თაღი
NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
| ხაზი 3: | ხაზი 3: | ||
არქიტექტურის ისტორიაში ცნობილია შემდეგი ტიპის თაღები: | არქიტექტურის ისტორიაში ცნობილია შემდეგი ტიპის თაღები: | ||
| − | * უსახსრო თაღი – საყრდენებთან ზუსტად შეერთებული თაღი. | + | * '''უსახსრო თაღი''' – საყრდენებთან ზუსტად შეერთებული თაღი. |
| − | * სახსრიანი თაღი – თაღი, რომელსაც ბრჯენებზე აქვს სახსრები. | + | |
| − | * ორსახსრიანი თაღი – საბჯენზე ორი სახსრის მეშვეობით დაყრდნობილი თაღი. | + | * '''სახსრიანი თაღი''' – თაღი, რომელსაც ბრჯენებზე აქვს სახსრები. |
| − | * სამსახსრიანი თაღი – თაღი, რომელსაც სახსრები აქვს არა მარტო საყრდენთან, არამედ აგრეთვე შუაში, თაღის წვერში. | + | |
| − | * ნალისებური თაღი – თაღი, რომლის მოხაზულობაგრძელდება ცენტრის (დიამეტრის) ქვემოთ. | + | * '''ორსახსრიანი თაღი''' – საბჯენზე ორი სახსრის მეშვეობით დაყრდნობილი თაღი. |
| − | * სამყურა, სამკბილა თაღი – შედგება სამი პატარა თაღისაგან. | + | |
| − | * სამცენტრიანი თაღი – სამი ცენტრიდან მოხაზული რკალის ფორმის თაღი. | + | * '''სამსახსრიანი თაღი''' – თაღი, რომელსაც სახსრები აქვს არა მარტო საყრდენთან, არამედ აგრეთვე შუაში, თაღის წვერში. |
| − | * გუთური თაღი – იგივეა, რაც ისრულ თაღი. შედგება კუთხით გადაკვეთილი ორი რკალისაგან. | + | |
| − | * კბილანა თაღი – შედგება მცირე თაღებისაგან, რომელნიც ურთიერთგადაკვეთის ადგილას კბილანებს ქმნიან. | + | * '''ნალისებური თაღი''' – თაღი, რომლის მოხაზულობაგრძელდება ცენტრის (დიამეტრის) ქვემოთ. |
| − | * მუზარადისებრი თაღი – გადაბრუნებული [[ნავი (წყლის ტრანსპორტი)|ნავი]]ს განაკვეთის მოხაზულობის თაღი. | + | |
| − | * ელიფსური თაღი – მრუდი ელიფსური ფორმის თაღი. | + | * '''სამყურა, სამკბილა თაღი''' – შედგება სამი პატარა თაღისაგან. |
| − | * კონცენტრული თაღი – (იგივე, რაც პერსპექტიული თაღი) — კედლის სიღრმისაკენ თანდათან შემცირებული რადიუსის მქონე თაღების ერთობლიობა. თაღის ყოველი შვერილი თავისთავად შეიძლება ნებისმიერი სახის თაღს წარმოადგენდეს. | + | |
| − | * კოლოფა, მრავალცენტრიანი თაღი – რამდენიმე ცენტრიდან მოხაზული რკალის ფორიმის თაღი. | + | * '''სამცენტრიანი თაღი''' – სამი ცენტრიდან მოხაზული რკალის ფორმის თაღი. |
| − | * ცრუ თაღი – თაღი, რომელიც არ ქმნის განბრჯენ ჭინვას და ამოყვანილია ყოველი ზემო რიგის თანამიმდევრული გადმოშვერით. | + | |
| − | * მშვილდა თაღი – ბრტყელი რკალის მოხაზულობის თაღი, დაუჭიმავ[[ი მშვილდი]]ს ფორმისა. | + | * '''გუთური თაღი''' – იგივეა, რაც ისრულ თაღი. შედგება კუთხით გადაკვეთილი ორი რკალისაგან. |
| − | * მრავალყურა, მრავალკბილა თაღი – შედგება მახვილი კუთხით ურთიერთგადამკვეთი სამი ან მეტი რკალისაგან. | + | |
| − | * ყირა თაღი – განმტვირთავი თაღის სახესხვაობა. | + | * '''კბილანა თაღი''' – შედგება მცირე თაღებისაგან, რომელნიც ურთიერთგადაკვეთის ადგილას კბილანებს ქმნიან. |
| − | * ამაღლებული თაღი – რკალისებრი მოხაზულობის თაღი, რომლის წარმმართველი გრძელდება რკალის ცენტრის ქვევით შვეული მონაკვეთებით. | + | |
