https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%90 2026-06-21T00:41:41Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%90&diff=218826&oldid=prev 2024-02-08T20:56:56Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:56, 8 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''პალეოგრაფია''' – (ბერძნ. παλαιóς – ძველი, γράφω – ეწერ), ისტორიულ-ფილოლოგიური დისციპლინა. სწავლობს წერის ხელოვნებასთან, დამწერლობით კულტურასთან დაკავშირებულ საკითხებს: [[ანბანი]]ს წარმოშობას, [[ასო (ნიშანი)|ასოთა]] მოხაზულობის ისტორიულ ცვალებადობას, ნაწერის ესთეტიკურ მხარეს, ტექსტის დანაწევრების აღმნიშვნელ სასვენ და [[განკვეთილობის ნიშნები|განკვეთილობის ნიშნებს]], საწერ მასალასა და იარაღებს, წარწერებისა და ხელნაწერი ძეგლების რაობას (მათ ქრონოლოგიას, შექმნის ადგილს, ისტორიულ გარემოს…) და სხვ. პალეოგრაფია ცალკე დისციპლინად ჩამოყალიბდა <del class="diffchange diffchange-inline">ძეელი </del>დოკუმენტებისა და წერილობითი წყაროების რეალურ ღირებულებათა განმსაზღვრელი დიპლომატიკისაგან. პალეოგრაფიის ფუძემდებლად და ტერმინის მეცნიერებაში <del class="diffchange diffchange-inline">დამამკეიდრებლად </del>ითელება ფრანგი ბ. მონფოკონი, ავტორი შრომისა „ბერძნული პალეოგრაფია“ (1708)</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''პალეოგრაფია''' – (ბერძნ. παλαιóς – ძველი, γράφω – ეწერ), ისტორიულ-ფილოლოგიური დისციპლინა. სწავლობს წერის ხელოვნებასთან, დამწერლობით კულტურასთან დაკავშირებულ საკითხებს: [[ანბანი]]ს წარმოშობას, [[ასო (ნიშანი)|ასოთა]] მოხაზულობის ისტორიულ ცვალებადობას, ნაწერის ესთეტიკურ მხარეს, ტექსტის დანაწევრების აღმნიშვნელ სასვენ და [[განკვეთილობის ნიშნები|განკვეთილობის ნიშნებს]], საწერ მასალასა და იარაღებს, წარწერებისა და ხელნაწერი ძეგლების რაობას (მათ ქრონოლოგიას, შექმნის ადგილს, ისტორიულ გარემოს…) და სხვ. პალეოგრაფია ცალკე დისციპლინად ჩამოყალიბდა <ins class="diffchange diffchange-inline">ძველი </ins>დოკუმენტებისა და წერილობითი წყაროების რეალურ ღირებულებათა განმსაზღვრელი დიპლომატიკისაგან. პალეოგრაფიის ფუძემდებლად და ტერმინის მეცნიერებაში <ins class="diffchange diffchange-inline">დამამკვიდრებლად </ins>ითელება ფრანგი ბ. მონფოკონი, ავტორი შრომისა „ბერძნული პალეოგრაფია“ (1708)</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>პალეოგრაფიის ძირითადი პრაქტიკული დანიშნულებაა დაუთარიღებელი ხელნაწერების ხელის განსაზღერის საფუძველზე დაადგინოს ავტორი, დრო და ადგილი, ისეთი ხელნაწერებისა, რომლებშიც ამ საკითხებზე პირდაპირი ცნობები არ არის. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>პალეოგრაფიის ძირითადი პრაქტიკული დანიშნულებაა დაუთარიღებელი ხელნაწერების ხელის განსაზღერის საფუძველზე დაადგინოს ავტორი, დრო და ადგილი, ისეთი ხელნაწერებისა, რომლებშიც ამ საკითხებზე პირდაპირი ცნობები არ არის. &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ზოგადი პალეოგრაფიის გვერდით არსებობს კერძო პალეოგრაფია რომელიც სწავლობს კონკრეტული დამწერლობის (ქართულ, ბერძნნულ, სლავურ და ა. შ.) საკითხებს. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ზოგადი პალეოგრაფიის გვერდით არსებობს კერძო პალეოგრაფია რომელიც სწავლობს კონკრეტული დამწერლობის (ქართულ, ბერძნნულ, სლავურ და ა. შ.) საკითხებს. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული პალეოგრაფიის მეცნიერული შესწავლა იწყება XIX ს-ის II ნახ-იდან (ფ. დიუბუა, [[ბროსე მარი|მ. ბროსე]], [[ბაქრაძე დიმიტრი|დ. ბაქრაძე]], ა. ცაგარელი, [[თაყაიშვილი ექვთიმე|ე. თაყაიშვილი]], მ. ჯანაშვილი, [[კარიჭაშვილი დავით|დ. კარიჭაშვილი]], [[მარი ბროსე|ნ. მარი]]…), ხოლო მეცნიერულად ქართული პალეოგრაფიის ძირითადი საკითხები სისტემურად დაამუშავა [[ჯავახიშვილი ივანე|ი. ჯავახიშვილმა]]. XX ს. 20-იან წლებში მან პირველმა წაიკითხა ქართული პალეოგრაფიის კურსი ახალდაარსებულ [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|თბილისის უნივერსიტეტში]] და შექმნა <del class="diffchange diffchange-inline">პირეელი </del>სახელმძღვანელო – „ქართული <del class="diffchange diffchange-inline">დამწერლობათამცოდნეობა </del>ანუ პალეოგრაფია“ (1926). პალეოგრაფიის საკითხებს ინტენსიურად იკვლევენ აკად. [[კეკელიძე კორნელი|კ. კეკელიძის]] სახელმწიფო ხელნაწერთა ინსტიტუტში.