<?xml version="1.0"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/skins/common/feed.css?303"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ka">
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93</id>
		<title>ჰერტლი დევიდ - რედაქტირების ისტორია</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;action=history"/>
		<updated>2026-04-27T18:44:34Z</updated>
		<subtitle>ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.19.24</generator>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=190718&amp;oldid=prev</id>
		<title>Echelidze  11:39, 3 აპრილი 2023-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=190718&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2023-04-03T11:39:26Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;11:39, 3 აპრილი 2023-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 4:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 4:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ინგლისელი ექიმი, პირველი, დასრულებული სახის მქონე ასოციაციონისტური ფსიქოლოგიის სისტემის შემქნელი, რომელიც გადმოცემულია წიგნში „ფიქრები ადამიანზე, მის აგებულებაზე, მოვალეობებსა და იმედებზე”&amp;#160; (1749). &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ინგლისელი ექიმი, პირველი, დასრულებული სახის მქონე ასოციაციონისტური ფსიქოლოგიის სისტემის შემქნელი, რომელიც გადმოცემულია წიგნში „ფიქრები ადამიანზე, მის აგებულებაზე, მოვალეობებსა და იმედებზე”&amp;#160; (1749). &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ჰერტლისთან მთელი ფსიქიკური ცხოვრება ასოციაციის პრინციპის საფუძველზეა გააზრებული. ჰერტლი ცდილობს, ერთმანეთს დაუკავშიროს [[ლოკი ჯონ|ჯ. ლოკისა]] და მისი მიმდევრების იდეათა ასოციაციის მოძღვრება და ი. ნიუტონის ე.წ. ვიბრაციების თეორია. ჰერტლის აზრით, ის კანონზომიერებანი, რომლებსაც ემორჩილება სულის იდეები და სხეულის ვიბრაციები, ძალიან ჰგავს ერთმანეთს, მაგრამ ისინი მხოლოდ პარალელურია და არა იდენტური. სხეული და სული სხვადასხვა რეალობას, სუბსტანციას მიეკუთვნება {ფსიქოფიზიკური პარალელიზმი}. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ჰერტლისთან მთელი ფსიქიკური ცხოვრება ასოციაციის პრინციპის საფუძველზეა გააზრებული. ჰერტლი ცდილობს, ერთმანეთს დაუკავშიროს [[ლოკი ჯონ|ჯ. ლოკისა]] და მისი მიმდევრების იდეათა ასოციაციის მოძღვრება და &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ნიუტონი ისააკ|&lt;/ins&gt;ი. ნიუტონის&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;ე.წ. ვიბრაციების თეორია. ჰერტლის აზრით, ის კანონზომიერებანი, რომლებსაც ემორჩილება სულის იდეები და სხეულის ვიბრაციები, ძალიან ჰგავს ერთმანეთს, მაგრამ ისინი მხოლოდ პარალელურია და არა იდენტური. სხეული და სული სხვადასხვა რეალობას, სუბსტანციას მიეკუთვნება {ფსიქოფიზიკური პარალელიზმი}. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;სულის სამყაროს აგებულებაში ჰერტლიმ სამი უმარტივესი ელემენტი გამოკვეთა: შეგრძნებები (სენსეციები), იდეაციები (შეგრძნების იდეები ანუ გამეორება საგნის რეალური მოცემულობის გარეშე - არსებითად, წარმოდგენა) და აფექტაციები (სიამოვნება-უსიამოვნება). ეს არის ის მასალა, რომლისაგანაც ასოციაციის მექანიზმის მეშვეობით მთელი ფსიქიკური ცხოვრება აიგება. ამასთან, სხეულებრივი (ნერვული) და ფსიქიკური პროცესები სრულ შესაბამისობაშია ერთმანეთთან. სხეულებრივ პროცესებს წარმოქმნის სხეულებიდან წამოსული ვიბრაციები, რომლებიც გადაეცემა შეგრძნების ორგანოებს, ხოლო იქიდან ტვინსა და კუნთებს.