საქართველოს ისტორიულ ძეგლთა ბლიოგრაფიული ლექსიკონი

საწყისი | ძებნა | ბოლო განმარტება | მოგვწერეთ | შესვლა


ბოლო 10 განმარტება

სიტყვა განმარტება
იშხნელების ციხე-დარბაზი იხ. არადეთი (ქარელის რ-ნი)
ბეჭისციხე (თურქეთი) 1.ბეჭისციხე //ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია.ტ.II.-თბ.,1977.-გვ.351. მოკლე ცნობა ბეჭისციხის (ვახუშტის მიხედვით - ქუმურლუს ციხე) შესახებ.2. 2.ბეჭისციხე //საქართველო:ენციკლოპედია.-1990.I.-გვ.420. კოლას პროვინციაში მდებარე ბეჭისციხის მოკლე დახასიათება. 3.ბეჭისციხე //შუბითიძე ვ. ქართული ციხესიმაგრეები და ეკლესია- მონასტრები.-თბ.,2012.-გვ.133. ტექსტი ქართ. და ინგლ. ენებზე. 4.ბეჭისციხე //კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.104-105.
ფანასკერტი (თურქეთი) 1.ფანასკერტი //ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია.ტ.X.-1986.-გვ.217. ტაოში მდებარე შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე ფანასკერტის შესახებ. 2.ფანასკერტი //თაყაიშვილი ე. არქეოლოგიური ექსპედიცია კოლა-ოლთისში და სოფელ ჩანგლში 1907 წელს.-პარიზი.-1938.-გვ.70-72. //იგივე ტექსტი იხ.დაბრუნება.ტ.I.-თბ.,1991.-გვ.372-373. ნანგრევების სახით შემორჩენილი ციხის, ეკლესიისა და ოთხსტრიქონიანი წარწერის შესახებ. 3.ფანასკერტი, ფანასკეთი, ფანასკეტი //ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია.ტ.X.-თბ.,1986.-გვ.217. ფანასკერტის ციხის ისტორია. მოხსენიებულნი არიან:მეფე ბაგრატ III (XI ს.), აზნაური ზაქარია ასპანიძე, ფეოდალი გუზან ტაოსკარელი. 4.ფანასკერტი //შუბითიძე ვ. ქართული ციხესიმაგრეები და ეკლესია-მონასტრები.-თბ.,2012.-გვ.152-153. ტექსტი ქართ. და ინგლ. ენებზე. 5.ფანასკერტი //ტაო-კლარჯეთი. ისტორიისა და კულტურის ძეგლები [კატალოგი].-თბ.,2017.-გვ.276. 6.ფანასკერტი //თაყაიშვილი ექვ. თხზულებანი. ტ.I.-თბ.,2016.-გვ.111--112. ტექსტს ახლავს ფანასკერტის ეკლესიის გეგმა. 7.ფანასკერტი //კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.68-69.
კავკასიძეების ციხე (თურქეთი) 1.კავკასიძეების ციხე//იმოგზაურე ტაო–კლარჯეთში.–თბ.,2014.–გვ.40–41. ციხის ისტორია და არქიტექტურული თავისებურებანი. ტექსტს ახლავს ფოტოები. 2.კავკასიძეების ციხე //ტაო-კლარჯეთი. ისტორიისა და კულტურის ძეგლები [კატალოგი].-თბ.,2017.-გვ.258. 3.კავკასიძეების ციხე //კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.89-91.
