ხვალო
(ახალი გვერდი: ხვალო '''ხვალო''' - (Populus canescens [Aiton] Sm.); ოჯახი: ტირიფისებრ...) |
|||
| ხაზი 4: | ხაზი 4: | ||
'''ხვალო''' - (Populus canescens [Aiton] Sm.); ოჯახი: ტირიფისებრნი (Salicaceae). 40 მ სიმაღლის ხეა. გრძელი ყლორტების ფოთლები დიდი ზომისაა, 3-5-ნაკვთიანი. ნაკვთები დაკბილულია, ზემოდან მუქი მწვანეა, ქვემოდან ქეჩისებური შებუსვით ხასიათდება. ძველი ტოტების ფოთლები მომრგვალო-კვერცხისებურია. კიდეებზე ამოკვეთილ-მსხვილკბილა. ფოთლის ყუნწი ხშირად ფირფიტაზე გრძელია. ყვ. ნაყ. III-IV. მცენარე გავრცელებულია დაბლობიდან მთის შუა სარტყლამდე. იზრდება მდინარეების გაყოლებით, ხევებში და ტყის პირებზე. კახეთში მისი ნახვა შესაძლებელია მდინარე ალაზნის ნაპირებზე. გავრცელებულია თითქმის მთელ [[საქართველო|საქართველოში]]. | '''ხვალო''' - (Populus canescens [Aiton] Sm.); ოჯახი: ტირიფისებრნი (Salicaceae). 40 მ სიმაღლის ხეა. გრძელი ყლორტების ფოთლები დიდი ზომისაა, 3-5-ნაკვთიანი. ნაკვთები დაკბილულია, ზემოდან მუქი მწვანეა, ქვემოდან ქეჩისებური შებუსვით ხასიათდება. ძველი ტოტების ფოთლები მომრგვალო-კვერცხისებურია. კიდეებზე ამოკვეთილ-მსხვილკბილა. ფოთლის ყუნწი ხშირად ფირფიტაზე გრძელია. ყვ. ნაყ. III-IV. მცენარე გავრცელებულია დაბლობიდან მთის შუა სარტყლამდე. იზრდება მდინარეების გაყოლებით, ხევებში და ტყის პირებზე. კახეთში მისი ნახვა შესაძლებელია მდინარე ალაზნის ნაპირებზე. გავრცელებულია თითქმის მთელ [[საქართველო|საქართველოში]]. | ||
| + | [[ფაილი:Xvalo5.jpg|thumb|მარცხნივ|ხვალო]] | ||
| + | '''ხვალო''' – ბიბლიური მცენარე | ||
| − | + | ''თეთრი ხვალო (Populus alba)'' | |
| − | + | ||
| + | თეთრი ხვალო განეკუთვნება ტირიფისებრთა ოჯახს და იზრდება უპირატესად წყალუხვ მდინარეთა ნაპირებზე. ბიბლიაში გვხვდება სულ რამოდენიმეჯერ. მისი ებრაული სახელწოდებაა „ცაფცაფა მაქრიფა“. იგი ბიბლიის ძველ ქართულ ხელნაწერებში მოიხსენიება სახელწოდებით „ბრაწი“ („გრაკლის ხე“), ხოლო თანამედროვე ქართულ თარგმანებში სახელწოდებებით – „ალვისხე“, „ჩინარი“, „ტირიფი“, იმ დროს, როცა ებრაული ორიგინალის სწორი შესატყვისია „თეთრი ხვალო“. თარგმნის თვალსაზრისით ქართულის მსგავსი ვითარებაა [[ბიბლია|ბიბლიის]] უცხოურ თარგმანებშიც, თუ არ ჩავთვლით ინგლისურ, გერმანულ (შტუტგარტის ბიბლია) და რუსულ უახლეს გამოცემებს. ამ უკანასკნელი გამოცემების მიხედვით „იაკობმა აიღო თეთრი ხვალოს, [[ჩვეულებრივი ნუში|ნუშის]] და [[ჭადარი|ჭადრის]] ტოტები, გალოპა, ისე, რომ მათ თეთრი ზოლები დამჩნეოდა“, რაც ზუსტად შეესატყვისება ებრაულ ორიგინალს. | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | ''„აიღო იაკობმა ალვისხის, ნუშის და ნეკერჩხლის ნედლი ჯოხები, ალაგ-ალაგ გალოპა, ისე რომ ჯოხებს თეთრი ზოლები დააჩნდა“.'' | ||
| + | |||
