https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97ჩუბინაშვილი დავით - რედაქტირების ისტორია2026-05-06T06:04:52Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97&diff=250075&oldid=prevTkenchoshvili 08:49, 18 ივლისი 2025-ზე2025-07-18T08:49:38Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:49, 18 ივლისი 2025-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილის კვლევის ერთ-ერთ საგანს წარმოადგენდა საქარველოს ისტორიული წარსული. იგი იყო პირველი ქართველი მკვლევართაგანი, რომელიც ამტკიცებდა შორეულ წარსულში ქართველთა ნათესაურ კავშირს მცირე აზიის მოსახლეობასთან (აღსანიშნავია „[[ივერია (გაზეთი და ჟურნალი)|ივერიაში]]“ 1877 წ. გამოქვეყნებული წერილების სერია „ეთნოგრაფიული — განხილვა ძველსა და ახალთა კაპადოკიის ანუ [[ჭანეთი|ჭანეთის]] მკვიდრთა მოახლეთა“, გამოქვეყნდა პარიზშიც პ. მირიანაშვილის მიერ; „ქართლის ცხოვრება, დასაბამითგან მეცხრამეტე საუკუნემდის“; „პონტის ერა ანუ საიდან იწყება ქართული ქორონიკონი“). სწავლობდა აგრეთვე რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობის საკითხებს.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილის კვლევის ერთ-ერთ საგანს წარმოადგენდა საქარველოს ისტორიული წარსული. იგი იყო პირველი ქართველი მკვლევართაგანი, რომელიც ამტკიცებდა შორეულ წარსულში ქართველთა ნათესაურ კავშირს მცირე აზიის მოსახლეობასთან (აღსანიშნავია „[[ივერია (გაზეთი და ჟურნალი)|ივერიაში]]“ 1877 წ. გამოქვეყნებული წერილების სერია „ეთნოგრაფიული — განხილვა ძველსა და ახალთა კაპადოკიის ანუ [[ჭანეთი|ჭანეთის]] მკვიდრთა მოახლეთა“, გამოქვეყნდა პარიზშიც პ. მირიანაშვილის მიერ; „ქართლის ცხოვრება, დასაბამითგან მეცხრამეტე საუკუნემდის“; „პონტის ერა ანუ საიდან იწყება ქართული ქორონიკონი“). სწავლობდა აგრეთვე რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობის საკითხებს.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილს წვლილი მიუძღვის ქართული წიგნების („ვეფხისტყაოსანი“, მ. ბარათაშვილის „საქართველოს სამეფოს ნუმიზმატიკური ფაქტები“, თეიმურაზ ბაგრატიონის გამოკვლევა „საქართველოს ისტორია უძველესი დროიდან ქრისტიანობის მიღებამდე“, [[ორბელიანი სულხან-საბა|სულხან–საბა ორბელიანის]] [[<del class="diffchange diffchange-inline">იგავი|</del>იგავ<del class="diffchange diffchange-inline">]]</del>-<del class="diffchange diffchange-inline">[[</del>არაკი|არაკები]], [[ბროსე მარი|მ. ბროსეს]] „ქართველი მეფეების მიმოწერა რუსეთის ხელმწიფეებთან“) გამოცემის საქმეში. განსაკუთრებით დიდია მისი ღვაწლი „ვეფხისტყაოსნის“ მეცნიერულად შესწავლასა და ტექსტის დადგენაში. 1840-60 წწ. განმავლობაში მკვლევარი მუშაობდა პოემის ხელნაწერთა კრიტიკულად განხილვასა და ისტორიული შედგენილობის განსაზღვრაზე, ძნელად გასაგები სიტყვების ლექსიკონის შედგენაზე. საყურადღებოა მისი დაკვირვებები პერსონაჟთა მხატვრულ სახეებზე და მათს სასაუბრო ენაზე. მასვე ეკუთვნის „ვეფხისტყაოსნის“ ავტორის სადაურობისა და გეოგრაფიული გარემოს განსაზღვრის ცდები. მონაწილეობდა პოემის რუსულ ენაზე პოეტურად თარგმნის საქმეშიც (ამ საკითხს უძღვნა სპეციალური სტატიები), შეადგინა პოემის პროზაული [[თარგმანი]].