მერეს ეკლესია (თურქეთი) 1.ინგოროყვა პ. გიორგი მერჩულე.-თბ.,1954.-გვ.343-344. მერეს ტაძრის ისტორია. 2.ტაო-კლარჯეთი (გრიგოლ ხანძთელის ცხოვრების მიხედვით) //გაფრინდაშვილი ქ. ქართული სულიერების სათავეებთან.-თბ.,2005.-გვ.73-150. მერეს ტაძრის მოკლე დახასიათება. 3.გოგიაშვილი თ. ცნობარი ძეგლთა შესწავლისათვის //ქართული ენა და ლიტერატურა სკოლაში.-1975.-N3.-გვ.54-55. მერე - მოკლე ცნობები და ბიბლიოგრაფია. 4.ბაირამი ფაჰრიე ტაო-კლარჯეთის ქართული მონასტრები //ორიენტალისტი.II.-2003-2004.-გვ.19-29. ტექსტი ქართულ და თურქულ ენებზე. მერეს ეკლესიის მოკლე აღწერილობა. გამოთქმულია მოსაზრება ძეგლის აგების თარიღზე. 5.წმ. გრიგოლი ხანძთელი და საქართველოს "სინაი", ანუ კლარჯეთის თორმეტი სავანე: მერე //გივიაშვილი ი., კოპლატაძე ი. ტაო-კლარჯეთი.-თბ.,2004.-გვ.54. მოკლე ცნობა ვახტანგ გორგასლის მიერ აშენებულ ეკლესიის (გაანადგურა მურვან ყრუმ, აღდგენილია აშოტ კურაპალატის დროს, გრიგოლ ხანძთელის მიერ)შემორჩენილია სავანის დღენდე შეუსწავლელი ნაშთები. 6.მერე //ჩოხარაძე მ. ხანძთა და "ათორმეტ სავანეთა" მხარის ძველი სალოცავები.-თბ.,ბათუმი.-2015.-გვ.267-270. 7.მერე //ტაო-კლარჯეთი. ისტორიისა და კულტურის ძეგლები [კატალოგი].-თბ.,2017.-გვ.34. 8.მერე //კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.78-80.
ჭალის ეკლესია (თურქეთი) 1.გუგუნავა ალ. მოგზაურობა ისტორიულ სამხრეთ საქართველოში.-თბ.,1996.-გვ.19-20. მოკლე ცნობა IX საუკუნით დატარიღებული ჭალის ეკლესიის შესახებ. ტექსტს დართული აქვს ძეგლის ფოტო (გვ.64). 2. ბაგრატიონი გ. მოგზაურობა თურქეთში //ძეგლის მეგობარი.-1996.-N1/92.-გვ.41. ჭალის ეკლესიის კრისტალური არქიტექტურული ფორმებისა და დეკორის შესახებ. 3.ჭალა // კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.75-77.
ჩანგლის ეკლესია (თურქეთი) 1.თაყაიშვილი ე. არქეოლოიგიური ექსპედიცია კოლა-ოლთისში და სოფელ ჩანგლში 1907 წელს.-პარიზი.-1938.-გვ.80-87. //იგივე ტექსტი იხ.დაბრუნება.ტ.I.-თბ.,1991.-გვ.381-390. ჩანგლის ეკლესიის მხატვრულ-ხუროთმოძღვრული დახასიათება, წარწერების პალეოგრაფიულ-სტილისტური ანალიზი, შედარება ფიტარეთის ეკლესიის წარწერებთან, ძეგლის შესახებ არსებული ისტორიული წყაროების მიმოხილვა. 2.კლარჯეთის გუმბათიანი ეკლესიების ტიპილიგიისათვის //ხოშტარია დ. კლარჯეთის ეკლესიები და მონასტრები.-თბ.,2009.-გვ.165-166. მდ. არაქსის ხეობაში, ისტორიულ სომხეთში მდებარე ჩანგლის ეკლესიის მოკლე ხუროთმოძღვრული აღწერილობა. 3.ჩანგლი //თაყაიშვილი ექვ. თხზულებანი. ტ.I.-თბ.,2016.-გვ.122-127. ტექსტს ახლავს ტაძრის გეგმა. 4.ჩანგალი //კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.70-73.