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული პალეოგრაფიის მეცნიერული შესწავლა იწყება XIX ს-ის II ნახ-იდან (ფ. დიუბუა, [[ბროსე მარი|მ. ბროსე]], [[ბაქრაძე დიმიტრი|დ. ბაქრაძე]], ა. ცაგარელი, [[თაყაიშვილი ექვთიმე|ე. თაყაიშვილი]], მ. ჯანაშვილი, [[კარიჭაშვილი დავით|დ. კარიჭაშვილი]], [[მარი ბროსე|ნ. მარი]]…), ხოლო მეცნიერულად ქართული პალეოგრაფიის ძირითადი საკითხები სისტემურად დაამუშავა [[ჯავახიშვილი ივანე|ი. ჯავახიშვილმა]]. XX ს. 20-იან წლებში მან პირველმა წაიკითხა ქართული პალეოგრაფიის კურსი ახალდაარსებულ [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|თბილისის უნივერსიტეტში]] და შექმნა <ins class="diffchange diffchange-inline">პირველი </ins>სახელმძღვანელო – „ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">დამწერლობათმცოდნეობა </ins>ანუ პალეოგრაფია“ (1926). პალეოგრაფიის საკითხებს ინტენსიურად იკვლევენ აკად. [[კეკელიძე კორნელი|კ. კეკელიძის]] სახელმწიფო ხელნაწერთა ინსტიტუტში.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''კ. დანელია'' &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''კ. დანელია'' &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 15:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 15:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>== ლიტერატურა == &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>== ლიტერატურა == &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* ჯავახიშვილი ი. ქართული <del class="diffchange diffchange-inline">დამწერლობათამცოდნეობა </del>ანუ <del class="diffchange diffchange-inline">პალვოგრაფია</del>, თბ, 1949;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* ჯავახიშვილი ი. ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">დამწერლობათმცოდნეობა </ins>ანუ <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფია</ins>, თბ, 1949;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* აბულაძე ი. ქართული წერის ნიმუშები. პალეოგრაფიული ალბომი, თბ,, 1949; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* აბულაძე ი. ქართული წერის ნიმუშები. პალეოგრაფიული ალბომი, თბ,, 1949; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ხაჟომია თ. ნუსხური დამწერლობის გარდამავალი ხელი (XI ს.), თბ., 1954; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ხაჟომია თ. ნუსხური დამწერლობის გარდამავალი ხელი (XI ს.), თბ., 1954; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 21:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 21:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქაჯაია ლ. პუნქტუაცია X-XII საუკუნეების ქართულ ხელნაწერებში, თბ., 1969; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქაჯაია ლ. პუნქტუაცია X-XII საუკუნეების ქართულ ხელნაწერებში, თბ., 1969; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* სურგულაძე მ. ძველი ქართული პალეოგრაფიული ტერმინები, თბ., 1978; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* სურგულაძე მ. ძველი ქართული პალეოგრაფიული ტერმინები, თბ., 1978; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* მაჭავარიანი ე. ქართული ანბანის გრაფიკული <del class="diffchange diffchange-inline">საფუძელები</del>, თბ. 1982; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* მაჭავარიანი ე. ქართული ანბანის გრაფიკული <ins class="diffchange