https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%A7%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1_%E1%83%B0%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90_%28%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90%29სამყაროს ჰარმონია (სიმფონია) - რედაქტირების ისტორია2026-06-29T19:04:17Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%A7%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1_%E1%83%B0%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90_(%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90)&diff=212025&oldid=prevTkenchoshvili: /* წყარო */2023-11-07T20:29:01Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:29, 7 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 17:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 17:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:XX საუკუნის მუსიკა]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:XX საუკუნის მუსიკა]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:პაულ ჰინდემიტი]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:პაულ ჰინდემიტი]]</div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:პაულ ჰინდემიტის ნაწარმოებები]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:პაულ ჰინდემიტის სიმფონიები]]</ins></div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%A7%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1_%E1%83%B0%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90_(%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90)&diff=211357&oldid=prevTkenchoshvili 20:27, 2 ნოემბერი 2023-ზე2023-11-02T20:27:17Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:27, 2 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''სამყაროს ჰარმონია''' – [[ოპერა]]ზე – [[სამყაროს ჰარმონია (ოპერა)|<del class="diffchange diffchange-inline">სამყაროს ჰარმონია</del>]] – [[ჰინდემიტი პაულ|ჰინდემიტი]] თითქმის ათი წელი მუშაობდა, მაგრამ მის საბოლოო დასრულებამდე შექმნა ოპერის სიმფონიური ვარიანტი, ანუ „სიმფონია სამყაროს ჰარმონია“, რომელიც (ოპერისგან განსხვავებით) ერთ-ერთი რეპერტუარული ნაწარმოები გახდა.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''სამყაროს ჰარმონია''' – [[ოპერა]]ზე – [[სამყაროს ჰარმონია (ოპერა)|<ins class="diffchange diffchange-inline">„სამყაროს ჰარმონია“</ins>]] – [[ჰინდემიტი პაულ|ჰინდემიტი]] თითქმის ათი წელი მუშაობდა, მაგრამ მის საბოლოო დასრულებამდე შექმნა ოპერის სიმფონიური ვარიანტი, ანუ „სიმფონია სამყაროს ჰარმონია“, რომელიც (ოპერისგან განსხვავებით) ერთ-ერთი რეპერტუარული ნაწარმოები გახდა.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სიმფონია, [[მხატვარი მატისი (სიმფონია)|მხატვარი მატისი]]ს მსგავსად, სამნაწილიანი ციკლია, რომლის თითოეული ნაწილი სამყაროს ჰარმონიის კეპლერისეული კონცეფციის ერთ კომპონენტს განასახიერებს. კეპლერის (და ასევე პითაგორას) თანახმად, სამყარო, ჰარმონიის ერთიან უნივერსალურ კანონს ექვემდებარება და, შესაბამისად, მისი ყველა შემადგენელი ნაწილიც ჰარმონიულ ურთიერთობას უნდა ექვემდებარებოდეს. აქედან</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სიმფონია, [[მხატვარი მატისი (სიმფონია)|მხატვარი მატისი]]ს მსგავსად, სამნაწილიანი ციკლია, რომლის თითოეული ნაწილი სამყაროს ჰარმონიის კეპლერისეული კონცეფციის ერთ კომპონენტს განასახიერებს. კეპლერის (და ასევე