https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%98მწყერი - რედაქტირების ისტორია2026-05-03T18:03:06Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%98&diff=243713&oldid=prevTkenchoshvili 16:26, 3 აპრილი 2025-ზე2025-04-03T16:26:18Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">16:26, 3 აპრილი 2025-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ფაილი:Mwyeri.PNG|thumb|250პქ|მწყერი]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''მწყერი''' (''ლათ''. Coturnix coturnix Linnaeus, 1758) – ფრინველთა გვარი ხოხბისებრთა ოჯახისა ქათმისნაირთა რიგიდან. ამ გვარიდან [[საქართველო]]ში მოიპოვება ერთი სახეობა − მწყერი</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''მწყერი''' (''ლათ''. Coturnix coturnix Linnaeus, 1758) – ფრინველთა გვარი ხოხბისებრთა ოჯახისა ქათმისნაირთა რიგიდან. ამ გვარიდან [[საქართველო]]ში მოიპოვება ერთი სახეობა − მწყერი</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* კლასი − ფრინველები (AVES)</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* კლასი − ფრინველები (AVES)</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%98&diff=242249&oldid=prevEchelidze: ახალი გვერდი: '''მწყერი''' (''ლათ''. Coturnix coturnix Linnaeus, 1758) – ფრინველთა გვარი ხოხბისებრთა ...2025-02-21T12:14:28Z<p>ახალი გვერდი: '''მწყერი''' (''ლათ''. Coturnix coturnix Linnaeus, 1758) – ფრინველთა გვარი ხოხბისებრთა ...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''მწყერი''' (''ლათ''. Coturnix coturnix Linnaeus, 1758) – ფრინველთა გვარი ხოხბისებრთა ოჯახისა ქათმისნაირთა რიგიდან. ამ გვარიდან [[საქართველო]]ში მოიპოვება ერთი სახეობა − მწყერი<br />
* კლასი − ფრინველები (AVES)<br />
* რიგი − [[ქათმისნაირნი]] (Galliformes)<br />
* ოჯახი − [[ხოხბისებრნი]] (Phasianidae)<br />
* გვარი − მწყერი (Coturnix) <br />
მწყერი ყველაზე პატარა ფრინველია ქათმისნაირებს შორის, ფრთა 100-115 მმ-ია, კუდი – 35-50 მმ, [[ნისკარტი (ფრინველის)|ნისკარტი]] – 10-13 მმ, წონა – 90-120 გ. მამალი დიდია დედალზე. შეფერილობაში სქესთა შორის უმნიშვნელო განსხვავებაა. ზრდასრული ფრინველის საერთო შეფერილობა მოჟანგისფრო-მურაა, მუქი ჟანგმიწისფერ-ქარცი განივი ზოლებით. თავი ზემოდან მოყავისფრო-მურაა, შუა ნაწილში ვიწრო ღია ფერის ზოლით. თვალების ზემოთ მოთეთრო ზოლებია. ნიკაპი, ყელი და კისერი წინა მხარეს მოჟანგისფრო-ქარცი ან მუქი მურაა, რაც გამოყოფილია მოწითალო-მურა ლოყებისა და ჟანგმიწისფერი ჩიჩახვისაგან ვიწრო თეთრი ზოლით. მკერდი მკრთალი ჟანგმიწისფერია, ხოლო მუცელი – მოთეთრო. დედალი ძალიან ჰგავს მამალს, მაგრამ ნიკაპი, ყელი და კისერი წინიდან მოთეთროა. ნისკარტი ღია რქისფერია, ხოლო ფეხები – მოწაბლისფრო-ხორცისფერი.<br />
<br />
====გავრცელება==== <br />
ბუდობის არეალი მოიცავს [[დასავლეთი]]თ აზორისა და კანარის კუნძულებს, ხოლო [[აღმოსავლეთი]]თ – ბაიკალის ტბამდე და ჩრდილო-აღმოსავლეთ მონგოლეთამდე. [[ჩრდილოეთი]]თ სკანდინავიასა და [[ფინეთი|ფინეთში]] ვრცელდება 65-ე პარალელამდე, ურალის ქედზე – მე-60, ხოლო ენისეის აუზში – 61-ე პარალელებამდე. [[სამხრეთი]]თ მოიპოვება [[მაროკო]]სა და [[ეგვიპტე]]ში; [[აზია]]ში – [[პალესტინა]]ში, მესოპოტამიაში, ბელუჯისტანის ჩრდილოეთ ნაწილში და ჩრდილო-დასავლეთ [[ინდოეთი|ინდოეთში]] გადამფრენი ფრინველია. ზამთრობს [[აფრიკა|აფრიკის]] [[ეკვატორი|ეკვატორულ]] და ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილებში, [[ევროპა|ევროპისა]] და აფრიკის ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროებზე, არაბეთის ნახევარკუნძულზე და მთელ კონტინენტურ სამხრეთ აზიაში. საქართველოში ბუდობს აღმოსავლეთ რაიონებში, ხოლო დასავლეთ საქართველოში მრავლად მოიპოვება მიმოფრენის დროს, განსაკუთრებით შემოდგომით.<br />
<br />
====ბიოტოპი==== <br />
მწყერის საბინადროა ღია ადგილები, უმეტესად კულტურულ [[ლანდშაფტი|ლანდშაფტში]], თავთავიან [[მარცვლოვანი კულტურები|მარცვლოვანთა]] ნათესებში, ბაღებში, ბოსტნებში, აგრეთვე მაღალბალახნარიან მდელოებსა და მინდვრებზე, ბარშიც და მთაშიც, სუბალპური მდელოების ჩათვლით.<br />
<br />
====გამრავლება==== <br />
ტიხტიხი იწყება აპრილში – მოფრენიდან რამდენიმე დღის შემდეგ. გამრავლება [[პოლიგამია|პოლიგამიურია]]. დედალი ბუდეს იკეთებს მიწის პატარა ჩაღრმავებაში, ბალახისა და ბუმბულის მცირე ამონაფენით. დებს უფრო ხშირად 10-12, ზოგჯერ 18-მდე კვერცხს. კრუხად ჯდება მხოლოდ დედალი. საინკუბაციო პერიოდი 15-17 დღემდე გრძელდება. ადრეული ბუდობა მაისის პირველ ნახევარშია და თვის ბოლოსათვის უკვე არსებობს ახალნაჩეკი თაობა. მოგვიანებული ნორმალური ბუდობა აგვისტოს პირველ რიცხვებშიც შეიძლება შეგვხვდეს.<br />
<br />
====კვება==== <br />
მწყერი უმთავრესად მცენარეულობით იკვებება. გაზაფხულის საკვებს შეადგენს ბალახოვანი მცენარეების ნორჩი [[მწვანე (ფერი)|მწვანე]] ნაწილები. ზაფხულსა და შემოდგომით ძირითადია კულტურული და ველური მარცვლოვანების [[თესლი|თესლები]]. ზაფხულის საკვებში მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს [[მწერები|მწერებსაც]].<br />
<br />
====მნიშვნელობა==== <br />
მასობრივი სპორტული ნადირობის მხრივ საქართველოს ორნითოფაუნაში პირველი ადგილი უჭირავს. ნადირობენ უმთავრესად [[თოფი]]თ, მეძებარი ძაღლის დახმარებით ან უძაღლოდაც. დასავლეთ საქართველოში მწყერზე ნადირობისათვის იჭერენ და წვრთნიან [[მიმინო]]ს. მასობრივად მოიპოვებენ მწყერს შემოდგომის მიმოფრენის დროს შავი ზღვის სანაპიროებზე.<br />
<br />
==წყრო==<br />
*[[საქართველოს ფრინველების სარკვევი]]<br />
[[კატეგორია:ფრინველები]]<br />
[[კატეგორია:ფრინველთა გვარი]]<br />
[[კატეგორია:ქათმისნაირნი]]<br />
[[კატეგორია:ხოხბისებრნი]]<br />
[[კატეგორია:მწყერი]]</div>Echelidze