| + | '''დაბადება 30, 37''' | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | ''„აიღო იმ ქვეყნის თესლი და ჩათესა ნაყოფიერ ყანაში; უხვ წყლებთან დადო და დარგო ტირიფივით“.'' | ||
| + | |||
| + | '''ეზეკიელი 17, 5''' | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | ==წყარო== | ||
| + | * კახეთის რეგიონის მცენარეები – 400 სახეობის მცენარე და 402 ფოტო; სარკვევზე იმუშავა კახაბერ სუხიტაშვილმა; რედაქტორი მაია ახალკაცი, თბილისი 2016. | ||
| + | * [[ბიბლიური მცენარეები]] | ||
[[კატეგორია:მცენარეები]] | [[კატეგორია:მცენარეები]] | ||
[[კატეგორია:ტირიფისებრნი]] | [[კატეგორია:ტირიფისებრნი]] | ||
| + | [[კატეგორია:ბიბლიური მცენარეები]] | ||
| + | [[კატეგორია:ხე მცენარეები]] | ||
| + | [[კატეგორია:ფოთლოვანი მცენარეები]] | ||
13:07, 7 მარტი 2018-ის ვერსია
ხვალო - (Populus canescens [Aiton] Sm.); ოჯახი: ტირიფისებრნი (Salicaceae). 40 მ სიმაღლის ხეა. გრძელი ყლორტების ფოთლები დიდი ზომისაა, 3-5-ნაკვთიანი. ნაკვთები დაკბილულია, ზემოდან მუქი მწვანეა, ქვემოდან ქეჩისებური შებუსვით ხასიათდება. ძველი ტოტების ფოთლები მომრგვალო-კვერცხისებურია. კიდეებზე ამოკვეთილ-მსხვილკბილა. ფოთლის ყუნწი ხშირად ფირფიტაზე გრძელია. ყვ. ნაყ. III-IV. მცენარე გავრცელებულია დაბლობიდან მთის შუა სარტყლამდე. იზრდება მდინარეების გაყოლებით, ხევებში და ტყის პირებზე. კახეთში მისი ნახვა შესაძლებელია მდინარე ალაზნის ნაპირებზე. გავრცელებულია თითქმის მთელ საქართველოში.
ხვალო – ბიბლიური მცენარე
თეთრი ხვალო (Populus alba)
თეთრი ხვალო განეკუთვნება ტირიფისებრთა ოჯახს და იზრდება უპირატესად წყალუხვ მდინარეთა ნაპირებზე. ბიბლიაში გვხვდება სულ რამოდენიმეჯერ. მისი ებრაული სახელწოდებაა „ცაფცაფა მაქრიფა“. იგი ბიბლიის ძველ ქართულ ხელნაწერებში მოიხსენიება სახელწოდებით „ბრაწი“ („გრაკლის ხე“), ხოლო თანამედროვე ქართულ თარგმანებში სახელწოდებებით – „ალვისხე“, „ჩინარი“, „ტირიფი“, იმ დროს, როცა ებრაული ორიგინალის სწორი შესატყვისია „თეთრი ხვალო“. თარგმნის თვალსაზრისით ქართულის მსგავსი ვითარებაა ბიბლიის უცხოურ თარგმანებშიც, თუ არ ჩავთვლით ინგლისურ, გერმანულ (შტუტგარტის ბიბლია) და რუსულ უახლეს გამოცემებს. ამ უკანასკნელი გამოცემების მიხედვით „იაკობმა აიღო თეთრი ხვალოს, ნუშის და ჭადრის ტოტები, გალოპა, ისე, რომ მათ თეთრი ზოლები დამჩნეოდა“, რაც ზუსტად შეესატყვისება ებრაულ ორიგინალს.
„აიღო იაკობმა ალვისხის, ნუშის და ნეკერჩხლის ნედლი ჯოხები, ალაგ-ალაგ გალოპა, ისე რომ ჯოხებს თეთრი ზოლები დააჩნდა“.
დაბადება 30, 37
„აიღო იმ ქვეყნის თესლი და ჩათესა ნაყოფიერ ყანაში; უხვ წყლებთან დადო და დარგო ტირიფივით“.
ეზეკიელი 17, 5
წყარო
- კახეთის რეგიონის მცენარეები – 400 სახეობის მცენარე და 402 ფოტო; სარკვევზე იმუშავა კახაბერ სუხიტაშვილმა; რედაქტორი მაია ახალკაცი, თბილისი 2016.
- ბიბლიური მცენარეები
