https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90 2026-04-25T11:28:59Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90&diff=213325&oldid=prev 2023-11-13T09:25:03Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:25, 13 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>და წყალთა უფლის – [[დონბეთირი]]ს ასულის – [[ძერასა]]ს ქალიშვილი, [[ურუზმაგი]]ს დაჲ და ცოლი (ურუზმაგისა და სათანას შეუღლება არის ირეალური [[ინცესტი]] – ღვთაებრივისა და მიწიერის შეერთება, რადგან ცოლ-ქმარი წარმოადგენს ყოფით პლანში გადატანილი პირველი ღვთაებრივი და ადამიანური წყვილის მითოლოგიურ სახეს. ურუზმაგის და სათანას შეუღლება გარდაუვალია, რათა საფუძველი დაედოს მითიური ხალხის – ნართების გაჩენას. სხვაგვარად შეუძლებელია აიხსნას და- ძმის ცოლ-ქმრობა, რასაც არც ოსებისა და არც [[კავკასია|კავკასიის]] სხვა ხალხების, არც მათი ახლობელი თუ შორეული წინაპრების რეალურ ყოფაში მოქმედი ქორწინების ინსტიტუტი არ იცნობს და არც არასოდეს იცნობდა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>და წყალთა უფლის – [[დონბეთირი]]ს ასულის – [[ძერასა]]ს ქალიშვილი, [[ურუზმაგი]]ს დაჲ და ცოლი (ურუზმაგისა და სათანას შეუღლება არის ირეალური [[ინცესტი]] – ღვთაებრივისა და მიწიერის შეერთება, რადგან ცოლ-ქმარი წარმოადგენს ყოფით პლანში გადატანილი პირველი ღვთაებრივი და ადამიანური წყვილის მითოლოგიურ სახეს. ურუზმაგის და სათანას შეუღლება გარდაუვალია, რათა საფუძველი დაედოს მითიური ხალხის – ნართების გაჩენას. სხვაგვარად შეუძლებელია აიხსნას და- ძმის ცოლ-ქმრობა, რასაც არც ოსებისა და არც [[კავკასია|კავკასიის]] სხვა ხალხების, არც მათი ახლობელი თუ შორეული წინაპრების რეალურ ყოფაში მოქმედი ქორწინების ინსტიტუტი არ იცნობს და არც არასოდეს იცნობდა. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ეპოსის აფხაზურ ვერსიაში ვხვდებით მინიშნებას ინცესტზე, რასაც ჟ. დჲუმეზილი „არშემდგარ ინცესტს“ უწოდებს. წინასწარმეტყველებითა და ჯადოქრობის უნარით (შეუძლია ამინდის შეცვლა, ფრინველებთან საუბარი, მაქციობა) დაჯილდოებული სათანა არის ნართული საზოგადოების მამოძრავებელი ძალა, ნართების სოფლის საკრალური სივრცის ცენტრი – axis mindi, ნართების ეპიკური ოჯახის დედა (მთავარი დიასახლისი). ეჭვგარეშეა, რომ მისი მონუმენტური პერსონაჟი ეფუძნება ეპოსის ჩამოყალიბებამდე დიდი ხნით ადრე შექმნილი მატრიარქი პირველწინაპრის მითოპოეტურ სახეს. ამიტომაც არის, რომ სათანას საყვარელი ვაჟი – [[სოსლანი]], რომელიც ასევე უძველესი სოლარული გმირის სახეა და დედასთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული (დედა-შვილი ხასიათებით ერთმანეთს გვანან), სწორედ მატრილოკალურობის პრინციპით შემოდის ნართების დიდ ოჯახში (ეს, რა თქმა უნდა არ ნიშნავს, რომ ნართების საზოგადოება მატრიარქალურია ან ეპოსი მატრიარქატის ეპოქაში შეიქმნა. პირიქით, ეპოსი გაცილებიც გვიანდელია და განვითარებული პატრიარქალური ურთიერთობების ბოლო სტადიას ასახავს). სათანას ღვთაებრივმა წარმომავლობამ (ვასთირჯისა და ნიმფას შვილობამ) და დედის, როგორც ასეთის, უკვდავებამ განაპირობა ის გარემოება, რომ, სხვა გმირებისგან განსხვავებით, არცერთ გადმოცემაში მინიშნებაც კი არ არის მის გარდაცვალებაზე. „შეიძლება ნართები ნებისმიერი, თუნდაც მთავარი გმირების გარეშე მოვიაზროთ, მაგრამ მათი წარმოდგენა სათანას გარეშე შეუძლებელია“ (ვ. აბაევი).