ყვითელი ტუხტი
| (ერთი მომხმარებლის ერთი შუალედური ვერსია არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
[[ფაილი:Alcea rugosa.jpg|thumb|ყვითელი ტუხტი - Alcea rugosa Alef]] | [[ფაილი:Alcea rugosa.jpg|thumb|ყვითელი ტუხტი - Alcea rugosa Alef]] | ||
| − | '''Fam. Malvaceae''' – ოჯ. ბალბასებრნი '''Alcea rugosa Alef'''. – '''ყვითელი ტუხტი'''. | + | '''Fam. Malvaceae''' – ოჯ. ბალბასებრნი <br /> |
| + | '''Alcea rugosa Alef'''. – '''ყვითელი ტუხტი'''. | ||
მრავალწლოვანი 40-160 სმ-მდე სიმაღლის ბალახოვანი მცენარეა, მარტივი და ვარსკვლავისებრი ბეწვით მოფენილი. [[ფოთოლი|ფოთლები]] 5-7 ნაკვთიანია, ზოგჯერ ღრმად ან ძირამდე 5-7-ად გაყოფილი, ქვედა მათგანი გრძელყუნწიანია. [[ყვავილი|ყვავილები]] ფოთლების იღლიებში თითო-თითოდ ან 2-3 ერთადაა განლაგებული ან მტევნის მსგავსად შეკრებილი; გვირგვინი ყვითელია, დიდი ზომის. [[ნაყოფი]] მომწიფებისას მრავალ პატარა, ბრტყელ, ფრთიან ნაყოფად იშლება. თესლი თირკმლისებრია, რუხი და გლუვი. ყვ. VII-VIII; ნაყ. VIII-IX. | მრავალწლოვანი 40-160 სმ-მდე სიმაღლის ბალახოვანი მცენარეა, მარტივი და ვარსკვლავისებრი ბეწვით მოფენილი. [[ფოთოლი|ფოთლები]] 5-7 ნაკვთიანია, ზოგჯერ ღრმად ან ძირამდე 5-7-ად გაყოფილი, ქვედა მათგანი გრძელყუნწიანია. [[ყვავილი|ყვავილები]] ფოთლების იღლიებში თითო-თითოდ ან 2-3 ერთადაა განლაგებული ან მტევნის მსგავსად შეკრებილი; გვირგვინი ყვითელია, დიდი ზომის. [[ნაყოფი]] მომწიფებისას მრავალ პატარა, ბრტყელ, ფრთიან ნაყოფად იშლება. თესლი თირკმლისებრია, რუხი და გლუვი. ყვ. VII-VIII; ნაყ. VIII-IX. | ||
| ხაზი 14: | ხაზი 15: | ||
* [[სამეგრელოს ბიომრავალფეროვნება და სამკურნალო მცენარეები]]. | * [[სამეგრელოს ბიომრავალფეროვნება და სამკურნალო მცენარეები]]. | ||
| − | [[კატეგორია: საქართველოს სამკურნალო მცენარეები] | + | [[კატეგორია: საქართველოს სამკურნალო მცენარეები]] |
[[კატეგორია:მრავალწლიანი მცენარეები]] | [[კატეგორია:მრავალწლიანი მცენარეები]] | ||
[[კატეგორია:ბალბისებრნი]] | [[კატეგორია:ბალბისებრნი]] | ||
[[კატეგორია:ბალახოვანი მცენარეები]] | [[კატეგორია:ბალახოვანი მცენარეები]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 00:16, 21 ნოემბერი 2023 მდგომარეობით
Fam. Malvaceae – ოჯ. ბალბასებრნი
Alcea rugosa Alef. – ყვითელი ტუხტი.
მრავალწლოვანი 40-160 სმ-მდე სიმაღლის ბალახოვანი მცენარეა, მარტივი და ვარსკვლავისებრი ბეწვით მოფენილი. ფოთლები 5-7 ნაკვთიანია, ზოგჯერ ღრმად ან ძირამდე 5-7-ად გაყოფილი, ქვედა მათგანი გრძელყუნწიანია. ყვავილები ფოთლების იღლიებში თითო-თითოდ ან 2-3 ერთადაა განლაგებული ან მტევნის მსგავსად შეკრებილი; გვირგვინი ყვითელია, დიდი ზომის. ნაყოფი მომწიფებისას მრავალ პატარა, ბრტყელ, ფრთიან ნაყოფად იშლება. თესლი თირკმლისებრია, რუხი და გლუვი. ყვ. VII-VIII; ნაყ. VIII-IX.
იზრდება ზღვის სანაპირო ზოლიდან ალპურ სარტყლამდე, კლდოვან, ქვიან, ხრიოკსა და მშრალ ადგილებში, ბუჩქნარებში; ზოგჯერ როგორც სარეველა გვხვდება.
დეკორატიული მცენარეა. შეიცავს კაუჩუკის მაგვარ ნივთიერებებს, ალკალოიდებს. ყვავილობისას ფოთლებში C ვიტამინი აღინიშნება.
იყენებენ ტრადიციულ და ხალხურ მედიცინაში. ამ მცენარის ექსტრაქტები შედის ხველების საწინააღმდეგო პოპულარულ პრეპარატებში. ხელს უწყობს ფილტვებიდან ნახველის გამოყოფას. ასევე ხასიათდება მატონიზირებელი, შარდმდენი, დიარეის საწინააღმდეგო და ნაღველმდენი მოქმედებით. ითვლება, რომ მისი მოხარშული თესლები ხელს უწყობს ორგანიზმიდან ტოქსინების გამოყოფას და გახდომას.
