დედალობა
(→წყარო) |
|||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
'''დედალობა''' – საგაზაფხულო ციკლის საოჯახო ხასიათის იმერული წეს-ჩვეულება – „სახლის უკლებლობისა“ და ქათმების დაცვის | '''დედალობა''' – საგაზაფხულო ციკლის საოჯახო ხასიათის იმერული წეს-ჩვეულება – „სახლის უკლებლობისა“ და ქათმების დაცვის | ||
მიზნით შესრულებული [[ლოცვა]]-[[რიტუალი]]. ყოველ გაზაფხულზე ოჯახის დიასახლისი რძით სავსე ჯამით ხელში საცხოვრებელ ნაგებობას სამჯერ შემოუვლიდა და თან ლოცულობდა: „დედალობაა, ქალბატონო, მობრძანდი და ჩემი ქათმის სამაგიერო ერთი ჭიქა რძე მიირთვი“. შემდეგ რძიან ჯამს სახლის საძირკველზე ჩამოდებდა და დილით თუ არ დახვდებოდა, ეს იმის ნიშანი იყო, რომ ქალბატონმა შესაწირი მიიღო და, ამდენად, წლის განმავლობაში ქათამი არც დაიკარგებოდა და არც არაფერი შეჭამდა. როგორც ჩანს, ლოცვის ტექსტში | მიზნით შესრულებული [[ლოცვა]]-[[რიტუალი]]. ყოველ გაზაფხულზე ოჯახის დიასახლისი რძით სავსე ჯამით ხელში საცხოვრებელ ნაგებობას სამჯერ შემოუვლიდა და თან ლოცულობდა: „დედალობაა, ქალბატონო, მობრძანდი და ჩემი ქათმის სამაგიერო ერთი ჭიქა რძე მიირთვი“. შემდეგ რძიან ჯამს სახლის საძირკველზე ჩამოდებდა და დილით თუ არ დახვდებოდა, ეს იმის ნიშანი იყო, რომ ქალბატონმა შესაწირი მიიღო და, ამდენად, წლის განმავლობაში ქათამი არც დაიკარგებოდა და არც არაფერი შეჭამდა. როგორც ჩანს, ლოცვის ტექსტში | ||
| − | ნახსენები ქალბატონი ან ქათმების მფარველია, ან | + | ნახსენები ქალბატონი ან ქათმების მფარველია, ან [[ფუძის ანგელოზი]] თუ [[ადგილის დედა]], რაზედაც, შესაძლოა, სახლის შემოვლისა |
და შესაწირის საძირკველზე დადების წესი მიუთითებდეს. | და შესაწირის საძირკველზე დადების წესი მიუთითებდეს. | ||
მიმდინარე ცვლილება 14:25, 28 აპრილი 2020 მდგომარეობით
დედალობა – საგაზაფხულო ციკლის საოჯახო ხასიათის იმერული წეს-ჩვეულება – „სახლის უკლებლობისა“ და ქათმების დაცვის მიზნით შესრულებული ლოცვა-რიტუალი. ყოველ გაზაფხულზე ოჯახის დიასახლისი რძით სავსე ჯამით ხელში საცხოვრებელ ნაგებობას სამჯერ შემოუვლიდა და თან ლოცულობდა: „დედალობაა, ქალბატონო, მობრძანდი და ჩემი ქათმის სამაგიერო ერთი ჭიქა რძე მიირთვი“. შემდეგ რძიან ჯამს სახლის საძირკველზე ჩამოდებდა და დილით თუ არ დახვდებოდა, ეს იმის ნიშანი იყო, რომ ქალბატონმა შესაწირი მიიღო და, ამდენად, წლის განმავლობაში ქათამი არც დაიკარგებოდა და არც არაფერი შეჭამდა. როგორც ჩანს, ლოცვის ტექსტში ნახსენები ქალბატონი ან ქათმების მფარველია, ან ფუძის ანგელოზი თუ ადგილის დედა, რაზედაც, შესაძლოა, სახლის შემოვლისა და შესაწირის საძირკველზე დადების წესი მიუთითებდეს.
[რედაქტირება] ლიტერატურა
კ. კახიანი. საცხოვრებელ სახლთან დაკავშირებული ზოგიერთი რწმენა-წარმოდგენა იმერეთში // მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის. XXIII. თბ., 1987. გვ., 247.