</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ეპოსის აფხაზურ ვერსიაში ვხვდებით მინიშნებას ინცესტზე, რასაც ჟ. დჲუმეზილი „არშემდგარ ინცესტს“ უწოდებს. წინასწარმეტყველებითა და ჯადოქრობის უნარით (შეუძლია ამინდის შეცვლა, ფრინველებთან საუბარი, მაქციობა) დაჯილდოებული სათანა არის ნართული საზოგადოების მამოძრავებელი ძალა, ნართების სოფლის საკრალური სივრცის ცენტრი – axis mindi, ნართების ეპიკური ოჯახის დედა (მთავარი დიასახლისი). ეჭვგარეშეა, რომ მისი მონუმენტური პერსონაჟი ეფუძნება ეპოსის ჩამოყალიბებამდე დიდი ხნით ადრე შექმნილი მატრიარქი პირველწინაპრის მითოპოეტურ სახეს. ამიტომაც არის, რომ სათანას საყვარელი ვაჟი – [[სოსლანი]], რომელიც ასევე უძველესი სოლარული გმირის სახეა და დედასთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული (დედა-შვილი ხასიათებით ერთმანეთს გვანან), სწორედ მატრილოკალურობის პრინციპით შემოდის ნართების დიდ ოჯახში (ეს, რა თქმა უნდა არ ნიშნავს, რომ ნართების საზოგადოება მატრიარქალურია ან ეპოსი მატრიარქატის ეპოქაში შეიქმნა. პირიქით, ეპოსი გაცილებიც გვიანდელია და განვითარებული პატრიარქალური ურთიერთობების ბოლო სტადიას ასახავს). სათანას ღვთაებრივმა წარმომავლობამ (ვასთირჯისა და ნიმფას შვილობამ) და დედის, როგორც ასეთის, უკვდავებამ განაპირობა ის გარემოება, რომ, სხვა გმირებისგან განსხვავებით, არცერთ გადმოცემაში მინიშნებაც კი არ არის მის გარდაცვალებაზე. „შეიძლება ნართები ნებისმიერი, თუნდაც მთავარი გმირების გარეშე მოვიაზროთ, მაგრამ მათი წარმოდგენა სათანას გარეშე შეუძლებელია“ (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[ვასილ აბაევი|</ins>ვ. აბაევი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელი „სათანა“ და მისი ფონეტიკური ვარიანტები ნართული ეპოსის თითქმის ყველა კავკასიურ ვერსიაში გვხვდება. სახელის წარმომავლობა უცნობია, თუმცა არის არაერთი ცდა, იგი ირანული და კავკასიური (აფხაზურადიღური) ენების ბაზაზე აიხსნას. დღემდე ძალაში რჩება ვ. აბაევის აზრი, რომლის თანახმად</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელი „სათანა“ და მისი ფონეტიკური ვარიანტები ნართული ეპოსის თითქმის ყველა კავკასიურ ვერსიაში გვხვდება. სახელის წარმომავლობა უცნობია, თუმცა არის არაერთი ცდა, იგი ირანული და კავკასიური (აფხაზურადიღური) ენების ბაზაზე აიხსნას. დღემდე ძალაში რჩება ვ. აბაევის აზრი, რომლის თანახმად</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90&diff=62853&oldid=prev 2018-08-30T12:24:01Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:24, 30 აგვისტო 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''სათანა || შათანა / ახსინა''' ''(ოს. Сатана, Шатана, Æхсинæ)'' – ნართული ეპოსის ოსური ვერსიის ცენტრალური პერსონაჟი, [[ვასთირჯი]]სა</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''სათანა || შათანა / ახსინა''' ''(ოს. Сатана, Шатана, Æхсинæ)'' – ნართული ეპოსის ოსური ვერსიის ცენტრალური პერსონაჟი, [[ვასთირჯი]]სა</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>და წყალთა უფლის – [[დონბეთირი]]ს ასულის – [[ძერასა]]ს ქალიშვილი, [[ურუზმაგი]]ს დაჲ და ცოლი (ურუზმაგისა და სათანას შეუღლება არის ირეალური ინცესტი – ღვთაებრივისა და მიწიერის შეერთება, რადგან ცოლ-ქმარი წარმოადგენს ყოფით პლანში გადატანილი პირველი ღვთაებრივი და ადამიანური წყვილის მითოლოგიურ სახეს. ურუზმაგის და სათანას შეუღლება გარდაუვალია, რათა საფუძველი დაედოს მითიური ხალხის – ნართების გაჩენას. სხვაგვარად შეუძლებელია აიხსნას და- ძმის ცოლ-ქმრობა, რასაც არც ოსებისა და არც [[კავკასია|კავკასიის]] სხვა ხალხების, არც მათი ახლობელი თუ შორეული წინაპრების რეალურ ყოფაში