https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90 2026-05-04T18:07:04Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=250234&oldid=prev 2025-07-22T08:58:29Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">ქართველ კომპოზიტორთა პირველი თაობა</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:58, 22 ივლისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 50:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 50:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ვ. დოლიძეს ეკუთვნის პირველი ქართული კომიკური ოპერა „ქეთო და კოტე“ (1919). ნათელი კომედიური სიუჟეტი, სატირული სიმახვილე, ადვილად აღსაქმელი მელოდიური მუსიკა განაპირობებს ვ. დოლიძის ოპერის წარმატებას. სხვადასხვა დროს იგი დაიდგა სსრკ-ის მრავალი თეატრის სცენაზე, აგრეთვე ჩეხოსლოვაკიაში, ბულგარეთში, პოლონეთში.&#160; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ვ. დოლიძეს ეკუთვნის პირველი ქართული კომიკური ოპერა „ქეთო და კოტე“ (1919). ნათელი კომედიური სიუჟეტი, სატირული სიმახვილე, ადვილად აღსაქმელი მელოდიური მუსიკა განაპირობებს ვ. დოლიძის ოპერის წარმატებას. სხვადასხვა დროს იგი დაიდგა სსრკ-ის მრავალი თეატრის სცენაზე, აგრეთვე ჩეხოსლოვაკიაში, ბულგარეთში, პოლონეთში.&#160; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართველ კომპოზიტორთა პირველი თაობის ერთ-ერთი უნიჭიერესი წარმომადგენელია ნ. სულხანიშვილი, თვითმყოფი შემოქმედი, საგუნდო ჟანრის კლასიკოსი. მისი შემოქმედებითი მემკვიდრეობა დიდი არ არის, მაგრამ მრავალფეროვანია თავისი შინაარსით, იგი მთლიანად საგუნდოა. საუკეთესო ნიმუშებია: „გუთნური“, „ქორალი“, „მესტვირული“, „სამშობლო ხევსურისა“, „მაშ, გამარჯვება, ტკბილო სიცოცხლევ“, ლირიკული სიმღერა „სატრფოვ, მოდი“&#160; და სხვ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართველ კომპოზიტორთა პირველი თაობის ერთ-ერთი უნიჭიერესი წარმომადგენელია ნ. სულხანიშვილი, თვითმყოფი შემოქმედი, საგუნდო ჟანრის <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>კლასიკოსი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>. მისი შემოქმედებითი მემკვიდრეობა დიდი არ არის, მაგრამ მრავალფეროვანია თავისი შინაარსით, იგი მთლიანად საგუნდოა. საუკეთესო ნიმუშებია: „გუთნური“, „ქორალი“, „მესტვირული“, „სამშობლო ხევსურისა“, „მაშ, გამარჯვება, ტკბილო სიცოცხლევ“, ლირიკული სიმღერა „სატრფოვ, მოდი“&#160; და სხვ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>პირველი სიმფონიური ნაწარმოებები შექმნეს [[ფოცხვერაშვილი კონსტანტინე|კ. ფოცხვერაშვილმა]] (პოემა „ამირანი“, 1905) და დ. არაყიშვილმა (პოემა „ჰიმნი ორმუზდს“, 1911), რამდენიმე საორკესტრო და სხვა ნაწარმოები შექმნა ე. ჯაბადარმა (1891-1937), რომელიც ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] (მისი ნაწარმოებები საქართველოში ომისშემდგომ პერიოდში გახდა ცნობილი).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>პირველი სიმფონიური ნაწარმოებები შექმნეს [[ფოცხვერაშვილი კონსტანტინე|კ. ფოცხვერაშვილმა]] (პოემა „ამირანი“, 1905) და დ. არაყიშვილმა (პოემა „ჰიმნი ორმუზდს“, 1911), რამდენიმე საორკესტრო და სხვა ნაწარმოები შექმნა ე. ჯაბადარმა (1891-1937), რომელიც ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] (მისი ნაწარმოებები საქართველოში ომისშემდგომ პერიოდში გახდა ცნობილი).</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=249198&oldid=prev 2025-06-10T10:32:27Z

<p></p> <a href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&amp;diff=249198&amp;oldid=247511">ცვლილებების ჩვენება</a>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=247511&oldid=prev 2025-05-13T21:51:02Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:51, 13 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 129:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 129:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იან წლებში ასპარეზზე გამოვიდა ახალგაზრდა კომპოზიტორთა თაობა: ს. ადამაშვილი, [[კახიძე ვახტანგ|ვ. კახიძე]], ი. ცინცაძე, ო. ტატიშვილი, გ. დავითაშვილი, დ. ევგენიძე, ზ. ბუცხრიკიძე, ნ. ჯანჯღავა, ნ. გაბაშვილი, ე. ჭაბაშვილი, მ. ალფაიძე, ე. ჭავჭანიძე, მ. ვირსალაძე, ნ. მემანიშვილი და სხვები.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იან წლებში ასპარეზზე გამოვიდა ახალგაზრდა კომპოზიტორთა თაობა: ს. ადამაშვილი, [[კახიძე ვახტანგ|ვ. კახიძე]], ი. ცინცაძე, ო. ტატიშვილი, გ. დავითაშვილი, დ. ევგენიძე, ზ. ბუცხრიკიძე, ნ. ჯანჯღავა, ნ. გაბაშვილი, ე. ჭაბაშვილი, მ. ალფაიძე, ე. ჭავჭანიძე, მ. ვირსალაძე, ნ. მემანიშვილი და სხვები.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ეროვნული ვოკალური ხელოვნების ფუძემდებლები და ბრწყინვალე წარმომადგენლები არიან: საქართველოს სახელმწიფო არტისტები </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">სარაჯიშვილი ვანო|ვ. სარაჯიშვილი</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">, </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">ბახუტაშვილი-შულგინა ოლღა|ო. ბახუტაშვილი-შულგინა]] და სსრკ სახალხო არტისტი ა. ინაშვილი. გამოჩენილი მომღერლები</del>: <del class="diffchange diffchange-inline">სსრკ სახალხო არტისტები პ. და მ. [[ამირანაშვილი პეტრე|ამირანაშვილები</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">, </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">ანდღულაძე დავით|დ. ანდღულაძე</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">, [[ანჯაფარიძე ზურაბ|ზ. ანჯაფარიძე]], ლ. ჭყონია, [[სოტკილავა ზურაბ|ზ. სოტკილავა]], მ. ქასრაშვილი, ც. ტატიშვილი, საქართველოს სახალხო არტისტები ნ. ქუმსიაშვილი, [[სოხაძე ეკატერინე|ე. სოხაძე]], ნ. ცომაია, მ. ნაკაშიძე, ნ. ხარაძე, ლ. გოცირიძე, ნ. ტუღუში, დ. ბადრიძე, დ. გამრეკელი, მ. ყვარელაშვილი, ბ. კრავეიშვილი, გ. ვენაძე, ლ. ისეცკი, გ. გოგიჩაძე, გ. გრიგორაშვილი, დ. მჭედლიძე, ნ. ბელაქნელი, ნ. ანდღულაძე, თ. მუშკუდიანი, ი. შუშანია, შ. კიკნაძე, რ. კაკაბაძე, ე. გეწაძე, ა. ხომერიკი, ჯ. მდივანი, თ. გუგუშვილი, პ. ბურჭულაძე.</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==წყარო==</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">90-იან წლებში დაწინაურდნენ ბ. მაისურაძე, ნ. გლუნჩაძე, ე. ჭყონია, ი. ალიბეგაშვილი, ნ. გამგებელი, ვლ. ათანელიშვილი, თ. ჯავახიშვილი, ხ. მიქაბერიძე, ნ. სურგულაძე, გ. ონიანი და სხვ. ამჟამად: ა. რაჭველიშვილი, ნ. მაჩაიძე, მ. მჭედლიშვილი, გ. გაგნიძე, ქ. ქვემოკლიძე და სხვ. ქართ. სადირიჟორი სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს საქ. სახ. არტისტმა ი. ფალიაშვილმა და საქ. ხელოვნ. დამსახურებულმა მოღვაწემ ე. მიქელაძემ, სადირიჟორო ხელოვნებას დიდი ამაგი დასდეს სსრკ სახ. არტისტებმა ო. დიმიტრიადიმ და ჯ. კახიძემ, საქ. სახ. არტისტებმა; დ. მირცხულავამ, ზ. ხუროძემ, ვ. ფალიაშვილმა, გ. აზმაიფარაშვილმა, ჯ. გოკიელმა, ლ. კილაძემ, ს. სტოლერმანმა, საქ. ხელოვნების დამსახურებულმა მოღვაწეებმა: შ. აზმაიფარაშვილმა, გ. კილაძემ, რ. ტაკიძემ, თ. ჯაფარიძემ, შ. შილაკაძემ, ზ. აზმაიფარაშვილმა, თ. კობახიძემ, ი. ჭიაურელმა, დ. მუქერიამ, ა. მამაცაშვილმა, გ. ჭიჭინაძემ და სხვ. ქართულ პიანისტურ სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს: საქ. სახ. არტისტებმა: ა. ვირსალაძემ, ა. თულაშვილმა. თვალსაჩინო პიანისტები არიან: სსრკ სახ. არტისტი ე. ვირსალაძე, საქ. სახ. არტისტები თ. ამირეჯიბი, მ. მდივანი, ე. ანჯაფარიძე, გ. ქავთარაძე, მ. დოიჯაშვილი, თ. მათურელი, ლ. თორაძე, ნ. გაბუნია, ა. ნიჟარაძე, რ. თავაძე, ა. კორსანტია, ე. ბოლქვაძე, ახალგაზრდები: ა. ტაკიძე, ვ. შიუკაშვილი, მ. ნადირაძე, გ. ლაცაბიძე, თ. სანიკიძე, ქ. ბადრიძე, ნ. კასრაძე, ნ. წვერელი, მ. სიმონიშვილი, ნ. გვეტაძე, თ. ლიჩელი, ე. გორდელაძე, გ. ვაჩნაძე, თ. და ნ. ბერაიები, ხ. ბუნიათიშვილი, ვ. კოდანაშვილი, ი. ჭარუაშვილი, თ. კიკნაძე, მ. ბერიძე და სხვ. მევიოლინეები: სსრკ. სახ. არტისტი ლ. ისაკაძე, საქ. სახ. არტისტები: ლ. შიუკაშვილი, ბ. ჭიაურელი, მ. იაშვილი, ნ. იაშვილი, კ. ვარდელი, რ. გვასალია, თ. ბათიაშვილი, ლ. ბათიაშვილი და სხვ. ჩელოზე შემსრულებელები: გ. ბარნაბიშვილი, ა. ჩიჯავაძე, თ. გაბარაშვილი, ე. ისაკაძე, ო. ჩუბინიშვილი და სხვა.