</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილს წვლილი მიუძღვის ქართული წიგნების („ვეფხისტყაოსანი“, მ. ბარათაშვილის „საქართველოს სამეფოს ნუმიზმატიკური ფაქტები“, თეიმურაზ ბაგრატიონის გამოკვლევა „საქართველოს ისტორია უძველესი დროიდან ქრისტიანობის მიღებამდე“, [[ორბელიანი სულხან-საბა|სულხან–საბა ორბელიანის]] [[იგავ-არაკი|<ins class="diffchange diffchange-inline">იგავ-</ins>არაკები]], [[ბროსე მარი|მ. ბროსეს]] „ქართველი მეფეების მიმოწერა რუსეთის ხელმწიფეებთან“) გამოცემის საქმეში. განსაკუთრებით დიდია მისი ღვაწლი „ვეფხისტყაოსნის“ მეცნიერულად შესწავლასა და ტექსტის დადგენაში. 1840-60 წწ. განმავლობაში მკვლევარი მუშაობდა პოემის ხელნაწერთა კრიტიკულად განხილვასა და ისტორიული შედგენილობის განსაზღვრაზე, ძნელად გასაგები სიტყვების ლექსიკონის შედგენაზე. საყურადღებოა მისი დაკვირვებები პერსონაჟთა მხატვრულ სახეებზე და მათს სასაუბრო ენაზე. მასვე ეკუთვნის „ვეფხისტყაოსნის“ ავტორის სადაურობისა და გეოგრაფიული გარემოს განსაზღვრის ცდები. მონაწილეობდა პოემის რუსულ ენაზე პოეტურად თარგმნის საქმეშიც (ამ საკითხს უძღვნა სპეციალური სტატიები), შეადგინა პოემის პროზაული [[თარგმანი]].</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დიდი როლი შეასრულა დ. ჩუბინაშვილმა ლექსიკოლოგიის განვითარების საქმეში. აღსანიშნავია მისი 1840 წ. გამოცემული ქართულ-რუსულ-ფრანგული ლექსიკონი (რომლითაც მკვლევარმა ქართული ენა ევროპელ მეცნიერთა კვლევის ორბიტაში მოაქცია), რუსულ-ქართული (1901), ქართულ–რუსული (1887), ქართულ-რუსულ-ლათინური ლექსიკონები. მანვე შეადგინა სახელმძღვანელო წიგნები: „ქართული ქრესტომათია“ ორ ნაწილად (1846, 1863), რომელშიც მოთავსებული იყო ქართული კლასიკური მწერლობის ნიმუშები; სასწავლო პროგრამები; „ქართული გრამატიკა“ (1852, 1887), საქართველოს გეოგრაფიული ატლასი და ისტორიული რუკები. მასვე ეკუთვნის პეტერბურგის უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკაში არსებულ ქართულ წიგნთა და ხელნაწერთა კატალოგი.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დიდი როლი შეასრულა დ. ჩუბინაშვილმა ლექსიკოლოგიის განვითარების საქმეში. აღსანიშნავია მისი 1840 წ. გამოცემული ქართულ-რუსულ-ფრანგული ლექსიკონი (რომლითაც მკვლევარმა ქართული ენა ევროპელ მეცნიერთა კვლევის ორბიტაში მოაქცია), რუსულ-ქართული (1901), ქართულ–რუსული (1887), ქართულ-რუსულ-ლათინური ლექსიკონები. მანვე შეადგინა სახელმძღვანელო წიგნები: „ქართული ქრესტომათია“ ორ ნაწილად (1846, 1863), რომელშიც მოთავსებული იყო ქართული კლასიკური მწერლობის ნიმუშები; სასწავლო პროგრამები; „ქართული გრამატიკა“ (1852, 1887), საქართველოს გეოგრაფიული ატლასი და ისტორიული რუკები. მასვე ეკუთვნის პეტერბურგის უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკაში არსებულ ქართულ წიგნთა და ხელნაწერთა კატალოგი.</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97&diff=221572&oldid=prevTkenchoshvili 08:08, 28 მარტი 2024-ზე2024-03-28T08:08:21Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:08, 28 მარტი 2024-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილის კვლევის ერთ-ერთ საგანს წარმოადგენდა საქარველოს ისტორიული წარსული. იგი იყო პირველი ქართველი მკვლევართაგანი, რომელიც ამტკიცებდა შორეულ წარსულში ქართველთა ნათესაურ კავშირს მცირე აზიის მოსახლეობასთან (აღსანიშნავია „[[ივერია (გაზეთი და ჟურნალი)|ივერიაში]]“ 1877 წ. გამოქვეყნებული წერილების სერია „ეთნოგრაფიული — განხილვა ძველსა და ახალთა კაპადოკიის ანუ [[ჭანეთი|ჭანეთის]] მკვიდრთა მოახლეთა“, გამოქვეყნდა პარიზშიც პ. მირიანაშვილის მიერ; „ქართლის ცხოვრება, დასაბამითგან მეცხრამეტე საუკუნემდის“; „პონტის ერა ანუ საიდან იწყება ქართული ქორონიკონი“). სწავლობდა აგრეთვე რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობის საკითხებს.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილის კვლევის ერთ-ერთ საგანს წარმოადგენდა საქარველოს ისტორიული წარსული. იგი იყო პირველი ქართველი მკვლევართაგანი, რომელიც ამტკიცებდა შორეულ წარსულში ქართველთა ნათესაურ კავშირს მცირე აზიის მოსახლეობასთან (აღსანიშნავია „[[ივერია (გაზეთი და ჟურნალი)|ივერიაში]]“ 1877 წ. გამოქვეყნებული წერილების სერია „ეთნოგრაფიული — განხილვა ძველსა და ახალთა კაპადოკიის ანუ [[ჭანეთი|ჭანეთის]] მკვიდრთა მოახლეთა“, გამოქვეყნდა პარიზშიც პ. მირიანაშვილის მიერ; „ქართლის ცხოვრება, დასაბამითგან მეცხრამეტე საუკუნემდის“; „პონტის ერა ანუ საიდან იწყება ქართული ქორონიკონი“). სწავლობდა აგრეთვე რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობის საკითხებს.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილს წვლილი მიუძღვის ქართული წიგნების („ვეფხისტყაოსანი“, მ. ბარათაშვილის „საქართველოს სამეფოს ნუმიზმატიკური ფაქტები“, <del class="diffchange diffchange-inline">[[თეიმურაზ ბაგრატიონი (მწერალი)|</del>თეიმურაზ ბაგრატიონის<del class="diffchange diffchange-inline">]] </del>გამოკვლევა „საქართველოს ისტორია უძველესი დროიდან ქრისტიანობის მიღებამდე“, [[ორბელიანი სულხან-საბა|სულხან–საბა ორბელიანის]] [[იგავი|იგავ]]-[[არაკი|არაკები]], [[ბროსე მარი|მ. ბროსეს]] „ქართველი მეფეების მიმოწერა რუსეთის ხელმწიფეებთან“) გამოცემის საქმეში. განსაკუთრებით დიდია მისი ღვაწლი „ვეფხისტყაოსნის“ მეცნიერულად შესწავლასა და ტექსტის დადგენაში. 1840-60 წწ. განმავლობაში მკვლევარი მუშაობდა პოემის ხელნაწერთა კრიტიკულად განხილვასა და ისტორიული შედგენილობის განსაზღვრაზე, ძნელად გასაგები სიტყვების ლექსიკონის შედგენაზე. საყურადღებოა მისი დაკვირვებები პერსონაჟთა მხატვრულ სახეებზე და მათს სასაუბრო ენაზე. მასვე ეკუთვნის „ვეფხისტყაოსნის“ ავტორის სადაურობისა და გეოგრაფიული გარემოს განსაზღვრის ცდები. მონაწილეობდა პოემის რუსულ ენაზე პოეტურად თარგმნის საქმეშიც (ამ საკითხს უძღვნა სპეციალური სტატიები), შეადგინა პოემის პროზაული [[თარგმანი]].</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილს წვლილი მიუძღვის ქართული წიგნების („ვეფხისტყაოსანი“, მ. ბარათაშვილის „საქართველოს სამეფოს ნუმიზმატიკური ფაქტები“, თეიმურაზ ბაგრატიონის გამოკვლევა „საქართველოს ისტორია უძველესი დროიდან ქრისტიანობის მიღებამდე“, [[ორბელიანი სულხან-საბა|სულხან–საბა ორბელიანის]] [[იგავი|იგავ]]-[[არაკი|არაკები]], [[ბროსე მარი|მ. ბროსეს]] „ქართველი მეფეების მიმოწერა რუსეთის ხელმწიფეებთან“) გამოცემის საქმეში. განსაკუთრებით დიდია მისი ღვაწლი „ვეფხისტყაოსნის“ მეცნიერულად შესწავლასა და ტექსტის დადგენაში. 1840-60 წწ. განმავლობაში მკვლევარი მუშაობდა პოემის ხელნაწერთა კრიტიკულად განხილვასა და ისტორიული შედგენილობის განსაზღვრაზე, ძნელად გასაგები სიტყვების ლექსიკონის შედგენაზე. საყურადღებოა მისი დაკვირვებები პერსონაჟთა მხატვრულ სახეებზე და მათს სასაუბრო ენაზე. მასვე ეკუთვნის „ვეფხისტყაოსნის“ ავტორის სადაურობისა და გეოგრაფიული გარემოს განსაზღვრის ცდები. მონაწილეობდა პოემის რუსულ ენაზე პოეტურად თარგმნის საქმეშიც (ამ საკითხს უძღვნა სპეციალური სტატიები), შეადგინა პოემის პროზაული [[თარგმანი]].</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დიდი როლი შეასრულა დ. ჩუბინაშვილმა ლექსიკოლოგიის განვითარების საქმეში. აღსანიშნავია მისი 1840 წ. გამოცემული ქართულ-რუსულ-ფრანგული ლექსიკონი (რომლითაც მკვლევარმა ქართული ენა ევროპელ მეცნიერთა კვლევის ორბიტაში მოაქცია), რუსულ-ქართული (1901), ქართულ–რუსული (1887), ქართულ-რუსულ-ლათინური ლექსიკონები. მანვე შეადგინა სახელმძღვანელო წიგნები: „ქართული ქრესტომათია“ ორ ნაწილად (1846, 1863), რომელშიც მოთავსებული იყო ქართული კლასიკური მწერლობის ნიმუშები; სასწავლო პროგრამები; „ქართული გრამატიკა“ (1852, 1887), საქართველოს გეოგრაფიული ატლასი და ისტორიული რუკები. მასვე ეკუთვნის პეტერბურგის უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკაში არსებულ ქართულ წიგნთა და ხელნაწერთა კატალოგი.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დიდი როლი შეასრულა დ. ჩუბინაშვილმა ლექსიკოლოგიის განვითარების საქმეში. აღსანიშნავია მისი 1840 წ. გამოცემული ქართულ-რუსულ-ფრანგული ლექსიკონი (რომლითაც მკვლევარმა ქართული ენა ევროპელ მეცნიერთა კვლევის ორბიტაში მოაქცია), რუსულ-ქართული (1901), ქართულ–რუსული (1887), ქართულ-რუსულ-ლათინური ლექსიკონები. მანვე შეადგინა სახელმძღვანელო წიგნები: „ქართული ქრესტომათია“ ორ ნაწილად (1846, 1863), რომელშიც მოთავსებული იყო ქართული კლასიკური მწერლობის ნიმუშები; სასწავლო პროგრამები; „ქართული გრამატიკა“ (1852, 1887), საქართველოს გეოგრაფიული ატლასი და ისტორიული რუკები. მასვე ეკუთვნის პეტერბურგის უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკაში არსებულ ქართულ წიგნთა და ხელნაწერთა კატალოგი.</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97&diff=220503&oldid=prevTkenchoshvili 09:31, 11 მარტი 2024-ზე2024-03-11T09:31:23Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:31, 11 მარტი 2024-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ჩუბინაშვილი დავით''' (1814-1891) — ლიტერატურის ისტორიკოსი, ლექსიკოგრაფი, ისტორიკოსი, მკვლევარი, [[მწიგნობარი]], საზოგადო მოღვაწე. [[ჩუბინაშვილი ნიკოლოზ|ნ. ჩუბინაშვილი]]ს ძმისწული.  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ჩუბინაშვილი დავით''' (1814-1891) — ლიტერატურის ისტორიკოსი, ლექსიკოგრაფი, ისტორიკოსი, მკვლევარი, [[მწიგნობარი]], საზოგადო მოღვაწე. [[ჩუბინაშვილი ნიკოლოზ|ნ. ჩუბინაშვილი]]ს ძმისწული.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სწავლობდა პეტერბურგში, დედოფალ ანას სახელობის სკოლაში, უნივერსიტეტში — ფილოსოფიის ფაკულტეტის აღმოსავლური სიტყვიერების განყოფილებაზე, რომლის დამთავრების შემდეგ (1839) მსახურობდა საგარეო საქმეთა სამინისტროს სააზიო დეპარტამენტში ქართულიდან რუსულ ენაზე მთარგმნელად. ფლობდა ფრანგულ, არაბულ, სპარსულ, თურქულ, სომხურ ენებს, 1844 წლიდან მუშაობდა პეტერბურგის უნივერსიტეტში. 1863-71 წწ სათავეში ედგა ქართული და სომხური ენების კათედრას. იყო პირველი ქართველი პროფესორი [[რუსეთი|რუსეთში]], აღმოსავლურ ენათა ფაკულტეტზე ქართულად სწავლების დამნერგავი. მისი ლექციების კურსი (რომელშიც მიმოიხილავდა ქართული მწერლობის ისტორიას, [[ქართული ენა|ქართულ ენა]]ზე საღვთო წიგნების თარგმნის საკითხს, განმარტავდა გვიანდელი პერიოდის სასულიერო თხზულებებს) ერთგვარ ეტაპს წარმოადგენს ქართული ენისა და მწერლობის სისტემატური სწავლების ისტორიაში. ლექციებს კითხულობდა აგრეთვე გზათა საინჟინროს, სამთო, ხე-ტყის და ტექნოლოგიურ ინსტიტუტებში, სამხატვრო აკადემიაში, სამართლისმცოდნეობის, სამშენებლო და კომერციულ სასწავლებლებში. დაახლოებული იყო <del class="diffchange diffchange-inline">[[თეიმურაზ ბატონიშვილი (მწერალი)|</del>თეიმურაზ  ბატონიშვილთან<del class="diffchange diffchange-inline">]]</del>, რომლის [[ბიბლიოთეკა]]შიც გაეცნო [[საქართველო|საქართველოს]] ისტორიასა და ქართულ ხელნაწერებს, კლასიკური თუ თანადროული მწერლობის ნიმუშებს.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>სწავლობდა პეტერბურგში, დედოფალ ანას სახელობის სკოლაში, უნივერსიტეტში — ფილოსოფიის ფაკულტეტის აღმოსავლური სიტყვიერების განყოფილებაზე, რომლის დამთავრების შემდეგ (1839) მსახურობდა საგარეო საქმეთა სამინისტროს სააზიო დეპარტამენტში ქართულიდან რუსულ ენაზე მთარგმნელად. ფლობდა ფრანგულ, არაბულ, სპარსულ, თურქულ, სომხურ ენებს, 1844 წლიდან მუშაობდა პეტერბურგის უნივერსიტეტში. 1863-71 წწ სათავეში ედგა ქართული და სომხური ენების კათედრას. იყო პირველი ქართველი პროფესორი [[რუსეთი|რუსეთში]], აღმოსავლურ ენათა ფაკულტეტზე ქართულად სწავლების დამნერგავი. მისი ლექციების კურსი (რომელშიც მიმოიხილავდა ქართული მწერლობის ისტორიას, [[ქართული ენა|ქართულ ენა]]ზე საღვთო წიგნების თარგმნის საკითხს, განმარტავდა გვიანდელი პერიოდის სასულიერო თხზულებებს) ერთგვარ ეტაპს წარმოადგენს ქართული ენისა და მწერლობის სისტემატური სწავლების ისტორიაში. ლექციებს კითხულობდა აგრეთვე გზათა საინჟინროს, სამთო, ხე-ტყის და ტექნოლოგიურ ინსტიტუტებში, სამხატვრო აკადემიაში, სამართლისმცოდნეობის, სამშენებლო და კომერციულ სასწავლებლებში. დაახლოებული იყო თეიმურაზ  ბატონიშვილთან, რომლის [[ბიბლიოთეკა]]შიც გაეცნო [[საქართველო|საქართველოს]] ისტორიასა და ქართულ ხელნაწერებს, კლასიკური თუ თანადროული მწერლობის ნიმუშებს.