მოქმედი ქორწინების ინსტიტუტი არ იცნობს და არც არასოდეს იცნობდა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>და წყალთა უფლის – [[დონბეთირი]]ს ასულის – [[ძერასა]]ს ქალიშვილი, [[ურუზმაგი]]ს დაჲ და ცოლი (ურუზმაგისა და სათანას შეუღლება არის ირეალური <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ინცესტი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>– ღვთაებრივისა და მიწიერის შეერთება, რადგან ცოლ-ქმარი წარმოადგენს ყოფით პლანში გადატანილი პირველი ღვთაებრივი და ადამიანური წყვილის მითოლოგიურ სახეს. ურუზმაგის და სათანას შეუღლება გარდაუვალია, რათა საფუძველი დაედოს მითიური ხალხის – ნართების გაჩენას. სხვაგვარად შეუძლებელია აიხსნას და- ძმის ცოლ-ქმრობა, რასაც არც ოსებისა და არც [[კავკასია|კავკასიის]] სხვა ხალხების, არც მათი ახლობელი თუ შორეული წინაპრების რეალურ ყოფაში მოქმედი ქორწინების ინსტიტუტი არ იცნობს და არც არასოდეს იცნობდა. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ეპოსის აფხაზურ ვერსიაში ვხვდებით მინიშნებას ინცესტზე, რასაც ჟ. დჲუმეზილი „არშემდგარ ინცესტს“ უწოდებს. წინასწარმეტყველებითა და ჯადოქრობის უნარით (შეუძლია ამინდის შეცვლა, ფრინველებთან საუბარი, მაქციობა) დაჯილდოებული სათანა არის ნართული საზოგადოების მამოძრავებელი ძალა, ნართების სოფლის საკრალური სივრცის ცენტრი – axis mindi, ნართების ეპიკური ოჯახის დედა (მთავარი დიასახლისი). ეჭვგარეშეა, რომ მისი მონუმენტური პერსონაჟი ეფუძნება ეპოსის ჩამოყალიბებამდე დიდი ხნით ადრე შექმნილი მატრიარქი პირველწინაპრის მითოპოეტურ სახეს. ამიტომაც არის, რომ სათანას საყვარელი ვაჟი – [[სოსლანი]], რომელიც ასევე უძველესი სოლარული გმირის სახეა და დედასთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული (დედა-შვილი ხასიათებით ერთმანეთს გვანან), სწორედ მატრილოკალურობის პრინციპით შემოდის ნართების დიდ ოჯახში (ეს, რა თქმა უნდა არ ნიშნავს, რომ ნართების საზოგადოება მატრიარქალურია ან ეპოსი მატრიარქატის ეპოქაში შეიქმნა. პირიქით, ეპოსი გაცილებიც გვიანდელია და განვითარებული პატრიარქალური ურთიერთობების ბოლო სტადიას ასახავს). სათანას ღვთაებრივმა წარმომავლობამ (ვასთირჯისა და ნიმფას შვილობამ) და დედის, როგორც ასეთის, უკვდავებამ განაპირობა ის გარემოება, რომ, სხვა გმირებისგან განსხვავებით, არცერთ გადმოცემაში მინიშნებაც კი არ არის მის გარდაცვალებაზე. „შეიძლება ნართები ნებისმიერი, თუნდაც მთავარი გმირების გარეშე მოვიაზროთ, მაგრამ მათი წარმოდგენა სათანას გარეშე შეუძლებელია“ (ვ. აბაევი).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ეპოსის აფხაზურ ვერსიაში ვხვდებით მინიშნებას ინცესტზე, რასაც ჟ. დჲუმეზილი „არშემდგარ ინცესტს“ უწოდებს. წინასწარმეტყველებითა და ჯადოქრობის უნარით (შეუძლია ამინდის შეცვლა, ფრინველებთან საუბარი, მაქციობა) დაჯილდოებული სათანა არის ნართული საზოგადოების მამოძრავებელი ძალა, ნართების სოფლის საკრალური სივრცის ცენტრი – axis mindi, ნართების ეპიკური ოჯახის დედა (მთავარი დიასახლისი). ეჭვგარეშეა, რომ მისი მონუმენტური პერსონაჟი ეფუძნება ეპოსის ჩამოყალიბებამდე დიდი ხნით ადრე შექმნილი მატრიარქი პირველწინაპრის მითოპოეტურ სახეს. ამიტომაც არის, რომ სათანას საყვარელი ვაჟი – [[სოსლანი]], რომელიც ასევე უძველესი სოლარული გმირის სახეა და დედასთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული (დედა-შვილი ხასიათებით ერთმანეთს გვანან), სწორედ მატრილოკალურობის პრინციპით შემოდის ნართების დიდ ოჯახში (ეს, რა თქმა უნდა არ ნიშნავს, რომ ნართების საზოგადოება