ამრანი
NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
(→წყარო) |
|||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''ამრან-ი, [[ამირანი|ამირან-ი]]''' ''(ოს. Амран, Амыран)'' – დარეძანულ თქმულებათა ცენტრალური პერსონაჟი, მონადირე იამონისა და ღმერთის დისშვილის – [[მარია (მითოლოგიური პერსონაჟი)|მარიას]] – ვაჟი (სხვა ვარიანტით, მჭედელი როსტომისა და ეშვებიანი ქალის შვილი), ბადრისა და მისირბის უმცროსი ძმა; გველეშაპთან და ფაქუნძასთან (ფრთოსან ურჩხულთან) მებრძოლი გმირი, რომელიც ღმერთთან ურჩობისათვის ღვთაებებმა ვარსაჯიხოხის მთაზე მიაჯაჭვეს. წელიწადში ერთხელ იღება იმ კლდის კარები, სადაც ამრანია დატყვევებული; სწორედ ამ დროს შეიხედა გამოქვაბულში ოსური ფოლკლორის პოპულარულმა პერსონაჟმა, მონადირე ძუთი კუძმა, განიზრახა დახმარებოდა ამრანს, მაგრამ ვერ შეძლო. | + | '''ამრან-ი, [[ამირანი|ამირან-ი]]''' ''(ოს. Амран, Амыран)'' – დარეძანულ თქმულებათა ცენტრალური [[პერსონაჟი]], მონადირე იამონისა და ღმერთის დისშვილის – [[მარია (მითოლოგიური პერსონაჟი)|მარიას]] – ვაჟი (სხვა ვარიანტით, მჭედელი როსტომისა და ეშვებიანი ქალის შვილი), ბადრისა და მისირბის უმცროსი ძმა; გველეშაპთან და ფაქუნძასთან (ფრთოსან ურჩხულთან) მებრძოლი გმირი, რომელიც ღმერთთან ურჩობისათვის ღვთაებებმა ვარსაჯიხოხის მთაზე მიაჯაჭვეს. წელიწადში ერთხელ იღება იმ კლდის კარები, სადაც ამრანია დატყვევებული; სწორედ ამ დროს შეიხედა გამოქვაბულში ოსური ფოლკლორის პოპულარულმა პერსონაჟმა, მონადირე ძუთი კუძმა, განიზრახა დახმარებოდა ამრანს, მაგრამ ვერ შეძლო. |
დარეძანული თქმულებები, ისევე როგორც გმირის სახელი, ოსებმა ქართველებისაგან ისესხეს („[[დარეძანთი ქადჯითა]]“). | დარეძანული თქმულებები, ისევე როგორც გმირის სახელი, ოსებმა ქართველებისაგან ისესხეს („[[დარეძანთი ქადჯითა]]“). | ||
| ხაზი 11: | ხაზი 11: | ||
* Калоева Д. А. Даредзановские сказания у осетин (Исследование, тексты). Цхинвали, 1975; მისივე, Даредзановские сказания у осетин // СЭ. 1976, № 1; | * Калоева Д. А. Даредзановские сказания у осетин (Исследование, тексты). Цхинвали, 1975; მისივე, Даредзановские сказания у осетин // СЭ. 1976, № 1; | ||
* Устное народное творчество // Осетины. Серия «Народы и Культуры». Ответственные редакторы З. Б. Цаллагова, Л. А. Чибиров. М., 2012. | * Устное народное творчество // Осетины. Серия «Народы и Культуры». Ответственные редакторы З. Б. Цаллагова, Л. А. Чибиров. М., 2012. | ||
| − | |||
| − | |||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
16:11, 1 მაისი 2023-ის ვერსია
ამრან-ი, ამირან-ი (ოს. Амран, Амыран) – დარეძანულ თქმულებათა ცენტრალური პერსონაჟი, მონადირე იამონისა და ღმერთის დისშვილის – მარიას – ვაჟი (სხვა ვარიანტით, მჭედელი როსტომისა და ეშვებიანი ქალის შვილი), ბადრისა და მისირბის უმცროსი ძმა; გველეშაპთან და ფაქუნძასთან (ფრთოსან ურჩხულთან) მებრძოლი გმირი, რომელიც ღმერთთან ურჩობისათვის ღვთაებებმა ვარსაჯიხოხის მთაზე მიაჯაჭვეს. წელიწადში ერთხელ იღება იმ კლდის კარები, სადაც ამრანია დატყვევებული; სწორედ ამ დროს შეიხედა გამოქვაბულში ოსური ფოლკლორის პოპულარულმა პერსონაჟმა, მონადირე ძუთი კუძმა, განიზრახა დახმარებოდა ამრანს, მაგრამ ვერ შეძლო.
დარეძანული თქმულებები, ისევე როგორც გმირის სახელი, ოსებმა ქართველებისაგან ისესხეს („დარეძანთი ქადჯითა“).
ლიტერატურა
- Миллер В. Ф. Осетинские этюды. I. М., 1881;
- «Амран». Даредзановские сказания у осетин. Перевод, обработка и комментарии В. И. Абаева. Предисловие и редакция академика Н. Я. Марра. М.-Л., 1932;
- Калоева Д. А. Даредзановские сказания у осетин (Исследование, тексты). Цхинвали, 1975; მისივე, Даредзановские сказания у осетин // СЭ. 1976, № 1;
- Устное народное творчество // Осетины. Серия «Народы и Культуры». Ответственные редакторы З. Б. Цаллагова, Л. А. Чибиров. М., 2012.