diffchange-inline">საფუძვლები</ins>, თბ. 1982; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* მისივე, XII-XIV საუკუნეთა ქართული ოთხთავების დეკორატიული მორთულობის სისტემა, თბ. 1987 (სადოქტ. დისერტაცია); &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* მისივე, XII-XIV საუკუნეთა ქართული ოთხთავების დეკორატიული მორთულობის სისტემა, თბ. 1987 (სადოქტ. დისერტაცია); &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* გამყრელიძე თ. წერის ანბანური სისტემა და ძველი ქართული დამწერლობა. ანბანური წერის ტიპოლოგია და წარმომავლობა, თბ., 1990; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* გამყრელიძე თ. წერის ანბანური სისტემა და ძველი ქართული დამწერლობა. ანბანური წერის ტიპოლოგია და წარმომავლობა, თბ., 1990; &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%90&diff=218825&oldid=prev 2024-02-08T20:55:39Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:55, 8 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''პალეოგრაფია''' – (<del class="diffchange diffchange-inline">&lt;</del>ბერძნ. <del class="diffchange diffchange-inline">ი8121ტ5 </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''პალეოგრაფია''' – (ბერძნ. <ins class="diffchange diffchange-inline">παλαιóς </ins>– ძველი, <ins class="diffchange diffchange-inline">γράφω </ins>– ეწერ), <ins class="diffchange diffchange-inline">ისტორიულ</ins>-ფილოლოგიური <ins class="diffchange diffchange-inline">დისციპლინა</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">სწავლობს </ins>წერის <ins class="diffchange diffchange-inline">ხელოვნებასთან</ins>, დამწერლობით <ins class="diffchange diffchange-inline">კულტურასთან </ins>დაკავშირებულ საკითხებს: <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ანბანი]]ს </ins>წარმოშობას, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ასო (ნიშანი)|</ins>ასოთა<ins class="diffchange diffchange-inline">]] მოხაზულობის ისტორიულ </ins>ცვალებადობას, <ins class="diffchange diffchange-inline">ნაწერის ესთეტიკურ </ins>მხარეს, <ins class="diffchange diffchange-inline">ტექსტის </ins>დანაწევრების აღმნიშვნელ <ins class="diffchange diffchange-inline">სასვენ </ins>და <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>განკვეთილობის <ins class="diffchange diffchange-inline">ნიშნები|განკვეთილობის ნიშნებს]]</ins>, საწერ მასალასა და <ins class="diffchange diffchange-inline">იარაღებს</ins>, წარწერებისა და <ins class="diffchange diffchange-inline">ხელნაწერი </ins>ძეგლების რაობას (მათ <ins class="diffchange diffchange-inline">ქრონოლოგიას</ins>, შექმნის ადგილს, <ins class="diffchange diffchange-inline">ისტორიულ გარემოს…</ins>) და <ins class="diffchange diffchange-inline">სხვ</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფია </ins>ცალკე <ins class="diffchange diffchange-inline">დისციპლინად </ins>ჩამოყალიბდა ძეელი დოკუმენტებისა და წერილობითი წყაროების რეალურ <ins class="diffchange diffchange-inline">ღირებულებათა განმსაზღვრელი დიპლომატიკისაგან</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფიის </ins>ფუძემდებლად და ტერმინის მეცნიერებაში <ins class="diffchange diffchange-inline">დამამკეიდრებლად </ins>ითელება ფრანგი ბ. მონფოკონი, <ins class="diffchange diffchange-inline">ავტორი </ins>შრომისა <ins class="diffchange diffchange-inline">„ბერძნული </ins>პალეოგრაფია“ (1708)</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>– ძველი, <del class="diffchange diffchange-inline">თღმიჩშ </del>– ეწერ), <del class="diffchange diffchange-inline">ისტორი�ულ</del>-ფილოლოგიური <del class="diffchange diffchange-inline">დისციპლი�ნა</del>. <del class="diffchange diffchange-inline">სწაელობს </del>წერის <del class="diffchange diffchange-inline">ხელოვნებას�თან</del>, დამწერლობით <del class="diffchange diffchange-inline">კულტურას�თან </del>დაკავშირებულ საკითხებს: <del class="diffchange diffchange-inline">ან�ბანის </del>წარმოშობას, ასოთა <del class="diffchange diffchange-inline">მოხა�ზულობის ისტ. </del>ცვალებადობას, <del class="diffchange diffchange-inline">ნა�წერის ესთეტიკუ-ყრ </del>მხარეს, <del class="diffchange diffchange-inline">ტექ�სტის </del>დანაწევრების აღმნიშვნელ &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">სასეენ </del>და განკვეთილობის <del class="diffchange diffchange-inline">ნიშ�ნებს</del>, საწერ მასალასა და <del class="diffchange diffchange-inline">იარა�ღებს</del>, წარწერებისა და <del class="diffchange diffchange-inline">ხელნაწე�რი </del>ძეგლების რაობას (მათ <del class="diffchange diffchange-inline">ქრო�ნოლოგიას</del>, შექმნის ადგილს, <del class="diffchange diffchange-inline">ისტ. </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">გარემოს ..</del>) და <del class="diffchange diffchange-inline">სხე. ჰ</del>. ცალკე <del class="diffchange diffchange-inline">დის�ციპლინად </del>ჩამოყალიბდა ძეელი დოკუმენტებისა და წერილობითი &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>წყაროების რეალურ <del class="diffchange diffchange-inline">ღირებულე�ბათა განმსასღერელი დიპლომა�ტიკისაგან</del>. <del class="diffchange diffchange-inline">პ-ის </del>ფუძემდებლად და &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ტერმინის მეცნიერებაში <del class="diffchange diffchange-inline">დამამკ�ეიდრებლად </del>ითელება ფრანგი ბ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>მონფოკონი, <del class="diffchange diffchange-inline">აეტორი </del>შრომისა <del class="diffchange diffchange-inline">„ბე�რძნული </del>პალეოგრაფია“ (1708)</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">პ-ის </del>ძირითადი <del class="diffchange diffchange-inline">პრაქტ. დანიშნუ�ლებაა </del>დაუთარიღებელი <del class="diffchange diffchange-inline">ხელნა�წერების </del>ხელის განსაზღერის <del class="diffchange diffchange-inline">სა�ფუძველზე </del>დაადგინოს <del class="diffchange diffchange-inline">აეტორი</del>, &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფიის </ins>ძირითადი <ins class="diffchange diffchange-inline">პრაქტიკული დანიშნულებაა </ins>დაუთარიღებელი <ins class="diffchange diffchange-inline">ხელნაწერების </ins>ხელის განსაზღერის <ins class="diffchange diffchange-inline">საფუძველზე </ins>დაადგინოს <ins class="diffchange diffchange-inline">ავტორი</ins>, დრო და ადგილი, <ins class="diffchange diffchange-inline">ისეთი ხელნაწერებისა</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">რომლებშიც </ins>ამ <ins class="diffchange diffchange-inline">საკითხებზე </ins>პირდაპირი ცნობები არ არის. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დრო და ადგილი, <del class="diffchange diffchange-inline">ისეთ</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ი ხელნა�წერებისა</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">რ-ებშიც </del>ამ <del class="diffchange diffchange-inline">საკითხებ�ზე </del>პირდაპირი ცნობები არ არის. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">პჰ. </del>ემსახურება ისტორიას, <del class="diffchange diffchange-inline">ენათ�მეცნიერებას</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">ხელოვნებათმცოდ�ნეობას</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">ლიტ-რის </del>ისტორიას, <del class="diffchange diffchange-inline">სა�კუთრიე </del>ტექსტოლოგიასა და სხვ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფია </ins>ემსახურება ისტორიას, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ენათმეცნიერება]]ს</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">ხელოვნებათმცოდნეობას</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">ლიტერატურის </ins>ისტორიას, <ins class="diffchange diffchange-inline">საკუთრივ </ins>ტექსტოლოგიასა და სხვ. ჰუმანიტარულ დარგებს. <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფიის მომიჯნავე დისციპლინებია</ins>: <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ეპიგრაფიკა]] </ins>(წარწერათმცოდნეობა), ჰერალდიკა (გერბთმცოდნეობა), <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ნუმიზმატიკა<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>(ფულისმცოდნეობა) &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ჰუმანიტარულ დარგებს. <del class="diffchange diffchange-inline">პ-ის მო�მიჯნავე დისცი პლინებია</del>: <del class="diffchange diffchange-inline">გჰიგრა�ფიკა </del>(წარწერათმცოდნეობა), &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>და <ins class="diffchange diffchange-inline">სხვ</ins>. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ჰერალდიკა (გერბთმცოდნეობა), &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ნუმიზმატიკა (ფულისმცოდნეობა) &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>და <del class="diffchange diffchange-inline">სხე</del>. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ზოგადი <del class="diffchange diffchange-inline">პ-ის გეერდით არსე�ბობს </del>კერძო <del class="diffchange diffchange-inline">პ. რ-იც </del>სწავლობს <del class="diffchange diffchange-inline">კონ�კრეტული </del>დამწერლობის (<del class="diffchange diffchange-inline">ქართ</del>,, &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ზოგადი <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფიის გვერდით არსებობს </ins>კერძო <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფია რომელიც </ins>სწავლობს <ins class="diffchange diffchange-inline">კონკრეტული </ins>დამწერლობის (<ins class="diffchange diffchange-inline">ქართულ</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">ბერძნნულ</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">სლავურ </ins>და ა. შ.) საკითხებს. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ბერძნ., სლაე. </del>და ა. შ.) საკითხებს. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ქართ. პ-ის მეცნ. </del>შესწავლა <del class="diffchange diffchange-inline">იწ�ყება </del>XIX ს-ის II ნახ-იდან (ფ. <del class="diffchange diffchange-inline">დი�უბუა</del>, მ. ბროსე, დ. ბაქრაძე, ა. <del class="diffchange diffchange-inline">ცა�გარელი</del>, ე. თაყაიშვილი, მ. <del class="diffchange diffchange-inline">ჯანაშ�ვილი</del>, დ. კარიჭაშვილი, ნ. მარი<del class="diffchange diffchange-inline">..</del>), &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული პალეოგრაფიის მეცნიერული </ins>შესწავლა <ins class="diffchange diffchange-inline">იწყება </ins>XIX ს-ის II ნახ-იდან (ფ. <ins class="diffchange diffchange-inline">დიუბუა</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ბროსე მარი|</ins>მ. ბროსე<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ბაქრაძე დიმიტრი|</ins>დ. ბაქრაძე<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, ა. <ins class="diffchange diffchange-inline">ცაგარელი</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[თაყაიშვილი ექვთიმე|</ins>ე. თაყაიშვილი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, მ. <ins class="diffchange diffchange-inline">ჯანაშვილი</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[კარიჭაშვილი