მატრიარქალურია ან ეპოსი მატრიარქატის ეპოქაში შეიქმნა. პირიქით, ეპოსი გაცილებიც გვიანდელია და განვითარებული პატრიარქალური ურთიერთობების ბოლო სტადიას ასახავს). სათანას ღვთაებრივმა წარმომავლობამ (ვასთირჯისა და ნიმფას შვილობამ) და დედის, როგორც ასეთის, უკვდავებამ განაპირობა ის გარემოება, რომ, სხვა გმირებისგან განსხვავებით, არცერთ გადმოცემაში მინიშნებაც კი არ არის მის გარდაცვალებაზე. „შეიძლება ნართები ნებისმიერი, თუნდაც მთავარი გმირების გარეშე მოვიაზროთ, მაგრამ მათი წარმოდგენა სათანას გარეშე შეუძლებელია“ (ვ. აბაევი).</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90&diff=56824&oldid=prev 2018-07-05T08:19:32Z

<p>მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%90%E1%83%AE%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90" class="mw-redirect" title="ახსინა">ახსინა“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90" title="სათანა">სათანა“</a> გადამისამართებაზე</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr valign='top'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">08:19, 5 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr></table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90&diff=56822&oldid=prev 2018-07-05T08:19:14Z

<p>მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90" title="სათანა">სათანა“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%90%E1%83%AE%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90" class="mw-redirect" title="ახსინა">ახსინა“</a></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr valign='top'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">08:19, 5 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr></table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90&diff=56820&oldid=prev 2018-07-05T08:18:52Z

<p>მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A8%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90" class="mw-redirect" title="შათანა">შათანა“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90" title="სათანა">სათანა“</a> გადამისამართებაზე</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr valign='top'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">08:18, 5 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr></table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90&diff=56818&oldid=prev 2018-07-05T08:18:33Z

<p>მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90" title="სათანა">სათანა“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A8%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90" class="mw-redirect" title="შათანა">შათანა“</a></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr valign='top'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">08:18, 5 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr></table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90&diff=56815&oldid=prev 2018-07-05T08:15:37Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:15, 5 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''სათანა || შათანა / ახსინა''' ''(ოს. Сатана, Шатана, Æхсинæ)'' – ნართული ეპოსის ოსური ვერსიის ცენტრალური პერსონაჟი, [[ვასთირჯი]]სა</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''სათანა || შათანა / ახსინა''' ''(ოს. Сатана, Шатана, Æхсинæ)'' – ნართული ეპოსის ოსური ვერსიის ცენტრალური პერსონაჟი, [[ვასთირჯი]]სა</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>და წყალთა უფლის – <del class="diffchange diffchange-inline">დონბეთირის </del>ასულის – <del class="diffchange diffchange-inline">ძერასას </del>ქალიშვილი, <del class="diffchange diffchange-inline">ურუზმაგის </del>დაჲ და ცოლი (ურუზმაგისა და სათანას შეუღლება არის ირეალური ინცესტი – ღვთაებრივისა და მიწიერის შეერთება, რადგან ცოლ-ქმარი წარმოადგენს ყოფით პლანში გადატანილი პირველი ღვთაებრივი და ადამიანური წყვილის <del class="diffchange diffchange-inline">მი-</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>და წყალთა უფლის – <ins class="diffchange diffchange-inline">[[დონბეთირი]]ს </ins>ასულის – <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ძერასა]]ს </ins>ქალიშვილი, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ურუზმაგი]]ს </ins>დაჲ და ცოლი (ურუზმაგისა და სათანას შეუღლება არის ირეალური ინცესტი – ღვთაებრივისა და მიწიერის შეერთება, რადგან ცოლ-ქმარი წარმოადგენს ყოფით პლანში გადატანილი პირველი ღვთაებრივი და ადამიანური წყვილის <ins class="diffchange diffchange-inline">მითოლოგიურ </ins>სახეს. ურუზმაგის და სათანას შეუღლება გარდაუვალია, რათა საფუძველი დაედოს მითიური ხალხის – ნართების გაჩენას. სხვაგვარად შეუძლებელია აიხსნას და- ძმის <ins class="diffchange diffchange-inline">ცოლ-ქმრობა</ins>, რასაც არც ოსებისა და არც <ins class="diffchange diffchange-inline">[[კავკასია|</ins>კავკასიის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>სხვა ხალხების, არც მათი ახლობელი თუ შორეული წინაპრების რეალურ <ins class="diffchange diffchange-inline">ყოფაში </ins>მოქმედი ქორწინების ინსტიტუტი არ იცნობს და არც არასოდეს იცნობდა. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">თოლოგიურ </del>სახეს. ურუზმაგის და სათანას შეუღლება გარდაუვალია, რათა საფუძველი დაედოს მითიური ხალხის – ნართების გაჩენას. სხვაგვარად შეუძლებელია აიხსნას და- ძმის <del class="diffchange diffchange-inline">ცოლქმრობა</del>, რასაც არც ოსებისა და არც კავკასიის სხვა ხალხების, არც მათი ახლობელი თუ შორეული წინაპრების რეალურ <del class="diffchange diffchange-inline">ყოფა- ში </del>მოქმედი ქორწინების ინსტიტუტი არ იცნობს და არც არასოდეს იცნობდა. ეპოსის აფხაზურ ვერსიაში ვხვდებით მინიშნებას ინცესტზე,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>რასაც ჟ. დჲუმეზილი „არშემდგარ ინცესტს“ უწოდებს<del class="diffchange diffchange-inline">)</del>. წინასწარმეტყველებითა და ჯადოქრობის უნარით (შეუძლია ამინდის შეცვლა, ფრინველებთან საუბარი, მაქციობა) დაჯილდოებული სათანა არის ნართული საზოგადოების მამოძრავებელი ძალა, ნართების სოფლის საკრალური სივრცის ცენტრი – axis mindi, ნართების ეპიკური ოჯახის დედა (მთავარი დიასახლისი). ეჭვგარეშეა, რომ მისი მონუმენტური პერსონაჟი ეფუძნება ეპოსის ჩამოყალიბებამდე დიდი ხნით ადრე შექმნილი მატრიარქი პირველწინაპრის მითოპოეტურ სახეს. ამიტომაც არის, რომ სათანას საყვარელი ვაჟი – სოსლანი, რომელიც ასევე უძველესი</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ეპოსის აფხაზურ ვერსიაში ვხვდებით მინიშნებას ინცესტზე, რასაც ჟ. დჲუმეზილი „არშემდგარ ინცესტს“ უწოდებს. წინასწარმეტყველებითა და ჯადოქრობის უნარით (შეუძლია ამინდის შეცვლა, ფრინველებთან საუბარი, მაქციობა) დაჯილდოებული სათანა არის