</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">კატეგორია</ins>:<ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული მუსიკა</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">კატეგორია:ქართული მუსიკის ისტორია</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">.</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=247510&oldid=prev 2025-05-13T21:49:10Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:49, 13 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 133:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 133:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იან წლებში დაწინაურდნენ ბ. მაისურაძე, ნ. გლუნჩაძე, ე. ჭყონია, ი. ალიბეგაშვილი, ნ. გამგებელი, ვლ. ათანელიშვილი, თ. ჯავახიშვილი, ხ. მიქაბერიძე, ნ. სურგულაძე, გ. ონიანი და სხვ. ამჟამად: ა. რაჭველიშვილი, ნ. მაჩაიძე, მ. მჭედლიშვილი, გ. გაგნიძე, ქ. ქვემოკლიძე და სხვ. ქართ. სადირიჟორი სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს საქ. სახ. არტისტმა ი. ფალიაშვილმა და საქ. ხელოვნ. დამსახურებულმა მოღვაწემ ე. მიქელაძემ, სადირიჟორო ხელოვნებას დიდი ამაგი დასდეს სსრკ სახ. არტისტებმა ო. დიმიტრიადიმ და ჯ. კახიძემ, საქ. სახ. არტისტებმა; დ. მირცხულავამ, ზ. ხუროძემ, ვ. ფალიაშვილმა, გ. აზმაიფარაშვილმა, ჯ. გოკიელმა, ლ. კილაძემ, ს. სტოლერმანმა, საქ. ხელოვნების დამსახურებულმა მოღვაწეებმა: შ. აზმაიფარაშვილმა, გ. კილაძემ, რ. ტაკიძემ, თ. ჯაფარიძემ, შ. შილაკაძემ, ზ. აზმაიფარაშვილმა, თ. კობახიძემ, ი. ჭიაურელმა, დ. მუქერიამ, ა. მამაცაშვილმა, გ. ჭიჭინაძემ და სხვ. ქართულ პიანისტურ სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს: საქ. სახ. არტისტებმა: ა. ვირსალაძემ, ა. თულაშვილმა. თვალსაჩინო პიანისტები არიან: სსრკ სახ. არტისტი ე. ვირსალაძე, საქ. სახ. არტისტები თ. ამირეჯიბი, მ. მდივანი, ე. ანჯაფარიძე, გ. ქავთარაძე, მ. დოიჯაშვილი, თ. მათურელი, ლ. თორაძე, ნ. გაბუნია, ა. ნიჟარაძე, რ. თავაძე, ა. კორსანტია, ე. ბოლქვაძე, ახალგაზრდები: ა. ტაკიძე, ვ. შიუკაშვილი, მ. ნადირაძე, გ. ლაცაბიძე, თ. სანიკიძე, ქ. ბადრიძე, ნ. კასრაძე, ნ. წვერელი, მ. სიმონიშვილი, ნ. გვეტაძე, თ. ლიჩელი, ე. გორდელაძე, გ. ვაჩნაძე, თ. და ნ. ბერაიები, ხ. ბუნიათიშვილი, ვ. კოდანაშვილი, ი. ჭარუაშვილი, თ. კიკნაძე, მ. ბერიძე და სხვ. მევიოლინეები: სსრკ. სახ. არტისტი ლ. ისაკაძე, საქ. სახ. არტისტები: ლ. შიუკაშვილი, ბ. ჭიაურელი, მ. იაშვილი, ნ. იაშვილი, კ. ვარდელი, რ. გვასალია, თ. ბათიაშვილი, ლ. ბათიაშვილი და სხვ. ჩელოზე შემსრულებელები: გ. ბარნაბიშვილი, ა. ჩიჯავაძე, თ. გაბარაშვილი, ე. ისაკაძე, ო. ჩუბინიშვილი და სხვა.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იან წლებში დაწინაურდნენ ბ. მაისურაძე, ნ. გლუნჩაძე, ე. ჭყონია, ი. ალიბეგაშვილი, ნ. გამგებელი, ვლ. ათანელიშვილი, თ. ჯავახიშვილი, ხ. მიქაბერიძე, ნ. სურგულაძე, გ. ონიანი და სხვ. ამჟამად: ა. რაჭველიშვილი, ნ. მაჩაიძე, მ. მჭედლიშვილი, გ. გაგნიძე, ქ. ქვემოკლიძე და სხვ. ქართ. სადირიჟორი სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს საქ. სახ. არტისტმა ი. ფალიაშვილმა და საქ. ხელოვნ. დამსახურებულმა მოღვაწემ ე. მიქელაძემ, სადირიჟორო ხელოვნებას დიდი ამაგი დასდეს სსრკ სახ. არტისტებმა ო. დიმიტრიადიმ და ჯ. კახიძემ, საქ. სახ. არტისტებმა; დ. მირცხულავამ, ზ. ხუროძემ, ვ. ფალიაშვილმა, გ. აზმაიფარაშვილმა, ჯ. გოკიელმა, ლ. კილაძემ, ს. სტოლერმანმა, საქ. ხელოვნების დამსახურებულმა მოღვაწეებმა: შ. აზმაიფარაშვილმა, გ. კილაძემ, რ. ტაკიძემ, თ. ჯაფარიძემ, შ. შილაკაძემ, ზ. აზმაიფარაშვილმა, თ. კობახიძემ, ი. ჭიაურელმა, დ. მუქერიამ, ა. მამაცაშვილმა, გ. ჭიჭინაძემ და სხვ. ქართულ პიანისტურ სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს: საქ. სახ. არტისტებმა: ა. ვირსალაძემ, ა. თულაშვილმა. თვალსაჩინო პიანისტები არიან: სსრკ სახ. არტისტი ე. ვირსალაძე, საქ. სახ. არტისტები თ. ამირეჯიბი, მ. მდივანი, ე. ანჯაფარიძე, გ. ქავთარაძე, მ. დოიჯაშვილი, თ. მათურელი, ლ. თორაძე, ნ. გაბუნია, ა. ნიჟარაძე, რ. თავაძე, ა. კორსანტია, ე. ბოლქვაძე, ახალგაზრდები: ა. ტაკიძე, ვ. შიუკაშვილი, მ. ნადირაძე, გ. ლაცაბიძე, თ. სანიკიძე, ქ. ბადრიძე, ნ. კასრაძე, ნ. წვერელი, მ. სიმონიშვილი, ნ. გვეტაძე, თ. ლიჩელი, ე. გორდელაძე, გ. ვაჩნაძე, თ. და ნ. ბერაიები, ხ. ბუნიათიშვილი, ვ. კოდანაშვილი, ი. ჭარუაშვილი, თ. კიკნაძე, მ. ბერიძე და სხვ. მევიოლინეები: სსრკ. სახ. არტისტი ლ. ისაკაძე, საქ. სახ. არტისტები: ლ. შიუკაშვილი, ბ. ჭიაურელი, მ. იაშვილი, ნ. იაშვილი, კ. ვარდელი, რ. გვასალია, თ. ბათიაშვილი, ლ. ბათიაშვილი და სხვ. ჩელოზე შემსრულებელები: გ. ბარნაბიშვილი, ა. ჩიჯავაძე, თ. გაბარაშვილი, ე. ისაკაძე, ო. ჩუბინიშვილი და სხვა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">==წყარო==</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]]</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:ქართული მუსიკა]]</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:ქართული მუსიკის ისტორია]]</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=247509&oldid=prev 2025-05-13T21:45:25Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">ახალი ქართული მუსიკა</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:45, 13 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 87:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 87:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ვოკალურ ციკლებს შორის მნიშვნელოვანია ო. თაქთაქიშვილის „არწივი“ და „მთაწმინდის მთვარე“, ს. ნასიძის „ქართული ხალხური პოეზიიდან“, აღსანიშნავია აგრეთვე ლ. შავერზაშვილის „დიალოგი“ და „მთების სიმღერები“, ვ. აზარაშვილის ვოკალური ციკლები [[გრიშაშვილი იოსებ|ი. გრიშაშვილი]]სა და [[ნიშნიანიძე შოთა|შ. ნიშნიანიძის]] ლექსებზე. მასობრივი სიმღერის პირველი ნიმუშები ჯერ კიდევ 20-30-იანი წლების მიჯნაზე შეიქმნა. ჟანრის წამომწყებები იყვნენ ი. ტუსკია, გ. კილაძე, ვ. ცაგარეიშვილი, გ. კოკელაძე. ფართოდ გავრცელდა მასობრივი პატრიოტული სიმღერის ჟანრი ომის წლებში. უფრო გვიანდელი ნიმუშებიდან აღსანიშნავია ო. თაქათაქიშვილის „კომკავშირული მარში“&#160; და რ. გაბიჩვაძის „პიონერული მარში“. ამ ჟანრში წარმატებით მუშაობდნენ: რ. ლაღიძე, შ. მილორავა, ი. ბობოხიძე, ა. შავერზაშვილი.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ვოკალურ ციკლებს შორის მნიშვნელოვანია ო. თაქთაქიშვილის „არწივი“ და „მთაწმინდის მთვარე“, ს. ნასიძის „ქართული ხალხური პოეზიიდან“, აღსანიშნავია აგრეთვე ლ. შავერზაშვილის „დიალოგი“ და „მთების სიმღერები“, ვ. აზარაშვილის ვოკალური ციკლები [[გრიშაშვილი იოსებ|ი. გრიშაშვილი]]სა და [[ნიშნიანიძე შოთა|შ. ნიშნიანიძის]] ლექსებზე. მასობრივი სიმღერის პირველი ნიმუშები ჯერ კიდევ 20-30-იანი წლების მიჯნაზე შეიქმნა. ჟანრის წამომწყებები იყვნენ ი. ტუსკია, გ. კილაძე, ვ. ცაგარეიშვილი, გ. კოკელაძე. ფართოდ გავრცელდა მასობრივი პატრიოტული სიმღერის ჟანრი ომის წლებში. უფრო გვიანდელი ნიმუშებიდან აღსანიშნავია ო. თაქათაქიშვილის „კომკავშირული მარში“&#160; და რ. გაბიჩვაძის „პიონერული მარში“. ამ ჟანრში წარმატებით მუშაობდნენ: რ. ლაღიძე, შ. მილორავა, ი. ბობოხიძე, ა. შავერზაშვილი.