| − | * ნახევარწრიული, ნახევარცილინდრული თაღი – წახევარი წრის ფორმის თაღი, მისი - ქუსლები განლაგებულია იმ ცენტრის დანეზე, რომლიდანაცაა შემოხაზული ეს ნახევარწრე. | + | * '''მუზარადისებრი თაღი''' – გადაბრუნებული [[ნავი (წყლის ტრანსპორტი)|ნავი]]ს განაკვეთის მოხაზულობის თაღი. |
| − | * განმტვირთავი თიღი – ისეთი სახის თაღი, რომელიც შენობის ზედა ნაწილების დატვირთვას ანაწილებს საყრდენებზე და ჩვეულებრივ კედლის წყობიშია ჩატანებული. | + | |
| − | * შეკუმშული თაღი (დამრეცი თაღი) – თაღის ქუსლები რკალის ცენტრზე ზევითაა. | + | * '''ელიფსური თაღი''' – მრუდი ელიფსური ფორმის თაღი. |
| − | * ისრული თაღი – შედგება მახვილი კუთხით გადაკვეთილი ორი რკალისაგან. | + | |
| − | * შეკიდული თაღი – შედგება ორი რკალისგამ, რომელთა გადაკვეთის წერტილი წვერზე ქვევითაა. | + | * '''კონცენტრული თაღი''' – (იგივე, რაც პერსპექტიული თაღი) — კედლის სიღრმისაკენ თანდათან შემცირებული რადიუსის მქონე თაღების ერთობლიობა. თაღის ყოველი შვერილი თავისთავად შეიძლება ნებისმიერი სახის თაღს წარმოადგენდეს. |
| − | * საბჯენი თაღი – თაღი რომელსაც [[კამარა]] ეყრდნობა. | + | |
| + | * '''კოლოფა, მრავალცენტრიანი თაღი''' – რამდენიმე ცენტრიდან მოხაზული რკალის ფორიმის თაღი. | ||
| + | |||
| + | * '''ცრუ თაღი''' – თაღი, რომელიც არ ქმნის განბრჯენ ჭინვას და ამოყვანილია ყოველი ზემო რიგის თანამიმდევრული გადმოშვერით. | ||
| + | |||
| + | * '''მშვილდა თაღი''' – ბრტყელი რკალის მოხაზულობის თაღი, დაუჭიმავ[[ი მშვილდი]]ს ფორმისა. | ||
| + | |||
| + | * '''მრავალყურა, მრავალკბილა თაღი''' – შედგება მახვილი კუთხით ურთიერთგადამკვეთი სამი ან მეტი რკალისაგან. | ||
| + | |||
| + | * '''ყირა თაღი''' – განმტვირთავი თაღის სახესხვაობა. | ||
| + | |||
| + | * '''ამაღლებული თაღი''' – რკალისებრი მოხაზულობის თაღი, რომლის წარმმართველი გრძელდება რკალის ცენტრის ქვევით შვეული მონაკვეთებით. | ||
| + | |||
| + | * '''ნახევარწრიული, ნახევარცილინდრული თაღი''' – წახევარი წრის ფორმის თაღი, მისი - ქუსლები განლაგებულია იმ ცენტრის დანეზე, რომლიდანაცაა შემოხაზული ეს ნახევარწრე. | ||
| + | |||
| + | * '''განმტვირთავი თიღი''' – ისეთი სახის თაღი, რომელიც შენობის ზედა ნაწილების დატვირთვას ანაწილებს საყრდენებზე და ჩვეულებრივ კედლის წყობიშია ჩატანებული. | ||
| + | |||
| + | * '''შეკუმშული თაღი''' (დამრეცი თაღი) – თაღის ქუსლები რკალის ცენტრზე ზევითაა. | ||
| + | |||
| + | * '''ისრული თაღი''' – შედგება მახვილი კუთხით გადაკვეთილი ორი რკალისაგან. | ||
| + | |||
| + | * '''შეკიდული თაღი''' – შედგება ორი რკალისგამ, რომელთა გადაკვეთის წერტილი წვერზე ქვევითაა. | ||
| + | |||
| + | * '''საბჯენი თაღი''' – თაღი რომელსაც [[კამარა]] ეყრდნობა. | ||
23:08, 24 ნოემბერი 2021-ის ვერსია
თაღი – (იტალ. arco) არქიტექტურული დეტალი, კედელში დატანებული ღიობების – (ფანჯრის, კარის, ჭიშკრის) ან ორ საბჯენს (მაგლითად, ხიდის საყრდენების) შორის მანძილის — მრუდხაზოვანი გადახურვა.
არქიტექტურის ისტორიაში ცნობილია შემდეგი ტიპის თაღები:
- უსახსრო თაღი – საყრდენებთან ზუსტად შეერთებული თაღი.
- სახსრიანი თაღი – თაღი, რომელსაც ბრჯენებზე აქვს სახსრები.
- ორსახსრიანი თაღი – საბჯენზე ორი სახსრის მეშვეობით დაყრდნობილი თაღი.
- სამსახსრიანი თაღი – თაღი, რომელსაც სახსრები აქვს არა მარტო საყრდენთან, არამედ აგრეთვე შუაში, თაღის წვერში.
- ნალისებური თაღი – თაღი, რომლის მოხაზულობაგრძელდება ცენტრის (დიამეტრის) ქვემოთ.
- სამყურა, სამკბილა თაღი – შედგება სამი პატარა თაღისაგან.
- სამცენტრიანი თაღი – სამი ცენტრიდან მოხაზული რკალის ფორმის თაღი.
- გუთური თაღი – იგივეა, რაც ისრულ თაღი. შედგება კუთხით გადაკვეთილი ორი რკალისაგან.
- კბილანა თაღი – შედგება მცირე თაღებისაგან, რომელნიც ურთიერთგადაკვეთის ადგილას კბილანებს ქმნიან.
- მუზარადისებრი თაღი – გადაბრუნებული ნავის განაკვეთის მოხაზულობის თაღი.
- ელიფსური თაღი – მრუდი ელიფსური ფორმის თაღი.
- კონცენტრული თაღი – (იგივე, რაც პერსპექტიული თაღი) — კედლის სიღრმისაკენ თანდათან შემცირებული რადიუსის მქონე თაღების ერთობლიობა. თაღის ყოველი შვერილი თავისთავად შეიძლება ნებისმიერი სახის თაღს წარმოადგენდეს.
- კოლოფა, მრავალცენტრიანი თაღი – რამდენიმე ცენტრიდან მოხაზული რკალის ფორიმის თაღი.
- ცრუ თაღი – თაღი, რომელიც არ ქმნის განბრჯენ ჭინვას და ამოყვანილია ყოველი ზემო რიგის თანამიმდევრული გადმოშვერით.
- მშვილდა თაღი – ბრტყელი რკალის მოხაზულობის თაღი, დაუჭიმავი მშვილდის ფორმისა.
- მრავალყურა, მრავალკბილა თაღი – შედგება მახვილი კუთხით ურთიერთგადამკვეთი სამი ან მეტი რკალისაგან.
- ყირა თაღი – განმტვირთავი თაღის სახესხვაობა.
- ამაღლებული თაღი – რკალისებრი მოხაზულობის თაღი, რომლის წარმმართველი გრძელდება რკალის ცენტრის ქვევით შვეული მონაკვეთებით.
- ნახევარწრიული, ნახევარცილინდრული თაღი – წახევარი წრის ფორმის თაღი, მისი - ქუსლები განლაგებულია იმ ცენტრის დანეზე, რომლიდანაცაა შემოხაზული ეს ნახევარწრე.
- განმტვირთავი თიღი – ისეთი სახის თაღი, რომელიც შენობის ზედა ნაწილების დატვირთვას ანაწილებს საყრდენებზე და ჩვეულებრივ კედლის წყობიშია ჩატანებული.
- შეკუმშული თაღი (დამრეცი თაღი) – თაღის ქუსლები რკალის ცენტრზე ზევითაა.
- ისრული თაღი – შედგება მახვილი კუთხით გადაკვეთილი ორი რკალისაგან.
- შეკიდული თაღი – შედგება ორი რკალისგამ, რომელთა გადაკვეთის წერტილი წვერზე ქვევითაა.
- საბჯენი თაღი – თაღი რომელსაც კამარა ეყრდნობა.