https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98 2026-04-29T01:42:09Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=229672&oldid=prev 2024-06-15T21:53:56Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:53, 15 ივნისი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 19:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 19:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საბოლოოდ მეფე საული და მისი ვაჟები გილბოას მთაზე ბრძოლაში (გილბოაყის მთაზე) სასტიკად დამარცხდნენ და შეეწირნენ კიდეც ამ შეტაკებას ([[გილბოას ბრძოლა]]). ფილისტიმელების ამ დიდებული გამარჯვების შემდეგ ებრაელებმა კვლავ დაკარგეს ზოგიერთ ტერიტორიაზე კონტროლი. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საბოლოოდ მეფე საული და მისი ვაჟები გილბოას მთაზე ბრძოლაში (გილბოაყის მთაზე) სასტიკად დამარცხდნენ და შეეწირნენ კიდეც ამ შეტაკებას ([[გილბოას ბრძოლა]]). ფილისტიმელების ამ დიდებული გამარჯვების შემდეგ ებრაელებმა კვლავ დაკარგეს ზოგიერთ ტერიტორიაზე კონტროლი. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>მეფე [[დავითი|დავითმა]], რომელიც საულის შემდეგ გამეფდა მთელ [[ისრაელის სამეფო|ისრაელზე]] დაამარცხა ფილისტიმელები, დაიბრუნა ყველა ტერიტორია და ქალაქი გათი თავის ვასალად აქცია. ამ დროიდან ფილისტიმელთა ერთიანი სახელმწიფოს ისტორია შეწყდა და ცალკეული ქალაქების ისტორია დაიწყო. დავითის მიერ ფილისტიმელების შესუსტებით ისარგებლეს ფინიკიელებმა და ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროებზე თავიანთი კონტროლი აღადგინეს. ფილისტიმელთა დარჩენილი ქალაქები უკვე ცალკეულად აგრძელებდნენ არსებობას, ისინი ნელ-ნელა ასიმილირდნენ ქანანელებთან, რასაც ამტკიცებს ქალაქის მმართველთა სემიტური სახელები. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>მეფე [[დავითი <ins class="diffchange diffchange-inline">(ისრაელის მეფე)</ins>|დავითმა]], რომელიც საულის შემდეგ გამეფდა მთელ [[ისრაელის სამეფო|ისრაელზე]] დაამარცხა ფილისტიმელები, დაიბრუნა ყველა ტერიტორია და ქალაქი გათი თავის ვასალად აქცია. ამ დროიდან ფილისტიმელთა ერთიანი სახელმწიფოს ისტორია შეწყდა და ცალკეული ქალაქების ისტორია დაიწყო. დავითის მიერ ფილისტიმელების შესუსტებით ისარგებლეს ფინიკიელებმა და ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროებზე თავიანთი კონტროლი აღადგინეს. ფილისტიმელთა დარჩენილი ქალაქები უკვე ცალკეულად აგრძელებდნენ არსებობას, ისინი ნელ-ნელა ასიმილირდნენ ქანანელებთან, რასაც ამტკიცებს ქალაქის მმართველთა სემიტური სახელები. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ფილისტიმელების დამარცხების შემდეგ მეფე დავითის [[ჯარი|ჯარში]] გაჩნდა ფილისტიმელთა [[რაზმი (სამხედრო)|რაზმები]], რომლებიც მეფის [[გვარდია|გვარდიას]] შეადგენდნენ. ეს ჯარის [[შენაერთი]] უმეტეს შემთხვევაში [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]] იყო განლაგებული. გვარდიის [[სარდალი]], [[ბენაია]] იეჰოიდაყის ძე მეფე დავითის ადმინისტრაციაშიც კი შედიოდა. ზოგიერთი წყაროს მიხედვით დავითის ერთ-ერთი [[მხედართმთავარი]] იტაი გათი იყო, ფილისტიმელი ქალაქ გათიდან. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ფილისტიმელების დამარცხების შემდეგ მეფე დავითის [[ჯარი|ჯარში]] გაჩნდა ფილისტიმელთა [[რაზმი (სამხედრო)|რაზმები]], რომლებიც მეფის [[გვარდია|გვარდიას]] შეადგენდნენ. ეს ჯარის [[შენაერთი]] უმეტეს შემთხვევაში [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]] იყო განლაგებული. გვარდიის [[სარდალი]], [[ბენაია]] იეჰოიდაყის ძე მეფე დავითის ადმინისტრაციაშიც კი შედიოდა. ზოგიერთი წყაროს მიხედვით დავითის ერთ-ერთი [[მხედართმთავარი]] იტაი გათი იყო, ფილისტიმელი ქალაქ გათიდან. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=167253&oldid=prev 2022-10-04T09:00:31Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:00, 4 ოქტომბერი 2022-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ფილისტიმელები''' - ეგეოსური წარმოშობის ხალხი, რომელიც [[პალესტინა|პალესტინის]] ტერიტორიაზე სახლობდნენ. სიტყვა „ფილისტიმელი“ ანუ „ფელესეტი“ პირველად ეგვიპტურ დოკუმენტებში გვხვდება, როგორც „ზღვის ხალხების“ ერთ-ერთი დასახელება. ზღვის ხალხების ერთ-ერთმა ტომმა, ფელესეტებმა ანუ ფილისტიმელებმა [[ქანაანი|ქანაანის]] ოთხი ქალაქი: [[აშკელონი]], [[აშდოდი]], გათი და ღაზა დაიპყრეს და მათ მიმდებარე ტერიტორიებზე დასახლდნენ. აქ დაარსეს მათ ქალაქი ყეკრონიც. ფილისტიმელების დასახლებამ ამ ტერიტორიაზე დიდი გავლენა მოახდინა შემდეგ განვითარებულ მოვლენებზე და დიდი კვალი დაამჩნია პალესტინის ხალხების ისტორიას. ძველი ბერძნები ფილისტიმელებით დასახლებულ მიწას ფილისტიას ეძახდნენ, სწორედ ამ სიტყვიდან გაჩნდა ქანაანის სახელწოდება, პალესტინა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ფილისტიმელები''' - ეგეოსური წარმოშობის ხალხი, რომელიც [[პალესტინა|პალესტინის]] ტერიტორიაზე სახლობდნენ. სიტყვა „ფილისტიმელი“ ანუ „ფელესეტი“ პირველად ეგვიპტურ დოკუმენტებში გვხვდება, როგორც „ზღვის ხალხების“ ერთ-ერთი დასახელება. ზღვის ხალხების ერთ-ერთმა ტომმა, ფელესეტებმა ანუ ფილისტიმელებმა [[ქანაანი|ქანაანის]] ოთხი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ქალაქი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>: [[აშკელონი]], [[აშდოდი]], გათი და ღაზა დაიპყრეს და მათ მიმდებარე ტერიტორიებზე დასახლდნენ. აქ დაარსეს მათ ქალაქი ყეკრონიც. ფილისტიმელების დასახლებამ ამ ტერიტორიაზე დიდი გავლენა მოახდინა შემდეგ განვითარებულ მოვლენებზე და დიდი კვალი დაამჩნია პალესტინის ხალხების ისტორიას. ძველი ბერძნები ფილისტიმელებით დასახლებულ მიწას ფილისტიას ეძახდნენ, სწორედ ამ სიტყვიდან გაჩნდა ქანაანის სახელწოდება, პალესტინა. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ფილისტიმელების სახელი მჭიდროდ უკავშირდება [[ბიბლია|ბიბლიას]] და [[ძველი აღთქმა]] უამრავ ინფორმაციას შეიცავს მათ შესახებ. ბიბლიის ერთ-ერთი ნაწილის, მსაჯულთა წიგნის მიხედვით თუ ვიმსჯელებთ ჩანს, რომ იმ პერიოდში [[ებრაელები|ებრაელებს]] ყველაზე დიდი მტერი სწორედ ფილისტიმელები ყავდათ. ბიბლიური ვერსია, თითქოს ფილისტიმელები კრეტიდან ანუ კაფტორიდან მოვიდნენ არ მტკიცდება, რადგან ამის არქეოლოგიური დამამტკიცებელი საბუთი არ არსებობს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ფილისტიმელების სახელი მჭიდროდ უკავშირდება [[ბიბლია|ბიბლიას]] და [[ძველი აღთქმა]] უამრავ ინფორმაციას შეიცავს მათ შესახებ. ბიბლიის ერთ-ერთი ნაწილის, მსაჯულთა წიგნის მიხედვით თუ ვიმსჯელებთ ჩანს, რომ იმ პერიოდში [[ებრაელები|ებრაელებს]] ყველაზე დიდი მტერი სწორედ ფილისტიმელები ყავდათ. ბიბლიური ვერსია, თითქოს ფილისტიმელები კრეტიდან ანუ კაფტორიდან მოვიდნენ არ მტკიცდება, რადგან ამის არქეოლოგიური დამამტკიცებელი საბუთი არ არსებობს.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=57136&oldid=prev 2018-07-06T11:36:22Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:36, 6 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 29:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 29:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მეფე [[ახაზი|ახაზის]] მმართველობისას ფილისტიმელებმა მოახერხეს იუდეაში შეჭრა და რამდენიმე ქალაქის დაპყრობა. ძვ.წ. 734 წელს ასურეთის მეფე [[ტიგლათფალასარ III]]-მ ილაშქრა ფილისტიმელთა მიწებზე და დაიპყრო მათი ქალაქები, აშქელონის მეფე მითინთი და ღაზის მეფე ხანუნი მისი ვასალები გახდნენ. ასურეთის მეფე [[სარგონ II]] კვლავ შეიჭრა ფილისტიმელთა მიწებზე და ქალაქი ღაზა გაანადგურა, რადგან მეფე ხანუნმა ასურეთს უღალატა. სარგონ II ღაზიდან ისრაელში შეიჭრა და ისრაელის დასუსტებული სახელმწიფო საბოლოოდ გაანადგურა. ასურელებმა დასაჯეს [[აშდოდი|აშდოდის]] მეფე აზური და მის მაგივრად აშოდოდში მეფედ მისი ძმა დანიშნეს. ფილისტიმელებმა მეზობელ ხალხებთან ერთად მოახერხეს ასურეთის წინააღმდეგ [[კოალიცია|კოალიციის]] შეკრება, მაგრამ სასტიკად დამარცხდნენ. ფილისტიმელთა ქალაქი ყეკრონი ასურელებმა აიღეს და გაანადგურეს, ასევე აიღეს აშდოდი და გათი. აშდოდი ასურეთის პროვინციად გამოცხადდა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მეფე [[ახაზი|ახაზის]] მმართველობისას ფილისტიმელებმა მოახერხეს იუდეაში შეჭრა და რამდენიმე ქალაქის დაპყრობა. ძვ.