ყაია ყიზლა
NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''ყაჲა ყიზლა''' ''(ბალყ.-ყარაჩ. Къая къызла – „კლდეთა ქალიშვილები“; მხ. რ. Къая къызы)'' – კლდეების მფარველი სულები, ექოს განსახიერებანი ბალყარულ-ყარაჩულ მითოლოგიაში. წარმოდგენილი ჰყავდათ ლამაზი დამცინავმომღერალი ქალიშვილების სახით; უყვართ ადამიანებისა და საკუთარი თავის გამოჯავრება (ამას უკავშირდება თქმა: „ყაჲა ყიზივითთავის თავს აჯავრებს“ [Къая къызы кеси кесин эриклегенлей]). ერთ-ერთ ტექსტში იხსენიებიან, როგორც „სიმღერის დედები“ (жыр анасы). უფრო ხშირად უსხადურის კლდეში ცხოვრობენ. თუ მონადირე თვალში არ მოუვათ, თავიანთი ცეკვით აჯადოებენ და ქვად აქცევენ. ასე დაემართა მონადირე ასლანბექს, რომელიც ქალიშვილებმა ქვის ფიტულად (таш бодуркъу) აქციეს. | + | '''ყაჲა ყიზლა''' ''(ბალყ.-ყარაჩ. Къая къызла – „კლდეთა ქალიშვილები“; მხ. რ. Къая къызы)'' – კლდეების მფარველი სულები, [[ექო (მითოლოგია)|ექოს]] განსახიერებანი ბალყარულ-ყარაჩულ მითოლოგიაში. წარმოდგენილი ჰყავდათ ლამაზი დამცინავმომღერალი ქალიშვილების სახით; უყვართ ადამიანებისა და საკუთარი თავის გამოჯავრება (ამას უკავშირდება თქმა: „ყაჲა ყიზივითთავის თავს აჯავრებს“ [Къая къызы кеси кесин эриклегенлей]). ერთ-ერთ ტექსტში იხსენიებიან, როგორც „სიმღერის დედები“ (жыр анасы). უფრო ხშირად უსხადურის კლდეში ცხოვრობენ. თუ მონადირე თვალში არ მოუვათ, თავიანთი ცეკვით აჯადოებენ და ქვად აქცევენ. ასე დაემართა მონადირე ასლანბექს, რომელიც ქალიშვილებმა ქვის ფიტულად (таш бодуркъу) აქციეს. |
| ხაზი 9: | ხაზი 9: | ||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
| − | + | [[კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები]] | |
[[კატეგორია:ბალყარულ-ყარაჩული მითები]] | [[კატეგორია:ბალყარულ-ყარაჩული მითები]] | ||
[[კატეგორია:მითოლოგიური პერსონაჟები]] | [[კატეგორია:მითოლოგიური პერსონაჟები]] | ||
[[კატეგორია:სულები]] | [[კატეგორია:სულები]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 15:16, 4 დეკემბერი 2018 მდგომარეობით
ყაჲა ყიზლა (ბალყ.-ყარაჩ. Къая къызла – „კლდეთა ქალიშვილები“; მხ. რ. Къая къызы) – კლდეების მფარველი სულები, ექოს განსახიერებანი ბალყარულ-ყარაჩულ მითოლოგიაში. წარმოდგენილი ჰყავდათ ლამაზი დამცინავმომღერალი ქალიშვილების სახით; უყვართ ადამიანებისა და საკუთარი თავის გამოჯავრება (ამას უკავშირდება თქმა: „ყაჲა ყიზივითთავის თავს აჯავრებს“ [Къая къызы кеси кесин эриклегенлей]). ერთ-ერთ ტექსტში იხსენიებიან, როგორც „სიმღერის დედები“ (жыр анасы). უფრო ხშირად უსხადურის კლდეში ცხოვრობენ. თუ მონადირე თვალში არ მოუვათ, თავიანთი ცეკვით აჯადოებენ და ქვად აქცევენ. ასე დაემართა მონადირე ასლანბექს, რომელიც ქალიშვილებმა ქვის ფიტულად (таш бодуркъу) აქციეს.
[რედაქტირება] ლიტერატურა
- Карачаево-балкарские мифы. Составитель М. Джуртубаев. Нальчик, 2007;
- Кудаев М. Язык охотника // Приложение к журналу «Минги Тау». Нальчик, 2010, № 7.