დავით|</ins>დ. კარიჭაშვილი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[მარი ბროსე|</ins>ნ. მარი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]…</ins>), <ins class="diffchange diffchange-inline">ხოლო </ins>მეცნიერულად <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული პალეოგრაფიის </ins>ძირითადი საკითხები სისტემურად დაამუშავა <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ჯავახიშვილი ივანე|</ins>ი<ins class="diffchange diffchange-inline">. ჯავახიშვილმა]]</ins>. XX ს. 20-იან წლებში მან <ins class="diffchange diffchange-inline">პირველმა </ins>წაიკითხა <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული პალეოგრაფიის </ins>კურსი <ins class="diffchange diffchange-inline">ახალდაარსებულ [[</ins>თბილისის <ins class="diffchange diffchange-inline">სახელმწიფო უნივერსიტეტი|თბილისის უნივერსიტეტში]] </ins>და შექმნა პირეელი <ins class="diffchange diffchange-inline">სახელმძღვანელო </ins>– „ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">დამწერლობათამცოდნეობა </ins>ანუ <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფია“ </ins>(1926). <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფიის </ins>საკითხებს <ins class="diffchange diffchange-inline">ინტენსიურად </ins>იკვლევენ აკად. <ins class="diffchange diffchange-inline">[[კეკელიძე კორნელი|</ins>კ. <ins class="diffchange diffchange-inline">კეკელიძის]] სახელმწიფო ხელნაწერთა ინსტიტუტში</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">სოლო </del>მეცნიერულად <del class="diffchange diffchange-inline">ქართ. პ-ის </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ძირითადი საკითხები სისტემურად &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დაამუშავა ი<del class="diffchange diffchange-inline">, ჯავახი შვილმა</del>. XX &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ს. 20-იან წლებში მან <del class="diffchange diffchange-inline">ჰირველმა </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>წაიკითხა <del class="diffchange diffchange-inline">ქართ. პ-ის </del>კურსი <del class="diffchange diffchange-inline">ახ�ალდაარსებულ </del>თბილისის <del class="diffchange diffchange-inline">უნ-ტ�ში </del>და შექმნა პირეელი <del class="diffchange diffchange-inline">სახელმძ�ღეანელო </del>– „ქართული <del class="diffchange diffchange-inline">დამწერ- ლობათა-მცოდნეობა </del>ანუ <del class="diffchange diffchange-inline">პალეოგ�რაფია“ </del>(1926). <del class="diffchange diffchange-inline">ჰ-ის </del>საკითხებს <del class="diffchange diffchange-inline">ინ�ტენსიურად </del>იკვლევენ აკად. კ. <del class="diffchange diffchange-inline">კე- კელიძის სახ</del>. <del class="diffchange diffchange-inline">ხელნაწ. ინ-ტ</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>კ. დანელია<del class="diffchange diffchange-inline">. </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins>კ. დანელია<ins class="diffchange diffchange-inline">'' </ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ლიტ. </del>ჯავახიშვილი ი. <del class="diffchange diffchange-inline">ქარ�თული დამწერლობათა-მცოდნეობა </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ანფ </del>პალვოგრაფია, თბ<del class="diffchange diffchange-inline">,</del>, 1949<del class="diffchange diffchange-inline">, აბ ულა�ძე </del>ი. ქართული წერის ნიმუშები. <del class="diffchange diffchange-inline">პა�ლეოგრაფიული </del>ალბომი, თბ,, <del class="diffchange diffchange-inline">199</del>; <del class="diffchange diffchange-inline">ხა - </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ჟომია </del>თ. ნუსხური დამწერლობის &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">== ლიტერატურა == </ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>გარდამავალი ხელი (XI ს.), თბ., 1954; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ჯავახიშვილი ი. <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული დამწერლობათამცოდნეობა ანუ </ins>პალვოგრაფია, თბ, 1949<ins class="diffchange diffchange-inline">;</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>პალეოგრაფიული ძიებანი, ტ. 1–2, თბ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* აბულაძე </ins>ი. ქართული წერის ნიმუშები. <ins class="diffchange diffchange-inline">პალეოგრაფიული </ins>ალბომი, თბ,, <ins class="diffchange diffchange-inline">1949</ins>; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>1965-69; ქაჯაია ლ.<del class="diffchange diffchange-inline">, </del>პუნქტუაცია &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* ხაჟომია </ins>თ. ნუსხური დამწერლობის გარდამავალი ხელი (XI ს.), თბ., 1954; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>X-XII საუკუნეების ქართულ <del class="diffchange diffchange-inline">ხელნა�წერებში</del>, თბ., 1969; <del class="diffchange diffchange-inline">ს ურ გულ აძე მ�ძეელი </del>ქართული პალეოგრაფიული &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>პალეოგრაფიული ძიებანი, ტ. 1–2, თბ. 1965-69; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ტერმინები, თბ., 1978; <del class="diffchange diffchange-inline">მაჭავარია�ნი </del>ე. ქართული ანბანის <del class="diffchange diffchange-inline">გრაფიკუ�ლი </del>საფუძელები, თბ.<del class="diffchange diffchange-inline">,, </del>1982; მისივე, &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ქაჯაია ლ. პუნქტუაცია X-XII საუკუნეების ქართულ <ins class="diffchange diffchange-inline">ხელნაწერებში</ins>, თბ., 1969; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>XII-XIV საუკუნეთა ქართული <del class="diffchange diffchange-inline">ოთსთა�ვების </del>დეკორატიული მორთულობის &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* სურგულაძე მ. ძველი </ins>ქართული პალეოგრაფიული ტერმინები, თბ., 1978; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სისტემა, თბ. 1987 (სადოქტ. <del class="diffchange diffchange-inline">დისერ–- </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* მაჭავარიანი </ins>ე. ქართული ანბანის <ins class="diffchange diffchange-inline">გრაფიკული </ins>საფუძელები, თბ. 1982; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ტაცია</del>); გამყრელიძე თ<del class="diffchange diffchange-inline">- </del>წერის <del class="diffchange diffchange-inline">ან�ბაჩური </del>სისტემა და ძველი ქართული &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>მისივე, XII-XIV საუკუნეთა ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">ოთხთავების </ins>დეკორატიული მორთულობის სისტემა, თბ. 1987 (სადოქტ. <ins class="diffchange diffchange-inline">დისერტაცია</ins>); &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დამწერლობა. ანბანური წერის <del class="diffchange diffchange-inline">ტიჰო�ლოგია </del>და წარმომავლობა, თბ., 1990; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>გამყრელიძე თ<ins class="diffchange diffchange-inline">. </ins>წერის <ins class="diffchange diffchange-inline">ანბანური </ins>სისტემა და ძველი ქართული დამწერლობა. ანბანური წერის <ins class="diffchange diffchange-inline">ტიპოლოგია </ins>და წარმომავლობა, თბ., 1990; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დანელია <del class="diffchange diffchange-inline">კასარჯველაძე %</del>., &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>დანელია <ins class="diffchange diffchange-inline">კ. სარჯველაძე ზ</ins>., ქართული პალეოგრაფია, თბ. 997.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული პალეოგრაფია, თბ. 997.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==წყარო==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:დისციპლინები]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:მეცნიერების დარგები]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%90&diff=218824&oldid=prev 2024-02-08T20:33:10Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;პალეოგრაფია&#039;&#039;&#039; – (&lt;ბერძნ. ი8121ტ5 – ძველი, თღმიჩშ – ეწერ), ისტორი�უ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''პალეოგრაფია''' – (&lt;ბერძნ. ი8121ტ5 <br /> – ძველი, თღმიჩშ – ეწერ), ისტორი�ულ-ფილოლოგიური დისციპლი�ნა. სწაელობს წერის ხელოვნებას�თან, დამწერლობით კულტურას�თან დაკავშირებულ საკითხებს: ან�ბანის წარმოშობას, ასოთა მოხა�ზულობის ისტ. ცვალებადობას, ნა�წერის ესთეტიკუ-ყრ მხარეს, ტექ�სტის დანაწევრების აღმნიშვნელ <br /> სასეენ და განკვეთილობის ნიშ�ნებს, საწერ მასალასა და იარა�ღებს, წარწერებისა და ხელნაწე�რი ძეგლების რაობას (მათ ქრო�ნოლოგიას, შექმნის ადგილს, ისტ. <br /> გარემოს ..) და სხე. ჰ. ცალკე დის�ციპლინად ჩამოყალიბდა ძეელი დოკუმენტებისა და წერილობითი <br /> წყაროების რეალურ ღირებულე�ბათა განმსასღერელი დიპლომა�ტიკისაგან. პ-ის ფუძემდებლად და <br /> ტერმინის მეცნიერებაში დამამკ�ეიდრებლად ითელება ფრანგი ბ. <br /> მონფოკონი, აეტორი შრომისა „ბე�რძნული პალეოგრაფია“ (1708)<br /> <br /> პ-ის ძირითადი პრაქტ. დანიშნუ�ლებაა დაუთარიღებელი ხელნა�წერების ხელის განსაზღერის სა�ფუძველზე დაადგინოს აეტორი, <br /> დრო და ადგილი, ისეთ<br /> ი ხელნა�წერებისა, რ-ებშიც ამ საკითხებ�ზე პირდაპირი ცნობები არ არის. <br /> <br /> პჰ. ემსახურება ისტორიას, ენათ�მეცნიერებას, ხელოვნებათმცოდ�ნეობას, ლიტ-რის ისტორიას, სა�კუთრიე ტექსტოლოგიასა და სხვ. <br /> ჰუმანიტარულ დარგებს. პ-ის მო�მიჯნავე დისცი პლინებია: გჰიგრა�ფიკა (წარწერათმცოდნეობა), <br /> ჰერალდიკა (გერბთმცოდნეობა), <br /> ნუმიზმატიკა (ფულისმცოდნეობა) <br /> და სხე. <br /> <br /> ზოგადი პ-ის გეერდით არსე�ბობს კერძო პ. რ-იც სწავლობს კონ�კრეტული დამწერლობის (ქართ,, <br /> ბერძნ., სლაე. და ა. შ.) საკითხებს. <br /> <br /> ქართ. პ-ის მეცნ. შესწავლა იწ�ყება XIX ს-ის II ნახ-იდან (ფ. დი�უბუა, მ. ბროსე, დ. ბაქრაძე, ა. ცა�გარელი, ე. თაყაიშვილი, მ. ჯანაშ�ვილი, დ. კარიჭაშვილი, ნ. მარი..), <br /> სოლო მეცნიერულად ქართ. პ-ის <br /> ძირითადი საკითხები სისტემურად <br /> დაამუშავა ი, ჯავახი შვილმა. XX <br /> ს. 20-იან წლებში მან ჰირველმა <br /> წაიკითხა ქართ. პ-ის კურსი ახ�ალდაარსებულ თბილისის უნ-ტ�ში და შექმნა პირეელი სახელმძ�ღეანელო – „ქართული დამწერ- ლობათა-მცოდნეობა ანუ პალეოგ�რაფია“ (1926). ჰ-ის საკითხებს ინ�ტენსიურად იკვლევენ აკად. კ. კე- კელიძის სახ. ხელნაწ. ინ-ტ<br /> <br /> კ. დანელია. <br /> <br /> ლიტ. ჯავახიშვილი ი. ქარ�თული დამწერლობათა-მცოდნეობა <br /> ანფ პალვოგრაფია, თბ,, 1949, აბ ულა�ძე ი. ქართული წერის ნიმუშები. პა�ლეოგრაფიული ალბომი, თბ,, 199; ხა - <br /> ჟომია თ. ნუსხური დამწერლობის <br /> გარდამავალი ხელი (XI ს.), თბ., 1954; <br /> პალეოგრაფიული ძიებანი, ტ. 1–2, თბ. <br /> 1965-69; ქაჯაია ლ., პუნქტუაცია <br /> X-XII საუკუნეების ქართულ ხელნა�წერებში, თბ., 1969; ს ურ გულ აძე მ�ძეელი ქართული პალეოგრაფიული <br /> ტერმინები, თბ., 1978; მაჭავარია�ნი ე. ქართული ანბანის გრაფიკუ�ლი საფუძელები, თბ.,, 1982; მისივე, <br /> XII-XIV საუკუნეთა ქართული ოთსთა�ვების დეკორატიული მორთულობის <br /> სისტემა, თბ. 1987 (სადოქტ. დისერ–- <br /> ტაცია); გამყრელიძე თ- წერის ან�ბაჩური სისტემა და ძველი ქართული <br /> დამწერლობა. ანბანური წერის ტიჰო�ლოგია და წარმომავლობა, თბ., 1990; <br /> დანელია კასარჯველაძე %., <br /> ქართული პალეოგრაფია, თბ. 997.</div>

Tkenchoshvili