წ. 734 წელს ასურეთის მეფე [[ტიგლათფალასარ III]]-მ ილაშქრა ფილისტიმელთა მიწებზე და დაიპყრო მათი ქალაქები, აშქელონის მეფე მითინთი და ღაზის მეფე ხანუნი მისი ვასალები გახდნენ. ასურეთის მეფე [[სარგონ II]] კვლავ შეიჭრა ფილისტიმელთა მიწებზე და ქალაქი ღაზა გაანადგურა, რადგან მეფე ხანუნმა ასურეთს უღალატა. სარგონ II ღაზიდან ისრაელში შეიჭრა და ისრაელის დასუსტებული სახელმწიფო საბოლოოდ გაანადგურა. ასურელებმა დასაჯეს [[აშდოდი|აშდოდის]] მეფე აზური და მის მაგივრად აშოდოდში მეფედ მისი ძმა დანიშნეს. ფილისტიმელებმა მეზობელ ხალხებთან ერთად მოახერხეს ასურეთის წინააღმდეგ [[კოალიცია|კოალიციის]] შეკრება, მაგრამ სასტიკად დამარცხდნენ. ფილისტიმელთა ქალაქი ყეკრონი ასურელებმა აიღეს და გაანადგურეს, ასევე აიღეს აშდოდი და გათი. აშდოდი ასურეთის პროვინციად გამოცხადდა. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ბიბლიის მიხედვით (II მეფეთა) იუდეის მეფე ხიზკია ფილისტიმელთა ტერიტორიაზე შეიჭრა და რამდენიმე ქალაქი დალაშქრა. ძვ.წ. 701 წელს ასურეთის მეფე [[სინაქერიბი|სინაქერიბმა]] დაიპყრო ასკალონი, იაფა, ბეთ-დაგონი და აზორი, ხოლო აშდოდის, ყეკრონის და ღაზის მეფეები არ დაუსჯია. სინაქერიბის მმართველობის ბოლო წლებში ფილისტიმელთა მიწები ბუფერულ ზონას წარმოადგენდნენ ეგვიპტესა და ასურეთს შორის. ასურეთის მეფეების [[ასსარგადონი|ასსარგადონისა]] და აშურბანიფალის მმართველობის დროინდელ წყაროებში ფილისტიმელთა ყველა ქალაქი ასურეთის ვასალად მოიხსენიება. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ბიბლიის მიხედვით (II მეფეთა) იუდეის მეფე <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ხიზკია<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ფილისტიმელთა ტერიტორიაზე შეიჭრა და რამდენიმე ქალაქი დალაშქრა. ძვ.წ. 701 წელს ასურეთის მეფე [[სინაქერიბი|სინაქერიბმა]] დაიპყრო ასკალონი, იაფა, ბეთ-დაგონი და აზორი, ხოლო აშდოდის, ყეკრონის და ღაზის მეფეები არ დაუსჯია. სინაქერიბის მმართველობის ბოლო წლებში ფილისტიმელთა მიწები ბუფერულ ზონას წარმოადგენდნენ ეგვიპტესა და ასურეთს შორის. ასურეთის მეფეების [[ასსარგადონი|ასსარგადონისა]] და აშურბანიფალის მმართველობის დროინდელ წყაროებში ფილისტიმელთა ყველა ქალაქი ასურეთის ვასალად მოიხსენიება. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ასურეთის იმპერიის დაცემის შემდეგ ფილისტიმელთა ტერიტორია ეგვიპტის გავლენას განიცდიდა. ფილისტიმელთა მიწების ნაწილს იუდეა დაეუფლა. ძვ.წ. 608-609 წლებში ფარაონმა [[ნეხო II]]-მ დაიკავა ქალაქი ღაზა. ფილისტიმელები ეხმარებოდნენ ეგვიპტელებს ბაბილონის წინააღმდეგ [[ბრძოლა|ბრძოლაში]]. ძვ.წ. 604 წელს ბაბილონის მეფემ, [[ნაბუქოდონოსორ II|ნაბუქოდონოსორმა]] მთლიანად მოსპო ფილისტიმელები და დაიკავა მათი ქალაქები. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ასურეთის იმპერიის დაცემის შემდეგ ფილისტიმელთა ტერიტორია ეგვიპტის გავლენას განიცდიდა. ფილისტიმელთა მიწების ნაწილს იუდეა დაეუფლა. ძვ.წ. 608-609 წლებში ფარაონმა [[ნეხო II]]-მ დაიკავა ქალაქი ღაზა. ფილისტიმელები ეხმარებოდნენ ეგვიპტელებს ბაბილონის წინააღმდეგ [[ბრძოლა|ბრძოლაში]]. ძვ.წ. 604 წელს ბაბილონის მეფემ, [[ნაბუქოდონოსორ II|ნაბუქოდონოსორმა]] მთლიანად მოსპო ფილისტიმელები და დაიკავა მათი ქალაქები. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=57108&oldid=prev 2018-07-06T10:20:53Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">10:20, 6 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 23:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 23:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ფილისტიმელების დამარცხების შემდეგ მეფე დავითის [[ჯარი|ჯარში]] გაჩნდა ფილისტიმელთა [[რაზმი (სამხედრო)|რაზმები]], რომლებიც მეფის [[გვარდია|გვარდიას]] შეადგენდნენ. ეს ჯარის [[შენაერთი]] უმეტეს შემთხვევაში [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]] იყო განლაგებული. გვარდიის [[სარდალი]], [[ბენაია]] იეჰოიდაყის ძე მეფე დავითის ადმინისტრაციაშიც კი შედიოდა. ზოგიერთი წყაროს მიხედვით დავითის ერთ-ერთი [[მხედართმთავარი]] იტაი გათი იყო, ფილისტიმელი ქალაქ გათიდან. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ფილისტიმელების დამარცხების შემდეგ მეფე დავითის [[ჯარი|ჯარში]] გაჩნდა ფილისტიმელთა [[რაზმი (სამხედრო)|რაზმები]], რომლებიც მეფის [[გვარდია|გვარდიას]] შეადგენდნენ. ეს ჯარის [[შენაერთი]] უმეტეს შემთხვევაში [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]] იყო განლაგებული. გვარდიის [[სარდალი]], [[ბენაია]] იეჰოიდაყის ძე მეფე დავითის ადმინისტრაციაშიც კი შედიოდა. ზოგიერთი წყაროს მიხედვით დავითის ერთ-ერთი [[მხედართმთავარი]] იტაი გათი იყო, ფილისტიმელი ქალაქ გათიდან. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქალაქი გათი ისრაელის სამეფოს ვასალი იყო [[სოლომონ ბრძენი|სოლომონ ბრძენის]] მმართველობის პერიოდშიც და მხოლოდ მისი სიკვდილის შემდეგ მოახერხეს განთავისუფლება, თუმცა ახლა ეგვიპტის გავლენაში მოექცნენ. ეგვიპტის ფარაონმა შეშონქ I-მა დაახლ. ძვ.წ. 917 წელს ილაშქრა პალესტინაში და ერეც-ისრაელში, ანუ იმ მიწებზე სადაც გათი მდებარეობდა. ფარაონმა დაიპყრო ფილისტიმელების ქალაქი ღაზაც. თავდაპირველად ფილისტიმელთა ქალაქები ხარკს უხდიდნენ [[იუდეა|იუდეის]] მეფეს, [[იოსაფატი|იოსაფატს]], შემდეგ კი [[იორამი (იუდეის მეფე)|იორამის]] მმართველობისას [[აჯანყება|აჯანყდნენ]], შეიჭრნენ იუდეაში და იერუსალიმიც კი გაძარცვეს. ძვ.წ. 815 წელს [[არამელები]] შეიჭრნენ პალესტინაში და მეფე [[აზაილი|აზაილმა]] (ხაზაელმა) დაიკავა ფილისტიმელთა ქალაქი გათი. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ქალაქი გათი ისრაელის სამეფოს ვასალი იყო [[სოლომონ ბრძენი|სოლომონ ბრძენის]] მმართველობის პერიოდშიც და მხოლოდ მისი სიკვდილის შემდეგ მოახერხეს განთავისუფლება, თუმცა ახლა ეგვიპტის გავლენაში მოექცნენ. ეგვიპტის ფარაონმა <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>შეშონქ I<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>-მა დაახლ. ძვ.წ. 917 წელს ილაშქრა პალესტინაში და ერეც-ისრაელში, ანუ იმ მიწებზე სადაც გათი მდებარეობდა. ფარაონმა დაიპყრო ფილისტიმელების ქალაქი ღაზაც. თავდაპირველად ფილისტიმელთა ქალაქები ხარკს უხდიდნენ [[იუდეა|იუდეის]] მეფეს, [[იოსაფატი|იოსაფატს]], შემდეგ კი [[იორამი (იუდეის მეფე)|იორამის]] მმართველობისას [[აჯანყება|აჯანყდნენ]], შეიჭრნენ იუდეაში და იერუსალიმიც კი გაძარცვეს. ძვ.წ. 815 წელს [[არამელები]] შეიჭრნენ პალესტინაში და მეფე [[აზაილი|აზაილმა]] (ხაზაელმა) დაიკავა ფილისტიმელთა ქალაქი გათი. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სირიული წყაროების მიხედვით იუდეის მეფე [[უზია (იუდეის მეფე)|უზიამ]] დაიპყრო ზოგიერთი ფილისტიმელური ქალაქი და მათი გალავნები დაანგრია. ეს არქეოლოგებმაც დაამტკიცეს, როდესაც ქალაქი აშდოდი გამოიკვლიეს. ამ დროისათვის გათი ძალიან დასუსტებული იყო და აშდოდს ემორჩილებოდა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სირიული წყაროების მიხედვით იუდეის მეფე [[უზია (იუდეის მეფე)|უზიამ]] დაიპყრო ზოგიერთი ფილისტიმელური ქალაქი და მათი გალავნები დაანგრია. ეს არქეოლოგებმაც დაამტკიცეს, როდესაც ქალაქი აშდოდი გამოიკვლიეს. ამ დროისათვის გათი ძალიან დასუსტებული იყო და აშდოდს ემორჩილებოდა. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=56938&oldid=prev 2018-07-05T12:59:44Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:59, 5 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 3:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 3:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ფილისტიმელების სახელი მჭიდროდ უკავშირდება [[ბიბლია|ბიბლიას]] და [[ძველი აღთქმა]] უამრავ ინფორმაციას შეიცავს მათ შესახებ. ბიბლიის ერთ-ერთი ნაწილის, მსაჯულთა წიგნის მიხედვით თუ ვიმსჯელებთ ჩანს, რომ იმ პერიოდში [[ებრაელები|ებრაელებს]] ყველაზე დიდი მტერი სწორედ ფილისტიმელები ყავდათ. ბიბლიური ვერსია, თითქოს ფილისტიმელები კრეტიდან ანუ კაფტორიდან მოვიდნენ არ მტკიცდება, რადგან ამის არქეოლოგიური დამამტკიცებელი საბუთი არ არსებობს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ფილისტიმელების სახელი მჭიდროდ უკავშირდება [[ბიბლია|ბიბლიას]] და [[ძველი აღთქმა]] უამრავ ინფორმაციას შეიცავს მათ შესახებ. ბიბლიის ერთ-ერთი ნაწილის, მსაჯულთა წიგნის მიხედვით თუ ვიმსჯელებთ ჩანს, რომ იმ პერიოდში [[ებრაელები|ებრაელებს]] ყველაზე დიდი მტერი სწორედ ფილისტიმელები ყავდათ. ბიბლიური ვერსია, თითქოს ფილისტიმელები კრეტიდან ანუ კაფტორიდან მოვიდნენ არ მტკიცდება, რადგან ამის არქეოლოგიური დამამტკიცებელი საბუთი არ არსებობს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ეგვიპტური ისტორიული წყაროების მიხედვით ფილისტიმელებმა მონაწილეობა მიიღეს ზღვის ხალხების მეორე ტალღის [[ლაშქრობა|ლაშქრობაში]], რომელიც მიმართული იყო ხეთების იმპერიისკენ და საერთოდ მცირე აზიისკენ. ზღვის ხალხებმა ილაშქრეს სირიაში, მცირე აზიაში, დასცეს ხეთების იმპერია, დაიკავეს ქარხემიში, კუნძული კვიპროსი და შემდეგ&#160; ეგვიპტეს შეუტიეს, ფარაონ მერნეპტახის (ძვ.