის 70-იანი წლებიდან კავკასიის არქეოლოგიის მოყვარულთა საზოგადოების (ხელმძღვანელი დ. ბაქრაძე) თაოსნობით. განსაკუთრებით გეგმიანი ინტენსიური არქეოლოგიური კვლევა გაიშალა 1930-იანი წლებიდან (ხელმძღვანელები: ი. ჯავახიშვილი, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ჯანაშია სიმონ|&lt;/ins&gt;ს. ჯანაშია&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, გ. ნიორაძე, ა. კალანდაძე, მ. ივაშჩენკო, ნ. ხოშტარია, გ. გობეჯიშვილი, გ. ლომთათიძე, ა. აფაქიძე). &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;არქეოლოგიური გათხრებით დადგინდა, რომ მცხეთა და მისი შემოგარენი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ ადრინდელ და შუა ბრინჯაოს ხანებში (III-II ათასწლეული) გვიანდელ ბრინჯაოსა და ადრინდელ რკინის ხანებში (II-I ათასწლეული) კი აქ მჭიდრო მოსახლეობაა. ძვ. წ I ათასწლეულის შუახანებისათვის ძველი სამოსახლოები ერთ დიდ ქალაქად – „დიდ მცხეთად“ გაერთიანდა. ლეგენდის მიხედვით ქალაქი დააარსა ეთნარქმა მცხეთოსმა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;არქეოლოგიური გათხრებით დადგინდა, რომ მცხეთა და მისი შემოგარენი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ ადრინდელ და შუა ბრინჯაოს ხანებში (III-II ათასწლეული) გვიანდელ ბრინჯაოსა და ადრინდელ რკინის ხანებში (II-I ათასწლეული) კი აქ მჭიდრო მოსახლეობაა. ძვ. წ I ათასწლეულის შუახანებისათვის ძველი სამოსახლოები ერთ დიდ ქალაქად – „დიდ მცხეთად“ გაერთიანდა. ლეგენდის მიხედვით ქალაქი დააარსა ეთნარქმა მცხეთოსმა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=175033&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: /* ისტორია */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=175033&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2022-11-17T07:27:56Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;ისტორია&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;07:27, 17 ნოემბერი 2022-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 21:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 21:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ძვ. წ. 65 წ. რომაელთა მრავალრიცხოვანი და კარგად შეიარაღებული [[ჯარი]] [[პომპეუსი გნეუს|პომპეუსის]] [[სარდლობა|სარდლობით]] იბერიაში შემოიჭრა და ისე მოულოდნელად მიადგა მცხეთის [[აკროპოლისი|აკროპოლისს]] (არმაზციხეს), რომ მისი დავცა შეუძლებელი გახდა. იბერთა მეფე არტაგი საჩქაროდ გადავიდა მტკვრის მარცხენა ნაპირზე და მტრის შეჩერების მიზნით [[ხიდი (არქიტექტურა)|ხიდი]] დაწვა. მტერმა არმაზციხე აიღო. იბერიის ჯარმა დამპყრობლებს შეუპოვარი წინააღმდეგობა მტკვრის მარცხენა ნაპირზე გაუწია, მაგრამ მაინც დამარცხდა. არტაგმა ამ [[ბრძოლა]]ში 19 ათასი კაცი დაკარგა მოკლულთა და ტყვეთა სახით. საზავო ხელშეკრულებით რომაელებმა არტაგს თავს მოახვიეს რომის პოლიტიკური „მეგობრობა“ და სამხედრო „მოკავშირეობა“. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ძვ. წ. 65 წ. რომაელთა მრავალრიცხოვანი და კარგად შეიარაღებული [[ჯარი]] [[პომპეუსი გნეუს|პომპეუსის]] [[სარდლობა|სარდლობით]] იბერიაში შემოიჭრა და ისე მოულოდნელად მიადგა მცხეთის [[აკროპოლისი|აკროპოლისს]] (არმაზციხეს), რომ მისი დავცა შეუძლებელი გახდა. იბერთა მეფე არტაგი საჩქაროდ გადავიდა მტკვრის მარცხენა ნაპირზე და მტრის შეჩერების მიზნით [[ხიდი (არქიტექტურა)|ხიდი]] დაწვა. მტერმა არმაზციხე აიღო. იბერიის ჯარმა დამპყრობლებს შეუპოვარი წინააღმდეგობა მტკვრის მარცხენა ნაპირზე გაუწია, მაგრამ მაინც დამარცხდა. არტაგმა ამ [[ბრძოლა]]ში 19 ათასი კაცი დაკარგა მოკლულთა და ტყვეთა სახით. საზავო ხელშეკრულებით რომაელებმა არტაგს თავს მოახვიეს რომის პოლიტიკური „მეგობრობა“ და სამხედრო „მოკავშირეობა“. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;რომაელებთან „მეგობრული“ ურთიერთობა გაგრძელდა შემდეგ პერიოდშიც, რასაც ადასტურებს ნაქულბაქევთან აღმოჩენილი ქვაზე ამოკვეთილი ბერძნული წარწერა (ახ. წ. 75 წ.). წარწერის მიხედვით რომაელთა იმპერატორ ვესპასიანეს იბერთა მეფე მითრიდატესათვის &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ქალაქის &lt;/del&gt;ზღუდე გაუმაგრებია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;რომაელებთან „მეგობრული“ ურთიერთობა გაგრძელდა შემდეგ პერიოდშიც, რასაც ადასტურებს ნაქულბაქევთან აღმოჩენილი ქვაზე ამოკვეთილი ბერძნული წარწერა (ახ. წ. 75 წ.). წარწერის მიხედვით რომაელთა იმპერატორ ვესპასიანეს იბერთა მეფე მითრიდატესათვის &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ქალაქი]]ს [[&lt;/ins&gt;ზღუდე&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;გაუმაგრებია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;მცხეთის მიდამოებში სხვადასხვა დროს აღმოჩენილი ეპიგრაფიკული ძეგლებით გაირკვა, რომ იბერიაში არსებობდა რთული სახელმწიფო აპარატი, დიდი სამოხელეო თანამდებობანი მემკვიდრობით გადადიოდა. ცნობილი გახდნენ ისტორიული პირები: „იბერთა დიდი მეფე“ ქსეფარნუგი; მეფე ფლავიოს დადე, დედოფალი იამაზასპი, პიტიახშები – აგრიპა, ასპარუგი, არზამესი, ბურსუმა, ზევახი (ჯავახი). [[ეზოსმოძღვარი]] იოდმანგანი. ზევახის მეუღლე კარპაკი და მათი ასული 21 წლის ასაკში გარდაცვლილი სერაფიტი, მცხეთის მხატვართუხუცესი და ხუროთმოძღვარი ავრელიუს აქოლისი და მისი მეუღლე ბევრაზურია, ქვისმჭრელი პლატონი და ა.შ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;მცხეთის მიდამოებში სხვადასხვა დროს აღმოჩენილი ეპიგრაფიკული ძეგლებით გაირკვა, რომ იბერიაში არსებობდა რთული სახელმწიფო აპარატი, დიდი სამოხელეო თანამდებობანი მემკვიდრობით გადადიოდა. ცნობილი გახდნენ ისტორიული პირები: „იბერთა დიდი მეფე“ ქსეფარნუგი; მეფე ფლავიოს დადე, დედოფალი იამაზასპი, პიტიახშები – აგრიპა, ასპარუგი, არზამესი, ბურსუმა, ზევახი (ჯავახი). [[ეზოსმოძღვარი]] იოდმანგანი. ზევახის მეუღლე კარპაკი და მათი ასული 21 წლის ასაკში გარდაცვლილი სერაფიტი, მცხეთის მხატვართუხუცესი და ხუროთმოძღვარი ავრელიუს აქოლისი და მისი მეუღლე ბევრაზურია, ქვისმჭრელი პლატონი და ა.შ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=170349&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: /* ისტორია */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=170349&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2022-10-25T10:40:01Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;ისტორია&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;10:40, 25 ოქტომბერი 2022-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 11:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 11:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;აღმოსავლურ-ქართული სახელმწიფოს ჩამოყალიბებაში დიდი როლი შეასრულა მესხურმა ელემენტმა. მესხების სამოსახლო დღევანდელი მცხეთის ტერიტორიაზე უნდა გაჩენილიყო ძვ. წ VIII საუკუნის შემდეგ. ზოგიერთი მკვლევარი სახელწოდებას – „მცხეთა“ მესხების სატომო სახელს უკავშირებს. მცხეთის გადედაქალაქებაში