კოსმოგონიური მითები
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''კოსმოგონიური [[მითი|მითები]]''' - (ძვ. ბერძ. Κοσμογονία: κόσμος „სამყარო“ + γονή „დაბადება“) მოგვითხრობენ ზოგადად კოსმოსისა და ერთიან სისტემაში შეკავშირებული მისი ნაწილების წარმოშობის თაობაზე, ანუ „სამყაროს სურათი“ მითოლოგიურ პლანში, უპირველეს ყოვლისა, დაფუძნებულია სამყაროს წარმოშობისა და მოწყობის გაგებაზე. ამიტომ კოსმოგონიურ მითებში განსაკუთრებულად აქტუალიზებულია ქაოსის გარდაქმნა კოსმოსში, სამყაროულ წესრიგში. როგორც წესი, კოსმოგონია მოიცავს ძირითადი სტიქიების — ცეცხლის, წყლის, მიწის, ჰაერის განცალკევებასა და გამოყოფას, ცისა და მიწის განყოფას, წყლის სტიქიიდან მყარი მიწის წარმოქმნას, ცაზე მნათობთა გაჩენას, შემდეგ, ლანდშაფტის, მცენარეების, ცხოველებისა და ადამიანის შექმნას. კოსმოგონიური მითები ბაზირებულია კოსმოლოგიურ წარმოდგენებზე, ანუ წარმოდგენებზე კოსმოსის სტრუქტურების შესახებ და აღწერს ამ უკანასკნელის ვეგეტატიურ, ზოომორფულ ან ანთროპომორფულ მოდელებს. | + | '''კოსმოგონიური [[მითი|მითები]]''' - (ძვ. ბერძ. Κοσμογονία: κόσμος „სამყარო“ + γονή „დაბადება“) მოგვითხრობენ ზოგადად კოსმოსისა და ერთიან სისტემაში შეკავშირებული მისი ნაწილების წარმოშობის თაობაზე, ანუ „სამყაროს სურათი“ მითოლოგიურ პლანში, უპირველეს ყოვლისა, დაფუძნებულია სამყაროს წარმოშობისა და მოწყობის გაგებაზე. ამიტომ კოსმოგონიურ მითებში განსაკუთრებულად აქტუალიზებულია ქაოსის გარდაქმნა კოსმოსში, სამყაროულ წესრიგში. როგორც წესი, კოსმოგონია მოიცავს ძირითადი სტიქიების — ცეცხლის, წყლის, მიწის, ჰაერის განცალკევებასა და გამოყოფას, ცისა და მიწის განყოფას, წყლის სტიქიიდან მყარი მიწის წარმოქმნას, ცაზე მნათობთა გაჩენას, შემდეგ, ლანდშაფტის, მცენარეების, ცხოველებისა და ადამიანის შექმნას. კოსმოგონიური მითები ბაზირებულია კოსმოლოგიურ წარმოდგენებზე, ანუ წარმოდგენებზე კოსმოსის სტრუქტურების შესახებ და აღწერს ამ უკანასკნელის ვეგეტატიურ, ზოომორფულ ან [[ანთროპომორფიზმი|ანთროპომორფულ]] მოდელებს. |
12:04, 23 ივნისი 2017-ის ვერსია
კოსმოგონიური მითები - (ძვ. ბერძ. Κοσμογονία: κόσμος „სამყარო“ + γονή „დაბადება“) მოგვითხრობენ ზოგადად კოსმოსისა და ერთიან სისტემაში შეკავშირებული მისი ნაწილების წარმოშობის თაობაზე, ანუ „სამყაროს სურათი“ მითოლოგიურ პლანში, უპირველეს ყოვლისა, დაფუძნებულია სამყაროს წარმოშობისა და მოწყობის გაგებაზე. ამიტომ კოსმოგონიურ მითებში განსაკუთრებულად აქტუალიზებულია ქაოსის გარდაქმნა კოსმოსში, სამყაროულ წესრიგში. როგორც წესი, კოსმოგონია მოიცავს ძირითადი სტიქიების — ცეცხლის, წყლის, მიწის, ჰაერის განცალკევებასა და გამოყოფას, ცისა და მიწის განყოფას, წყლის სტიქიიდან მყარი მიწის წარმოქმნას, ცაზე მნათობთა გაჩენას, შემდეგ, ლანდშაფტის, მცენარეების, ცხოველებისა და ადამიანის შექმნას. კოსმოგონიური მითები ბაზირებულია კოსმოლოგიურ წარმოდგენებზე, ანუ წარმოდგენებზე კოსმოსის სტრუქტურების შესახებ და აღწერს ამ უკანასკნელის ვეგეტატიურ, ზოომორფულ ან ანთროპომორფულ მოდელებს.
წყარო
ნუგზარ ანთელავა. კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები. - გამომცემლობა „უნივერსალი“,- თბილისი2017