ვაჩე-ძორი (თურქეთი) 1.ბაგრატიონი გ. მოგზაურობა თურქეთში //ძეგლის მეგობარი.-1996.-N1/92.-გვ.56. ვაჩეძორის სამონასტრო კომპლექსის აღწერილობა. 2.ხოშტარია დ. წმ. სტეფანეს ეკლესია ვაჩე-ძორის მონასტერში //ძეგლის მეგობარი.-1997.-N4(99).-გვ.23-35. ვაჩე-ძორის კომპლექსში შემავალი წმ.სტეფანეს სახელობის გუმბათიანი ეკლესიის აღწერილობა და დათარიღება. 3.კალმახის ციხე და დიდი მონასტერი ვაჩი-ძორი //თაყაიშვილი ე. არქეოლოგიური ექსპედიცია კოლა-ოლთისში და სოფელ ჩანგალში 1907 წელს.-პარიზი.-1938.-გვ.54-70. //იგივე ტექსტი იხ.დაბრუნება.ტ.I.-თბ.,1991.-გვ.354-361. ვაჩეძორის სამონასტრო კომპლექსის აღწერილობა. შემორჩენილი წარწერების, მხატვრობისა და მღვიმეში ნაპოვნი საბუთების მიმოხილვა. ვაჩე-ძორის მონასტრის მთავარი ტაძრისა და მის ირგვლივ ნანგრევების სახით შემორჩენილი შენობების ნაშთების მოკლე აღწერილობა. მოხსენიებულნი არიან: ნ.მარი, ვახუშტი ბაგრატიონი, კალგინი,ლიოზენი(ფოტოგრაფი). 4.სხირტლაძე ზ. ახალი მასალები საქართველოს სამხრეთი პროვინციების მოხატულობათა შესახებ //საბჭოთა ხელოვნება.-1986.-N3.-გვ.125-135. ვაჩეძორის კედლის მხატვრობის შესახებ. 5.ტაო-კლარჯეთის ძეგლების ფოტოთეკა //ფონდი "ღია საზოგადოება საქართველო" ეროვნული კულტურული მემკვიდრეობის პროგრამა. საანგარიშო კრებული.-1998.-გვ.113-114. ტექსტი ქართულ და ინგლისურ ენებზე. ვაჩე-ძორის არქიტექტურა. 6.ბარნაველი თ. რამდენიმე წარწერა სამხრეთ საქართველოს ისტორიული პროვინციებიდან //მაცნე.-1970.-N1.-გვ.155-160. ინგლისელი მეცნიერის დავით ვანდფილდის მიერ სამხრეთ საქართველოს პროვინციებში მოგზაურობის დროს მოპოვებული ვაჩეძორის ტაძრის წარწერების ფოტოასლები და მათი მიმოხილვა. 7.ვაჩეძორი //ტაო-კლარჯეთი. ისტორიისა და კულტურის ძეგლები [კატალოგი].-თბ.,2017.-გვ.27-29. 8.ვაჩეძორი //კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.63-67.
ხანძთა (თურქეთი) 1.ბოლქვაძე თ. იმოგზაურეთ ტაო-კლარჯეთში /ბურჯი ეროვნებისა.-2003.-N1-2.-გვ.20-23. ხანძთის ეკლესიის თანამედროვე მდგომარეობის შესახებ. 2.ბაგრატიონი გ. მოგზაურობა თურქეთში //ძეგლის მეგობარი.-1996.-N1/92.-გვ.39-40. ცნობები IX-X საუკუნეების ძეგლის - ხანძთის შესახებ. 3.ტაო-კლარჯეთი ("გრიგოლ ხანძთელის ცხოვრების" მიხედვით) //გაფრინდაშვილი ქ. ქართული სულიერების სათავეებთან.-თბ.,2005.-გვ.73-150. ცნობები ძეგლის შესახებ. 4.წმ. გრიგოლ ხანძთელი და საქართველოს "სინაი", ანუ კლარჯეთის თორმეტი სავანე: ხანძთა //გივიაშვილი ი., კოპლატაძე ი. ტაო-კლარჯეთი.-თბ.,2004.-გვ.69-74. გრიგოლ ხანძთელის მიერ X საუკუნეში დაარსებული ხანძთის ტაძრის მდებარეობა, გიორგის მერჩულეს ცნობა ტაძრის შესახებ, ხუროთმოძღვრულ-მხატვრული დახასიათება, წარწერების პალეოგრაფიულ-სტილისტური ანალიზი. ხუროთმოძღვრად მოხსენებულია ამონა, მშენებლად - მარკოზი. ტექსტს დართული აქვს 1904 და 2004 წლებში გადაღებული ფოტოები, ასევე ტაძრის საერთო ხედის, გუმბათის, გუმბათის სფეროს, წყაროსზედა საყდრის ფოტოები. 5.გუგუნავა ალ. მოგზაურობა ისტორიულ სამხრეთ საქართველოში.-თბ.,1996.-გვ.14-15. ხანძთის ისტორიისა და თანამედროვე მდგომარეობის შესახებ. ტექსტს დართული აქვს ძეგლის ფოტო. 6.ინგოროყვა პ. გიორგი მერჩული .-თბ.,1954.-გვ.312-314. ხანძთის სავანეში შემავალი ნაგებობების დახასიათება. 7.მაკალათია ს. მესხეთ-ჯავახეთი.-თბ.,1938.-გვ.21. მიკლე ცნობები ძეგლის შესახებ. 8.ხანძთა //ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია.ტ.XI.-თბ.,1987.-გვ.434. მოკლე ცნობები ხანძთის მონასტრის შესახებ. 9.ჯანაშვილი მ. მესხეთი.-თბ.,1915.-გვ.19-20. ხანძთის მონასტრისა და გრიგოლ ხანძთელის მოღვაწეობის შესახებ. 10.ჯობაძე ვ. ხანძთის წმ. გიორგის მონასტერი //არტანუჯი.-1995.-N4.-გვ.55-72. ხანძთის სავანეში შემავალი შენობა-ნაგებობების აღწერილობა. 11.ბაირამი ფაჰრიე ტაო-კლარჯეთის ქართული მონასტრები //ორიენტალისტი.-2003-2004.-გვ.19-29. ტექსტი ქართულ და ინგლისურ ენებზე. ხანძთის ეკლესიის მოკლე აღწერილობა. 12. ტაო-კლარჯეთის ძეგლების ფოტოთეკა //ფონდი "ღია საზოგადოება საქართველო" ეროვნული კულტურული მემკვიდრეობის პროგრამა. საანგარიშო კრებული.-1998.-გვ.113-114. ტექსტი ქართულ და ინგლისურ ენებზე. ხანძთის ეკლესიის ხუროთმოძღვრული დახასიათება. 13.ხანცთის მონასტერი //ჯობაძე ვ. ადრეული შუა საუკუნეების ქართული მონასტრები ისტორიულ ტაოში, კლარჯეთსა და შავშეთში.-თბ.,2007.-გვ.39-55. მონასტრის დაარსების ისტორია, ტაძრის, სატრაპეზოსა დასამრეკლოს ხუროთმოძღვრული დახასიათება, აგების თარიღი, შედარება ტაოში აგებულ სხვა ეკლესიებთან , წარწერების ანალიზი, ძეგლის შესახებ არსებული წერილობითი წყაროების მიმოხილვა. ტექსტს დართული აქვს ილუსტრაციები (4-9)და (23-410). 14. საქართველოს "სინაი"-კლარჯეთის თორმეტი სავანე. ხანძთა //საქართველოს სულიერი საგანძური.წ.I.-თბ.,2005.-გვ.118-119. გრიგოლ ხანძთელის მოღვაწობის შესახებ. აშტ კურაპალატისა და გრიგოლ ხანძთელის მიერ VIIIნსაუკუნეში აგებული ტაძრის მოკლე აღწერილობა. ხანძთის შესახებ არსებული მოსაზრებები. მოხსენიებულნი არიან:კ.კეკლიძე, ნ.მარი, პ.ინგოროყვა, ნ.ჟ.მ.ტიერები და სხვები. ტექსტი ქართ. და ინგლ. ენებზე. დართულია ტაძრის ფოტო. 15.ხანძთა //ეროვნული კულტურული მემკვიდრეობის პროგრამა: საანგარიშო კრებული.-თბ.,1998.-გვ.224. ტექსტი ქართ. და ინგლ. ენებზე. მოკლე ცნობა ხანძთის ტაძრის შესახებ. მოხსემნიებულინი არიან: გრიგოლ ხანძთელი, აშოტ კუხი, გურგენ ერისთავთერისთავი. დართულია შიდა ხედის ფოტო. 16.დევდარიანი რ. ხანძთის ტაძრის არქიტიპი და სიმბოლიკა //ბაბილო.-2004.-N.-გვ.25-36. 17.