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>==== ახალი ქართული მუსიკა ====</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">=</ins>==== ახალი ქართული მუსიკა <ins class="diffchange diffchange-inline">=</ins>====</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული მუსიკის ახალი პერიოდი იწყება 60-იანი წლებიდან, როცა ასპარეზზე გამოვიდა კომპოზიტორთა ახალი თაობა ([[ნასიძე სულხან|ს. ნასიძე]], ფ. ღლონტი, [[გორდელი ოთარ|ო. გორდელი]], [[კვერნაძე ბიძინა|ბ. კვერნაძე]], [[სვანიძე ნათელა|ნ. სვანიძე]], [[მამისაშვილი ნოდარ|ნ. მამისაშვილი]], [[აზარაშვილი ვაჟა|ვ. აზარაშვილი]], [[ვაწაძე ნუგზარ|ნ. ვაწაძე]], გ. ყანჩელი, [[გაბუნია ნუნუ|ნ. გაბუნია]], [[კეჭაყმაძე იოსებ|ი. კეჭაყმაძე]] და სხვ.), რომელმაც გაამდიდრა მუსიკა თემატიკურად, სტილისტურად, ტექნოლოგიურად, ეს პერიოდი საინტერესოა ეროვნულობის საკითხისადმი ახლებური მიდგომით, ხალხური მუსიკის უძველესი პლასტების გამოყენებით. 60-70-იან წლებში ინტენსიურად ვითარდებოდა სიმფონიური მუსიკა. მნიშვნელოვანი სიმფონიებია შ. მშველიძის IV (1968), რ. გაბიჩვაძის I (1964), ა. მაჭავარიანის II (1973), ს. ცინცაძის III (1973) და IV (1978), დ. თორაძის II (1968), გ. ყანჩელის ფართოდ აღიარებული II (1970), III (1973), IV (1975), V (1977), VI (1979), ს. ნასიძის III (1969), V (1977), VI (1978), VII (1979), ფ. ღლონტის V (1979 „Vita Nova“), ა. ბალანჩივაძის III სიმფონია (1979), ა. შავერზაშვილის კამერული სიმფონია (1977), ნ. სვანიძის I სიმფონია (1967) –&#160; პირველი „ავანგარდული“ ნაწარმოები ქართულ მუსიკაში.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული მუსიკის ახალი პერიოდი იწყება 60-იანი წლებიდან, როცა ასპარეზზე გამოვიდა კომპოზიტორთა ახალი თაობა ([[ნასიძე სულხან|ს. ნასიძე]], ფ. ღლონტი, [[გორდელი ოთარ|ო. გორდელი]], [[კვერნაძე ბიძინა|ბ. კვერნაძე]], [[სვანიძე ნათელა|ნ. სვანიძე]], [[მამისაშვილი ნოდარ|ნ. მამისაშვილი]], [[აზარაშვილი ვაჟა|ვ. აზარაშვილი]], [[ვაწაძე ნუგზარ|ნ. ვაწაძე]], გ. ყანჩელი, [[გაბუნია ნუნუ|ნ. გაბუნია]], [[კეჭაყმაძე იოსებ|ი. კეჭაყმაძე]] და სხვ.), რომელმაც გაამდიდრა მუსიკა თემატიკურად, სტილისტურად, ტექნოლოგიურად, ეს პერიოდი საინტერესოა ეროვნულობის საკითხისადმი ახლებური მიდგომით, ხალხური მუსიკის უძველესი პლასტების გამოყენებით. 60-70-იან წლებში ინტენსიურად ვითარდებოდა სიმფონიური მუსიკა. მნიშვნელოვანი სიმფონიებია შ. მშველიძის IV (1968), რ. გაბიჩვაძის I (1964), ა. მაჭავარიანის II (1973), ს. ცინცაძის III (1973) და IV (1978), დ. თორაძის II (1968), გ. ყანჩელის ფართოდ აღიარებული II (1970), III (1973), IV (1975), V (1977), VI (1979), ს. ნასიძის III (1969), V (1977), VI (1978), VII (1979), ფ. ღლონტის V (1979 „Vita Nova“), ა. ბალანჩივაძის III სიმფონია (1979), ა. შავერზაშვილის კამერული სიმფონია (1977), ნ. სვანიძის I სიმფონია (1967) –&#160; პირველი „ავანგარდული“ ნაწარმოები ქართულ მუსიკაში.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 132:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 132:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იან წლებში დაწინაურდნენ ბ. მაისურაძე, ნ. გლუნჩაძე, ე. ჭყონია, ი. ალიბეგაშვილი, ნ. გამგებელი, ვლ. ათანელიშვილი, თ. ჯავახიშვილი, ხ. მიქაბერიძე, ნ. სურგულაძე, გ. ონიანი და სხვ. ამჟამად: ა. რაჭველიშვილი, ნ. მაჩაიძე, მ. მჭედლიშვილი, გ. გაგნიძე, ქ. ქვემოკლიძე და სხვ. ქართ. სადირიჟორი სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს საქ. სახ. არტისტმა ი. ფალიაშვილმა და საქ. ხელოვნ. დამსახურებულმა მოღვაწემ ე. მიქელაძემ, სადირიჟორო ხელოვნებას დიდი ამაგი დასდეს სსრკ სახ. არტისტებმა ო. დიმიტრიადიმ და ჯ. კახიძემ, საქ. სახ. არტისტებმა; დ. მირცხულავამ, ზ. ხუროძემ, ვ. ფალიაშვილმა, გ. აზმაიფარაშვილმა, ჯ. გოკიელმა, ლ. კილაძემ, ს. სტოლერმანმა, საქ. ხელოვნების დამსახურებულმა მოღვაწეებმა: შ. აზმაიფარაშვილმა, გ. კილაძემ, რ. ტაკიძემ, თ. ჯაფარიძემ, შ. შილაკაძემ, ზ. აზმაიფარაშვილმა, თ. კობახიძემ, ი. ჭიაურელმა, დ. მუქერიამ, ა. მამაცაშვილმა, გ. ჭიჭინაძემ და სხვ. ქართულ პიანისტურ სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს: საქ. სახ. არტისტებმა: ა. ვირსალაძემ, ა. თულაშვილმა. თვალსაჩინო პიანისტები არიან: სსრკ სახ. არტისტი ე. ვირსალაძე, საქ. სახ. არტისტები თ. ამირეჯიბი, მ. მდივანი, ე. ანჯაფარიძე, გ. ქავთარაძე, მ. დოიჯაშვილი, თ. მათურელი, ლ. თორაძე, ნ. გაბუნია, ა. ნიჟარაძე, რ. თავაძე, ა. კორსანტია, ე. ბოლქვაძე, ახალგაზრდები: ა. ტაკიძე, ვ. შიუკაშვილი, მ. ნადირაძე, გ. ლაცაბიძე, თ. სანიკიძე, ქ. ბადრიძე, ნ. კასრაძე, ნ. წვერელი, მ. სიმონიშვილი, ნ. გვეტაძე, თ. ლიჩელი, ე. გორდელაძე, გ. ვაჩნაძე, თ. და ნ. ბერაიები, ხ. ბუნიათიშვილი, ვ. კოდანაშვილი, ი. ჭარუაშვილი, თ. კიკნაძე, მ. ბერიძე და სხვ. მევიოლინეები: სსრკ. სახ. არტისტი ლ. ისაკაძე, საქ. სახ. არტისტები: ლ. შიუკაშვილი, ბ. ჭიაურელი, მ. იაშვილი, ნ. იაშვილი, კ. ვარდელი, რ. გვასალია, თ. ბათიაშვილი, ლ. ბათიაშვილი და სხვ. ჩელოზე შემსრულებელები: გ. ბარნაბიშვილი, ა. ჩიჯავაძე, თ. გაბარაშვილი, ე. ისაკაძე, ო. ჩუბინიშვილი და სხვა.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იან წლებში დაწინაურდნენ ბ. მაისურაძე, ნ. გლუნჩაძე, ე. ჭყონია, ი. ალიბეგაშვილი, ნ. გამგებელი, ვლ. ათანელიშვილი, თ. ჯავახიშვილი, ხ. მიქაბერიძე, ნ. სურგულაძე, გ. ონიანი და სხვ. ამჟამად: ა. რაჭველიშვილი, ნ. მაჩაიძე, მ. მჭედლიშვილი, გ. გაგნიძე, ქ. ქვემოკლიძე და სხვ. ქართ. სადირიჟორი სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს საქ. სახ. არტისტმა ი. ფალიაშვილმა და საქ. ხელოვნ. დამსახურებულმა მოღვაწემ ე. მიქელაძემ, სადირიჟორო ხელოვნებას დიდი ამაგი დასდეს სსრკ სახ. არტისტებმა ო. დიმიტრიადიმ და ჯ. კახიძემ, საქ. სახ. არტისტებმა; დ. მირცხულავამ, ზ. ხუროძემ, ვ. ფალიაშვილმა, გ. აზმაიფარაშვილმა, ჯ. გოკიელმა, ლ. კილაძემ, ს. სტოლერმანმა, საქ. ხელოვნების დამსახურებულმა მოღვაწეებმა: შ. აზმაიფარაშვილმა, გ. კილაძემ, რ. ტაკიძემ, თ. ჯაფარიძემ, შ. შილაკაძემ, ზ. აზმაიფარაშვილმა, თ. კობახიძემ, ი. ჭიაურელმა, დ. მუქერიამ, ა. მამაცაშვილმა, გ. ჭიჭინაძემ და სხვ. ქართულ პიანისტურ სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს: საქ. სახ. არტისტებმა: ა. ვირსალაძემ, ა. თულაშვილმა. თვალსაჩინო პიანისტები არიან: სსრკ სახ. არტისტი ე. ვირსალაძე, საქ. სახ. არტისტები თ. ამირეჯიბი, მ. მდივანი, ე. ანჯაფარიძე, გ. ქავთარაძე, მ. დოიჯაშვილი, თ. მათურელი, ლ. თორაძე, ნ. გაბუნია, ა. ნიჟარაძე, რ. თავაძე, ა. კორსანტია, ე. ბოლქვაძე, ახალგაზრდები: ა. ტაკიძე, ვ. შიუკაშვილი, მ. ნადირაძე, გ. ლაცაბიძე, თ. სანიკიძე, ქ. ბადრიძე, ნ. კასრაძე, ნ. წვერელი, მ. სიმონიშვილი, ნ. გვეტაძე, თ. ლიჩელი, ე. გორდელაძე, გ. ვაჩნაძე, თ. და ნ. ბერაიები, ხ. ბუნიათიშვილი, ვ. კოდანაშვილი, ი. ჭარუაშვილი, თ. კიკნაძე, მ. ბერიძე და სხვ. მევიოლინეები: სსრკ. სახ. არტისტი ლ. ისაკაძე, საქ. სახ. არტისტები: ლ. შიუკაშვილი, ბ. ჭიაურელი, მ. იაშვილი, ნ. იაშვილი, კ. ვარდელი, რ. გვასალია, თ. ბათიაშვილი, ლ. ბათიაშვილი და სხვ. ჩელოზე შემსრულებელები: გ. ბარნაბიშვილი, ა. ჩიჯავაძე, თ. გაბარაშვილი, ე. ისაკაძე, ო. ჩუბინიშვილი და სხვა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=247508&oldid=prev 2025-05-13T21:43:54Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">80-90-იანი წლების ქართული მუსიკა</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:43, 13 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 127:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 127:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შეიძლება ითქვას, რომ ამ ათწლეულთან დაკავშირებული სიძნელეები ყველაზე უმტკივნეულოდ საესტრადო ჟანრმა გადაიტანა, რომელსაც იმ დროისათვის საკმაოდ შინაარსიანი გზა ჰქონდა გავლილი, ჯერ კიდევ 30-იან წლებში ფართოდ იყო ცნობილი მომღერლების: ლ. კავსაძის, ა. ვარდიაშვილის, ქ. ჯაფარიძის, თ. წერეთლის. მოგვიანებით ლ. გეგელიას, მ. ძიძიგურის და სხვათა სახელები. ათეული წლების მანძილზე ნაყოფიერად მუშაობდა გ. ცაბაძე, რომლის მუსიკამ ფართო გავრცელება პოვა. თავის დროზე საგრძნობი წვლილი შეიტანეს ამ ჟანრის განვითარებაში რ. გაბიჩვაძემ, ნ. გუდიაშვილმა, რ. ლაღიძემ, ო. გორდელმა, შ. მილორავამ, ს. მირიანაშვილმა, კ. პევზნერმა, ო. თევდორაძემ, დ. თორაძემ, გ. ყანჩელმა, ვ. აზარაშვილმა, ნ. გიგაურმა, ნ.