პითაგორას) თანახმად, სამყარო, ჰარმონიის ერთიან უნივერსალურ კანონს ექვემდებარება და, შესაბამისად, მისი ყველა შემადგენელი ნაწილიც ჰარმონიულ ურთიერთობას უნდა ექვემდებარებოდეს. აქედან</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>პირველი ნაწილი იწყება ნელი, პირქუში შესავლით, რომელიც ოპერის შესავალს შეესაბამება და კომპოზიტორისთვის ტიპურ თემა-თეზისს წარმოადგენს. შესავალში საწყისი თემა-თეზისი ცამეტჯერ მეორდება ბგერათსიმაღლივი თვალსაზრისით უცვლელად, მაგრამ მუდმივად განახლდება მისი ტემბრული სახე. შესავალს მოსდევს ენერგიული, საზეიმო მთავარი პარტია, რომელიც [[ექსპოზიცია]]შივე ვითარდება. მას უპირისპირდება კონტრასტული დამხმარე თემა. თემების ამგვარი დაპირისპირება უჩვეულოა ჰინდემიტის სიმფონიებისთვის, მაგრამ, მიუხედავად ამისა, მაინც არა აქვს ადგილი თემების კონფლიქტურ ურთიერთობას – ამ ნაწილში არსად გეხვდება თემების ურთიერთქმედება, რადგან, ჰინდემიტის აზროენების თავისებურებიდან გამომდინარე,</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>პირველი ნაწილი იწყება ნელი, პირქუში შესავლით, რომელიც ოპერის შესავალს შეესაბამება და კომპოზიტორისთვის ტიპურ თემა-თეზისს წარმოადგენს. შესავალში საწყისი თემა-თეზისი ცამეტჯერ მეორდება ბგერათსიმაღლივი თვალსაზრისით უცვლელად, მაგრამ მუდმივად განახლდება მისი ტემბრული სახე. შესავალს მოსდევს ენერგიული, საზეიმო მთავარი პარტია, რომელიც [[ექსპოზიცია]]შივე ვითარდება. მას უპირისპირდება კონტრასტული დამხმარე თემა. თემების ამგვარი დაპირისპირება უჩვეულოა ჰინდემიტის სიმფონიებისთვის, მაგრამ, მიუხედავად ამისა, მაინც არა აქვს ადგილი თემების კონფლიქტურ ურთიერთობას – ამ ნაწილში არსად გეხვდება თემების ურთიერთქმედება, რადგან, ჰინდემიტის აზროენების თავისებურებიდან გამომდინარე,</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სონატურობა მასთან ოპოზიციურობის პრინციპზე დაფუძნებული ფორმა კი არაა, არამედ რომელიღაც სხვა ფორმასთან ერთად არსებული სტრუქტურა: უფრო მეტად სქემა, ვიდრე „ცოცხალი ორგანიზმი“. სწორედ ამგვარი დამოკიდებულება განაპირობებს „სამყაროს ჰარმონიის“ პირველ ნაწილში დამუშავების ნაცვლად ორმაგი [[ფუგა (მუსიკა)|ფუგის]] გამოყენებას.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სონატურობა მასთან ოპოზიციურობის პრინციპზე დაფუძნებული ფორმა კი არაა, არამედ რომელიღაც სხვა ფორმასთან ერთად არსებული სტრუქტურა: უფრო მეტად სქემა, ვიდრე „ცოცხალი ორგანიზმი“. სწორედ ამგვარი დამოკიდებულება განაპირობებს „სამყაროს ჰარმონიის“ პირველ ნაწილში დამუშავების ნაცვლად ორმაგი [[ფუგა (მუსიკა)|ფუგის]] გამოყენებას.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">მეორე ნაწილი (Musica humana) პირეელის დამხმარე პარტიის სახეობრივ სფეროს აფართოებს. აქაც გამოყენებულია განვითარების პოლიფონიური ხერხები, განსაკუთრებით სამნაწილიანი ფორმის შუა ეპიზოდში.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">სიმფონიას აგვირგვინებს ფინალი – ერთ თემაზე დაწერილი გრანდიოზული [[პასაკალია]] და ფუგა. პასაკალია,</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">რომელიც მასშტაბით ფუგას ბევრად აღემატება [[პრელუდია (მუსიკა)|პრელუდიის]] ფუნქციას ასრულებს. ფინალის საერთო ჟღერადობა არქაულობის ნიშნებს ატარებს და კიდევ ერთხელ ააშკარავებს კომპოზიტორის გენეტიკურ კავშირს გრიგორისეულ ქორალთან. ამავდროულად, საკმაოდ მკაფიოა შედარებით ახლო კავშირებიც – გვიანი [[ბეთჰოვენი ლუდვიგ ვან|ბეთჰოვენი]] და [[ბრამსი იოჰანეს|ბრამსი]].  </ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==წყარო==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[XX საუკუნის მუსიკის ისტორია]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:XX საუკუნის მუსიკა]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:პაულ ჰინდემიტი]]</ins></div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%A7%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1_%E1%83%B0%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90_(%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90)&diff=211356&oldid=prevTkenchoshvili: ახალი გვერდი: '''სამყაროს ჰარმონია''' – ოპერაზე – [[სამყაროს ჰარმონია (ოპერა)...2023-11-02T20:23:31Z<p>ახალი გვერდი: '''სამყაროს ჰარმონია''' – <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9D%E1%83%9E%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%90" title="ოპერა">ოპერაზე</a> – [[სამყაროს ჰარმონია (ოპერა)...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''სამყაროს ჰარმონია''' – [[ოპერა]]ზე – [[სამყაროს ჰარმონია (ოპერა)|სამყაროს ჰარმონია]] – [[ჰინდემიტი პაულ|ჰინდემიტი]] თითქმის ათი წელი მუშაობდა, მაგრამ მის საბოლოო დასრულებამდე შექმნა ოპერის სიმფონიური ვარიანტი, ანუ „სიმფონია სამყაროს ჰარმონია“, რომელიც (ოპერისგან განსხვავებით) ერთ-ერთი რეპერტუარული ნაწარმოები გახდა. <br />
<br />
სიმფონია, [[მხატვარი მატისი (სიმფონია)|მხატვარი მატისი]]ს მსგავსად, სამნაწილიანი ციკლია, რომლის თითოეული ნაწილი სამყაროს ჰარმონიის კეპლერისეული კონცეფციის ერთ კომპონენტს განასახიერებს. კეპლერის (და ასევე პითაგორას) თანახმად, სამყარო, ჰარმონიის ერთიან უნივერსალურ კანონს ექვემდებარება და, შესაბამისად, მისი ყველა შემადგენელი ნაწილიც ჰარმონიულ ურთიერთობას უნდა ექვემდებარებოდეს. აქედან<br />
გამომდინარე, კეპლერის თანახმად, სამყაროს ჰარმონია სამი ძირითადი ელემენტისგან შედგება. პირველი – ესაა ყველაზე რეალურად მჟღერი მუსიკა, Musica instrumentalis, ყველაზე დაბალი შრე; მეორე – ის ჰარმონიაა, რომელიც ადამიანის შინაგან სამყაროს განასახიერებს და რომლის ხმოვანება რეალურად არ ისმის – Musica humana; და მესამე – თვით სამყაროს ჰარმონიაა, რომელიც ციური სხეულების მოძრაობას განაგებს; ანუ Musica mundana. ამრიგად, სამყაროში არსებული სამი ტიპის ჰარმონიული ურთიერთობების შესაბამისად, ნაწარმოები იყოფა სამ ნაწილად. <br />
<br />
პირველი ნაწილი იწყება ნელი, პირქუში შესავლით, რომელიც ოპერის შესავალს შეესაბამება და კომპოზიტორისთვის ტიპურ თემა-თეზისს წარმოადგენს. შესავალში საწყისი თემა-თეზისი ცამეტჯერ მეორდება ბგერათსიმაღლივი თვალსაზრისით უცვლელად, მაგრამ მუდმივად განახლდება მისი ტემბრული სახე. შესავალს მოსდევს ენერგიული, საზეიმო მთავარი პარტია, რომელიც [[ექსპოზიცია]]შივე ვითარდება. მას უპირისპირდება კონტრასტული დამხმარე თემა. თემების ამგვარი დაპირისპირება უჩვეულოა ჰინდემიტის სიმფონიებისთვის, მაგრამ, მიუხედავად ამისა, მაინც არა აქვს ადგილი თემების კონფლიქტურ ურთიერთობას – ამ ნაწილში არსად გეხვდება თემების ურთიერთქმედება, რადგან, ჰინდემიტის აზროენების თავისებურებიდან გამომდინარე,<br />
სონატურობა მასთან ოპოზიციურობის პრინციპზე დაფუძნებული ფორმა კი არაა, არამედ რომელიღაც სხვა ფორმასთან ერთად არსებული სტრუქტურა: უფრო მეტად სქემა, ვიდრე „ცოცხალი ორგანიზმი“. სწორედ ამგვარი დამოკიდებულება განაპირობებს „სამყაროს ჰარმონიის“ პირველ ნაწილში დამუშავების ნაცვლად ორმაგი [[ფუგა (მუსიკა)|ფუგის]] გამოყენებას.</div>Tkenchoshvili