დიდი როლი ითამაშა მისმა ხელსაყრელმა გეოგრაფიულმა მდებარეობამ აქ იყრიდა თავს გზები დასავლეთ საქართველოდან, მესხეთიდან, სომხეთიდან, ალბანეთიდან, ჩრდილო კავკასიიდან, მცხეთაზე გადიოდა მსოფლიო მნიშვნელობის სავაჭრო გზები – ე. წ აბრეშუმის გზა, აქლემის გზა და ცხვრის გზა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;აღმოსავლურ-ქართული სახელმწიფოს ჩამოყალიბებაში დიდი როლი შეასრულა მესხურმა ელემენტმა. მესხების სამოსახლო დღევანდელი მცხეთის ტერიტორიაზე უნდა გაჩენილიყო ძვ. წ VIII საუკუნის შემდეგ. ზოგიერთი მკვლევარი სახელწოდებას – „მცხეთა“ მესხების სატომო სახელს უკავშირებს. მცხეთის გადედაქალაქებაში დიდი როლი ითამაშა მისმა ხელსაყრელმა გეოგრაფიულმა მდებარეობამ აქ იყრიდა თავს გზები დასავლეთ საქართველოდან, მესხეთიდან, სომხეთიდან, ალბანეთიდან, ჩრდილო კავკასიიდან, მცხეთაზე გადიოდა მსოფლიო მნიშვნელობის სავაჭრო გზები – ე. წ აბრეშუმის გზა, აქლემის გზა და ცხვრის გზა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ანტიკური ხანის მცხეთა შედგებოდა ორი ძირითადი ნაწილისაგან „არმაზით კერძი ქალაქისა“ (მტკვრის მარჯვენა სანაპირო) და „მუხნარით კერძი ქალაქისაგან“ (მტკვრის მარცხენა სანაპირო). მისი მოსახლეობა სოციალურად და პროფესიულად დიფერენცირებული და ეთნიკურად ჭრელი იყო. მცხეთას რამდენიმე უბანი ჰქონდა: საკუთრივ მცხეთა, შიდაციხე (არმაზციხე, აკროპოლისი, რომელიც სამეფო რეზიდენცია და საჭირო შემთხვევაში მოქალაქეთა თავშესაფარიც იყო), საპიტიახშო, მოგვთა, [[სარკინე]], წიწამური, ნაქულბაქევი (ურიათუბანი) და სხვ. თითოეულ უბანში მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მეურნეობის ერთ რომელიმე დარგს – ლითონის წარმოებას (სარკინე), სოფლის მეურნეობას (წიწამური) და სხვ. უბნების ციხე-სიმაგრეები ქმნიდნენ „დიდი მცხეთის“ ერთიან სათავდაცვო სისტემას, მცხეთას ჩრდილოეთიდან იცავდა ღართისკარ-ბებრისციხე-წიწამურის, დასავლეთიდან –სარკინე-სავანის, აღმოსავლეთიდან კი ნაქულბაქევ-ზემო ავჭალის სასიმაგრო ნაგებობები. გორაკებზე აღმართული იყო კერპები (არმაზი-ბაგინეთის მთაზე, აინინა და დანინა არმაზის გზის პირას, ზადენი წიწამურის მთაზე და ა.შ.). ხოლო დაბლობში განლაგებული იყო სახელოსნოები, ბაღ-ვენახები, სასაფლაოები. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ანტიკური ხანის მცხეთა შედგებოდა ორი ძირითადი ნაწილისაგან „არმაზით კერძი ქალაქისა“ (მტკვრის მარჯვენა სანაპირო) და „მუხნარით კერძი ქალაქისაგან“ (მტკვრის მარცხენა სანაპირო). მისი მოსახლეობა სოციალურად და პროფესიულად დიფერენცირებული და ეთნიკურად ჭრელი იყო. მცხეთას რამდენიმე უბანი ჰქონდა: საკუთრივ მცხეთა, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;შიდაციხე&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;(არმაზციხე, აკროპოლისი, რომელიც სამეფო რეზიდენცია და საჭირო შემთხვევაში მოქალაქეთა თავშესაფარიც იყო), საპიტიახშო, მოგვთა, [[სარკინე]], წიწამური, ნაქულბაქევი (ურიათუბანი) და სხვ. თითოეულ უბანში მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მეურნეობის ერთ რომელიმე დარგს – ლითონის წარმოებას (სარკინე), სოფლის მეურნეობას (წიწამური) და სხვ. უბნების ციხე-სიმაგრეები ქმნიდნენ „დიდი მცხეთის“ ერთიან სათავდაცვო სისტემას, მცხეთას ჩრდილოეთიდან იცავდა ღართისკარ-ბებრისციხე-წიწამურის, დასავლეთიდან –სარკინე-სავანის, აღმოსავლეთიდან კი ნაქულბაქევ-ზემო ავჭალის სასიმაგრო ნაგებობები. გორაკებზე აღმართული იყო კერპები (არმაზი-ბაგინეთის მთაზე, აინინა და დანინა არმაზის გზის პირას, ზადენი წიწამურის მთაზე და ა.