წ. 1224-1214 წ.) მმართველობის პერიოდში. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ეგვიპტური ისტორიული წყაროების მიხედვით ფილისტიმელებმა მონაწილეობა მიიღეს ზღვის ხალხების მეორე ტალღის [[ლაშქრობა|ლაშქრობაში]], რომელიც მიმართული იყო ხეთების იმპერიისკენ და საერთოდ მცირე აზიისკენ. ზღვის ხალხებმა ილაშქრეს სირიაში, მცირე აზიაში, დასცეს ხეთების იმპერია, დაიკავეს <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ქარხემიში<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, კუნძული კვიპროსი და შემდეგ&#160; ეგვიპტეს შეუტიეს, ფარაონ მერნეპტახის (ძვ.წ. 1224-1214 წ.) მმართველობის პერიოდში. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ეგვიპტეზე [[შეტევა (სამხედრო ტერმინი)|შეტევა]] რამზეს III-ს მმართველობამდე&#160; გრძელდებოდა, რომელმაც სასტიკად დაამარცხა ზღვის ხალხები და განდევნა [[ეგვიპტე|ეგვიპტის]] ტერიტორიიდან. რამზეს III-ის ტაძრის რელიეფებზე გამოსახულ ფილისტიმელებს ეგეოსური ტიპის სამოსი და [[შეიარაღება]] აქვთ, ხოლო თავზე ფრთებიანი [[მუზარადი|მუზარადები]] ახურავთ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ეგვიპტეზე [[შეტევა (სამხედრო ტერმინი)|შეტევა]] რამზეს III-ს მმართველობამდე&#160; გრძელდებოდა, რომელმაც სასტიკად დაამარცხა ზღვის ხალხები და განდევნა [[ეგვიპტე|ეგვიპტის]] ტერიტორიიდან. რამზეს III-ის ტაძრის რელიეფებზე გამოსახულ ფილისტიმელებს ეგეოსური ტიპის სამოსი და [[შეიარაღება]] აქვთ, ხოლო თავზე ფრთებიანი [[მუზარადი|მუზარადები]] ახურავთ. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=56927&oldid=prev 2018-07-05T12:33:21Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:33, 5 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 42:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 42:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ბიბლიური ხალხი]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ბიბლიური ხალხი]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ხალხები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ხალხები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ახლო აღმოსავლეთის ისტორია]]</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:სემიტები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:სემიტები]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=56798&oldid=prev 2018-07-04T12:03:09Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:03, 4 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 43:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 43:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ხალხები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ხალხები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ახლო აღმოსავლეთის ისტორია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ახლო აღმოსავლეთის ისტორია]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:სემიტები]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=56797&oldid=prev 2018-07-04T12:02:24Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:02, 4 ივლისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ფილისტიმელები''' - [[<del class="diffchange diffchange-inline">სემიტები</del>]]. <del class="diffchange diffchange-inline">მათ სხვაგვარად ეძახიან ქაფთორელებს</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">რომლებიც არაბეთიდან იყვნენ წამოსულები და </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">ეგვიპტე</del>|<del class="diffchange diffchange-inline">ეგვიპტეში</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">ცხოვრობდნენ</del>.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ფილისტიმელები''' - <ins class="diffchange diffchange-inline">ეგეოსური წარმოშობის ხალხი, რომელიც </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">პალესტინა|პალესტინის</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">ტერიტორიაზე სახლობდნენ</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">სიტყვა „ფილისტიმელი“ ანუ „ფელესეტი“ პირველად ეგვიპტურ დოკუმენტებში გვხვდება</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">როგორც „ზღვის ხალხების“ ერთ-ერთი დასახელება. ზღვის ხალხების ერთ-ერთმა ტომმა, ფელესეტებმა ანუ ფილისტიმელებმა </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">ქანაანი</ins>|<ins class="diffchange diffchange-inline">ქანაანის</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">ოთხი ქალაქი: [[აშკელონი]], [[აშდოდი]], გათი და ღაზა დაიპყრეს და მათ მიმდებარე ტერიტორიებზე დასახლდნენ. აქ დაარსეს მათ ქალაქი ყეკრონიც. ფილისტიმელების დასახლებამ ამ ტერიტორიაზე დიდი გავლენა მოახდინა შემდეგ განვითარებულ მოვლენებზე და დიდი კვალი დაამჩნია პალესტინის ხალხების ისტორიას. ძველი ბერძნები ფილისტიმელებით დასახლებულ მიწას ფილისტიას ეძახდნენ, სწორედ ამ სიტყვიდან გაჩნდა ქანაანის სახელწოდება, პალესტინა</ins>. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">ფილისტიმელების სახელი მჭიდროდ უკავშირდება [[ბიბლია|ბიბლიას]] და [[ძველი აღთქმა]] უამრავ ინფორმაციას შეიცავს მათ შესახებ. ბიბლიის ერთ-ერთი ნაწილის, მსაჯულთა წიგნის მიხედვით თუ ვიმსჯელებთ ჩანს, რომ იმ პერიოდში [[ებრაელები|ებრაელებს]] ყველაზე დიდი მტერი სწორედ ფილისტიმელები ყავდათ. ბიბლიური ვერსია, თითქოს ფილისტიმელები კრეტიდან ანუ კაფტორიდან მოვიდნენ არ მტკიცდება, რადგან ამის არქეოლოგიური დამამტკიცებელი საბუთი არ არსებობს.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">== წყარო ==</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ეგვიპტური ისტორიული წყაროების მიხედვით ფილისტიმელებმა მონაწილეობა მიიღეს ზღვის ხალხების მეორე ტალღის [[ლაშქრობა|ლაშქრობაში]]</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">რომელიც მიმართული იყო ხეთების იმპერიისკენ და საერთოდ მცირე აზიისკენ</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">ზღვის ხალხებმა ილაშქრეს სირიაში</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">მცირე აზიაში, დასცეს ხეთების იმპერია, დაიკავეს ქარხემიში, კუნძული კვიპროსი და შემდეგ&#160; ეგვიპტეს შეუტიეს, ფარაონ მერნეპტახის (ძვ.</ins>წ<ins class="diffchange diffchange-inline">. 1224-1214 წ.) მმართველობის პერიოდში</ins>. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ბარბაქაძე ლია</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">ჯიბის ცნობარი მართლმორწმუნე ქრისტიანისათვის</del>. <del class="diffchange diffchange-inline">თბილისი</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">2013 </del>წ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<del class="diffchange diffchange-inline">ძველი აღმოსავლეთი</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ეგვიპტეზე [[შეტევა (სამხედრო ტერმინი)|შეტევა]] რამზეს III-ს მმართველობამდე&#160; გრძელდებოდა, რომელმაც სასტიკად დაამარცხა ზღვის ხალხები და განდევნა [[ეგვიპტე|ეგვიპტის]] ტერიტორიიდან. რამზეს III-ის ტაძრის რელიეფებზე გამოსახულ ფილისტიმელებს ეგეოსური ტიპის სამოსი და [[შეიარაღება]] აქვთ, ხოლო თავზე ფრთებიანი [[მუზარადი|მუზარადები]] ახურავთ. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ფილისტიმელების ხომალდები იმ პერიოდის სხვა ხალხების გემებიხგან მკვეთრად განსხვაედებოდა და უცნაური ფორმა ჰქონდა. ფილისტიმელებს ჰქონდათ დამახასიათებელი კერამიკული ნაწარმი, რომლის ნაშთებს დღეს არქეოლოგები პოულობენ პალესტინის სხვადასხვა ადგილას, ფილისტიმელები ცნობილები იყვნენ თიხის სარკოფაგების დამზადებითაც. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ფილისტიმელები [[კერპთაყვანისმცემლობა|კერპთაყვანისმცემლები]] იყვნენ და სამი მთავარი ღვთაება: [[ბაალი]], [[დაგონი]] და ასტარტე ჰყავდათ. ამის შესახებ ბიბლიაც და ისტორიული დოკუმენტებიც საკმაოდ ინფორმაციას იძლევა. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ფილისტიმელებს ერთიანი [[სახელმწიფო]] ჰქონდათ, ხუთი მთავარი ქალაქის: ასკალონის, ღაზას, აშდოდის, გათის და ყეკრონის კავშირი. სახელმწიფოს ჰყავდა ხუთი ქალაქის საბჭო, რომლის წევრებსაც სრანიმ ანუ ლიდერები ეწოდებოდათ. უფრო გვიან ფილისტიმელების სათავეში მეფეები იდგნენ. ხუთი ქალაქის კავშირს ძალიან ძლიერი [[არმია|არმიის]] გამოყვანა შეეძლო, რომელიც შედგებოდა მძიმედ აღჭურვილი და მსუბუქი ქვეითებისგან, მშვილდოსნებისგან და საბრძოლო ეტლებისგან. ამას გარდა ფილისტიმელების ჯარში [[დაქირავებულები|დაქირავებული]] [[მეომარი|მეომრებიც]] მსახურობდნენ. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ფილისტიმელები მეომარი ხალხი იყო და მუდამ ებრძოდნენ მეზობლებს, განსაკუთრებით კი ებრაელებს, რომლებსაც იმ პერიოდში მსაჯულები მართავდნენ. მსაჯულები ხშირად ახერხებდნენ მათ განდევნას მაგრამ ხშირად ფილისტიმელები ამარცხებდნენ ებრაელებს. ერთ-ერთ ბრძოლაში კი ბიბლიური სიწმინდის, [[აღთქმის კიდობანი]] ჩაიგდეს ხელთ (ბიბლიის მიხედვით კიდობანმა მათ უბედურება მოუტანა და ისევ ებრაელებს დაუბრუნეს). </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[საული|საულის]] მეფობის დროს ებრაელებმა შეძლეს ფილისტიმელებისგან წართმეული ზოგიერთი ტერიტორიის უკან დაბრუნება. ფილისტიმელებთან ბრძოლაში განსაკუთრებით დიდი როლი ითამაშა საულის ვაჟმა, [[იონათანი (საულის ვაჟი)|იონათანმა]]. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">საბოლოოდ მეფე საული და მისი ვაჟები გილბოას მთაზე ბრძოლაში (გილბოაყის მთაზე) სასტიკად დამარცხდნენ და შეეწირნენ კიდეც ამ შეტაკებას ([[გილბოას ბრძოლა]]). ფილისტიმელების ამ დიდებული გამარჯვების შემდეგ ებრაელებმა კვლავ დაკარგეს ზოგიერთ ტერიტორიაზე კონტროლი. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">მეფე [[დავითი|დავითმა]], რომელიც საულის შემდეგ გამეფდა მთელ [[ისრაელის სამეფო|ისრაელზე]] დაამარცხა ფილისტიმელები, დაიბრუნა ყველა ტერიტორია და ქალაქი გათი თავის ვასალად აქცია. ამ დროიდან ფილისტიმელთა ერთიანი სახელმწიფოს ისტორია შეწყდა და ცალკეული ქალაქების ისტორია დაიწყო. დავითის მიერ ფილისტიმელების შესუსტებით ისარგებლეს ფინიკიელებმა და ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროებზე თავიანთი კონტროლი აღადგინეს. ფილისტიმელთა დარჩენილი ქალაქები უკვე ცალკეულად აგრძელებდნენ არსებობას, ისინი ნელ-ნელა ასიმილირდნენ ქანანელებთან, რასაც ამტკიცებს ქალაქის მმართველთა სემიტური სახელები. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ფილისტიმელების დამარცხების შემდეგ მეფე დავითის [[ჯარი|ჯარში]] გაჩნდა ფილისტიმელთა [[რაზმი (სამხედრო)|რაზმები]], რომლებიც მეფის [[გვარდია|გვარდიას]] შეადგენდნენ. ეს ჯარის [[შენაერთი]] უმეტეს შემთხვევაში [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]] იყო განლაგებული. გვარდიის [[სარდალი]], [[ბენაია]] იეჰოიდაყის ძე მეფე დავითის ადმინისტრაციაშიც კი შედიოდა. ზოგიერთი წყაროს მიხედვით დავითის ერთ-ერთი [[მხედართმთავარი]] იტაი გათი იყო, ფილისტიმელი ქალაქ გათიდან. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ქალაქი გათი ისრაელის სამეფოს ვასალი იყო [[სოლომონ ბრძენი|სოლომონ ბრძენის]] მმართველობის პერიოდშიც და მხოლოდ მისი სიკვდილის შემდეგ მოახერხეს განთავისუფლება, თუმცა ახლა ეგვიპტის გავლენაში მოექცნენ. ეგვიპტის ფარაონმა შეშონქ I-მა დაახლ. ძვ.წ. 917 წელს ილაშქრა პალესტინაში და ერეც-ისრაელში, ანუ იმ მიწებზე სადაც გათი მდებარეობდა. ფარაონმა დაიპყრო ფილისტიმელების ქალაქი ღაზაც. თავდაპირველად ფილისტიმელთა ქალაქები ხარკს უხდიდნენ [[იუდეა|იუდეის]] მეფეს, [[იოსაფატი|იოსაფატს]], შემდეგ კი [[იორამი (იუდეის მეფე)|იორამის]] მმართველობისას [[აჯანყება|აჯანყდნენ]], შეიჭრნენ იუდეაში და იერუსალიმიც კი გაძარცვეს. ძვ.წ. 815 წელს [[არამელები]] შეიჭრნენ პალესტინაში და მეფე [[აზაილი|აზაილმა]] (ხაზაელმა) დაიკავა ფილისტიმელთა ქალაქი გათი. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">სირიული წყაროების მიხედვით იუდეის მეფე [[უზია (იუდეის მეფე)|უზიამ]] დაიპყრო ზოგიერთი ფილისტიმელური ქალაქი და მათი გალავნები დაანგრია. ეს არქეოლოგებმაც დაამტკიცეს, როდესაც ქალაქი აშდოდი გამოიკვლიეს. ამ დროისათვის გათი ძალიან დასუსტებული იყო და აშდოდს ემორჩილებოდა. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">მეფე [[ახაზი|ახაზის]] მმართველობისას ფილისტიმელებმა მოახერხეს იუდეაში შეჭრა და რამდენიმე ქალაქის დაპყრობა. ძვ.წ. 734 წელს ასურეთის მეფე [[ტიგლათფალასარ III]]-მ ილაშქრა ფილისტიმელთა მიწებზე და დაიპყრო მათი ქალაქები, აშქელონის მეფე მითინთი და ღაზის მეფე ხანუნი მისი ვასალები გახდნენ. ასურეთის მეფე [[სარგონ II]] კვლავ შეიჭრა ფილისტიმელთა მიწებზე და ქალაქი ღაზა გაანადგურა, რადგან მეფე ხანუნმა ასურეთს უღალატა. სარგონ II ღაზიდან ისრაელში შეიჭრა და ისრაელის დასუსტებული სახელმწიფო საბოლოოდ გაანადგურა. ასურელებმა დასაჯეს [[აშდოდი|აშდოდის]] მეფე აზური და მის მაგივრად აშოდოდში მეფედ მისი ძმა დანიშნეს. ფილისტიმელებმა მეზობელ ხალხებთან ერთად მოახერხეს ასურეთის წინააღმდეგ [[კოალიცია|კოალიციის]] შეკრება, მაგრამ სასტიკად დამარცხდნენ. ფილისტიმელთა ქალაქი ყეკრონი ასურელებმა აიღეს და გაანადგურეს, ასევე აიღეს აშდოდი და გათი. აშდოდი ასურეთის პროვინციად გამოცხადდა. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ბიბლიის მიხედვით (II მეფეთა) იუდეის მეფე ხიზკია ფილისტიმელთა ტერიტორიაზე შეიჭრა და რამდენიმე ქალაქი დალაშქრა. ძვ.წ. 701 წელს ასურეთის მეფე [[სინაქერიბი|სინაქერიბმა]] დაიპყრო ასკალონი, იაფა, ბეთ-დაგონი და აზორი, ხოლო აშდოდის, ყეკრონის და ღაზის მეფეები არ დაუსჯია. სინაქერიბის მმართველობის ბოლო წლებში ფილისტიმელთა მიწები ბუფერულ ზონას წარმოადგენდნენ ეგვიპტესა და ასურეთს შორის. ასურეთის მეფეების [[ასსარგადონი|ასსარგადონისა]] და აშურბანიფალის მმართველობის დროინდელ წყაროებში ფილისტიმელთა ყველა ქალაქი ასურეთის ვასალად მოიხსენიება. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">ასურეთის იმპერიის დაცემის შემდეგ ფილისტიმელთა ტერიტორია ეგვიპტის გავლენას განიცდიდა. ფილისტიმელთა მიწების ნაწილს იუდეა დაეუფლა. ძვ.წ. 608-609 წლებში ფარაონმა [[ნეხო II]]-მ დაიკავა ქალაქი ღაზა. ფილისტიმელები ეხმარებოდნენ ეგვიპტელებს ბაბილონის წინააღმდეგ [[ბრძოლა|ბრძოლაში]]. ძვ.წ. 604 წელს ბაბილონის მეფემ, [[ნაბუქოდონოსორ II|ნაბუქოდონოსორმა]] მთლიანად მოსპო ფილისტიმელები და დაიკავა მათი ქალაქები. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==წყარო==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ბიბლიის სამხედრო ენციკლოპედია]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<ins class="diffchange diffchange-inline">ბიბლიური ხალხი</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ხალხები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ხალხები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ახლო აღმოსავლეთის ისტორია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ახლო აღმოსავლეთის ისტორია]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=56284&oldid=prev 2018-06-28T09:01:41Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:01, 28 ივნისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ფილისტიმელები''' - სემიტები. მათ სხვაგვარად ეძახიან ქაფთორელებს, რომლებიც არაბეთიდან იყვნენ წამოსულები და ეგვიპტეში ცხოვრობდნენ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ფილისტიმელები''' - <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>სემიტები<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>. მათ სხვაგვარად ეძახიან ქაფთორელებს, რომლებიც არაბეთიდან იყვნენ წამოსულები და <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ეგვიპტე|</ins>ეგვიპტეში<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ცხოვრობდნენ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98&diff=56283&oldid=prev 2018-06-28T09:01:20Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:01, 28 ივნისი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი აღმოსავლეთი]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი აღმოსავლეთი]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ხალხები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ხალხები]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ახლო აღმოსავლეთის ისტორია]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili