https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%97%E1%83%98_%E1%83%91%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9C%E1%83%95%E1%83%90
ნათესაობითი ბრუნვა - რედაქტირების ისტორია
2026-05-06T14:19:08Z
ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში
MediaWiki 1.19.24
https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%97%E1%83%98_%E1%83%91%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9C%E1%83%95%E1%83%90&diff=246360&oldid=prev
Tkenchoshvili: /* წყარო */
2025-05-07T19:36:15Z
<p><span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:36, 7 მაისი 2025-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 32:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 32:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ბრუნვა]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ბრუნვა]]</div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული ენა]]</ins></div></td></tr>
</table>
Tkenchoshvili
https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%97%E1%83%98_%E1%83%91%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9C%E1%83%95%E1%83%90&diff=218637&oldid=prev
Tkenchoshvili 19:19, 6 თებერვალი 2024-ზე
2024-02-06T19:19:38Z
<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:19, 6 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ნათესაობითი ბრუნვა''' – კუთვნილება-დანიშნულების გამომხატველი ბრუნვა, რომელსაც ინდოევროპულ ენათა გენიტივი შეეფარდება.  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ნათესაობითი ბრუნვა''' – კუთვნილება-დანიშნულების გამომხატველი ბრუნვა, რომელსაც ინდოევროპულ ენათა გენიტივი შეეფარდება.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა|ქართულ ენაში]] ნათესაობითი ბრუნვა -ის(ა), -ს(ი) ბოლო სართებითაა წარმოდგენილი: თანხმოვანფუძიან და ხმოვანფუძიან კვეცად სახელებთან – ის(ა) დაბოლოება <del class="diffchange diffchange-inline">გვხედება </del>– კაცის(ა), დედ-ის(ა), ხმოვანფუძიან უკვეცელ სახელებთან – ს(ი): წყარო-ს(ი), რუ-ს(ი), ელენე-სნ(ი) (გამონაკლისია – დრო-ის).</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა|ქართულ ენაში]] ნათესაობითი ბრუნვა -ის(ა), -ს(ი) ბოლო სართებითაა წარმოდგენილი: თანხმოვანფუძიან და ხმოვანფუძიან კვეცად სახელებთან – ის(ა) დაბოლოება <ins class="diffchange diffchange-inline">გვხვდება </ins>– კაცის(ა), დედ-ის(ა), ხმოვანფუძიან უკვეცელ სახელებთან – ს(ი): წყარო-ს(ი), რუ-ს(ი), ელენე-სნ(ი) (გამონაკლისია – დრო-ის).</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ბოლოკიდური -[[ი]] <del class="diffchange diffchange-inline">ხმოენის </del>თაობაზე სხვადასხვა თვალსაზრისი არსებობს: მკვლევართა ნაწილი მას [[ემფატიკური ხმოვანი|ემფატიკურ ხმოვნად]] <del class="diffchange diffchange-inline">მიიჩნეეს </del>(შდრ: კაც-ის-ა – წყარო-ს-ი); სხვა თვალსაზრისით, -ი ბრუნვის ნიშნისეულია, ბგერათგადასმის შედეგად მიღებული: -ის — -სი.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ბოლოკიდური -[[ი]] <ins class="diffchange diffchange-inline">ხმოვნის </ins>თაობაზე სხვადასხვა თვალსაზრისი არსებობს: მკვლევართა ნაწილი მას [[ემფატიკური ხმოვანი|ემფატიკურ ხმოვნად]] <ins class="diffchange diffchange-inline">მიიჩნევს </ins>(შდრ: კაც-ის-ა – წყარო-ს-ი); სხვა თვალსაზრისით, -ი ბრუნვის ნიშნისეულია, ბგერათგადასმის შედეგად მიღებული: -ის — -სი.