https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%A5%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%98 2026-04-30T20:17:29Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A5%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%98&diff=244232&oldid=prev 2025-04-15T09:17:34Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;ქედანი&#039;&#039;&#039; (ლათ. Columba palumbus Linnaeus, 1758) − ფრინველი [[მტრედისნაირნი|მტრედი...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''ქედანი''' (ლათ. Columba palumbus Linnaeus, 1758) − ფრინველი [[მტრედისნაირნი|მტრედისნაირთა]] რიგიდან.<br /> * კლასი − ფრინველები (AVES)<br /> * რიგი − [[მტრედისნაირნი]] (Columbiformes)<br /> * ოჯახი − [[მტრედისებრნი]] (Columbidae)<br /> * გვარი − [[მტრედი]] (Columba)<br /> ქედანი [[საქართველო]]ში გავრცელებულ მტრედისნაირებს შორის ყველაზე დიდია, ფრთა 225-270 მმ-ია, კუდი – 145-180 მმ, [[ნისკარტი (ფრინველის)|ნისკარტი]] 20-24 მმ, წონა – 530-625 გ. მამალი სიდიდითა და შეფერილობით დედლის მსგავსია. ზრდასრული ფრინველის საერთო შეფერილობა მტრედისფერია. ზურგის მხარეს ნაცარაა, მაგრამ წინა ნაწილში, აგრეთვე მხრებისა და ფრთების მფარავებს მურა ფერი ურევია. ზურგის უკანა ნაწილი და კუდის ზემო მფარავები უფრო სუფთა [[ცისფერი]]ა. მეორე რიგის მომქნევების მფარავებს გარეთა მარაოებზე აქვთ ფართო თეთრი არშიები, რომლებიც დაკეცილ ფრთაზე თეთრ ლაქას წარმოქმნიან. კისრის გვერდებზე და უკანა მხარეს მომწვანო და მეწამულ-წითელი ანარეკლის მეტალური ელვარებაა. გარდა ამისა, კისრის გვერდებზე არის [[თეთრი (ფერი)|თეთრი]] ან ქარცი ფერის ლაქები. საჭის ბუმბულებზე, შუა წყვილის გარდა, ფართო ნათელი ზოლებია. მათი ბოლოები კი ისევ ნაცარაა. ჩიჩახვი და მკერდი მოვარდისფროა, მუცელი მოთეთრო-[[რუხი (ფერი)|რუხი]]. ნისკარტი ძირში წითელია, ხოლო წვეროში [[ნარინჯისფერი|ნარინჯისფერ]]-[[ყვითელი (ფერი)|ყვითელი]]. ფეხები წითელია.<br /> <br /> აღწერილია 6 ქვესახეობა. საქართველოში მოიპოვება ევროპული ქედანი – C. p. palumbus Linn., 1758.<br /> <br /> ====გავრცელება====<br /> სახეობის ბუდობის არეალის ძირითადი ნაწილი [[ევროპა]]შია და მოიცავს ტერიტორიას [[ჩრდილოეთი]]თ 65-ე პარალელიდან, [[სამხრეთი]]თ – ხმელთაშუა ზღვამდე. არეალი გადადის ჩრდილო-დასავლეთ [[აფრიკა]]შიც. [[აღმოსავლეთი]]თ მოიპოვება მცირე [[აზია]]ში, [[ერაყი|ერაყში]], [[ირანი|ირანსა]] და [[ავღანეთი|ავღანეთში]], აღწევს ჰიმალაიმდეც. ჩრდილოეთი რაიონებიდან გადამფრენია. საქართველოში გავრცელებულია თითქმის ყველგან, მაგრამ განსაკუთრებით მრავლადაა აღმოსავლეთ საქართველოში, როგორც მობინადრე ან მომთაბარე ფრინველი. აქ იზამთრებენ ჩრდილოეთიდან მოფრენილნიც. ამიტომ ზამთარში უფრო რიცხვმრავალია.<br /> <br /> ====ბიოტოპი==== <br /> ბინადრობს ნაირგვარი ტიპის ტყეში და ბუჩქნარებში. საქართველოში მოიპოვება მეტწილად ჭალის ტყეებში, სადაც ეტანება ვერხვიანებს, განსაკუთრებით ზამთარში.<br /> <br /> ====გამრავლება==== <br /> აპრილის მეორე ნახევარში იწყება დაწყვილება. ბუდეს იკეთებს მაღალი ხის ჰორიზონტალურ ტოტზე. ბუდე მარტივია. მაისის პირველ რიცხვებში დებს 2 კვერცხს. საინკუბაციო პერიოდის ხანგრძლივობა 17-18 დღეს აღწევს. ახალნაჩეკი ბუდეში 30-38 დღეს რჩება.<br /> <br /> ====კვება==== <br /> ქედანის ძირითადი საკვებია მცენარეულობა. ცხოველური საკვების მოხმარება იშვიათია. მცენარეული საკვებიდან მთავარია ველური და [[მარცვლოვანი კულტურები|კულტურული მარცვლოვანებისა]] და [[პარკოსანი კულტურები|პარკოსნების]] [[თესლი|თესლები]], აგრეთვე წიწვიანების თესლები, [[მუხა|მუხისა]] და [[წიფელი|წიფლის]] ნაყოფები, კენკროვანები და სხვ. ზამთარში იკვებება ვერხვისა და ზოგიერთი სხვა [[ხე]]ების კვირტებითაც. <br /> <br /> ====მნიშვნელობა==== <br /> ქედანი სპორტული ნადირობის ობიექტია. საქართველოშიც მოიპოვებენ შემოდგომითა და ზამთრობით.<br /> <br /> ==წყარო==<br /> *[[საქართველოს ფრინველების სარკვევი]]<br /> [[კატეგორია:ფრინველები]]<br /> [[კატეგორია:მტრედისნაირნი]]<br /> [[კატეგორია:მტრედისებრნი]]<br /> [[კატეგორია:მტრედი]]</div>

Echelidze