შ.). ხოლო დაბლობში განლაგებული იყო სახელოსნოები, ბაღ-ვენახები, სასაფლაოები. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან მეფე|მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], არსოკი, არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან მეფე|მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], არსოკი, არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=167743&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: /* ისტორია */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=167743&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2022-10-06T12:10:35Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;ისტორია&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;12:10, 6 ოქტომბერი 2022-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 15:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 15:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან მეფე|მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], არსოკი, არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფარნავაზისა და მისი მემკვიდრეების ([[საურმაგი]], [[მირიან მეფე|მირიან I]], [[ფარნაჯომი]], არსოკი, არტაგი) დროს მცხეთაში აშენდა სათავდაცვო, საკულტო და სხვა სახის ნაგებობანი. ამ პერიოდის მაღალ სამშენებლო და ხუროთმოძღვრულ კულტურაზე მიუთითებს არმაზციხესა და პიტიახშების რეზიდენციაში გათხრილი ნაგებობების ნაშთები, ქალაქის მხატვართუხუცესისა და ხუროთმოძღვრის თანამდებობის არსებობა და სხვ.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;დედაქალაქობის ხანის მცხეთა ხელოსნობა-ვაჭრობის ცენტრი იყო. არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ხელოსნური წარმოების უმთავრესი დარგები იყო [[მეთუნეობა]], მელითონეობა, ქვითხუროობა, ხითხუროობა და მინის წარმოება. იყვნენ: მეთუნეები (მეკრამიტენი, მეაგურენი, მეჭურჭლენი, წყალსადენის მილების მკეთებელნი), კვერითხურონი, ქვითხურონი, ხითხურონი, მინის მბერავნი, [[ოქრომჭედელი|ოქრომჭედელნი]], წამწერელნი, ქვის მკვეთელნი (გემათა მომჭრელნი), ფულის მომჭრელნი და სხვ. „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობის“ მიხედვით ირკვევა, რომ VI საუკუნეში მცხეთაში არსებობდა მეხამლე და მეჯადაგე ხელოსანთა რელიგიურ-ეთნიკური პრინციპების სფუძველზე შექმნილი კორპორაცია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;დედაქალაქობის ხანის მცხეთა ხელოსნობა-ვაჭრობის ცენტრი იყო. არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ხელოსნური წარმოების უმთავრესი დარგები იყო [[მეთუნეობა]], მელითონეობა, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;ქვითხუროობა&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, ხითხუროობა და მინის წარმოება. იყვნენ: მეთუნეები (მეკრამიტენი, მეაგურენი, მეჭურჭლენი, წყალსადენის მილების მკეთებელნი), კვერითხურონი, ქვითხურონი, ხითხურონი, მინის მბერავნი, [[ოქრომჭედელი|ოქრომჭედელნი]], წამწერელნი, ქვის მკვეთელნი (გემათა მომჭრელნი), ფულის მომჭრელნი და სხვ. „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობის“ მიხედვით ირკვევა, რომ VI საუკუნეში მცხეთაში არსებობდა მეხამლე და მეჯადაგე ხელოსანთა რელიგიურ-ეთნიკური პრინციპების სფუძველზე შექმნილი კორპორაცია. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფართო საგარეო სავაჭრო ურთიერთობის მაჩვენებელია მცხეთაში აღმოჩენილი უცხოური მონეტები (რომაული, პართული, სასანური) და ძვირფასი ნივთები. „ქართლის მოქცევის“ ქრონიკის ავტორი გვამცნობს, რომ მცხეთაში რელიგიური დღესასწაულების დროს იმართებოდა დიდი ბაზრობა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფართო საგარეო სავაჭრო ურთიერთობის მაჩვენებელია მცხეთაში აღმოჩენილი უცხოური მონეტები (რომაული, პართული, სასანური) და ძვირფასი ნივთები. „ქართლის მოქცევის“ ქრონიკის ავტორი გვამცნობს, რომ მცხეთაში რელიგიური დღესასწაულების დროს იმართებოდა დიდი ბაზრობა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=167224&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili  08:48, 4 ოქტომბერი 2022-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=167224&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2022-10-04T08:48:31Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;08:48, 4 ოქტომბერი 2022-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ფაილი:McxeTa.jpg|thumb|300პქ|მცხეთა]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ფაილი:McxeTa.jpg|thumb|300პქ|მცხეთა]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''მცხეთა''' - ქალაქი აღმოსავლეთ [[საქართველო|საქართველოში]]. მდინარეების&amp;#160; მტკვრისა და არაგვის შესაყართან, მტკვრისა და არაგვის ორივე ნაპირზე, [[თბილისი]]დან დასავლეთით 21 კმ-ზე. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''მცხეთა''' - &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;ქალაქი&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;აღმოსავლეთ [[საქართველო|საქართველოში]]. მდინარეების&amp;#160; მტკვრისა და არაგვის შესაყართან, მტკვრისა და არაგვის ორივე ნაპირზე, [[თბილისი]]დან დასავლეთით 21 კმ-ზე. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;===ისტორია===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;===ისტორია===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=167001&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: /* ისტორია */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AA%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%90&amp;diff=167001&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2022-10-03T08:21:06Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;ისტორია&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;08:21, 3 ოქტომბერი 2022-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 35:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 35:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფეოდალური ხანის მცხეთაში ფართოდ იყო გაშლილი საგანმანათლებლო მუშაობა. VI საუკუნეში აქ შეიქმნა „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობა“. მცხეთაში მოღვაწეობდნენ [[არსენ I დიდი|არსენ დიდი]] (IX ს.), [[არსენ II]] (X ს.), მწიგნობარ-კალიგრაფები მაღალაძეები (XV-XVIII სს.) და სხვ. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ფეოდალური ხანის მცხეთაში ფართოდ იყო გაშლილი საგანმანათლებლო მუშაობა. VI საუკუნეში აქ შეიქმნა „ევსტათი მცხეთელის მარტვილობა“. მცხეთაში მოღვაწეობდნენ [[არსენ I დიდი|არსენ დიდი]] (IX ს.), [[არსენ II]] (X ს.), მწიგნობარ-კალიგრაფები მაღალაძეები (XV-XVIII სს.) და სხვ. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;აღმოსავლეთ საქართველოს რუსეთთან შეერთების (1801 წ.) შემდეგ მცხეთა დუშეთის მაზრის პატარა სოფლად იქცა. 1872 წლის 10 ოქტომბერს გაიხსნა ფოთი-თბილისის რკინიგზის ხაზი, რომელმაც დიდი როლი შეასრულა მთელი საქართველოს, კერძოდ კი მცხეთის ეკონომიკურ ცხოვრებაში. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;აღმოსავლეთ საქართველოს რუსეთთან შეერთების (1801 წ.) შემდეგ მცხეთა დუშეთის მაზრის პატარა სოფლად იქცა. 1872 წლის 10 ოქტომბერს გაიხსნა ფოთი-თბილისის &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;რკინიგზის ხაზი&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, რომელმაც დიდი როლი შეასრულა მთელი საქართველოს, კერძოდ კი მცხეთის ეკონომიკურ ცხოვრებაში. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;1940 წელს არმაზის მიდამოები გამოცხადდა ნაკრძალად. 1955 წელს მცხეთაში დაარსდა მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;1940 წელს არმაზის მიდამოები გამოცხადდა ნაკრძალად. 1955 წელს მცხეთაში დაარსდა მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 45:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 45:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;1984 წელს შედგენილ იქნა მცხეთის ისტორიული ზონის არქიტექტურულ-ფუნქციური ორგანიზების იდეა-პროგრამა (ავტორები – არქიტექტორები: რ. ბერიძე, მ. გედენიძე, მ. გუგუნავა, ი. მასხარაშვილი) გ. შაიშმელაშვილი – ხელმძღვანელი). იგი ითვალისწინებს ჩამოყალიბებული, ურთიერთშეწონასწორებული არქიტექტურულ-ლანდშაფტური დომინანტების (მცხეთის ჯვარი, სვეტიცხოველი, სამთავრო, ბებრისციხე და სხვ.) ვიზუალური კომუნიკაციების არსებული სისტემის შენარჩუნებას, ხაზგასმას და, საჭირო შემთხვევაში დაკარგული კომპონენტების აღდგენას.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;1984 წელს შედგენილ იქნა მცხეთის ისტორიული ზონის არქიტექტურულ-ფუნქციური ორგანიზების იდეა-პროგრამა (ავტორები – არქიტექტორები: რ. ბერიძე, მ. გედენიძე, მ. გუგუნავა, ი. მასხარაშვილი) გ. შაიშმელაშვილი – ხელმძღვანელი). იგი ითვალისწინებს ჩამოყალიბებული, ურთიერთშეწონასწორებული არქიტექტურულ-ლანდშაფტური დომინანტების (მცხეთის ჯვარი, სვეტიცხოველი, სამთავრო, ბებრისციხე და სხვ.) ვიზუალური კომუნიკაციების არსებული სისტემის შენარჩუნებას, ხაზგასმას და, საჭირო შემთხვევაში დაკარგული კომპონენტების აღდგენას.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;1974 წლის 24 აპრილს ჩამოყალიბდა ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის მცხეთის მუდმივმოქმედი არქეოლოგიური ექსპედიცია (ხელმძღვ. ა. აფაქიძე). 1977წლის&amp;#160; 14 სექტემბერს მცხეთის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის ბაზაზე შეიქმნა მცხეთის ხელოვნებისა და ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალი ყოველი წლის ოქტომბრის თვეში ტარდება სახალხო დღესასწაული მცხეთობა. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;1974 წლის 24 აპრილს ჩამოყალიბდა ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის მცხეთის მუდმივმოქმედი არქეოლოგიური ექსპედიცია (ხელმძღვ. ა. აფაქიძე). 1977წლის&amp;#160; 14 სექტემბერს მცხეთის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის ბაზაზე შეიქმნა მცხეთის ხელოვნებისა და ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალი ყოველი წლის ოქტომბრის თვეში ტარდება სახალხო დღესასწაული მცხეთობა.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;== წყარო ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;== წყარო ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	</feed>