დუღაშვილმა, ა. ბასილაიამ. 80-90-იან წლებში მათ რიცხვს მიემატნენ კ. ცაბაძე, ზ. მჟავია. ნ. გაბუნია, რ. სებისკვერაძე, მ. კვალიაშვილი, ო. ტატიშვილი, დ. ტურიაშვილი, ვ. კახიძე, ვ. დურგლიშვილი, ნ. ედილაშვილი, დ. ევგენიძე, ჯ. სეფიაშვილი („ვაჩუქოთ ერთმანეთს ტიტები“, 1989), ადრე ცნობილ საესტრადო კოლექტივებს – „რეროს“, „ორერას“, „ივერიას“, „ცისფერ ტრიოს“ დაემატა კიდევ მრავალი, თუმცა მათი „პროდუქცია“ მუდამ როდი იყო მაღალი მხატვრულ-ესთეტიკური თვისებების მატარებელი. ცალკეულ შემსრულებელთაგან კვლავ აქტიურად მოღვაწეობდნენ [[ბრეგვაძე ნანი|ნ. ბრეგვაძე]], რომელიც ს-ის საუკეთესო მომღერლად აღიარეს, [[კიკაბიძე ბუბა|ვ. კიკაბიძე]], ე. კაკულია, ს. ებრალიძე, [[გვერდწითელი თამარ|თ. გვერდწითელი]], [[დოლიძე გოგი|გ. დოლიძე]], მ. სეფაშვილი, თ. წიკლაური, თ. ჭოხონელიძე და სხვები.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შეიძლება ითქვას, რომ ამ ათწლეულთან დაკავშირებული სიძნელეები ყველაზე უმტკივნეულოდ საესტრადო ჟანრმა გადაიტანა, რომელსაც იმ დროისათვის საკმაოდ შინაარსიანი გზა ჰქონდა გავლილი, ჯერ კიდევ 30-იან წლებში ფართოდ იყო ცნობილი მომღერლების: ლ. კავსაძის, ა. ვარდიაშვილის, ქ. ჯაფარიძის, თ. წერეთლის. მოგვიანებით ლ. გეგელიას, მ. ძიძიგურის და სხვათა სახელები. ათეული წლების მანძილზე ნაყოფიერად მუშაობდა გ. ცაბაძე, რომლის მუსიკამ ფართო გავრცელება პოვა. თავის დროზე საგრძნობი წვლილი შეიტანეს ამ ჟანრის განვითარებაში რ. გაბიჩვაძემ, ნ. გუდიაშვილმა, რ. ლაღიძემ, ო. გორდელმა, შ. მილორავამ, ს. მირიანაშვილმა, კ. პევზნერმა, ო. თევდორაძემ, დ. თორაძემ, გ. ყანჩელმა, ვ. აზარაშვილმა, ნ. გიგაურმა, ნ.დუღაშვილმა, ა. ბასილაიამ. 80-90-იან წლებში მათ რიცხვს მიემატნენ კ. ცაბაძე, ზ. მჟავია. ნ. გაბუნია, რ. სებისკვერაძე, მ. კვალიაშვილი, ო. ტატიშვილი, დ. ტურიაშვილი, ვ. კახიძე, ვ. დურგლიშვილი, ნ. ედილაშვილი, დ. ევგენიძე, ჯ. სეფიაშვილი („ვაჩუქოთ ერთმანეთს ტიტები“, 1989), ადრე ცნობილ საესტრადო კოლექტივებს – „რეროს“, „ორერას“, „ივერიას“, „ცისფერ ტრიოს“ დაემატა კიდევ მრავალი, თუმცა მათი „პროდუქცია“ მუდამ როდი იყო მაღალი მხატვრულ-ესთეტიკური თვისებების მატარებელი. ცალკეულ შემსრულებელთაგან კვლავ აქტიურად მოღვაწეობდნენ [[ბრეგვაძე ნანი|ნ. ბრეგვაძე]], რომელიც ს-ის საუკეთესო მომღერლად აღიარეს, [[კიკაბიძე ბუბა|ვ. კიკაბიძე]], ე. კაკულია, ს. ებრალიძე, [[გვერდწითელი თამარ|თ. გვერდწითელი]], [[დოლიძე გოგი|გ. დოლიძე]], მ. სეფაშვილი, თ. წიკლაური, თ. ჭოხონელიძე და სხვები.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">90-იან წლებში ასპარეზზე გამოვიდა ახალგაზრდა კომპოზიტორთა თაობა: ს. ადამაშვილი, [[კახიძე ვახტანგ|ვ. კახიძე]], ი. ცინცაძე, ო. ტატიშვილი, გ. დავითაშვილი, დ. ევგენიძე, ზ. ბუცხრიკიძე, ნ. ჯანჯღავა, ნ. გაბაშვილი, ე. ჭაბაშვილი, მ. ალფაიძე, ე. ჭავჭანიძე, მ. ვირსალაძე, ნ. მემანიშვილი და სხვები.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">ეროვნული ვოკალური ხელოვნების ფუძემდებლები და ბრწყინვალე წარმომადგენლები არიან: საქართველოს სახელმწიფო არტისტები [[სარაჯიშვილი ვანო|ვ. სარაჯიშვილი]], [[ბახუტაშვილი-შულგინა ოლღა|ო. ბახუტაშვილი-შულგინა]] და სსრკ სახალხო არტისტი ა. ინაშვილი. გამოჩენილი მომღერლები: სსრკ სახალხო არტისტები პ. და მ. [[ამირანაშვილი პეტრე|ამირანაშვილები]], [[ანდღულაძე დავით|დ. ანდღულაძე]], [[ანჯაფარიძე ზურაბ|ზ. ანჯაფარიძე]], ლ. ჭყონია, [[სოტკილავა ზურაბ|ზ. სოტკილავა]], მ. ქასრაშვილი, ც. ტატიშვილი, საქართველოს სახალხო არტისტები ნ. ქუმსიაშვილი, [[სოხაძე ეკატერინე|ე. სოხაძე]], ნ. ცომაია, მ. ნაკაშიძე, ნ. ხარაძე, ლ. გოცირიძე, ნ. ტუღუში, დ. ბადრიძე, დ. გამრეკელი, მ. ყვარელაშვილი, ბ. კრავეიშვილი, გ. ვენაძე, ლ. ისეცკი, გ. გოგიჩაძე, გ. გრიგორაშვილი, დ. მჭედლიძე, ნ. ბელაქნელი, ნ. ანდღულაძე, თ. მუშკუდიანი, ი. შუშანია, შ. კიკნაძე, რ. კაკაბაძე, ე. გეწაძე, ა. ხომერიკი, ჯ. მდივანი, თ. გუგუშვილი, პ. ბურჭულაძე.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">90-იან წლებში დაწინაურდნენ ბ. მაისურაძე, ნ. გლუნჩაძე, ე. ჭყონია, ი. ალიბეგაშვილი, ნ. გამგებელი, ვლ. ათანელიშვილი, თ. ჯავახიშვილი, ხ. მიქაბერიძე, ნ. სურგულაძე, გ. ონიანი და სხვ. ამჟამად: ა. რაჭველიშვილი, ნ. მაჩაიძე, მ. მჭედლიშვილი, გ. გაგნიძე, ქ. ქვემოკლიძე და სხვ. ქართ. სადირიჟორი სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს საქ. სახ. არტისტმა ი. ფალიაშვილმა და საქ. ხელოვნ. დამსახურებულმა მოღვაწემ ე. მიქელაძემ, სადირიჟორო ხელოვნებას დიდი ამაგი დასდეს სსრკ სახ. არტისტებმა ო. დიმიტრიადიმ და ჯ. კახიძემ, საქ. სახ. არტისტებმა; დ. მირცხულავამ, ზ. ხუროძემ, ვ. ფალიაშვილმა, გ. აზმაიფარაშვილმა, ჯ. გოკიელმა, ლ. კილაძემ, ს. სტოლერმანმა, საქ. ხელოვნების დამსახურებულმა მოღვაწეებმა: შ. აზმაიფარაშვილმა, გ. კილაძემ, რ. ტაკიძემ, თ. ჯაფარიძემ, შ. შილაკაძემ, ზ. აზმაიფარაშვილმა, თ. კობახიძემ, ი. ჭიაურელმა, დ. მუქერიამ, ა. მამაცაშვილმა, გ. ჭიჭინაძემ და სხვ. ქართულ პიანისტურ სკოლას საფუძველი ჩაუყარეს: საქ. სახ. არტისტებმა: ა. ვირსალაძემ, ა. თულაშვილმა. თვალსაჩინო პიანისტები არიან: სსრკ სახ. არტისტი ე. ვირსალაძე, საქ. სახ. არტისტები თ. ამირეჯიბი, მ. მდივანი, ე. ანჯაფარიძე, გ. ქავთარაძე, მ. დოიჯაშვილი, თ. მათურელი, ლ. თორაძე, ნ. გაბუნია, ა. ნიჟარაძე, რ. თავაძე, ა. კორსანტია, ე. ბოლქვაძე, ახალგაზრდები: ა. ტაკიძე, ვ. შიუკაშვილი, მ. ნადირაძე, გ. ლაცაბიძე, თ. სანიკიძე, ქ. ბადრიძე, ნ. კასრაძე, ნ. წვერელი, მ. სიმონიშვილი, ნ. გვეტაძე, თ. ლიჩელი, ე. გორდელაძე, გ. ვაჩნაძე, თ. და ნ. ბერაიები, ხ. ბუნიათიშვილი, ვ. კოდანაშვილი, ი. ჭარუაშვილი, თ. კიკნაძე, მ. ბერიძე და სხვ. მევიოლინეები: სსრკ. სახ. არტისტი ლ. ისაკაძე, საქ. სახ. არტისტები: ლ. შიუკაშვილი, ბ. ჭიაურელი, მ. იაშვილი, ნ. იაშვილი, კ. ვარდელი, რ. გვასალია, თ. ბათიაშვილი, ლ. ბათიაშვილი და სხვ. ჩელოზე შემსრულებელები: გ. ბარნაბიშვილი, ა. ჩიჯავაძე, თ. გაბარაშვილი, ე. ისაკაძე, ო. ჩუბინიშვილი და სხვა.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==წყარო==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული მუსიკა]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული მუსიკის ისტორია]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=247507&oldid=prev 2025-05-13T21:36:12Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">80-90-იანი წლების ქართული მუსიკა</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:36, 13 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 123:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 123:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იანი წლები, რომლებმაც დიდხანს ნანატრი დამოუკიდებლობა და თავისუფლება მოუტანა ქართველ ხალხს, როგორც ცნობილია, აღინიშნა მთელი რიგი მძიმე პოლიტიკური, სოციალური და მორალურ-ფსიქოლოგიური კოლიზიებით, რამაც, ცხადია, მუსიკალურ ხელოვნებაშიც გამოიწვია ნეგატიური პროცესები. მკვეთრად შემცირდა თეატრალური და საკონცერტო პრემიერების რიცხვი, ახალი (განსაკუთრებით, დიდი ფორმის) ნაწარმოებების რაოდენობა, საგრძნობლად დაქვეითდა დიდი ტრადიციების მქონე [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი]]ს მხატვრული დონე. მრავალმა ცნობილმა კომპოზიტორმა, შემსრულებელმა და კოლექტივმა საზღვარგარეთ დაიდო ბინა. ამავე ხანებში ქართულ მუსიკას გამოაკლდა გამოჩენილ კომპოზიტორთა ბრწყინვალე კოჰორტა, რამაც შემოქმედებითი კრიზისის საშიშროება შექმნა. ეს მძიმე წლები იმედისმომცემი მოვლენებითაც აღინიშნა: ჩამოყალიბდა მაღალი პროფესიული კვალიფიკაციის მქონე [[თბილისის სიმფონიური ორკესტრი]], ბათუმში გაიხსნა (1993) საოპერო თეატრი, ჩატარდა შემსრულებელთა პრესტიჟული საერთაშორისო კონკურსები, საუკუნის დასასრულისათვის საგრძნობლად გამოცოცხლდა მუსიკალური ცხოვრება.