https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%A8%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%90_%E1%83%AA%E1%83%9D%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%90შავთავა ცოცია - რედაქტირების ისტორია2026-05-04T08:55:31Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A8%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%90_%E1%83%AA%E1%83%9D%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%90&diff=248797&oldid=prevEchelidze: ახალი გვერდი: '''შავთავა ცოცია''' '''შავთავა ცოცია''' (ლათ. Sitt...2025-06-01T19:46:28Z<p>ახალი გვერდი: <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98:Shavtava_cocia.png" title="ფაილი:Shavtava cocia.png">'''შავთავა ცოცია'''</a> '''შავთავა ცოცია''' (ლათ. Sitt...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>[[ფაილი:Shavtava cocia.png|thumb|230პქ|'''შავთავა ცოცია''']]<br />
'''შავთავა ცოცია''' (ლათ. Sitta canadensis Linnaeus, 1766) – ფრინველი [[ბეღურასნაირნი|ბეღურასნაირთა]] რიგიდან.<br />
* კლასი − ფრინველები (AVES)<br />
* რიგი − [[ბეღურასნაირნი]] (Passeriformes)<br />
* ოჯახი − [[სინეგოგასებრნი]] (Sittidae)<br />
* გვარი − [[სინეგოგა]] (Sitta)<br />
შავთავა ცოცია პატარა ზომის ფრინველია, ფრთა 72-77 მმ-ია, კუდი – 38-40 მმ, [[ნისკარტი (ფრინველის)|ნისკარტი]] – 13-15 მმ, წონა – 12-15 გ. სქესობრივი დიმორფიზმი სიდიდეში არაა, ხოლო შეფერილობაში მცირედაა გამოხატული. ზრდასრულ ფრინველს თავი შავი აქვს, შუბლზე რამდენიმე თეთრი ბუმბული ურევია. თავის გვერდები და ყელი თეთრია; ზურგი და წელი – მოცისფრო-[[რუხი (ფერი)|რუხი]]; მომქნევები – მორუხო-ყავისფერი, მოცისფრო-რუხი გარეთა მარაოებით. საჭის ბუმბულების შუა წყვილი, ისევე როგორც ზურგი, რუხია; საჭის დანარჩენი ბუმბულები შავია, მორუხო ბოლოებით. სხეულის ქვემო მხარეს ყელი თეთრია, მუცელი – რუხი, მკერდის წინა ნაწილსა და ჩიჩახვზე დიდი განივი მოჟანგისფრო-ყავისფერი ლაქა; კუდქვეშა ბუმბულები მორუხოა. ფრთების ქვემო მფარავები მოთეთროა. ნისკარტი მუქი რქისფერია, ფეხები – მორუხო-მურა. დედალს ზურგი ღია ფერის, უფრო მორუხო, ხოლო თავი ნაკლებად შავი აქვს. <br />
<br />
ზოგიერთი ავტორი შავთავა ცოციას მხოლოდ ქვესახეობად მიიჩნევს. სხვები აღწერენ ამ სახეობის 7 ქვესახეობას. მათ შორის [[საქართველო]]ში მოიპოვება მცირე აზიური შავთავა ცოცია – S. c. krüperi Pelzeln, 1843.<br />
<br />
====გავრცელება==== <br />
სახეობის არეალი შედგება რამდენიმე იზოლირებული ნაწილისაგან. მათ შორის ყველაზე ვრცელია არეალის ჩრდილოეთამერიკული ნაწილი, რომლის უმეტესობა [[კანადა]]შია, [[ევროპა]]ში მოიპოვება მხოლოდ კუნძულ კორსიკაზე. არის მცირე [[აზია]]სა და დასავლეთ [[კავკასია]]ში. გარდა ამისა, ორი იზოლირებული არეალი არის სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში: ერთი ჩრდილოეთი [[ჩინეთი]]სა და [[მონღოლეთი|მონგოლეთის]] მთებშია, ხოლო მეორე – კორეაში. ყველგან მობინადრე ან ნაწილობრივ მომთაბარე ცხოვრებას ეწევა. საქართველოში მოიპოვება სპორადულად როგორც მობინადრე ფრინველი.<br />
<br />
====ბიოტოპი==== <br />
ბინადრობს მთის ტყეებში, მეტწილად მაღალტანიან ნაძვნარებში – 1000-დან 2000 მ-მდე ზღვის დონიდან.<br />
<br />
====გამრავლება==== <br />
ბუდობს ფუღუროებში, რომლის შესასვლელს [[თიხა|თიხით]] ამოლესავს და მხოლოდ ვიწრო ხვრელს ტოვებს. ბუდე ამოფენილია [[ხავსი]]თ, მატყლითა და ბუმბულით. მაისში დებს 5-6 კვერცხს. კრუხად ჯდება მხოლოდ დედალი. საინკუბაციო პერიოდი 15 დღემდე გრძელდება.<br />
<br />
====კვება==== <br />
შავთავა ცოციას საკვებს შეადგენენ პატარა ზომის [[ხე]]ზე მცხოვრები [[მწერები]], მათი კვერცხები და [[ლარვა|ლარვები]]. მცირე რაოდენობით ჭამს ხემცენარეთა [[თესლი|თესლებსაც]].<br />
<br />
====მნიშვნელობა==== <br />
მავნე მწერების განადგურებით სარგებლობა მოაქვს ტყის მეურნეობისათვის, თუმცა ამ ფრინველის მცირერიცხოვნობის გამო სარგებლობა დიდი არაა.<br />
<br />
==წყარო==<br />
[[საქართველოს ფრინველების სარკვევი]]<br />
[[კატეგორია:ფრინველები]]<br />
[[კატეგორია:ბეღურასნაირნი]]<br />
[[კატეგორია:სინეგოგასებრნი]]<br />
[[კატეგორია:სინეგოგა]]</div>Echelidze