<?xml version="1.0"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/skins/common/feed.css?303"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ka">
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98</id>
		<title>პაპირუსი - რედაქტირების ისტორია</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;action=history"/>
		<updated>2026-06-14T08:59:32Z</updated>
		<subtitle>ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.19.24</generator>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=237853&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili  15:41, 4 ნოემბერი 2024-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=237853&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-11-04T15:41:27Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;15:41, 4 ნოემბერი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 2:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 2:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;# [[პაპირუსი (საწერი მასალა)|პაპირუსი]]&amp;#160; – საწერი მასალა;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;# [[პაპირუსი (საწერი მასალა)|პაპირუსი]]&amp;#160; – საწერი მასალა;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;# [[პაპირუსი (მცენარე)|პაპირუსი]] – მცენარე&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;# [[პაპირუსი (მცენარე)|პაპირუსი]] – მცენარე&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;# [[რინდის პაპირუსი]] – მათემატიკური პაპირუსი.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=237816&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: შინაარსი შეიცვალა ''''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) 

# [[პაპირუსი (საწერი მ...'-ით</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=237816&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-11-04T13:24:28Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;შინაარსი შეიცვალა &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;პაპირუსი&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros)   # [[პაპირუსი (საწერი მ...&amp;#039;-ით&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;13:24, 4 ნოემბერი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;– საწერი მასალა, რომელსაც ამზადებდნენ ძველ სამყაროში ჭილისებრთა გვარის მცენარისაგან. ქართული შესატყვისია ჭილი.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ჭილის დამზადების ტექნოლოგია აღწერილი აქვს პლინიუს უმცროსს (I ს. ახ. წ.): მცენარის ღეროს წყალში ალბობდნენ, მწვანე კანს აცლიდნენ, შუაგულს თხელ სოლებად სიგრძეზე ჭრიდნენ და სველ &lt;/del&gt;[[&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ფიცარი|ფიცარზე]] ერთმანეთის გვერდით აწყობდნენ. შემდეგ ზოლებს ერთმანეთს მიაწებებდნენ და ზემოდან ასეთივე წესით განივად დალაგებულ და მიწებებულ ჭილის ზოლებს დაადებდნენ. ამგვარად დაწყობილ ზოლებს ტკეპნიდნენ, ასწორებდნენ და აშრობდნენ. ჭილზე წერდნენ შავი ან წითელი მელნით, მცენარის ღეროსაგან დამზადებული კალმით. ძველ ეგვიპტესა და ჰერკულანუმში ჭილს დიდი რაოდენობით ამზადებდნენ და გაჰქონდათ სხვა ქვეყნებში. ჩვენს დრომდე მოღწეულია ჭილზე შესრულებული არამეული, ბერძნული, ლათინური, კოპტური, არაბული, სირიული [[ტექსტი|ტექსტები]], რომელთაც შეისწავლის პაპიროლოგია. ჭილის ფურცლები იხვეოდა გრაგნილისებურად. ასეთ ფურცლებს ბერძნები χάρτης-ს (ქართ. [[ქარტა &lt;/del&gt;(საწერი მასალა)|&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ქარტა&lt;/del&gt;]]&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;) უწოდებდნენ. დიდი მოცულობის ტექსტებს, რომელთაც ჭილის მრავალი ფურცელი (გრაგნილი) ესაჭიროებოდა, ბერძნულად ეწოდება Βιblioυის (ბიბლია). საწერ მასალად ტყავის გავრცელებამ თანდათან ხმარებიდან გამოდევნა პაპირუსი და მასთან ერთად წიგნის გრაგნილისებური ფორმა. ჭილის ფურცლებს იყენებდნენ XI ს-მდე ბიზანტიის იმპერატორებისა და რომის პაპების კანცელარიებში ბრძანებულებების, იურიდიული აქტებისა და სხვა საქმიანი ქაღალდების საწერად. ამის გამო სიტყვა „ქარტამ” შეიძინა საბუთის მნიშვნელობაც. ქართული ხელნაწერთაგან მხოლოდ ორში &lt;/del&gt;– &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ე. წ. &lt;/del&gt;[[&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ჭილ-ეტრატის იადგარი|ჭილ-ეტრატის იადგარსა]] &lt;/del&gt;(&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;IX-X სს.