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იანი წლები, რომლებმაც დიდხანს ნანატრი დამოუკიდებლობა და თავისუფლება მოუტანა ქართველ ხალხს, როგორც ცნობილია, აღინიშნა მთელი რიგი მძიმე პოლიტიკური, სოციალური და მორალურ-ფსიქოლოგიური კოლიზიებით, რამაც, ცხადია, მუსიკალურ ხელოვნებაშიც გამოიწვია ნეგატიური პროცესები. მკვეთრად შემცირდა თეატრალური და საკონცერტო პრემიერების რიცხვი, ახალი (განსაკუთრებით, დიდი ფორმის) ნაწარმოებების რაოდენობა, საგრძნობლად დაქვეითდა დიდი ტრადიციების მქონე [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი]]ს მხატვრული დონე. მრავალმა ცნობილმა კომპოზიტორმა, შემსრულებელმა და კოლექტივმა საზღვარგარეთ დაიდო ბინა. ამავე ხანებში ქართულ მუსიკას გამოაკლდა გამოჩენილ კომპოზიტორთა ბრწყინვალე კოჰორტა, რამაც შემოქმედებითი კრიზისის საშიშროება შექმნა. ეს მძიმე წლები იმედისმომცემი მოვლენებითაც აღინიშნა: ჩამოყალიბდა მაღალი პროფესიული კვალიფიკაციის მქონე [[თბილისის სიმფონიური ორკესტრი]], ბათუმში გაიხსნა (1993) საოპერო თეატრი, ჩატარდა შემსრულებელთა პრესტიჟული საერთაშორისო კონკურსები, საუკუნის დასასრულისათვის საგრძნობლად გამოცოცხლდა მუსიკალური ცხოვრება.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>შემოქმედებით ტენდენციათაგან აღინიშნება კამერული, როგორც უფრო „პორტატიული“ ჟანრების დომინირება, სასულიერო თემატიკის საგრძნობი ზრდა და, შესაბამისად, ქართული საგალობლების სტილისტური კომპლექსის მოზიდვა, გაიზარდა ე. წ. ავანგარდული საკომპოზიტორო ტექნოლოგიის შემოღწევის შემთხვევები. მეტ-ნაკლებად ეს პროცესი ყველა კომპოზიტორს, მათ შორის უფროსი თაობის წარმომადგენელთა (ა. მაჭავარიანი, რ. გაბიჩვაძე, დ. თორაძე) შემოქმედებას შეეხო. მის წამომწყებ კომპოზიტორთა – ნ. სვანიძის და ნ. მამისაშვილის გარდა მან (პროცესმა) თავი იჩინა ახალგაზრდათა (მ. შუღლიაშვილი, თ. ბაკურაძე, უფრო გვიან – ზ. ნადარეიშვილი და სხვა) ნაწარმოებებში, თუმცა არსებითად იგი მაინც პერიფერიულ მოვლენად დარჩა ქართულ მუსიკაში. უჩვეულოდ მოკლედ გამოიყურება შექმნილ და, მით უმეტეს, დადგმულ ოპერათა სია – სულ ორი დასახელება: ბ. კვერნაძის „მედეა“ და თ. შავლოხაშვილის „თეთრი მანდილი.“ „მედეა“ დაიდგა ჯერ ქუთაისში (1993), შემდეგ კი ძირეულად განახლებული სახით და „კოლხთა ასულის“ სახელწოდებით თბილისში (1997), მისი მუსიკა ინტონაციურად მკაცრი, სტილისტურად მთლიანი, დრამატურგიულად გამართულია. „თეთრი მანდილი“ (შექმნილია 1972, დაიდგა ქუთაისში 1994) თავისი ჟანრით უახლოვდება ოპერა-ორატორიას, მასში მნიშვნელოვანია გუნდის ფუნქცია, მუსიკა ყურადღებას იქცევს გამომსახველ ხერხთა სიახლით. ნაყოფიერად მუშაობენ მიუზიკლის ჟანრში ვ. აზარაშვილი, ნუნუ გაბუნია, გ. ჩლაიძე. რამდენიმე საყურადღებო ნაწარმოები შეიქმნა სიმფონიურ ჟანრში: პირველ რიგში, შავერზაშვილის მე-5 სიმფონია (1994) და ს. ნასიძის „ლიტურგიული სიმფონია“ (1992), აგრეთვე ი. გეჯაძის №3 (1993), შ. დავითაშვილის№2 (1992) სიმფონიები, რ. ქარუხნიშვილის „მუსიკა სიმფონიური ორკესტრისათვის“, მცირე საორკესტრო ჟანრის კარგი ნიმუში – ვ. აზარაშვილის „ნოქტიურნი“, ა. მაჭავარიანის, ფ. ღლონტის, თ. შავლოხაშვილის სავიოლონჩელო კონცერტები, ფ. ღლონტის „სიმფონია-კონჩერტანტე“ ფ-ნოსა და</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>შემოქმედებით ტენდენციათაგან აღინიშნება კამერული, როგორც უფრო „პორტატიული“ ჟანრების დომინირება, სასულიერო თემატიკის საგრძნობი ზრდა და, შესაბამისად, ქართული საგალობლების სტილისტური კომპლექსის მოზიდვა, გაიზარდა ე. წ. ავანგარდული საკომპოზიტორო ტექნოლოგიის შემოღწევის შემთხვევები. მეტ-ნაკლებად ეს პროცესი ყველა კომპოზიტორს, მათ შორის უფროსი თაობის წარმომადგენელთა (ა. მაჭავარიანი, რ. გაბიჩვაძე, დ. თორაძე) შემოქმედებას შეეხო. მის წამომწყებ კომპოზიტორთა – ნ. სვანიძის და ნ. მამისაშვილის გარდა მან (პროცესმა) თავი იჩინა ახალგაზრდათა (მ. შუღლიაშვილი, თ. ბაკურაძე, უფრო გვიან – ზ. ნადარეიშვილი და სხვა) ნაწარმოებებში, თუმცა არსებითად იგი მაინც პერიფერიულ მოვლენად დარჩა ქართულ მუსიკაში. უჩვეულოდ მოკლედ გამოიყურება შექმნილ და, მით უმეტეს, დადგმულ ოპერათა სია – სულ ორი დასახელება: ბ. კვერნაძის „მედეა“ და თ. შავლოხაშვილის „თეთრი მანდილი.“ „მედეა“ დაიდგა ჯერ ქუთაისში (1993), შემდეგ კი ძირეულად განახლებული სახით და „კოლხთა ასულის“ სახელწოდებით თბილისში (1997), მისი მუსიკა ინტონაციურად მკაცრი, სტილისტურად მთლიანი, დრამატურგიულად გამართულია. „თეთრი მანდილი“ (შექმნილია 1972, დაიდგა ქუთაისში 1994) თავისი ჟანრით უახლოვდება ოპერა-ორატორიას, მასში მნიშვნელოვანია გუნდის ფუნქცია, მუსიკა ყურადღებას იქცევს გამომსახველ ხერხთა სიახლით. ნაყოფიერად მუშაობენ მიუზიკლის ჟანრში ვ. აზარაშვილი, ნუნუ გაბუნია, გ. ჩლაიძე. რამდენიმე საყურადღებო ნაწარმოები შეიქმნა სიმფონიურ ჟანრში: პირველ რიგში, შავერზაშვილის მე-5 სიმფონია (1994) და ს. ნასიძის „ლიტურგიული სიმფონია“ (1992), აგრეთვე ი. გეჯაძის №3 (1993), შ. დავითაშვილის№2 (1992) სიმფონიები, რ. ქარუხნიშვილის „მუსიკა სიმფონიური ორკესტრისათვის“, მცირე საორკესტრო ჟანრის კარგი ნიმუში – ვ. აზარაშვილის „ნოქტიურნი“, ა. მაჭავარიანის, ფ. ღლონტის, თ. შავლოხაშვილის სავიოლონჩელო კონცერტები, ფ. ღლონტის „სიმფონია-კონჩერტანტე“ ფ-ნოსა და <ins class="diffchange diffchange-inline">ორკესტრისათვის (1990), მთელი რიგი ნაწარმოებები დაწერა საზღვარგარეთ გ. ყანჩელმა: „სიცოცხლე შობის გარეშე“ (სიმებიანი ორკესტრის, [[საქსოფონი]]სა და [[სოპრანო (მუსიკა)|სოპრანო]]სათვის, Exil სოპრანოსა და ინსტრუმენტული ანსამბლისათვის), ამენტო ([[ვიოლინო]]ს, სოპრანოსა და სიმფონიური ორკესტრისათვის) და სხვა. კამერულ-ინსტრუმენტულ ჟანრში აღსანიშნავია: ს. ცინცაძის უკანასკნელი მე-12 (1990) და ს. ნასიძის მე-5 კვარტეტები, ა. შავერზაშვილის მე-8 („ლიტურგიული“), ს. ნასიძის, ნ. გაბუნიას, თ. შავლოხაშვილის, ზ. ნადარეიშვილის საფორტეპიანო ტრიოები, გ. შავერზაშვილის საფორტეპიანო [[სონატა]], ზ. ნადარეიშვილის კვინტეტი (1999), ვ. აზარაშვილის სავიოლინო და სავიოლონჩელო სონატები. მუსიკალური&#160; ცხოვრების დასამახსოვრებელ მოვლენად დარჩა „ავანგარდული“ მიმართულების ლიდერის [[ბაკურაძე თეიმურაზ|თ. ბაკურაძის]] ნაწარმოების „2 წიგნი კვინტეტისათვის“ შესრულება (1992, შესრ. 1995). კამერულ-ვოკალურ ჟანრში შეიქმნა ა. მაჭავარიანის, ვ. აზარაშვილის, თ. შავლოხაშვილის, შ. დავითაშვილის, ნუნუ გაბუნიას, ნ. დუღაშვილის ვოკალური ციკლები და რომანსები. საგუნდო ჟანრში კვლავ ნაყოფიერად მუშაობს ი. კეჭაყმაძე, აგრეთვე ჯ. ბეგლარიშვილი, თ. შავლოხაშვილი, შ. დავითაშვილი, რ. ხორავა, ლ. თაქთაქიშვილი, რ. ქარუხნიშვილმა დაწერა ორატორია „გალობანი ვედრებისანი“ სასულიერო ტექსტებზე.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">შეიძლება ითქვას, რომ ამ ათწლეულთან დაკავშირებული სიძნელეები ყველაზე უმტკივნეულოდ საესტრადო ჟანრმა გადაიტანა, რომელსაც იმ დროისათვის საკმაოდ შინაარსიანი გზა ჰქონდა გავლილი, ჯერ კიდევ 30-იან წლებში ფართოდ იყო ცნობილი მომღერლების: ლ. კავსაძის, ა. ვარდიაშვილის, ქ. ჯაფარიძის, თ. წერეთლის. მოგვიანებით ლ. გეგელიას, მ. ძიძიგურის და სხვათა სახელები. ათეული წლების მანძილზე ნაყოფიერად მუშაობდა გ. ცაბაძე, რომლის მუსიკამ ფართო გავრცელება პოვა. თავის დროზე საგრძნობი წვლილი შეიტანეს ამ ჟანრის განვითარებაში რ. გაბიჩვაძემ, ნ. გუდიაშვილმა, რ. ლაღიძემ, ო. გორდელმა, შ. მილორავამ, ს. მირიანაშვილმა, კ. პევზნერმა, ო. თევდორაძემ, დ. თორაძემ, გ. ყანჩელმა, ვ. აზარაშვილმა, ნ. გიგაურმა, ნ.დუღაშვილმა, ა. ბასილაიამ. 