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილს უდიდესი ღვაწლი მიუძღვის ქართული კულტურის განვითარებისა და აღორძინების საქმეში. იყო საქართველოსა და რუსეთის მრავალი კულტურულ-სამეცნიერო საზოგადოების წევრი, ეროვნული კულტურის პროპაგანდისტი რუსეთსა და [[ევროპა|ევროპის]] ქვეყნებში (ა. პლიუშარის, ი. ბერეზინის, პ. ლავროვისა და ნ. სტარჩევსკის ენციკლოპედიებისთვის წერდა სტატიებს ქართული ისტორიული და იურიდიული დოკუმენტების, ქართველ მეფეთა და მთავართა ცხოვრების, ქართული გვარების წარმოშობის, [[საქართველო]]ს [[ქალაქი|ქალაქების]], ისტორიული ძეგლების, მწერლობის, ქართველთა პოლიტიკური ცხოვრების საკითხებზე).</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დ. ჩუბინაშვილს უდიდესი ღვაწლი მიუძღვის ქართული კულტურის განვითარებისა და აღორძინების საქმეში. იყო საქართველოსა და რუსეთის მრავალი კულტურულ-სამეცნიერო საზოგადოების წევრი, ეროვნული კულტურის პროპაგანდისტი რუსეთსა და [[ევროპა|ევროპის]] ქვეყნებში (ა. პლიუშარის, ი. ბერეზინის, პ. ლავროვისა და ნ. სტარჩევსკის ენციკლოპედიებისთვის წერდა სტატიებს ქართული ისტორიული და იურიდიული დოკუმენტების, ქართველ მეფეთა და მთავართა ცხოვრების, ქართული გვარების წარმოშობის, [[საქართველო]]ს [[ქალაქი|ქალაქების]], ისტორიული ძეგლების, მწერლობის, ქართველთა პოლიტიკური ცხოვრების საკითხებზე).</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97&diff=208479&oldid=prevTkenchoshvili 20:50, 15 ოქტომბერი 2023-ზე2023-10-15T20:50:21Z<p></p>
<a href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97&diff=208479&oldid=208303">ცვლილებების ჩვენება</a>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97&diff=208303&oldid=prevMasatiani: მომხმარებელმა Masatiani გვერდი „დავით ჩუბინაშვილი“ გადაიტანა გვერდზე „ჩუბინაშვილი დავით“ გადა...2023-10-13T12:34:09Z<p>მომხმარებელმა Masatiani გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97_%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98" class="mw-redirect" title="დავით ჩუბინაშვილი">დავით ჩუბინაშვილი“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97" title="ჩუბინაშვილი დავით">ჩუბინაშვილი დავით“</a> გადა...</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr valign='top'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">12:34, 13 ოქტომბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr></table>Masatianihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97&diff=208301&oldid=prevMasatiani: მომხმარებელმა Masatiani გვერდი „ჩუბინაშვილი დავით“ გადაიტანა გვერდზე „დავით ჩუბინაშვილი“2023-10-13T12:33:54Z<p>მომხმარებელმა Masatiani გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97" title="ჩუბინაშვილი დავით">ჩუბინაშვილი დავით“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97_%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98" class="mw-redirect" title="დავით ჩუბინაშვილი">დავით ჩუბინაშვილი“</a></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr valign='top'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">12:33, 13 ოქტომბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr></table>Masatianihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%97&diff=208299&oldid=prevMasatiani: ახალი გვერდი: წარწერის ტექსტი '''ჩუბინაშვილი დავით''' (1814-189...2023-10-13T12:33:30Z<p>ახალი გვერდი: <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98:Davit_chubinashvili.jpg" title="ფაილი:Davit chubinashvili.jpg">წარწერის ტექსტი</a> '''ჩუბინაშვილი დავით''' (1814-189...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>[[ფაილი:Davit chubinashvili.jpg|thumb|წარწერის ტექსტი]]<br />
'''ჩუბინაშვილი დავით''' (1814-1891) — ლიტერატურის ისტორიკოსი, ლექსიკოგრაფი, ისტორიკოსი, მკვლევარი, [[მწიგნობარი]], საზოგადო მოღვაწე. ნ. ჩუბინაშვილის ძმისწული. სწავლობდა პეტერბურგში, დედოფალ ანას სახელობის სკოლაში, უნივერსიტეტში — ფილოსოფიის ფაკულტეტის აღმოსავლური სიტყვიერების განყოფილებაზე, რომლის დამთავრების შემდეგ (1839) მსახურობდა საგარეო საქმეთა სამინისტროს სააზიო დეპარტამენტში ქართულიდან რუსულ ენაზე მთარგმნელად. ფლობდა ფრანგულ, არაბულ, სპარსულ, თურქულ, სომხურ ენებს, 1844 წლიდან მუშაობდა პეტერბურგის უნივერსიტეტში. 1863-71 წწ სათავეში ედგა ქართული და სომხური ენების კათედრას. იყო პირველი ქართველი პროფესორი რუსეთში, აღმოსავლურ ენათა ფაკულტეტზე ქართულად სწავლების დამნერგავი. მისი ლექციების კურსი (რომელშიც მიმოიხილავდა ქართული მწერლობის ისტორიას, ქართულ ენაზე საღვთო წიგნების თარგმნის საკითხს, განმარტავდა გვიანდელი პერიოდის სასულიერო თხზულებებს) ერთგვარ ეტაპს წარმოადგენს ქართული ენისა და მწერლობის სისტემატური სწავლების ისტორიაში. ლექციებს კითხულობდა აგრეთვე გზათა საინჟინროს, სამთო, ხე-ტყის და ტექნოლოგიურ ინსტიტუტებში, სამხატვრო აკადემიაში, სამართლისმცოდნეობის, სამშენებლო და კომერციულ სასწავლებლებში. დაახლოებული იყო [[თეიმურაზ ბატონიშვილი (მწერალი)|თეიმურაზ ბატონიშვილთან]], რომლის ბიბლიოთეკაშიც გაეცნო [[საქართველო|საქართველოს]] ისტორიასა და ქართულ ხელნაწერებს, კლასიკური თუ თანადროული მწერლობის ნიმუშებს.<br />
<br />
დ. ჩუბინაშვილს უდიდესი ღვაწლი მიუძღვის ქართული კულტურის განვითარებისა და აღორძინების საქმეში. იყო საქართველოსა და რუსეთის მრავალი კულტურულ-სამეცნიერო საზოგადოების წევრი, ეროვნული კულტურის პროპაგანდისტი რუსეთსა და ევროპის ქვეყნებში (ა. პლიუშარის, ი. ბერეზინის, პ. ლავროვისა და ნ. სტარჩევსკის ენციკლოპედიებისთვის წერდა სტატიებს ქართული ისტორიული და იურიდიული დოკუმენტების, ქართველ მეფეთა და მთავართა ცხოვრების, ქართული გვარების წარმოშობის, საქართველოს ქალაქების, ისტორიული ძეგლების, მწერლობის, ქართველთა პოლიტიკური ცხოვრების საკითხებზე).<br />
<br />
დ. ჩუბინაშვილის კვლევის ერთ-ერთ საგანს წარმოადგენდა საქარველოს ისტორიული წარსული. იგი იყო პირველი ქართველი მკვლევართაგანი, რომელიც ამტკიცებდა შორეულ წარსულში ქართველთა ნათესაურ კავშირს მცირე აზიის მოსახლეობასთან (აღსანიშნავია „[[ივერია (გაზეთი და ჟურნალი)|ივერიაში]]“ 1877 წ. გამოქვეყნებული წერილების სერია „ეთნოგრაფიული — განხილვა ძველსა და ახალთა კაპადოკიის ანუ [[ჭანეთი|ჭანეთის]] მკვიდრთა მოახლეთა“, გამოქვეყნდა პარიზშიც პ. მირიანაშვილის მიერ; „[[ქართლის ცხოვრება]], დასაბამითგან მეცხრამეტე საუკუნემდის“; „პონტის ერა ანუ საიდან იწყება ქართული ქორონიკონი“). სწავლობდა აგრეთვე რუსეთ- საქართველოს ურთიერთობის საკითხებს.<br />
<br />
დ. ჩუბინაშვილს წვლილი მიუძღვის ქართული წიგნების („ვეფხისტყაოსანი“, [[ბარათაშვილი ნიკოლოზ|მ. ბარათაშვილის]] „საქართველოს სამეფოს ნუმიზმატიკური ფაქტები“, [[თეიმურაზ ბაგრატიონი (მწერალი)|თეიმურაზ ბაგრატიონის]] გამოკვლევა „საქართველოს ისტორია უძველესი დროიდან ქრისტიანობის მიღებამდე“, [[ორბელიანი სულხან-საბა|სულხან–საბა ორბელიანის]] [[იგავი|იგავ]]-[[არაკი|არაკები]], [[ბროსე მარი|მ. ბროსეს]] „ქართველი მეფეების მიმოწერა რუსეთის ხელმწიფეებთან“) გამოცემის საქმეში. განსაკუთრებით დიდია მისი ღვაწლი „ვეფხისტყაოსნის“ მეცნიერულად შესწავლასა და ტექსტის დადგენაში. 1840-60 წწ. განმავლობაში მკვლევარი მუშაობდა პოემის ხელნაწერთა კრიტიკულად განხილვასა და ისტორიული შედგენილობის განსაზღვრაზე, ძნელად გასაგები სიტყვების ლექსიკონის შედგენაზე. საყურადღებოა მისი დაკვირვებები პერსონაჟთა მხატვრულ სახეებზე და მათს სასაუბრო ენაზე. მასვე ეკუთვნის „ვეფხისტყაოსნის“ ავტორის სადაურობისა და გეოგრაფიული გარემოს განსაზღვრის ცდები. მონაწილეობდა პოემის რუსულ ენაზე პოეტურად თარგმნის საქმეშიც (ამ საკითხს უძღვნა სპეციალური სტატიები), შეადგინა პოემის პროზაული თარგმანი.<br />
<br />
დიდი როლი შეასრულა დ. ჩუბინაშვილმა ლექსიკოლოგიის განვითარების საქმეში. აღსანიშნავია მისი 1840 წ. გამოცემული ქართულ-რუსულ-ფრანგული ლექსიკონი (რომლითაც მკვლევარმა ქართული ენა ევროპელ მეცნიერთა კვლევის ორბიტაში მოაქცია), რუსულ-ქართული (1901), ქართულ–რუსული (1887), ქართულ-რუსულ-ლათინური ლექსიკონები. მანვე შეადგინა სახელმძღვანელო წიგნები: „ქართული ქრესტომათია“ ორ ნაწილად (1846, 1863), რომელშიც მოთავსებული იყო ქართული კლასიკური მწერლობის ნიმუშები; სასწავლო პროგრამები; „ქართული გრამატიკა“ (1852, 1887), საქართველოს გეოგრაფიული ატლასი და ისტორიული რუკები. მასვე ეკუთვნის პეტერბურგის უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკაში არსებულ ქართულ წიგნთა და ხელნაწერთა კატალოგი.<br />
<br />
დ. ჩუბინაშვილის ოჯახი იყო ქართველ „სამოციანელთა“ თავშეყრის კერა. იგი ითვლებოდა [[ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოება|ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების]] საპატიო წევრად (საზოგადოებას უანდერძა თავის მიერ შეგროვებული ძველი ქართული წიგნები, სიგელ-გუჯრები, ისტორიული რუკები და გეოგრაფიული აღწერილობები), მეთოდურ დახმარებას უწევდა კავკასიის არქეოლოგიის მოყვარულთა საზოგადოების წევრებს, ზრუნავდა ქართული თეატრის აღორძინებაზე. ურთიერთობა ჰქონდა ჩვენი ქვეყნისა და საზღვარგარეთის სწავლულებთან.<br />
<br />
==ლიტერატურა==<br />
* კ. კინწურაშვილი, დავით ჩუბინაშვილი, 1970; <br />
* Ал. Цагарели, Сведения о памятниках грузинской словестностиб вып. 3,СПБ., 1894.<br />
<br />
==წყარო==<br />
* [[ქართული მწერლობა: ლექსიკონი-ცნობარი]].<br />
<br />
[[კატეგორია:ქართველი ლექსიკოგრაფები]]<br />
[[კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები]]<br />
[[კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები]]<br />
[[კატეგორია:ჩუბინაშვილები]]</div>Masatiani