ნართული საზოგადოების მამოძრავებელი ძალა, ნართების სოფლის საკრალური სივრცის ცენტრი – axis mindi, ნართების ეპიკური ოჯახის დედა (მთავარი დიასახლისი). ეჭვგარეშეა, რომ მისი მონუმენტური პერსონაჟი ეფუძნება ეპოსის ჩამოყალიბებამდე დიდი ხნით ადრე შექმნილი მატრიარქი პირველწინაპრის მითოპოეტურ სახეს. ამიტომაც არის, რომ სათანას საყვარელი ვაჟი – <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>სოსლანი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, რომელიც ასევე უძველესი სოლარული გმირის სახეა და დედასთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული (დედა-შვილი ხასიათებით ერთმანეთს გვანან), სწორედ მატრილოკალურობის პრინციპით შემოდის ნართების დიდ ოჯახში (ეს, რა თქმა უნდა არ ნიშნავს, რომ ნართების საზოგადოება მატრიარქალურია ან ეპოსი მატრიარქატის ეპოქაში შეიქმნა. პირიქით, ეპოსი გაცილებიც გვიანდელია და განვითარებული პატრიარქალური ურთიერთობების ბოლო სტადიას ასახავს). სათანას ღვთაებრივმა წარმომავლობამ (ვასთირჯისა და ნიმფას შვილობამ) და დედის, როგორც ასეთის, უკვდავებამ განაპირობა ის გარემოება, რომ, სხვა გმირებისგან განსხვავებით, არცერთ გადმოცემაში მინიშნებაც კი არ არის მის გარდაცვალებაზე. „შეიძლება ნართები ნებისმიერი, თუნდაც მთავარი გმირების გარეშე მოვიაზროთ, მაგრამ მათი წარმოდგენა სათანას გარეშე შეუძლებელია“ (ვ. აბაევი).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სოლარული გმირის სახეა და დედასთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული (დედა-შვილი ხასიათებით ერთმანეთს გვანან), სწორედ მატრილოკალურობის პრინციპით შემოდის ნართების დიდ ოჯახში (ეს, რა თქმა უნდა არ ნიშნავს, რომ ნართების საზოგადოება მატრიარქალურია ან ეპოსი მატრიარქატის ეპოქაში</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>შეიქმნა. პირიქით, ეპოსი გაცილებიც გვიანდელია და განვითარებული პატრიარქალური ურთიერთობების ბოლო სტადიას ასახავს). სათანას ღვთაებრივმა წარმომავლობამ (ვასთირჯისა და ნიმფას შვილობამ) და დედის, როგორც ასეთის, უკვდავებამ განაპირობა ის გარემოება, რომ, სხვა გმირებისგან განსხვავებით, არცერთ გადმოცემაში მინიშნებაც კი არ არის მის გარდაცვალებაზე. „შეიძლება ნართები ნებისმიერი, თუნდაც მთავარი გმირების</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>გარეშე მოვიაზროთ, მაგრამ მათი წარმოდგენა სათანას გარეშე შეუძლებელია“ (ვ. აბაევი).</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელი „სათანა“ და მისი ფონეტიკური ვარიანტები ნართული ეპოსის თითქმის ყველა კავკასიურ ვერსიაში გვხვდება. სახელის წარმომავლობა უცნობია, თუმცა არის არაერთი ცდა, იგი ირანული და კავკასიური (აფხაზურადიღური) ენების ბაზაზე აიხსნას. დღემდე ძალაში რჩება ვ. აბაევის აზრი, რომლის თანახმად</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელი „სათანა“ და მისი ფონეტიკური ვარიანტები ნართული ეპოსის თითქმის ყველა კავკასიურ ვერსიაში გვხვდება. სახელის წარმომავლობა უცნობია, თუმცა არის არაერთი ცდა, იგი ირანული და კავკასიური (აფხაზურადიღური) ენების ბაზაზე აიხსნას. დღემდე ძალაში რჩება ვ. აბაევის აზრი, რომლის თანახმად</div></td></tr> </table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90&diff=56800&oldid=prev 2018-07-04T12:14:54Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;სათანა || შათანა / ახსინა&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;(ოს. Сатана, Шатана, Æхсинæ)&#039;&#039; – ნართული ეპო...