80-90-იან წლებში მათ რიცხვს მიემატნენ კ. ცაბაძე, ზ. მჟავია. ნ. გაბუნია, რ. სებისკვერაძე, მ. კვალიაშვილი, ო. ტატიშვილი, დ. ტურიაშვილი, ვ. კახიძე, ვ. დურგლიშვილი, ნ. ედილაშვილი, დ. ევგენიძე, ჯ. სეფიაშვილი („ვაჩუქოთ ერთმანეთს ტიტები“, 1989), ადრე ცნობილ საესტრადო კოლექტივებს – „რეროს“, „ორერას“, „ივერიას“, „ცისფერ ტრიოს“ დაემატა კიდევ მრავალი, თუმცა მათი „პროდუქცია“ მუდამ როდი იყო მაღალი მხატვრულ-ესთეტიკური თვისებების მატარებელი. ცალკეულ შემსრულებელთაგან კვლავ აქტიურად მოღვაწეობდნენ [[ბრეგვაძე ნანი|ნ. ბრეგვაძე]], რომელიც ს-ის საუკეთესო მომღერლად აღიარეს, [[კიკაბიძე ბუბა|ვ. კიკაბიძე]], ე. კაკულია, ს. ებრალიძე, [[გვერდწითელი თამარ|თ. გვერდწითელი]], [[დოლიძე გოგი|გ. დოლიძე]], მ. სეფაშვილი, თ. წიკლაური, თ. ჭოხონელიძე და სხვები.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=247506&oldid=prev 2025-05-13T21:16:30Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">80-90-იანი წლების ქართული მუსიკა</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:16, 13 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 121:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 121:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>კამერულ-ინსტრუმენტულ ჟანრში კვლავ ლიდერობს ს. ცინცაძე შესანიშნავი X კვარტეტითა (1984) და „24 პრელუდიით ვიოლინოსა და კამერული ორკესტრისათვის“ (1987), კვარტეტები შექმნეს: ა. მაჭავარიანმა, ო. თაქთაქიშვილმა, ნ. გუდიაშვილმა, ა. შავერზაშვილმა, ს. ნასიძემ, ნ. გაბუნიამ, ვ. აზარაშვილმა, მ. ოძელმა, ახალგაზრდებმა&#160; –&#160; ი. ბარდანაშვილმა, ზ. ნადარეიშვილმა, კ. ცაბაძემ, საფ. ტრიოები_ ა. შავერზაშვილმა, თ. შავლოხაშვილმა, საფ. კვინტეტები ო. თაქთაქიშვილმა, ს. ნასიძემ. ვოკალურ-სიმფონიურ და საგუნდო ჟანრებში შეიქმნა: ო. თაქთაქიშვილის „წერეთლის ჩანგით“, „ქართლის ჰანგები“ (ორივე 1983), გ. ყანჩელის „სევდა ნათელი“ (1985), ს. ნასიძის („ვედრება”), ი. კეჭაყმაძის (`დავითიანიდან~, 1980), რ. კაჟილოტის, გ. ჩლაიძის, შ. შილაკაძის, ი. ბობოხიძის, ჯ. ბეგლარიშვილის ნაწარმოებები. კამერულ-ვოკალურ ჟანრებში ციკლები შექმნეს: ო. თაქთაქიშვილმა, ვ. აზარაშვილმა, ლ. შავერზაშვილმა, შ. დავითაშვილმა, გ. სიხარულიძემ, გ. ჩლაიძემ, ა. შანიძემ და სხვა. თეატრალური და კინომუსიკის დარგებში გამოირჩევიან კომპოზიტორები: რ. ლაღიძე, გ. ყანჩელი, გ. ცაბაძე, ს. ცინცაძე, დ. თორაძე, ბ. კვერნაძე, ა. კერესელიძე, გ. სიხარულიძე და სხვ.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>კამერულ-ინსტრუმენტულ ჟანრში კვლავ ლიდერობს ს. ცინცაძე შესანიშნავი X კვარტეტითა (1984) და „24 პრელუდიით ვიოლინოსა და კამერული ორკესტრისათვის“ (1987), კვარტეტები შექმნეს: ა. მაჭავარიანმა, ო. თაქთაქიშვილმა, ნ. გუდიაშვილმა, ა. შავერზაშვილმა, ს. ნასიძემ, ნ. გაბუნიამ, ვ. აზარაშვილმა, მ. ოძელმა, ახალგაზრდებმა&#160; –&#160; ი. ბარდანაშვილმა, ზ. ნადარეიშვილმა, კ. ცაბაძემ, საფ. ტრიოები_ ა. შავერზაშვილმა, თ. შავლოხაშვილმა, საფ. კვინტეტები ო. თაქთაქიშვილმა, ს. ნასიძემ. ვოკალურ-სიმფონიურ და საგუნდო ჟანრებში შეიქმნა: ო. თაქთაქიშვილის „წერეთლის ჩანგით“, „ქართლის ჰანგები“ (ორივე 1983), გ. ყანჩელის „სევდა ნათელი“ (1985), ს. ნასიძის („ვედრება”), ი. კეჭაყმაძის (`დავითიანიდან~, 1980), რ. კაჟილოტის, გ. ჩლაიძის, შ. შილაკაძის, ი. ბობოხიძის, ჯ. ბეგლარიშვილის ნაწარმოებები. კამერულ-ვოკალურ ჟანრებში ციკლები შექმნეს: ო. თაქთაქიშვილმა, ვ. აზარაშვილმა, ლ. შავერზაშვილმა, შ. დავითაშვილმა, გ. სიხარულიძემ, გ. ჩლაიძემ, ა. შანიძემ და სხვა. თეატრალური და კინომუსიკის დარგებში გამოირჩევიან კომპოზიტორები: რ. ლაღიძე, გ. ყანჩელი, გ. ცაბაძე, ს. ცინცაძე, დ. თორაძე, ბ. კვერნაძე, ა. კერესელიძე, გ. სიხარულიძე და სხვ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იანი წლები, რომლებმაც დიდხანს ნანატრი დამოუკიდებლობა და თავისუფლება მოუტანა ქართველ ხალხს, როგორც ცნობილია, აღინიშნა მთელი რიგი მძიმე პოლიტიკური, სოციალური და მორალურ-ფსიქოლოგიური კოლიზიებით, რამაც, ცხადია, მუსიკალურ ხელოვნებაშიც გამოიწვია ნეგატიური პროცესები. მკვეთრად შემცირდა თეატრალური და საკონცერტო პრემიერების რიცხვი, ახალი (განსაკუთრებით, დიდი ფორმის) ნაწარმოებების რაოდენობა, საგრძნობლად დაქვეითდა დიდი ტრადიციების მქონე თბილისის ოპერისა და ბალეტის <del class="diffchange diffchange-inline">თეატრის </del>მხატვრული დონე. მრავალმა ცნობილმა კომპოზიტორმა, შემსრულებელმა და კოლექტივმა საზღვარგარეთ დაიდო ბინა. ამავე ხანებში ქართულ მუსიკას გამოაკლდა გამოჩენილ კომპოზიტორთა ბრწყინვალე კოჰორტა, რამაც შემოქმედებითი კრიზისის საშიშროება შექმნა. ეს მძიმე წლები იმედისმომცემი მოვლენებითაც აღინიშნა: ჩამოყალიბდა მაღალი პროფესიული კვალიფიკაციის მქონე <del class="diffchange diffchange-inline">`</del>თბილისის <del class="diffchange diffchange-inline">სიმფ. </del>ორკესტრი<del class="diffchange diffchange-inline">~</del>, ბათუმში გაიხსნა (1993) საოპერო თეატრი, ჩატარდა შემსრულებელთა პრესტიჟული <del class="diffchange diffchange-inline">საერთაშ. </del>კონკურსები, <del class="diffchange diffchange-inline">ს-ის </del>დასასრულისათვის საგრძნობლად გამოცოცხლდა მუსიკალური ცხოვრება.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იანი წლები, რომლებმაც დიდხანს ნანატრი დამოუკიდებლობა და თავისუფლება მოუტანა ქართველ ხალხს, როგორც ცნობილია, აღინიშნა მთელი რიგი მძიმე პოლიტიკური, სოციალური და მორალურ-ფსიქოლოგიური კოლიზიებით, რამაც, ცხადია, მუსიკალურ ხელოვნებაშიც გამოიწვია ნეგატიური პროცესები. მკვეთრად შემცირდა თეატრალური და საკონცერტო პრემიერების რიცხვი, ახალი (განსაკუთრებით, დიდი ფორმის) ნაწარმოებების რაოდენობა, საგრძნობლად დაქვეითდა დიდი ტრადიციების მქონე <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>თბილისის ოპერისა და ბალეტის <ins class="diffchange diffchange-inline">თეატრი]]ს </ins>მხატვრული დონე. მრავალმა ცნობილმა კომპოზიტორმა, შემსრულებელმა და კოლექტივმა საზღვარგარეთ დაიდო ბინა. ამავე ხანებში ქართულ მუსიკას გამოაკლდა გამოჩენილ კომპოზიტორთა ბრწყინვალე კოჰორტა, რამაც შემოქმედებითი კრიზისის საშიშროება შექმნა. ეს მძიმე წლები იმედისმომცემი მოვლენებითაც აღინიშნა: ჩამოყალიბდა მაღალი პროფესიული კვალიფიკაციის მქონე <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>თბილისის <ins class="diffchange diffchange-inline">სიმფონიური </ins>ორკესტრი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, ბათუმში გაიხსნა (1993) საოპერო თეატრი, ჩატარდა შემსრულებელთა პრესტიჟული <ins class="diffchange diffchange-inline">საერთაშორისო </ins>კონკურსები, <ins class="diffchange diffchange-inline">საუკუნის </ins>დასასრულისათვის საგრძნობლად გამოცოცხლდა მუსიკალური ცხოვრება.</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">შემოქმედებით ტენდენციათაგან აღინიშნება კამერული, როგორც უფრო „პორტატიული“ ჟანრების დომინირება, სასულიერო თემატიკის საგრძნობი ზრდა და, შესაბამისად, ქართული საგალობლების სტილისტური კომპლექსის მოზიდვა, გაიზარდა ე. წ. ავანგარდული საკომპოზიტორო ტექნოლოგიის შემოღწევის შემთხვევები. მეტ-ნაკლებად ეს პროცესი ყველა კომპოზიტორს, მათ შორის უფროსი თაობის წარმომადგენელთა (ა. მაჭავარიანი, რ. გაბიჩვაძე, დ. თორაძე) შემოქმედებას შეეხო. მის წამომწყებ კომპოზიტორთა – ნ. სვანიძის და ნ. მამისაშვილის გარდა მან (პროცესმა) თავი იჩინა ახალგაზრდათა (მ. შუღლიაშვილი, თ. ბაკურაძე, უფრო გვიან – ზ. ნადარეიშვილი და სხვა) ნაწარმოებებში, თუმცა არსებითად იგი მაინც პერიფერიულ მოვლენად დარჩა ქართულ მუსიკაში. უჩვეულოდ მოკლედ გამოიყურება შექმნილ და, მით უმეტეს, დადგმულ ოპერათა სია – სულ ორი დასახელება: ბ. კვერნაძის „მედეა“ და თ. შავლოხაშვილის „თეთრი მანდილი.