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ნათესაობითი უძველესი ფორმაციის ბრუნვაა. -ის სუფიქსის პარალელურად ვარაუდობენ აგრეთვე -ინ სუფიქსის არსებობასაც, რომელიც [[ზმნისართი|ზმნისართებსა]] და [[თანდებული|თანდებულებშია]] შემორჩენილი <del class="diffchange diffchange-inline">სიტყვამაწარმოებელი </del>ელემენტის სტატუსით: გუშ-ინ, მაშ-ინ, -თვ-ის  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ნათესაობითი უძველესი ფორმაციის ბრუნვაა. -ის სუფიქსის პარალელურად ვარაუდობენ აგრეთვე -ინ სუფიქსის არსებობასაც, რომელიც [[ზმნისართი|ზმნისართებსა]] და [[თანდებული|თანდებულებშია]] შემორჩენილი <ins class="diffchange diffchange-inline">სიტყვათმაწარმოებელი </ins>ელემენტის სტატუსით: გუშ-ინ, მაშ-ინ, -თვ-ის  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>|| -თვ-ინ, -მდ-ის || -მდ-ინ…  ნათესაობითი ბრუნვის -ის სუფიქსს კანონზომიერი შესატყვისები მოეპოვება ქართველურ ენებში: [[ზანური ენა|ზანურში]] – -იშ (-შ), სვანურში – -იშ, -ეშ სუფიქსების სახით.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>|| -თვ-ინ, -მდ-ის || -მდ-ინ…  ნათესაობითი ბრუნვის -ის სუფიქსს კანონზომიერი შესატყვისები მოეპოვება ქართველურ ენებში: [[ზანური ენა|ზანურში]] – -იშ (-შ), სვანურში – -იშ, -ეშ სუფიქსების სახით.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ნათესაობით ბრუნვაში დასმული სახელი დაირთავს თანდებულებს: -თვის, -გან, - კენ, -ებრ, -თანავე, -დამი. თითქმის შეუზღუდავია ნათესაობითის ფორმაზე ზმნისართთა დართვა თანდებულის ფუნქციით: <del class="diffchange diffchange-inline">სახლიის </del>წინ, მიწ-ის ქვეშ, ხუთი დღ-ის შემდეგ…</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ნათესაობით ბრუნვაში დასმული სახელი დაირთავს თანდებულებს: -თვის, -გან, - კენ, -ებრ, -თანავე, -დამი. თითქმის შეუზღუდავია ნათესაობითის ფორმაზე ზმნისართთა დართვა თანდებულის ფუნქციით: <ins class="diffchange diffchange-inline">სახლის </ins>წინ, მიწ-ის ქვეშ, ხუთი დღ-ის შემდეგ…</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნათესაობითი ბრუნვა თანამედროვე სალიტერატურო ქართულში გამოხატავს: კუთვნილებას (ძმის სახლი), დანიშნულებას (ქორწინების სახლი), მასალას (ხის სახლი), აგენსს (ბავშვის თამაში), სამოქმედო ობიექტს (ხის მოჭრა). თანდებულთა დართვის შედეგად  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნათესაობითი ბრუნვა თანამედროვე სალიტერატურო ქართულში გამოხატავს: კუთვნილებას (ძმის სახლი), დანიშნულებას (ქორწინების სახლი), მასალას (ხის სახლი), აგენსს (ბავშვის თამაში), სამოქმედო ობიექტს (ხის მოჭრა). თანდებულთა დართვის შედეგად  </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>== ლიტერატურა ==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>== ლიტერატურა ==</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ჩიქობავა არნ. ქართული ენის ზოგადი დახასიათება. – ქეგლ, ტ. I, თბ., 1950;  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ჩიქობავა არნ. ქართული ენის ზოგადი დახასიათება. – ქეგლ, ტ. I, თბ., 1950;  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[შანიძე აკაკი|შანიძე ა]]. – ქართული გრამატიკის <del class="diffchange diffchange-inline">საფუძელები</del>, I, თბ. 1953;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[შანიძე აკაკი|შანიძე ა]]. – ქართული გრამატიკის <ins class="diffchange diffchange-inline">საფუძვლები</ins>, I, თბ. 1953;</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[თოფურია ვარლამ|თოფურია ვ]]. ნათესაობითი და მოქმედებითი ბრუნვის დაბოლოებანი. - კრ: სახელის ბრუნების  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[თოფურია ვარლამ|თოფურია ვ]]. ნათესაობითი და მოქმედებითი ბრუნვის დაბოლოებანი. - კრ: სახელის ბრუნების  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ისტორიისათვის ქართველურ ენებში. წგ. I, თბ. 1956;  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ისტორიისათვის ქართველურ ენებში. წგ. I, თბ. 1956;  </div></td></tr>
</table>
Tkenchoshvili
https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%97%E1%83%98_%E1%83%91%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9C%E1%83%95%E1%83%90&diff=218635&oldid=prev
Tkenchoshvili: ახალი გვერდი: '''ნათესაობითი ბრუნვა''' – კუთვნილება-დანიშნულების გამომხატვ...
2024-02-06T19:17:21Z
<p>ახალი გვერდი: '''ნათესაობითი ბრუნვა''' – კუთვნილება-დანიშნულების გამომხატვ...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''ნათესაობითი ბრუნვა''' – კუთვნილება-დანიშნულების გამომხატველი ბრუნვა, რომელსაც ინდოევროპულ ენათა გენიტივი შეეფარდება. <br />
<br />
[[ქართული ენა|ქართულ ენაში]] ნათესაობითი ბრუნვა -ის(ა), -ს(ი) ბოლო სართებითაა წარმოდგენილი: თანხმოვანფუძიან და ხმოვანფუძიან კვეცად სახელებთან – ის(ა) დაბოლოება გვხედება – კაცის(ა), დედ-ის(ა), ხმოვანფუძიან უკვეცელ სახელებთან – ს(ი): წყარო-ს(ი), რუ-ს(ი), ელენე-სნ(ი) (გამონაკლისია – დრო-ის).<br />
<br />
ბოლოკიდური -[[ი]] ხმოენის თაობაზე სხვადასხვა თვალსაზრისი არსებობს: მკვლევართა ნაწილი მას [[ემფატიკური ხმოვანი|ემფატიკურ ხმოვნად]] მიიჩნეეს (შდრ: კაც-ის-ა – წყარო-ს-ი); სხვა თვალსაზრისით, -ი ბრუნვის ნიშნისეულია, ბგერათგადასმის შედეგად მიღებული: -ის — -სი. <br />
<br />
ნათესაობითი უძველესი ფორმაციის ბრუნვაა. -ის სუფიქსის პარალელურად ვარაუდობენ აგრეთვე -ინ სუფიქსის არსებობასაც, რომელიც [[ზმნისართი|ზმნისართებსა]] და [[თანდებული|თანდებულებშია]] შემორჩენილი სიტყვამაწარმოებელი ელემენტის სტატუსით: გუშ-ინ, მაშ-ინ, -თვ-ის <br />
|| -თვ-ინ, -მდ-ის || -მდ-ინ… ნათესაობითი ბრუნვის -ის სუფიქსს კანონზომიერი შესატყვისები მოეპოვება ქართველურ ენებში: [[ზანური ენა|ზანურში]] – -იშ (-შ), სვანურში – -იშ, -ეშ სუფიქსების სახით.<br />
<br />
ნათესაობით ბრუნვაში დასმული სახელი დაირთავს თანდებულებს: -თვის, -გან, - კენ, -ებრ, -თანავე, -დამი. თითქმის შეუზღუდავია ნათესაობითის ფორმაზე ზმნისართთა დართვა თანდებულის ფუნქციით: სახლიის წინ, მიწ-ის ქვეშ, ხუთი დღ-ის შემდეგ…<br />
<br />
ნათესაობითი ბრუნვა თანამედროვე სალიტერატურო ქართულში გამოხატავს: კუთვნილებას (ძმის სახლი), დანიშნულებას (ქორწინების სახლი), მასალას (ხის სახლი), აგენსს (ბავშვის თამაში), სამოქმედო ობიექტს (ხის მოჭრა). თანდებულთა დართვის შედეგად <br />
ნათესაობითს სხვა ფუნქციათა გამოხატვაც ეკისრება: აჩვენოს მიმართულება (ტყისკენ); მოცილება-დაშორება (კაცისგან); მსგავსება <br />
(თიხისაებრ), დრო (მოსვლისთანავე) და სხვა. ნათესაობითი ბრუნვა ხშირად [[დერივაცია (გრამატიკა)|დერივაციული]] სუფიქსის როლს ასრულებს (თბილ-ის-ი, ვარგ-ის-ი…); გამოთქმულია მოსაზრება, რომ მსაზღვრელის ფუნქციით გამოყენებული სახელი არ შეიძლება ჩაითვალოს ნათესაობითი ბრუნვის ფორმად (''თ. უთურგაიძე'').<br />
<br />
''კ. გაბუნია'' <br />
<br />
<br />
<br />
== ლიტერატურა ==<br />
* ჩიქობავა არნ. ქართული ენის ზოგადი დახასიათება. – ქეგლ, ტ. I, თბ., 1950; <br />
* [[შანიძე აკაკი|შანიძე ა]]. – ქართული გრამატიკის საფუძელები, I, თბ. 1953;<br />
* [[თოფურია ვარლამ|თოფურია ვ]]. ნათესაობითი და მოქმედებითი ბრუნვის დაბოლოებანი. - კრ: სახელის ბრუნების <br />
* ისტორიისათვის ქართველურ ენებში. წგ. I, თბ. 1956; <br />
* უთურგაიძე თ. ქართული ენის სახელის მორფონოლოგიური ანალიზი, თბ. 1986; <br />
* ონიანი ა. ქართველურ ენათა შედარებითი გრამატიკის საკითხები, თბ. 1959; <br />
* ნოზაძე ლ. ემფატიკური ი ქართულში. – „იკე“. XXIX. თბ. 1990.<br />
<br />
== წყარო ==<br />
[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]] <br />
<br />
[[კატეგორია:გრამატიკა]]<br />
[[კატეგორია:ბრუნვა]]</div>
Tkenchoshvili