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''სათანა || შათანა / ახსინა''' ''(ოს. Сатана, Шатана, Æхсинæ)'' – ნართული ეპოსის ოსური ვერსიის ცენტრალური პერსონაჟი, [[ვასთირჯი]]სა<br /> და წყალთა უფლის – დონბეთირის ასულის – ძერასას ქალიშვილი, ურუზმაგის დაჲ და ცოლი (ურუზმაგისა და სათანას შეუღლება არის ირეალური ინცესტი – ღვთაებრივისა და მიწიერის შეერთება, რადგან ცოლ-ქმარი წარმოადგენს ყოფით პლანში გადატანილი პირველი ღვთაებრივი და ადამიანური წყვილის მი-<br /> თოლოგიურ სახეს. ურუზმაგის და სათანას შეუღლება გარდაუვალია, რათა საფუძველი დაედოს მითიური ხალხის – ნართების გაჩენას. სხვაგვარად შეუძლებელია აიხსნას და- ძმის ცოლქმრობა, რასაც არც ოსებისა და არც კავკასიის სხვა ხალხების, არც მათი ახლობელი თუ შორეული წინაპრების რეალურ ყოფა- ში მოქმედი ქორწინების ინსტიტუტი არ იცნობს და არც არასოდეს იცნობდა. ეპოსის აფხაზურ ვერსიაში ვხვდებით მინიშნებას ინცესტზე,<br /> რასაც ჟ. დჲუმეზილი „არშემდგარ ინცესტს“ უწოდებს). წინასწარმეტყველებითა და ჯადოქრობის უნარით (შეუძლია ამინდის შეცვლა, ფრინველებთან საუბარი, მაქციობა) დაჯილდოებული სათანა არის ნართული საზოგადოების მამოძრავებელი ძალა, ნართების სოფლის საკრალური სივრცის ცენტრი – axis mindi, ნართების ეპიკური ოჯახის დედა (მთავარი დიასახლისი). ეჭვგარეშეა, რომ მისი მონუმენტური პერსონაჟი ეფუძნება ეპოსის ჩამოყალიბებამდე დიდი ხნით ადრე შექმნილი მატრიარქი პირველწინაპრის მითოპოეტურ სახეს. ამიტომაც არის, რომ სათანას საყვარელი ვაჟი – სოსლანი, რომელიც ასევე უძველესი<br /> სოლარული გმირის სახეა და დედასთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული (დედა-შვილი ხასიათებით ერთმანეთს გვანან), სწორედ მატრილოკალურობის პრინციპით შემოდის ნართების დიდ ოჯახში (ეს, რა თქმა უნდა არ ნიშნავს, რომ ნართების საზოგადოება მატრიარქალურია ან ეპოსი მატრიარქატის ეპოქაში<br /> შეიქმნა. პირიქით, ეპოსი გაცილებიც გვიანდელია და განვითარებული პატრიარქალური ურთიერთობების ბოლო სტადიას ასახავს). სათანას ღვთაებრივმა წარმომავლობამ (ვასთირჯისა და ნიმფას შვილობამ) და დედის, როგორც ასეთის, უკვდავებამ განაპირობა ის გარემოება, რომ, სხვა გმირებისგან განსხვავებით, არცერთ გადმოცემაში მინიშნებაც კი არ არის მის გარდაცვალებაზე. „შეიძლება ნართები ნებისმიერი, თუნდაც მთავარი გმირების<br /> გარეშე მოვიაზროთ, მაგრამ მათი წარმოდგენა სათანას გარეშე შეუძლებელია“ (ვ. აბაევი).<br /> <br /> სახელი „სათანა“ და მისი ფონეტიკური ვარიანტები ნართული ეპოსის თითქმის ყველა კავკასიურ ვერსიაში გვხვდება. სახელის წარმომავლობა უცნობია, თუმცა არის არაერთი ცდა, იგი ირანული და კავკასიური (აფხაზურადიღური) ენების ბაზაზე აიხსნას. დღემდე ძალაში რჩება ვ. აბაევის აზრი, რომლის თანახმად<br /> ჩვენთვის საინტერესო სახელი არ შეიძლება განეკუთვნოს ოსური ენის ირანულ ფენას.<br /> <br /> <br /> ==ლიტერატურა==<br /> *ААбаева З. В. К образу Сатаны нартовского эпоса // ИЮОНИИ. 1963. Вып. XII;<br /> *Мамиева Н. К. Образ Сатаны в публикациях осетинского нартовского эпоса. Орджоникидзе, 1964; <br /> *Чочиев А. Р. Сатана – «богиня» – «мать» // ИЮОНИИ. 1983. Вып. XXVI; <br /> *Чибиров Л. Скифский мир и нартовский эпос // Дарьял. № 1. 2012.<br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები]] <br /> <br /> [[კატეგორია:მითოლოგია]]<br /> [[კატეგორია:კავკასიური მითები]]<br /> [[კატეგორია:ოსური მითები]]<br /> [[კატეგორია:ნართული ეპოსი]]<br /> [[კატეგორია:ნართული ეპოსის პერსონაჟები]]</div>

Echelidze