“ „მედეა“ დაიდგა ჯერ ქუთაისში (1993), შემდეგ კი ძირეულად განახლებული სახით და „კოლხთა ასულის“ სახელწოდებით თბილისში (1997), მისი მუსიკა ინტონაციურად მკაცრი, სტილისტურად მთლიანი, დრამატურგიულად გამართულია. „თეთრი მანდილი“ (შექმნილია 1972, დაიდგა ქუთაისში 1994) თავისი ჟანრით უახლოვდება ოპერა-ორატორიას, მასში მნიშვნელოვანია გუნდის ფუნქცია, მუსიკა ყურადღებას იქცევს გამომსახველ ხერხთა სიახლით. ნაყოფიერად მუშაობენ მიუზიკლის ჟანრში ვ. აზარაშვილი, ნუნუ გაბუნია, გ. ჩლაიძე. რამდენიმე საყურადღებო ნაწარმოები შეიქმნა სიმფონიურ ჟანრში: პირველ რიგში, შავერზაშვილის მე-5 სიმფონია (1994) და ს. ნასიძის „ლიტურგიული სიმფონია“ (1992), აგრეთვე ი. გეჯაძის №3 (1993), შ. დავითაშვილის№2 (1992) სიმფონიები, რ. ქარუხნიშვილის „მუსიკა სიმფონიური ორკესტრისათვის“, მცირე საორკესტრო ჟანრის კარგი ნიმუში – ვ. აზარაშვილის „ნოქტიურნი“, ა. მაჭავარიანის, ფ. ღლონტის, თ. შავლოხაშვილის სავიოლონჩელო კონცერტები, ფ. ღლონტის „სიმფონია-კონჩერტანტე“ ფ-ნოსა და</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=247505&oldid=prev 2025-05-13T21:00:25Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:00, 13 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 120:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 120:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>კამერულ-ინსტრუმენტულ ჟანრში კვლავ ლიდერობს ს. ცინცაძე შესანიშნავი X კვარტეტითა (1984) და „24 პრელუდიით ვიოლინოსა და კამერული ორკესტრისათვის“ (1987), კვარტეტები შექმნეს: ა. მაჭავარიანმა, ო. თაქთაქიშვილმა, ნ. გუდიაშვილმა, ა. შავერზაშვილმა, ს. ნასიძემ, ნ. გაბუნიამ, ვ. აზარაშვილმა, მ. ოძელმა, ახალგაზრდებმა&#160; –&#160; ი. ბარდანაშვილმა, ზ. ნადარეიშვილმა, კ. ცაბაძემ, საფ. ტრიოები_ ა. შავერზაშვილმა, თ. შავლოხაშვილმა, საფ. კვინტეტები ო. თაქთაქიშვილმა, ს. ნასიძემ. ვოკალურ-სიმფონიურ და საგუნდო ჟანრებში შეიქმნა: ო. თაქთაქიშვილის „წერეთლის ჩანგით“, „ქართლის ჰანგები“ (ორივე 1983), გ. ყანჩელის „სევდა ნათელი“ (1985), ს. ნასიძის („ვედრება”), ი. კეჭაყმაძის (`დავითიანიდან~, 1980), რ. კაჟილოტის, გ. ჩლაიძის, შ. შილაკაძის, ი. ბობოხიძის, ჯ. ბეგლარიშვილის ნაწარმოებები. კამერულ-ვოკალურ ჟანრებში ციკლები შექმნეს: ო. თაქთაქიშვილმა, ვ. აზარაშვილმა, ლ. შავერზაშვილმა, შ. დავითაშვილმა, გ. სიხარულიძემ, გ. ჩლაიძემ, ა. შანიძემ და სხვა. თეატრალური და კინომუსიკის დარგებში გამოირჩევიან კომპოზიტორები: რ. ლაღიძე, გ. ყანჩელი, გ. ცაბაძე, ს. ცინცაძე, დ. თორაძე, ბ. კვერნაძე, ა. კერესელიძე, გ. სიხარულიძე და სხვ.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>კამერულ-ინსტრუმენტულ ჟანრში კვლავ ლიდერობს ს. ცინცაძე შესანიშნავი X კვარტეტითა (1984) და „24 პრელუდიით ვიოლინოსა და კამერული ორკესტრისათვის“ (1987), კვარტეტები შექმნეს: ა. მაჭავარიანმა, ო. თაქთაქიშვილმა, ნ. გუდიაშვილმა, ა. შავერზაშვილმა, ს. ნასიძემ, ნ. გაბუნიამ, ვ. აზარაშვილმა, მ. ოძელმა, ახალგაზრდებმა&#160; –&#160; ი. ბარდანაშვილმა, ზ. ნადარეიშვილმა, კ. ცაბაძემ, საფ. ტრიოები_ ა. შავერზაშვილმა, თ. შავლოხაშვილმა, საფ. კვინტეტები ო. თაქთაქიშვილმა, ს. ნასიძემ. ვოკალურ-სიმფონიურ და საგუნდო ჟანრებში შეიქმნა: ო. თაქთაქიშვილის „წერეთლის ჩანგით“, „ქართლის ჰანგები“ (ორივე 1983), გ. ყანჩელის „სევდა ნათელი“ (1985), ს. ნასიძის („ვედრება”), ი. კეჭაყმაძის (`დავითიანიდან~, 1980), რ. კაჟილოტის, გ. ჩლაიძის, შ. შილაკაძის, ი. ბობოხიძის, ჯ. ბეგლარიშვილის ნაწარმოებები. კამერულ-ვოკალურ ჟანრებში ციკლები შექმნეს: ო. თაქთაქიშვილმა, ვ. აზარაშვილმა, ლ. შავერზაშვილმა, შ. დავითაშვილმა, გ. სიხარულიძემ, გ. ჩლაიძემ, ა. შანიძემ და სხვა. თეატრალური და კინომუსიკის დარგებში გამოირჩევიან კომპოზიტორები: რ. ლაღიძე, გ. ყანჩელი, გ. ცაბაძე, ს. ცინცაძე, დ. თორაძე, ბ. კვერნაძე, ა. კერესელიძე, გ. სიხარულიძე და სხვ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">===== 90-იანი წლების ქართული მუსიკა =====</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იანი წლები, რომლებმაც დიდხანს ნანატრი დამოუკიდებლობა და თავისუფლება მოუტანა ქართველ ხალხს, როგორც ცნობილია, აღინიშნა მთელი რიგი მძიმე პოლიტიკური, სოციალური და მორალურ-ფსიქოლოგიური კოლიზიებით, რამაც, ცხადია, მუსიკალურ ხელოვნებაშიც გამოიწვია ნეგატიური პროცესები. მკვეთრად შემცირდა თეატრალური და საკონცერტო პრემიერების რიცხვი, ახალი (განსაკუთრებით, დიდი ფორმის) ნაწარმოებების რაოდენობა, საგრძნობლად დაქვეითდა დიდი ტრადიციების მქონე თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მხატვრული დონე. მრავალმა ცნობილმა კომპოზიტორმა, შემსრულებელმა და კოლექტივმა საზღვარგარეთ დაიდო ბინა. ამავე ხანებში ქართულ მუსიკას გამოაკლდა გამოჩენილ კომპოზიტორთა ბრწყინვალე კოჰორტა, რამაც შემოქმედებითი კრიზისის საშიშროება შექმნა. ეს მძიმე წლები იმედისმომცემი მოვლენებითაც აღინიშნა: ჩამოყალიბდა მაღალი პროფესიული კვალიფიკაციის მქონე `თბილისის სიმფ. ორკესტრი~, ბათუმში გაიხსნა (1993) საოპერო თეატრი, ჩატარდა შემსრულებელთა პრესტიჟული საერთაშ. კონკურსები, ს-ის დასასრულისათვის საგრძნობლად გამოცოცხლდა მუსიკალური ცხოვრება.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>90-იანი წლები, რომლებმაც დიდხანს ნანატრი დამოუკიდებლობა და თავისუფლება მოუტანა ქართველ ხალხს, როგორც ცნობილია, აღინიშნა მთელი რიგი მძიმე პოლიტიკური, სოციალური და მორალურ-ფსიქოლოგიური კოლიზიებით, რამაც, ცხადია, მუსიკალურ ხელოვნებაშიც გამოიწვია ნეგატიური პროცესები. მკვეთრად შემცირდა თეატრალური და საკონცერტო პრემიერების რიცხვი, ახალი (განსაკუთრებით, დიდი ფორმის) ნაწარმოებების რაოდენობა, საგრძნობლად დაქვეითდა დიდი ტრადიციების მქონე თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მხატვრული დონე. მრავალმა ცნობილმა კომპოზიტორმა, შემსრულებელმა და კოლექტივმა საზღვარგარეთ დაიდო ბინა. ამავე ხანებში ქართულ მუსიკას გამოაკლდა გამოჩენილ კომპოზიტორთა ბრწყინვალე კოჰორტა, რამაც შემოქმედებითი კრიზისის საშიშროება შექმნა. ეს მძიმე წლები იმედისმომცემი მოვლენებითაც აღინიშნა: ჩამოყალიბდა მაღალი პროფესიული კვალიფიკაციის მქონე `თბილისის სიმფ. ორკესტრი~, ბათუმში გაიხსნა (1993) საოპერო თეატრი, ჩატარდა შემსრულებელთა პრესტიჟული საერთაშ. კონკურსები, ს-ის დასასრულისათვის საგრძნობლად გამოცოცხლდა მუსიკალური ცხოვრება.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90&diff=247504&oldid=prev 2025-05-13T20:57:34Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">80-90-იანი წლების ქართული მუსიკა</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:57, 13 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 117:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 117:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>===== 80-90-იანი წლების ქართული მუსიკა =====</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>===== 80-90-იანი წლების ქართული მუსიკა =====</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>80-90-იანი წლების ქართული მუსიკის კომპლექსური განხილვა გაძნელებულია იმ ფუნდამენტური ცვლილებების გამო, რომლებიც მოხდა ამ პერიოდში (90-იანი წ. წ.) ქვეყნის ცხოვრების ყველა სფეროში. <del class="diffchange diffchange-inline">მუს. ხელოვნ. </del>განვითარების დინამიკაში, რა თქმა უნდა, აისახა ეს რადიკალური პროცესები. 