&lt;/del&gt;) &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;და [[ფსალმუნი&lt;/del&gt;|&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ფსალმუნში&lt;/del&gt;]] &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;(IX ს.) არის დადასტურებული ჭილის გამოყენების ფაქტი. ორივე ხელნაწერი [[პალესტინა]]შია შექმნილი და ინახებოდა [[სინას მთა|სინას მთის]] წმ. ეკატერინეს სახელობის მონასტერში. ისინი სინას მთიდან [[რუსეთი|რუსეთში]] ჩაიტანა პ. უსპენსკიმ. ჭილ-ეტრატის იადგარში გამოყენებულია ორივე მასალა: ჭილიცა და ეტრატიც. ამჟამად იგი ინახება ხელნაწერთა ინსტიტუტში (H-2123), ფსალმუნის ფურცელი კი &lt;/del&gt;– &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პეტერბურგის საჯარო ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. ხელნაწერთა ინსტიტუტში დაცულია აგრეთვე ქართული პაპიროლოგის გრ. წერეთლის ბერძნული პაპირუსების კოლექცია&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;# &lt;/ins&gt;[[&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პაპირუსი &lt;/ins&gt;(საწერი მასალა)|&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პაპირუსი&lt;/ins&gt;]] &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; &lt;/ins&gt;– &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;საწერი მასალა;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;# &lt;/ins&gt;[[&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პაპირუსი &lt;/ins&gt;(&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;მცენარე&lt;/ins&gt;)|&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პაპირუსი&lt;/ins&gt;]] – &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;მცენარე&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;''მ. სურგულაძე''&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;წყარო&lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;== ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;მრავალმნიშვნელოვანი&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პალეოგრაფიული ტერმინები&lt;/del&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=221251&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili  12:29, 25 მარტი 2024-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=221251&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-03-25T12:29:35Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;12:29, 25 მარტი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) – საწერი მასალა, რომელსაც ამზადებდნენ ძველ სამყაროში ჭილისებრთა გვარის მცენარისაგან. ქართული შესატყვისია ჭილი.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) – საწერი მასალა, რომელსაც ამზადებდნენ ძველ სამყაროში ჭილისებრთა გვარის მცენარისაგან. ქართული შესატყვისია ჭილი.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ჭილის დამზადების ტექნოლოგია აღწერილი აქვს პლინიუს უმცროსს (I ს. ახ. წ.): მცენარის ღეროს წყალში ალბობდნენ, მწვანე კანს აცლიდნენ, შუაგულს თხელ სოლებად სიგრძეზე ჭრიდნენ და სველ [[ფიცარი|ფიცარზე]] ერთმანეთის გვერდით აწყობდნენ. შემდეგ ზოლებს ერთმანეთს მიაწებებდნენ და ზემოდან ასეთივე წესით განივად დალაგებულ და მიწებებულ ჭილის ზოლებს დაადებდნენ. ამგვარად დაწყობილ ზოლებს ტკეპნიდნენ, ასწორებდნენ და აშრობდნენ. ჭილზე წერდნენ შავი ან წითელი მელნით, მცენარის ღეროსაგან დამზადებული კალმით. ძველ ეგვიპტესა და ჰერკულანუმში ჭილს დიდი რაოდენობით ამზადებდნენ და გაჰქონდათ სხვა ქვეყნებში. ჩვენს დრომდე მოღწეულია ჭილზე შესრულებული არამეული, ბერძნული, ლათინური, კოპტური, არაბული, სირიული [[ტექსტი|ტექსტები]], რომელთაც შეისწავლის პაპიროლოგია. ჭილის ფურცლები იხვეოდა გრაგნილისებურად. ასეთ ფურცლებს ბერძნები χάρτης-ს (ქართ. ქარტა) უწოდებდნენ. დიდი მოცულობის ტექსტებს, რომელთაც ჭილის მრავალი ფურცელი (გრაგნილი)&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ჭილის დამზადების ტექნოლოგია აღწერილი აქვს პლინიუს უმცროსს (I ს. ახ. წ.): მცენარის ღეროს წყალში ალბობდნენ, მწვანე კანს აცლიდნენ, შუაგულს თხელ სოლებად სიგრძეზე ჭრიდნენ და სველ [[ფიცარი|ფიცარზე]] ერთმანეთის გვერდით აწყობდნენ. შემდეგ ზოლებს ერთმანეთს მიაწებებდნენ და ზემოდან ასეთივე წესით განივად დალაგებულ და მიწებებულ ჭილის ზოლებს დაადებდნენ. ამგვარად დაწყობილ ზოლებს ტკეპნიდნენ, ასწორებდნენ და აშრობდნენ. ჭილზე წერდნენ შავი ან წითელი მელნით, მცენარის ღეროსაგან დამზადებული კალმით. ძველ ეგვიპტესა და ჰერკულანუმში ჭილს დიდი რაოდენობით ამზადებდნენ და გაჰქონდათ სხვა ქვეყნებში. ჩვენს დრომდე მოღწეულია ჭილზე შესრულებული არამეული, ბერძნული, ლათინური, კოპტური, არაბული, სირიული [[ტექსტი|ტექსტები]], რომელთაც შეისწავლის პაპიროლოგია. ჭილის ფურცლები იხვეოდა გრაგნილისებურად. ასეთ ფურცლებს ბერძნები χάρτης-ს (ქართ. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;ქარტა &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;(საწერი მასალა)|ქარტა]]&lt;/ins&gt;) უწოდებდნენ. დიდი მოცულობის ტექსტებს, რომელთაც ჭილის მრავალი ფურცელი (გრაგნილი) ესაჭიროებოდა, ბერძნულად ეწოდება Βιblioυის (ბიბლია). საწერ მასალად ტყავის გავრცელებამ თანდათან ხმარებიდან გამოდევნა პაპირუსი და მასთან ერთად წიგნის გრაგნილისებური ფორმა. ჭილის ფურცლებს იყენებდნენ XI ს-მდე ბიზანტიის იმპერატორებისა და რომის პაპების კანცელარიებში ბრძანებულებების, იურიდიული აქტებისა და სხვა საქმიანი ქაღალდების საწერად. ამის გამო სიტყვა „ქარტამ” შეიძინა საბუთის მნიშვნელობაც. ქართული ხელნაწერთაგან მხოლოდ ორში – ე. წ. [[ჭილ-ეტრატის იადგარი|ჭილ-ეტრატის იადგარსა]] (IX-X სს.) და [[ფსალმუნი|ფსალმუნში]] (IX ს.) არის დადასტურებული ჭილის გამოყენების ფაქტი. ორივე ხელნაწერი [[პალესტინა]]შია შექმნილი და ინახებოდა [[სინას მთა|სინას მთის]] წმ. ეკატერინეს სახელობის მონასტერში. ისინი სინას მთიდან [[რუსეთი|რუსეთში]] ჩაიტანა პ. უსპენსკიმ. ჭილ-ეტრატის იადგარში გამოყენებულია ორივე მასალა: ჭილიცა და ეტრატიც. ამჟამად იგი ინახება ხელნაწერთა ინსტიტუტში (H-2123), ფსალმუნის ფურცელი კი – პეტერბურგის საჯარო ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. ხელნაწერთა ინსტიტუტში დაცულია აგრეთვე ქართული პაპიროლოგის გრ. წერეთლის ბერძნული პაპირუსების კოლექცია.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ესაჭიროებოდა, ბერძნულად ეწოდება Βιblioυის (ბიბლია). საწერ მასალად ტყავის გავრცელებამ თანდათან ხმარებიდან გამოდევნა პაპირუსი და მასთან ერთად წიგნის გრაგნილისებური ფორმა. ჭილის ფურცლებს იყენებდნენ XI ს-მდე ბიზანტიის იმპერატორებისა და რომის პაპების კანცელარიებში ბრძანებულებების, იურიდიული აქტებისა და სხვა საქმიანი ქაღალდების საწერად. ამის გამო სიტყვა „ქარტამ” შეიძინა საბუთის მნიშვნელობაც. ქართული ხელნაწერთაგან მხოლოდ ორში – ე. წ. [[ჭილ-ეტრატის იადგარი|ჭილ-ეტრატის იადგარსა]] (IX-X სს.) და [[ფსალმუნი|ფსალმუნში]] (IX ს.) არის დადასტურებული ჭილის გამოყენების ფაქტი. ორივე ხელნაწერი [[პალესტინა]]შია შექმნილი და ინახებოდა [[სინას მთა|სინას მთის]] წმ. ეკატერინეს&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;სახელობის მონასტერში. ისინი სინას მთიდან [[რუსეთი|რუსეთში]] ჩაიტანა პ. უსპენსკიმ. ჭილ-ეტრატის იადგარში გამოყენებულია ორივე მასალა: ჭილიცა და ეტრატიც. ამჟამად იგი ინახება ხელნაწერთა ინსტიტუტში (H-2123), ფსალმუნის ფურცელი კი – პეტერბურგის საჯარო ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. ხელნაწერთა ინსტიტუტში დაცულია აგრეთვე ქართული პაპიროლოგის გრ. წერეთლის ბერძნული პაპირუსების კოლექცია.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;''მ. სურგულაძე''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;''მ. სურგულაძე''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=221248&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili  12:28, 25 მარტი 2024-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=221248&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2024-03-25T12:28:22Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;12:28, 25 მარტი 2024-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) – ქართული შესატყვისია ჭილი. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) – &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;საწერი მასალა, რომელსაც ამზადებდნენ ძველ სამყაროში ჭილისებრთა გვარის მცენარისაგან. &lt;/ins&gt;ქართული შესატყვისია ჭილი.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პაპირუსს უძველესი დროიდან იყენებდნენ საწერ მასალად. პაპირუსზე &lt;/del&gt;(&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ჭილზე&lt;/del&gt;) &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;დაწერილი ძეგლები გვხვდება ეგვიპტურ&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ბერძნულ&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ლათინურ&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;არამეულ&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;არაბულ&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ებრაულ&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;სირიულ&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ქართულ &lt;/del&gt;და სხვა &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ენებზე&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ჭილის დამზადების ტექნოლოგია აღწერილი აქვს პლინიუს უმცროსს &lt;/ins&gt;(&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;I ს. ახ. წ.&lt;/ins&gt;)&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;: მცენარის ღეროს წყალში ალბობდნენ&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;მწვანე კანს აცლიდნენ&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;შუაგულს თხელ სოლებად სიგრძეზე ჭრიდნენ და სველ [[ფიცარი|ფიცარზე]] ერთმანეთის გვერდით აწყობდნენ. შემდეგ ზოლებს ერთმანეთს მიაწებებდნენ და ზემოდან ასეთივე წესით განივად დალაგებულ და მიწებებულ ჭილის ზოლებს დაადებდნენ. ამგვარად დაწყობილ ზოლებს ტკეპნიდნენ&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ასწორებდნენ და აშრობდნენ. ჭილზე წერდნენ შავი ან წითელი მელნით&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;მცენარის ღეროსაგან დამზადებული კალმით. ძველ ეგვიპტესა და ჰერკულანუმში ჭილს დიდი რაოდენობით ამზადებდნენ და გაჰქონდათ სხვა ქვეყნებში. ჩვენს დრომდე მოღწეულია ჭილზე შესრულებული არამეული&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ბერძნული&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ლათინური&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;კოპტური, არაბული, სირიული [[ტექსტი|ტექსტები]], რომელთაც შეისწავლის პაპიროლოგია. ჭილის ფურცლები იხვეოდა გრაგნილისებურად. ასეთ ფურცლებს ბერძნები χάρτης-ს (ქართ. ქარტა) უწოდებდნენ. დიდი მოცულობის ტექსტებს, რომელთაც ჭილის მრავალი ფურცელი (გრაგნილი)&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ესაჭიროებოდა, ბერძნულად ეწოდება Βιblioυის (ბიბლია). საწერ მასალად ტყავის გავრცელებამ თანდათან ხმარებიდან გამოდევნა პაპირუსი და მასთან ერთად წიგნის გრაგნილისებური ფორმა. ჭილის ფურცლებს იყენებდნენ XI ს-მდე ბიზანტიის იმპერატორებისა და რომის პაპების კანცელარიებში ბრძანებულებების, იურიდიული აქტებისა &lt;/ins&gt;და სხვა &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;საქმიანი ქაღალდების საწერად. ამის გამო სიტყვა „ქარტამ” შეიძინა საბუთის მნიშვნელობაც. ქართული ხელნაწერთაგან მხოლოდ ორში – ე. წ. [[ჭილ-ეტრატის იადგარი|ჭილ-ეტრატის იადგარსა]] (IX-X სს.) და [[ფსალმუნი|ფსალმუნში]] (IX ს.) არის დადასტურებული ჭილის გამოყენების ფაქტი. ორივე ხელნაწერი [[პალესტინა]]შია შექმნილი და ინახებოდა [[სინას მთა|სინას მთის]] წმ. ეკატერინეს&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;სახელობის მონასტერში. ისინი სინას მთიდან [[რუსეთი|რუსეთში]] ჩაიტანა პ. უსპენსკიმ. ჭილ-ეტრატის იადგარში გამოყენებულია ორივე მასალა: ჭილიცა და ეტრატიც. ამჟამად იგი ინახება ხელნაწერთა ინსტიტუტში (H-2123), ფსალმუნის ფურცელი კი – პეტერბურგის საჯარო ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. ხელნაწერთა ინსტიტუტში დაცულია აგრეთვე ქართული პაპიროლოგის გრ. წერეთლის ბერძნული პაპირუსების კოლექცია&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პაპირუსზე შესრულებული ჩვენამდე მოღწეული ძველი ეგვიპტის მათემატიკური ძეგლები თარიღდება დაახლოებით XVIII - XVI საუკუნეებით ჩვ. წ. აღ-მდე&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''მ&lt;/ins&gt;. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;სურგულაძე''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ასეთ პაპირუსებს მიეკუთვნება რინდის პაპირუსი, მოსკოვის პაპირუსი, კახუნის პაპირუსი, ბერლინის &amp;quot;6619&amp;quot; პაპირუსი, ბიზანტიის ეპოქის (V-IX ს.ს) პაპირუსები და სხვ.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ეგვიპტური მათემატიკის ყველაზე ძველი ხელნაწერია ე. წ. „მოსკოვური პაპირუსი“, რომელიც მიეკუთვნება ძვ. წელთაღრიცხვის დაახლოებით 1850 წელს. ამ პაპირუსის ზომებია: სიგრძე 544 სმ, სიგანე – 8 სმ. იგი 1893 წ-ს შეიძინა რუსმა გოლენიშევმა, ხოლო 1912 წლიდან ინახება ა. პუშკინის სახ. სახვითი ხელოვნების მუზეუმში. იგი გაშიფრეს აკადემიკოსებმა ბ. ტურაევმა და ვ. სტრუვემ. სხვა საკითხებთან ერთად, ამ პაპირუსში ამოხსნილია ამოცანა კვადრატული ფუძის მქონე წაკვეთილი პირამიდის მოცულობის გამოთვლაზე (ასეთ ამოცანას სხვა ეგვიპტური ძეგლები არ შეიცავენ).&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;მოსკოვის პაპირუსზე მოცულობით დიდია ახმესის პაპირუსი, რომელიც 1858 წ-ს მოიძია, შეიძინა და შეისწავლა ინგლისელმა ეგვიპტოლოგმა რინდმა; ამიტომ მას რინდის პაპირუსს უწოდებენ. იგი მიეკუთვნება ძვ. წელთაღრიცხვის 1700 წ-ს. ამ პაპირუსის ზომებია: სიგრძე 544 სმ, სიგანე – 33 სმ. იგი ინახება ლონდონში, ბრიტანეთის მუზეუმში. &lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;სახელი ახმესის პაპირუსი ეწოდა მისი შემდგენელის – ახმესის (ძვ. წ. 2000 წ.) პატივსაცემად.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;რინდის პაპირუსი, რომელიც 1877 წ. გაშიფრა ეიზენლორმა, შეიცავს მდიდარ და საინტერესო მასალას, პრაქტიკული შინაარსის 85 ამოცანას. მოსკოვის პაპირუსში ასეთი ამოცანაა 25.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ამ პაპირუსებიდან ჩანს, რომ ძველი ეგვიპტელები კარგად იცნობდნენ მათემატიკის მრავალ საკითხს; მათ იცოდნენ წილადებზე ოთხი მოქმედება, მარტივი გეომეტრიული ფიგურების (მართკუთხედის, სამკუთხედის, ტრაპეციის) ფართობების გამოთვლა, აგრეთვე მიახლოებით წრის ფართობი, სადაც π-ს როლს ასრულებს რიცხვი (16:9)&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;=3,16...; ზოგ შემთხვევაში ითვლიან პარალელეპიპედის, ცილინდრის მოცულობას და ზედაპირის ფართობს; იყენებენ პროპორციებს; ითვლიან გეომეტრიული პროგრესიის ჯამს, წაკვეთილი პირამიდის მოცულობას და მრავალი სხვა.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;მართალია, პაპირუსებში მოცემულია გამოთვლის მრავალი წესი, მაგრამ არსად არ არის მითითება, სახელდობრ რატომ იყენებენ ასეთ წესს, არ არის მოცემული დამტკიცება, არ ტარდება ზოგადი სახის მსჯელობები.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==წყარო==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==წყარო==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ქართული ენა&lt;/ins&gt;: &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ენციკლოპედია&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[კატეგორია&lt;/del&gt;:&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;მათემატიკა]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[კატეგორია:მცენარეები&lt;/del&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:პალეოგრაფიული ტერმინები]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:პალეოგრაფიული ტერმინები]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=216629&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: /* წყარო */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=216629&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2023-12-26T19:44:40Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;წყარო&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;19:44, 26 დეკემბერი 2023-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 24:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 24:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:მათემატიკა]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:მათემატიკა]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:მცენარეები]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:მცენარეები]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ხელნაწერები&lt;/del&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;პალეოგრაფიული ტერმინები&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=198843&amp;oldid=prev</id>
		<title>Echelidze  09:11, 5 ივლისი 2023-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=198843&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2023-07-05T09:11:31Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;09:11, 5 ივლისი 2023-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 24:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 24:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:მათემატიკა]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:მათემატიკა]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:მცენარეები]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[კატეგორია:მცენარეები]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[კატეგორია:ხელნაწერები]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Echelidze</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=198841&amp;oldid=prev</id>
		<title>Echelidze: მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ჭილი“ გადაიტანა გვერდზე „პაპირუსი“ გადამისამართებაზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=198841&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2023-07-05T09:09:35Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „&lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%AD%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98&quot; class=&quot;mw-redirect&quot; title=&quot;ჭილი&quot;&gt;ჭილი“&lt;/a&gt; გადაიტანა გვერდზე „&lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&quot; title=&quot;პაპირუსი&quot;&gt;პაპირუსი“&lt;/a&gt; გადამისამართებაზე&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;09:09, 5 ივლისი 2023-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Echelidze</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=198839&amp;oldid=prev</id>
		<title>Echelidze: მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „პაპირუსი“ გადაიტანა გვერდზე „ჭილი“</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=198839&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2023-07-05T09:09:23Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „&lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&quot; title=&quot;პაპირუსი&quot;&gt;პაპირუსი“&lt;/a&gt; გადაიტანა გვერდზე „&lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%AD%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98&quot; class=&quot;mw-redirect&quot; title=&quot;ჭილი&quot;&gt;ჭილი“&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;09:09, 5 ივლისი 2023-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Echelidze</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=198838&amp;oldid=prev</id>
		<title>Echelidze: ახალი გვერდი: '''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) – ქართული შესატყვისია ჭილი.   ...</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98&amp;diff=198838&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2023-07-05T09:08:36Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;ახალი გვერდი: &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;პაპირუსი&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) – ქართული შესატყვისია ჭილი.   ...&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;ახალი გვერდი&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;'''პაპირუსი''' – (ლათ. papyrus, ბერძნ. papuros) – ქართული შესატყვისია ჭილი. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
პაპირუსს უძველესი დროიდან იყენებდნენ საწერ მასალად. პაპირუსზე (ჭილზე) დაწერილი ძეგლები გვხვდება ეგვიპტურ, ბერძნულ, ლათინურ, არამეულ, არაბულ, ებრაულ, სირიულ, ქართულ და სხვა ენებზე.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
პაპირუსზე შესრულებული ჩვენამდე მოღწეული ძველი ეგვიპტის მათემატიკური ძეგლები თარიღდება დაახლოებით XVIII - XVI საუკუნეებით ჩვ. წ. აღ-მდე.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ასეთ პაპირუსებს მიეკუთვნება რინდის პაპირუსი, მოსკოვის პაპირუსი, კახუნის პაპირუსი, ბერლინის &amp;quot;6619&amp;quot; პაპირუსი, ბიზანტიის ეპოქის (V-IX ს.ს) პაპირუსები და სხვ.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ეგვიპტური მათემატიკის ყველაზე ძველი ხელნაწერია ე. წ. „მოსკოვური პაპირუსი“, რომელიც მიეკუთვნება ძვ. წელთაღრიცხვის დაახლოებით 1850 წელს. ამ პაპირუსის ზომებია: სიგრძე 544 სმ, სიგანე – 8 სმ. იგი 1893 წ-ს შეიძინა რუსმა გოლენიშევმა, ხოლო 1912 წლიდან ინახება ა. პუშკინის სახ. სახვითი ხელოვნების მუზეუმში. იგი გაშიფრეს აკადემიკოსებმა ბ. ტურაევმა და ვ. სტრუვემ. სხვა საკითხებთან ერთად, ამ პაპირუსში ამოხსნილია ამოცანა კვადრატული ფუძის მქონე წაკვეთილი პირამიდის მოცულობის გამოთვლაზე (ასეთ ამოცანას სხვა ეგვიპტური ძეგლები არ შეიცავენ).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
მოსკოვის პაპირუსზე მოცულობით დიდია ახმესის პაპირუსი, რომელიც 1858 წ-ს მოიძია, შეიძინა და შეისწავლა ინგლისელმა ეგვიპტოლოგმა რინდმა; ამიტომ მას რინდის პაპირუსს უწოდებენ. იგი მიეკუთვნება ძვ. წელთაღრიცხვის 1700 წ-ს. ამ პაპირუსის ზომებია: სიგრძე 544 სმ, სიგანე – 33 სმ. იგი ინახება ლონდონში, ბრიტანეთის მუზეუმში. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
სახელი ახმესის პაპირუსი ეწოდა მისი შემდგენელის – ახმესის (ძვ. წ. 2000 წ.) პატივსაცემად.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
რინდის პაპირუსი, რომელიც 1877 წ. გაშიფრა ეიზენლორმა, შეიცავს მდიდარ და საინტერესო მასალას, პრაქტიკული შინაარსის 85 ამოცანას. მოსკოვის პაპირუსში ასეთი ამოცანაა 25.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ამ პაპირუსებიდან ჩანს, რომ ძველი ეგვიპტელები კარგად იცნობდნენ მათემატიკის მრავალ საკითხს; მათ იცოდნენ წილადებზე ოთხი მოქმედება, მარტივი გეომეტრიული ფიგურების (მართკუთხედის, სამკუთხედის, ტრაპეციის) ფართობების გამოთვლა, აგრეთვე მიახლოებით წრის ფართობი, სადაც π-ს როლს ასრულებს რიცხვი (16:9)&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;=3,16...; ზოგ შემთხვევაში ითვლიან პარალელეპიპედის, ცილინდრის მოცულობას და ზედაპირის ფართობს; იყენებენ პროპორციებს; ითვლიან გეომეტრიული პროგრესიის ჯამს, წაკვეთილი პირამიდის მოცულობას და მრავალი სხვა.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
მართალია, პაპირუსებში მოცემულია გამოთვლის მრავალი წესი, მაგრამ არსად არ არის მითითება, სახელდობრ რატომ იყენებენ ასეთ წესს, არ არის მოცემული დამტკიცება, არ ტარდება ზოგადი სახის მსჯელობები.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==წყარო==&lt;br /&gt;
[[მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]]&lt;br /&gt;
[[კატეგორია:მათემატიკა]]&lt;br /&gt;
[[კატეგორია:მცენარეები]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Echelidze</name></author>	</entry>

	</feed>