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;სულის სამყაროს აგებულებაში ჰერტლიმ სამი უმარტივესი ელემენტი გამოკვეთა: შეგრძნებები (სენსეციები), იდეაციები (შეგრძნების იდეები ანუ გამეორება საგნის რეალური მოცემულობის გარეშე - არსებითად, წარმოდგენა) და აფექტაციები (სიამოვნება-უსიამოვნება). ეს არის ის მასალა, რომლისაგანაც ასოციაციის მექანიზმის მეშვეობით მთელი ფსიქიკური ცხოვრება აიგება. ამასთან, სხეულებრივი (ნერვული) და ფსიქიკური პროცესები სრულ შესაბამისობაშია ერთმანეთთან. სხეულებრივ პროცესებს წარმოქმნის სხეულებიდან წამოსული ვიბრაციები, რომლებიც გადაეცემა შეგრძნების ორგანოებს, ხოლო იქიდან ტვინსა და კუნთებს.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Echelidze</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=109614&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili  08:56, 21 სექტემბერი 2020-ზე</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=109614&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2020-09-21T08:56:21Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;08:56, 21 სექტემბერი 2020-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 4:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;ხაზი 4:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ინგლისელი ექიმი, პირველი, დასრულებული სახის მქონე ასოციაციონისტური ფსიქოლოგიის სისტემის შემქნელი, რომელიც გადმოცემულია წიგნში „ფიქრები ადამიანზე, მის აგებულებაზე, მოვალეობებსა და იმედებზე”&amp;#160; (1749). &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ინგლისელი ექიმი, პირველი, დასრულებული სახის მქონე ასოციაციონისტური ფსიქოლოგიის სისტემის შემქნელი, რომელიც გადმოცემულია წიგნში „ფიქრები ადამიანზე, მის აგებულებაზე, მოვალეობებსა და იმედებზე”&amp;#160; (1749). &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ჰერტლისთან მთელი ფსიქიკური ცხოვრება ასოციაციის პრინციპის საფუძველზეა გააზრებული. ჰერტლი ცდილობს, ერთმანეთს დაუკავშიროს [[ლოკი ჯონ|ჯ. ლოკისა]] და მისი მიმდევრების იდეათა ასოციაციის მოძღვრება და ი. ნიუტონის ე.წ. ვიბრაციების თეორია. ჰერტლის აზრით, ის კანონზომიერებანი, რომლებსაც ემორჩილება სულის იდეები და სხეულის ვიბრაციები, ძალიან ჰგავს ერთმანეთს, მაგრამ ისინი მხოლოდ პარალელურია და არა იდენტური. სხეული და სული სხვადასხვა რეალობას, სუბსტანციას მიეკუთვნება &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;(&lt;/del&gt;ფსიქოფიზიკური პარალელიზმი&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;)&lt;/del&gt;. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ჰერტლისთან მთელი ფსიქიკური ცხოვრება ასოციაციის პრინციპის საფუძველზეა გააზრებული. ჰერტლი ცდილობს, ერთმანეთს დაუკავშიროს [[ლოკი ჯონ|ჯ. ლოკისა]] და მისი მიმდევრების იდეათა ასოციაციის მოძღვრება და ი. ნიუტონის ე.წ. ვიბრაციების თეორია. ჰერტლის აზრით, ის კანონზომიერებანი, რომლებსაც ემორჩილება სულის იდეები და სხეულის ვიბრაციები, ძალიან ჰგავს ერთმანეთს, მაგრამ ისინი მხოლოდ პარალელურია და არა იდენტური. სხეული და სული სხვადასხვა რეალობას, სუბსტანციას მიეკუთვნება &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;{&lt;/ins&gt;ფსიქოფიზიკური პარალელიზმი&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;}&lt;/ins&gt;. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;სულის სამყაროს აგებულებაში ჰერტლიმ სამი უმარტივესი ელემენტი გამოკვეთა: შეგრძნებები (სენსეციები), იდეაციები (შეგრძნების იდეები ანუ გამეორება საგნის რეალური მოცემულობის გარეშე - არსებითად, წარმოდგენა) და აფექტაციები (სიამოვნება-უსიამოვნება). ეს არის ის მასალა, რომლისაგანაც ასოციაციის მექანიზმის მეშვეობით მთელი ფსიქიკური ცხოვრება აიგება. ამასთან, სხეულებრივი (ნერვული) და ფსიქიკური პროცესები სრულ შესაბამისობაშია ერთმანეთთან. სხეულებრივ პროცესებს წარმოქმნის სხეულებიდან წამოსული ვიბრაციები, რომლებიც გადაეცემა შეგრძნების ორგანოებს, ხოლო იქიდან ტვინსა და კუნთებს.