80-იან წლებში, მართალია, ჯერ კიდევ მოქმედებდა წინა ათწლეულების ცხოვრების წესის <del class="diffchange diffchange-inline">`ინერცია~</del>, მაგრამ მუსიკაში სულ უფრო მკვეთრად იჩენდა თავს ახალი ტენდენციები, ისეთები, როგორც ჟანრული <del class="diffchange diffchange-inline">`ფონდის~ </del>შემდგომი გაფართოება, ხალხურ-ეროვნული მასალის ჩართვა XX ს-ის მუსიკის სტილისტურ კონტექსტში, რაც მეტ-ნაკლებად ვლინდება ყველა ჟანრში, თვით საოპეროშიც, რომელიც მანამდე ნაკლებად იყო ორიენტირებული ნოვაციებზე, ასეთებია ბ. კვერნაძის <del class="diffchange diffchange-inline">`იყო </del>მერვესა <del class="diffchange diffchange-inline">წელსა~ </del>(1983) და გ. ყანჩელის <del class="diffchange diffchange-inline">`და </del>არს <del class="diffchange diffchange-inline">მუსიკა~ </del>(1984), რომლებსაც დიდ განსხვავებასთან ერთად, ანათესავებდა არატრადიციული სტილისტიკა, დრამატურგია და ა. შ. საბალეტო ჟანრში ანალოგიურმა ტენდენციამ თავი იჩინა ა. მაჭავარიანის <del class="diffchange diffchange-inline">`ვეფხისტყაოსანში~ </del>(1985 დაიდგა ლენინგრადში), ტრადიციულ რაკურსშია გადაწყვეტილი ს. ცინცაძის <del class="diffchange diffchange-inline">`რივარესი~ </del>(1982, მოსკოვი), ვ. აზარაშვილის <del class="diffchange diffchange-inline">`ხევისბერი~ </del>(1984, ქუთაისი). შ. დავითაშვილის <del class="diffchange diffchange-inline">`ვეფხვი </del>და <del class="diffchange diffchange-inline">მოყმე~</del>(1978), <del class="diffchange diffchange-inline">`ზვიადაური~ </del>(1986, ქუთაისი), 2005 შესრულდა გ. ჩლაიძის მონოოპერა <del class="diffchange diffchange-inline">`წიგნი </del>ნესტან <del class="diffchange diffchange-inline">დარეჯანისა~ </del>(სოპრანოსათვის). სიმფონიურ მუსიკაში შეიქმნა რამდენიმე საყურადღებო ნაწარმოები: გ. ყანჩელის VII სიმფონია (1986) და <del class="diffchange diffchange-inline">`ლიტურგია~ </del>(<del class="diffchange diffchange-inline">ორკესტრისა </del>და ალტისათვის, 1989), ა. მაჭავარიანის III (1983), ს. ცინცაძის V (1985), ფ. ღლონტის VII-XI (<del class="diffchange diffchange-inline">80იანი </del>წლები), ი. ბარდანაშვილის <del class="diffchange diffchange-inline">#1 </del>(1980) სიმფონიები. ხსენებული ავტორების გარდა, <del class="diffchange diffchange-inline">სიმფ. </del>ნაწარმოებები შექმნეს აგრეთვე გ. ბზვანელმა, ნ. გაბუნიამ, შ. დავითაშვილმა, დ. თორაძემ, რ. თოხაძემ, ვ. კახიძემ, ე. <del class="diffchange diffchange-inline">ლომდარიძემ</del>, ო. მინდორაშვილმა, კ. როსებაშვილმა, ნ. სვანიძემ, შ. შილაკაძემ, რ. ჩიტაშვილმა, გ. ჯაფარიძემ, მოსკოვში მცხოვრებმა მ. გაგნიძემ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>80-90-იანი წლების ქართული მუსიკის კომპლექსური განხილვა გაძნელებულია იმ ფუნდამენტური ცვლილებების გამო, რომლებიც მოხდა ამ პერიოდში (90-იანი წ. წ.) ქვეყნის ცხოვრების ყველა სფეროში. <ins class="diffchange diffchange-inline">მუსიკალური ხელოვნების&#160; </ins>განვითარების დინამიკაში, რა თქმა უნდა, აისახა ეს რადიკალური პროცესები. 80-იან წლებში, მართალია, ჯერ კიდევ მოქმედებდა წინა ათწლეულების ცხოვრების წესის <ins class="diffchange diffchange-inline">„ინერცია“</ins>, მაგრამ მუსიკაში სულ უფრო მკვეთრად იჩენდა თავს ახალი ტენდენციები, ისეთები, როგორც ჟანრული <ins class="diffchange diffchange-inline">„ფონდის“ </ins>შემდგომი გაფართოება, ხალხურ-ეროვნული მასალის ჩართვა XX ს-ის მუსიკის სტილისტურ კონტექსტში, რაც მეტ-ნაკლებად ვლინდება ყველა ჟანრში, თვით საოპეროშიც, რომელიც მანამდე ნაკლებად იყო ორიენტირებული ნოვაციებზე, ასეთებია ბ. კვერნაძის <ins class="diffchange diffchange-inline">„იყო </ins>მერვესა <ins class="diffchange diffchange-inline">წელსა“ </ins>(1983) და გ. ყანჩელის <ins class="diffchange diffchange-inline">„და </ins>არს <ins class="diffchange diffchange-inline">მუსიკა“ </ins>(1984), რომლებსაც დიდ განსხვავებასთან ერთად, ანათესავებდა არატრადიციული სტილისტიკა, დრამატურგია და ა. შ. საბალეტო ჟანრში ანალოგიურმა ტენდენციამ თავი იჩინა ა. მაჭავარიანის <ins class="diffchange diffchange-inline">„ვეფხისტყაოსანში“ </ins>(1985 დაიდგა ლენინგრადში), ტრადიციულ რაკურსშია გადაწყვეტილი ს. ცინცაძის <ins class="diffchange diffchange-inline">„რივარესი“ </ins>(1982, მოსკოვი), ვ. აზარაშვილის <ins class="diffchange diffchange-inline">„ხევისბერი“ </ins>(1984, ქუთაისი). შ. დავითაშვილის <ins class="diffchange diffchange-inline">„ვეფხვი </ins>და <ins class="diffchange diffchange-inline">მოყმე“ </ins>(1978), <ins class="diffchange diffchange-inline">„ზვიადაური“ </ins>(1986, ქუთაისი), 2005 შესრულდა გ. ჩლაიძის მონოოპერა <ins class="diffchange diffchange-inline">„წიგნი </ins>ნესტან <ins class="diffchange diffchange-inline">დარეჯანისა“ </ins>(სოპრანოსათვის). სიმფონიურ მუსიკაში შეიქმნა რამდენიმე საყურადღებო ნაწარმოები: გ. ყანჩელის VII სიმფონია (1986) და <ins class="diffchange diffchange-inline">„ლიტურგია“ </ins>(<ins class="diffchange diffchange-inline">[[ორკესტრი]]სა </ins>და ალტისათვის, 1989), ა. მაჭავარიანის III (1983), ს. ცინცაძის V (1985), ფ. ღლონტის VII-XI (<ins class="diffchange diffchange-inline">80-იანი </ins>წლები), ი. ბარდანაშვილის <ins class="diffchange diffchange-inline">№1 </ins>(1980) სიმფონიები. ხსენებული ავტორების გარდა, <ins class="diffchange diffchange-inline">სიმფონიური </ins>ნაწარმოებები შექმნეს აგრეთვე გ. ბზვანელმა, ნ. გაბუნიამ, შ. დავითაშვილმა, დ. თორაძემ, რ. თოხაძემ, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[კახიძე ვახტანგ|</ins>ვ. კახიძემ<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ლომდარიძე ელიზბარ|</ins>ე. <ins class="diffchange diffchange-inline">ლომდარიძე]]მ</ins>, ო. მინდორაშვილმა, კ. როსებაშვილმა, ნ. სვანიძემ, შ. შილაკაძემ, რ. ჩიტაშვილმა, გ. ჯაფარიძემ, მოსკოვში მცხოვრებმა მ. გაგნიძემ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">კამერულ-ინსტრუმენტულ ჟანრში კვლავ ლიდერობს ს. ცინცაძე შესანიშნავი X კვარტეტითა (1984) და „24 პრელუდიით ვიოლინოსა და კამერული ორკესტრისათვის“ (1987), კვარტეტები შექმნეს: ა. მაჭავარიანმა, ო. თაქთაქიშვილმა, ნ. გუდიაშვილმა, ა. შავერზაშვილმა, ს. ნასიძემ, ნ. გაბუნიამ, ვ. აზარაშვილმა, მ. ოძელმა, ახალგაზრდებმა&#160; –&#160; ი. ბარდანაშვილმა, ზ. ნადარეიშვილმა, კ. ცაბაძემ, საფ. ტრიოები_ ა. შავერზაშვილმა, თ. შავლოხაშვილმა, საფ. კვინტეტები ო. თაქთაქიშვილმა, ს. ნასიძემ. ვოკალურ-სიმფონიურ და საგუნდო ჟანრებში შეიქმნა: ო. თაქთაქიშვილის „წერეთლის ჩანგით“, „ქართლის ჰანგები“ (ორივე 1983), გ. ყანჩელის „სევდა ნათელი“ (1985), ს. ნასიძის („ვედრება”), ი. კეჭაყმაძის (`დავითიანიდან~, 1980), რ. კაჟილოტის, გ. ჩლაიძის, შ. შილაკაძის, ი. ბობოხიძის, ჯ. ბეგლარიშვილის ნაწარმოებები. კამერულ-ვოკალურ ჟანრებში ციკლები შექმნეს: ო. თაქთაქიშვილმა, ვ. აზარაშვილმა, ლ. შავერზაშვილმა, შ. დავითაშვილმა, გ. სიხარულიძემ, გ. ჩლაიძემ, ა. შანიძემ და სხვა. თეატრალური და კინომუსიკის დარგებში გამოირჩევიან კომპოზიტორები: რ. ლაღიძე, გ. ყანჩელი, გ. ცაბაძე, ს. ცინცაძე, დ. თორაძე, ბ. კვერნაძე, ა. კერესელიძე, გ. სიხარულიძე და სხვ.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">===== 90-იანი წლების ქართული მუსიკა =====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">90-იანი წლები, რომლებმაც დიდხანს ნანატრი დამოუკიდებლობა და თავისუფლება მოუტანა ქართველ ხალხს, როგორც ცნობილია, აღინიშნა მთელი რიგი მძიმე პოლიტიკური, სოციალური და მორალურ-ფსიქოლოგიური კოლიზიებით, რამაც, ცხადია, მუსიკალურ ხელოვნებაშიც გამოიწვია ნეგატიური პროცესები. მკვეთრად შემცირდა თეატრალური და საკონცერტო პრემიერების რიცხვი, ახალი (განსაკუთრებით, დიდი ფორმის) ნაწარმოებების რაოდენობა, საგრძნობლად დაქვეითდა დიდი ტრადიციების მქონე თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მხატვრული დონე. მრავალმა ცნობილმა კომპოზიტორმა, შემსრულებელმა და კოლექტივმა საზღვარგარეთ დაიდო ბინა. ამავე ხანებში ქართულ მუსიკას გამოაკლდა გამოჩენილ კომპოზიტორთა ბრწყინვალე კოჰორტა, რამაც შემოქმედებითი კრიზისის საშიშროება შექმნა. ეს მძიმე წლები იმედისმომცემი მოვლენებითაც აღინიშნა: ჩამოყალიბდა მაღალი პროფესიული კვალიფიკაციის მქონე `თბილისის სიმფ. ორკესტრი~, ბათუმში გაიხსნა (1993) საოპერო თეატრი, ჩატარდა შემსრულებელთა პრესტიჟული საერთაშ. კონკურსები, ს-ის დასასრულისათვის საგრძნობლად გამოცოცხლდა მუსიკალური ცხოვრება.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili