ლექსემა
| (ერთი მომხმარებლის ერთი შუალედური ვერსია არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''ლექსემა''' – (ინგლ. lexem < ბერძნ. lexis – სიტყვა, გამოთქმა), სიტყვა – ენის სემანტიკური სისტემის ერთეული. ლექსემა განისაზღვრება როგორც ფორმისა და მნიშვნელობის ერთიანობა (ლექსიკურ-სემანტიკური ერთიანობა). სიტყვის პარადიგმატული უნარი გამოიხატება ტერმინით „ლექსემა“, ხოლო მისი სინტაგმატური შესაძლებლობა ტერმინით – სიტყვაფორმა. | + | '''ლექსემა''' – (ინგლ. lexem < ბერძნ. lexis – სიტყვა, გამოთქმა), [[სიტყვა]] – ენის სემანტიკური სისტემის ერთეული. ლექსემა განისაზღვრება როგორც ფორმისა და მნიშვნელობის ერთიანობა (ლექსიკურ-სემანტიკური ერთიანობა). სიტყვის პარადიგმატული უნარი გამოიხატება ტერმინით „ლექსემა“, ხოლო მისი სინტაგმატური შესაძლებლობა ტერმინით – [[სიტყვაფორმა]]. |
| − | ლექსემა – სიტყვაფორმათაგან განყენებული, აბსტრაჰირებული ერთეულია. მაგ., მხოლოდ გრამატიკულად განსხვავებული სიტყვაფორმები: სახლმა, სახლის, სახლად… ქმნიან ერთ ლექსემას. სალექსიკონო ერთეული, წარმოდგენილი პარადიგმის ერთ-ერთი წევრის სახით, პირობითად არის ლექსემა, ანუ ასევე აბსტრაჰირებული ერთეული (მაგ. ქეგლ-ის სალექსიკონო ერთეულები: წერ-ს, სახლ-ი…). ლექსემის ცნება მოითხოვს | + | ლექსემა – სიტყვაფორმათაგან განყენებული, აბსტრაჰირებული ერთეულია. მაგ., მხოლოდ გრამატიკულად განსხვავებული სიტყვაფორმები: სახლმა, სახლის, სახლად… ქმნიან ერთ ლექსემას. სალექსიკონო ერთეული, წარმოდგენილი პარადიგმის ერთ-ერთი წევრის სახით, პირობითად არის ლექსემა, ანუ ასევე აბსტრაჰირებული ერთეული (მაგ. ქეგლ-ის სალექსიკონო ერთეულები: წერ-ს, სახლ-ი…). ლექსემის ცნება მოითხოვს აგრეთვე ლექსიკურ-სემანტიკური ვარიანტებისაგან სიტყვის განყენებულად წარმოდგენას. კერძოდ, პოლისემიის შემთხვევები ერთ ლექსემად გაიგება: – 1. მხედველობის ორგანო; 2. ძვირფასი ქვა; 3. ცალკეული უჯრედი. ერთ ლექსემად გაიგება კომპოზიტები: მიწა-წყალი, ერთგული..; შედგენილი საკუთარი სახელები: დიდი ჯიხაიში, დედოფლისწყარო…, მყარი შესიტყვებები: თვალში არ მოსდის, ყურს სჭრის და მისთ. |
''ა. არაბული'' | ''ა. არაბული'' | ||
მიმდინარე ცვლილება 12:32, 21 თებერვალი 2024 მდგომარეობით
ლექსემა – (ინგლ. lexem < ბერძნ. lexis – სიტყვა, გამოთქმა), სიტყვა – ენის სემანტიკური სისტემის ერთეული. ლექსემა განისაზღვრება როგორც ფორმისა და მნიშვნელობის ერთიანობა (ლექსიკურ-სემანტიკური ერთიანობა). სიტყვის პარადიგმატული უნარი გამოიხატება ტერმინით „ლექსემა“, ხოლო მისი სინტაგმატური შესაძლებლობა ტერმინით – სიტყვაფორმა.
ლექსემა – სიტყვაფორმათაგან განყენებული, აბსტრაჰირებული ერთეულია. მაგ., მხოლოდ გრამატიკულად განსხვავებული სიტყვაფორმები: სახლმა, სახლის, სახლად… ქმნიან ერთ ლექსემას. სალექსიკონო ერთეული, წარმოდგენილი პარადიგმის ერთ-ერთი წევრის სახით, პირობითად არის ლექსემა, ანუ ასევე აბსტრაჰირებული ერთეული (მაგ. ქეგლ-ის სალექსიკონო ერთეულები: წერ-ს, სახლ-ი…). ლექსემის ცნება მოითხოვს აგრეთვე ლექსიკურ-სემანტიკური ვარიანტებისაგან სიტყვის განყენებულად წარმოდგენას. კერძოდ, პოლისემიის შემთხვევები ერთ ლექსემად გაიგება: – 1. მხედველობის ორგანო; 2. ძვირფასი ქვა; 3. ცალკეული უჯრედი. ერთ ლექსემად გაიგება კომპოზიტები: მიწა-წყალი, ერთგული..; შედგენილი საკუთარი სახელები: დიდი ჯიხაიში, დედოფლისწყარო…, მყარი შესიტყვებები: თვალში არ მოსდის, ყურს სჭრის და მისთ.
ა. არაბული