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;სულის სამყაროს აგებულებაში ჰერტლიმ სამი უმარტივესი ელემენტი გამოკვეთა: შეგრძნებები (სენსეციები), იდეაციები (შეგრძნების იდეები ანუ გამეორება საგნის რეალური მოცემულობის გარეშე - არსებითად, წარმოდგენა) და აფექტაციები (სიამოვნება-უსიამოვნება). ეს არის ის მასალა, რომლისაგანაც ასოციაციის მექანიზმის მეშვეობით მთელი ფსიქიკური ცხოვრება აიგება. ამასთან, სხეულებრივი (ნერვული) და ფსიქიკური პროცესები სრულ შესაბამისობაშია ერთმანეთთან. სხეულებრივ პროცესებს წარმოქმნის სხეულებიდან წამოსული ვიბრაციები, რომლებიც გადაეცემა შეგრძნების ორგანოებს, ხოლო იქიდან ტვინსა და კუნთებს.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ასოციაციის კანონებს ჰერტლიმ გამეორება დაუმატა. მანვე საგანგებო მსჯელობის საგნად აქცია სიმულტანური (ერთდროული) და სუქცესიური (თანმიმდევრული) ასოციაციების არსებობა და ამით მკვეთრად გააფართოვა ასოციაციის გამოყენების არე. ის ვარგისიანი გახდა როგორც თანმიმდევრული პროცესების (მეხსიერება, აზროვნება), ისე მარტივი იდეების კომპლექსებად შერწყმის ასახსნელად &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;(&lt;/del&gt;აღქმა&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;)&lt;/del&gt;. სულის ყველა რთული მოვლენა მარტივი ფსიქიკური მასალით აიგება ასოციაციის მეშვეობით. აფექტები და ვნებები შეგრძნებათა, სიამოვნება-უსიამოვნების ან მათი იდეების ასოციაციური გაერთიანებაა. აღქმები მიიღება საგნის შეგრძნებად თვისებათა ამსახველ შეგრძნებათა შეერთების გზით. მეხსიერება ასოციაციურად დაკავშირებული იდეების აღდგენაა იმ თანმიმდევრობით, როგორც შეგრძნებაში იყო მოცემული. წარმოსახვაც იდეების დაკავშირებაა, ოღონდ თავდაპირველი წესისა და თანმიმდევრობის გარეშე (მაგ., სიზმარი). აზროვნება ჰერტლის პირდაპირ არ განუხილავს, მხოლოდ სიტყვით გამოთქმული შინაარსის გაგების/გააზრების პროცესი განიხილა. სიტყვა ბგერათა ჯამია, სიტყვის მნიშვნელობა კი იმ შეგრძნებად თვისებათა კომპლექსი, რომლითაც საგნები ერთმანეთს ჰგავს. მაგ., სიტყვა „სითეთრის”&amp;#160; მნიშვნელობა მრავალი საგნის (თოვლი, ქაღალდი, რძე და ა.შ.) მუდმივი შეგრძნებადი თვისების გამოყოფის (და აბსტრაქციის) შედეგად მიიღება. აღზრდისა და სწავლის პროცესში ხდება ასოციაციური კავშირების დამყარება სათანადო ბგერით კომპლექსებსა და საგნების შეგრძნებად თვისებათა ერთობლიობას შორის. სიტყვის მნიშვნელობის გაგებაც ამას ნიშნავს. არსებითად, ასეთივე გზით მიმდინარეობს ცნების ჩამოყალიბება - აქ ჰერტლი ჯ. ლოკის აზრებს ეყრდნობა &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;(&lt;/del&gt;ნომინალიზმი&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;)&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;ასოციაციის კანონებს ჰერტლიმ გამეორება დაუმატა. მანვე საგანგებო მსჯელობის საგნად აქცია სიმულტანური (ერთდროული) და სუქცესიური (თანმიმდევრული) ასოციაციების არსებობა და ამით მკვეთრად გააფართოვა ასოციაციის გამოყენების არე. ის ვარგისიანი გახდა როგორც თანმიმდევრული პროცესების (მეხსიერება, აზროვნება), ისე მარტივი იდეების კომპლექსებად შერწყმის ასახსნელად &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;{&lt;/ins&gt;აღქმა&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;}&lt;/ins&gt;. სულის ყველა რთული მოვლენა მარტივი ფსიქიკური მასალით აიგება ასოციაციის მეშვეობით. აფექტები და ვნებები შეგრძნებათა, სიამოვნება-უსიამოვნების ან მათი იდეების ასოციაციური გაერთიანებაა. აღქმები მიიღება საგნის შეგრძნებად თვისებათა ამსახველ შეგრძნებათა შეერთების გზით. მეხსიერება ასოციაციურად დაკავშირებული იდეების აღდგენაა იმ თანმიმდევრობით, როგორც შეგრძნებაში იყო მოცემული. წარმოსახვაც იდეების დაკავშირებაა, ოღონდ თავდაპირველი წესისა და თანმიმდევრობის გარეშე (მაგ., სიზმარი). აზროვნება ჰერტლის პირდაპირ არ განუხილავს, მხოლოდ სიტყვით გამოთქმული შინაარსის გაგების/გააზრების პროცესი განიხილა. სიტყვა ბგერათა ჯამია, სიტყვის მნიშვნელობა კი იმ შეგრძნებად თვისებათა კომპლექსი, რომლითაც საგნები ერთმანეთს ჰგავს. მაგ., სიტყვა „სითეთრის”&amp;#160; მნიშვნელობა მრავალი საგნის (თოვლი, ქაღალდი, რძე და ა.შ.) მუდმივი შეგრძნებადი თვისების გამოყოფის (და აბსტრაქციის) შედეგად მიიღება. აღზრდისა და სწავლის პროცესში ხდება ასოციაციური კავშირების დამყარება სათანადო ბგერით კომპლექსებსა და საგნების შეგრძნებად თვისებათა ერთობლიობას შორის. სიტყვის მნიშვნელობის გაგებაც ამას ნიშნავს. არსებითად, ასეთივე გზით მიმდინარეობს ცნების ჩამოყალიბება - აქ ჰერტლი ჯ. ლოკის აზრებს ეყრდნობა &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;{&lt;/ins&gt;ნომინალიზმი&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;}&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==წყარო==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==წყარო==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=89513&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „დევიდ ჰერტლი“ გადაიტანა გვერდზე „ჰერტლი დევიდ“ გადამისამართე...</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=89513&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2019-10-28T07:59:01Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „&lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93_%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98&quot; class=&quot;mw-redirect&quot; title=&quot;დევიდ ჰერტლი&quot;&gt;დევიდ ჰერტლი“&lt;/a&gt; გადაიტანა გვერდზე „&lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&quot; title=&quot;ჰერტლი დევიდ&quot;&gt;ჰერტლი დევიდ“&lt;/a&gt; გადამისამართე...&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;07:59, 28 ოქტომბერი 2019-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=89511&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ჰერტლი დევიდ“ გადაიტანა გვერდზე „დევიდ ჰერტლი“</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=89511&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2019-10-28T07:58:48Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „&lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&quot; title=&quot;ჰერტლი დევიდ&quot;&gt;ჰერტლი დევიდ“&lt;/a&gt; გადაიტანა გვერდზე „&lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93_%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98&quot; class=&quot;mw-redirect&quot; title=&quot;დევიდ ჰერტლი&quot;&gt;დევიდ ჰერტლი“&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
			&lt;tr valign='top'&gt;
			&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;←წინა ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;07:58, 28 ოქტომბერი 2019-ის ვერსია&lt;/td&gt;
			&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=89510&amp;oldid=prev</id>
		<title>Tkenchoshvili: ახალი გვერდი: დევიდ ჰერტლი '''ჰერტლი დევიდ'''  - Hartley David, Гартли Д...</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93&amp;diff=89510&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2019-10-28T07:58:05Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;ახალი გვერდი: &lt;a href=&quot;/wikidict/index.php/%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98:Hartley_David.JPG&quot; title=&quot;ფაილი:Hartley David.JPG&quot;&gt;დევიდ ჰერტლი&lt;/a&gt; &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;ჰერტლი დევიდ&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;  - Hartley David, Гартли Д...&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;ახალი გვერდი&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;[[ფაილი:Hartley David.JPG|thumb|200pq|დევიდ ჰერტლი]]&lt;br /&gt;
'''ჰერტლი დევიდ'''  - Hartley David, Гартли Дейвид, 1705-1757&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ინგლისელი ექიმი, პირველი, დასრულებული სახის მქონე ასოციაციონისტური ფსიქოლოგიის სისტემის შემქნელი, რომელიც გადმოცემულია წიგნში „ფიქრები ადამიანზე, მის აგებულებაზე, მოვალეობებსა და იმედებზე”  (1749). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ჰერტლისთან მთელი ფსიქიკური ცხოვრება ასოციაციის პრინციპის საფუძველზეა გააზრებული. ჰერტლი ცდილობს, ერთმანეთს დაუკავშიროს [[ლოკი ჯონ|ჯ. ლოკისა]] და მისი მიმდევრების იდეათა ასოციაციის მოძღვრება და ი. ნიუტონის ე.წ. ვიბრაციების თეორია. ჰერტლის აზრით, ის კანონზომიერებანი, რომლებსაც ემორჩილება სულის იდეები და სხეულის ვიბრაციები, ძალიან ჰგავს ერთმანეთს, მაგრამ ისინი მხოლოდ პარალელურია და არა იდენტური. სხეული და სული სხვადასხვა რეალობას, სუბსტანციას მიეკუთვნება (ფსიქოფიზიკური პარალელიზმი). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
სულის სამყაროს აგებულებაში ჰერტლიმ სამი უმარტივესი ელემენტი გამოკვეთა: შეგრძნებები (სენსეციები), იდეაციები (შეგრძნების იდეები ანუ გამეორება საგნის რეალური მოცემულობის გარეშე - არსებითად, წარმოდგენა) და აფექტაციები (სიამოვნება-უსიამოვნება). ეს არის ის მასალა, რომლისაგანაც ასოციაციის მექანიზმის მეშვეობით მთელი ფსიქიკური ცხოვრება აიგება. ამასთან, სხეულებრივი (ნერვული) და ფსიქიკური პროცესები სრულ შესაბამისობაშია ერთმანეთთან. სხეულებრივ პროცესებს წარმოქმნის სხეულებიდან წამოსული ვიბრაციები, რომლებიც გადაეცემა შეგრძნების ორგანოებს, ხოლო იქიდან ტვინსა და კუნთებს.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ასოციაციის კანონებს ჰერტლიმ გამეორება დაუმატა. მანვე საგანგებო მსჯელობის საგნად აქცია სიმულტანური (ერთდროული) და სუქცესიური (თანმიმდევრული) ასოციაციების არსებობა და ამით მკვეთრად გააფართოვა ასოციაციის გამოყენების არე. ის ვარგისიანი გახდა როგორც თანმიმდევრული პროცესების (მეხსიერება, აზროვნება), ისე მარტივი იდეების კომპლექსებად შერწყმის ასახსნელად (აღქმა). სულის ყველა რთული მოვლენა მარტივი ფსიქიკური მასალით აიგება ასოციაციის მეშვეობით. აფექტები და ვნებები შეგრძნებათა, სიამოვნება-უსიამოვნების ან მათი იდეების ასოციაციური გაერთიანებაა. აღქმები მიიღება საგნის შეგრძნებად თვისებათა ამსახველ შეგრძნებათა შეერთების გზით. მეხსიერება ასოციაციურად დაკავშირებული იდეების აღდგენაა იმ თანმიმდევრობით, როგორც შეგრძნებაში იყო მოცემული. წარმოსახვაც იდეების დაკავშირებაა, ოღონდ თავდაპირველი წესისა და თანმიმდევრობის გარეშე (მაგ., სიზმარი). აზროვნება ჰერტლის პირდაპირ არ განუხილავს, მხოლოდ სიტყვით გამოთქმული შინაარსის გაგების/გააზრების პროცესი განიხილა. სიტყვა ბგერათა ჯამია, სიტყვის მნიშვნელობა კი იმ შეგრძნებად თვისებათა კომპლექსი, რომლითაც საგნები ერთმანეთს ჰგავს. მაგ., სიტყვა „სითეთრის”  მნიშვნელობა მრავალი საგნის (თოვლი, ქაღალდი, რძე და ა.შ.) მუდმივი შეგრძნებადი თვისების გამოყოფის (და აბსტრაქციის) შედეგად მიიღება. აღზრდისა და სწავლის პროცესში ხდება ასოციაციური კავშირების დამყარება სათანადო ბგერით კომპლექსებსა და საგნების შეგრძნებად თვისებათა ერთობლიობას შორის. სიტყვის მნიშვნელობის გაგებაც ამას ნიშნავს. არსებითად, ასეთივე გზით მიმდინარეობს ცნების ჩამოყალიბება - აქ ჰერტლი ჯ. ლოკის აზრებს ეყრდნობა (ნომინალიზმი).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==წყარო==&lt;br /&gt;
&amp;lt;small&amp;gt;[[ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]&lt;br /&gt;
&amp;lt;br /&amp;gt;&lt;br /&gt;
სტატიის ავტორი - [[ირაკლი იმედაძე]], [[დიმიტრი უზნაძის სახელობის საქართველოს ფსიქოლოგთა საზოგადოება]].&amp;lt;br /&amp;gt;&lt;br /&gt;
ლექსიკონი შეიქმნა შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით.&amp;lt;/small&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[კატეგორია: ასოციაციონიზმი]]&lt;br /&gt;
[[კატეგორია:ინგლისელი ექიმები]]&lt;br /&gt;
[[კატეგორია:ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Tkenchoshvili</name></author>	</entry>

	</feed>