ხანძთა - გრიგოლის პირველი სავანე //ხოშტარია დ. კლარჯეთის ეკლესიები და მონასტრები.-თბ.,2009.-გვ.93-110. ხანძთის სამონასტერო კომპლექსის დაარსების ისტორია; კლარჯეთის ერთადერთი "ჩახაზული ჯვრის" ტიპის ეკლესიის დატალური აღწერილობა; წარწერათა სტილისტური და ენობრივი ანალიზი. მოხსენიებულნი არაინ: გრიგოლ ხანძთელი, გიორგი მერჩულე, ნ. ჩუბინაშვილი, ვ. ჯობაძე. ტექსტს ერთვის ხანძთის მონასტრის გეგმა ვ. ჯობაძის მიხედვით, ეკლესიის გეგმა, ეკლესიის განივი ჭრილი, ხედი აღმოსავლეთისაკენ, გრძივი ჭრილი, ხედი ჩრდილოეთისაკენ, ტრომპის სქემა ვ. ჯობაძის მიხედვით, სამხრეთი ფასადი-ჩანახაზები. 18.თოფჩიშვილი რ. ხანძთის მონასტრის ლოკალიზაციის შესახებ //ისტორიული რეპრეზანტაცია: თეორიული მიმართულებანი და კონკრეტული კვლევები. აკადემიკოს მარიამ ლორთქიფანიძის დაბადების 90-ე წლისთავისადმი მიძღვნილი საერთაშორისო კონფერენცია. 2012 წლის 16-17 ნოემბერი, თბილისი, საართველო.-თბ.,2012.-გვ.46- 47. რეზ. ინგლ. ენაზე. 19.ხანძთა//იმოგზაურე ტაო–კლარჯეთში.–თბ.,2014.–გვ.32–37. ხანძთის არქიტექტორული კომპლექსის შემადგენლობა და ისტორიულ–მხატვრული ანალიზი. ტექსტს ახლავს ფოტოები. 20.ჯაგოდნიშვილი თ.ხანძთა ძველი,ახალი...-თბ.,2014.-გვ.179. ახალი სამეცნიერო მოსაზრება გრიგოლ ხანძთელის მიერ აგებული ხანძთის მონასტრის ადგილმდებარეობის შესახებ.რეზ.ინგლ.ენაზე.წიგნს ერთვის ფოტომასალა. 21.ხანძთა //ჩოხარაძე მ. ხანძთა და "ათორმეტ სავანეთა" მხარის ძველი სალოცავები.-თბ.,ბათუმი.-2015.-გვ.256-260. 22.ხანძთა //ტაო-კლარჯეთი. ისტორიისა და კულტურის ძეგლები [კატალოგი].-თბ.,2017.-გვ.45. 23.ხანძთა //გრძელიშვილი ნ. რელიგიური ტურიზმი.-თბ.,2018.-გვ.175-176. 24.ხანძთა //ნონეშვილი ა. ქართული კულტურა უცხოეთში 100 მოღვაწე და ძეგლი.-თბ., 2017.-გვ.51. ტექსტს ახლავს ფერადი ფოტო. 25.ხანძთა //კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.59-62.
მიძნაძორი (თურქეთი) 1.ბაგრატიონი გ. მოგზაურობა თურქეთში //ძეგლის მეგობარი.-1996.-N1/92.-გვ.40-41. X საუკუნის ძეგლის - მიძნაძორის თანამედროვე მდგომარეობის შესახებ. 2.ბაირამი ფაჰრიე ტაო-კლარჯეთის ქართული მონასტრები //ორიენტალისტი.II.-2003-2004.-გვ.19-29.ტექსტი ქართულ და თურქულ ენებზე. მიძნაძორის მოკლე აღწერილობა. 3.წმ. გრიგოლ ხანძთელი და საქართველოს "სინაი", ანუ კლარჯეთის თორმეტი სავანე : მოძნაძორი//გივიაშვილი ი. კოპლატაძე ი. ტაო-კლარჯეთი.-თბ.,2004.-გვ.80-83. IX საუკუნის დასაწყისში, დავით დიდი მიძნაძორელის მიერ დაარსებული, მდ.კარჩხალას ხეობაში აგებული ჯვარგუმბათოვანი ტაძრის (ნ.მარის მიხედვით, "ნახევრადთავისუფალი ჯვრის" ტიპის) მოკლე აღწერილობა. შემორჩენილია ეკლესიის ჩრდილოეთის კედლები. მოხსენიებულია ნ.მარი. ტექსტს დართული აქვს ეკლესიის1904 წელს გადაღებული ფოტო და ორნამენტიანი ფრაგმენტის ფოტო. 4.ინგოროყვა პ. გიორგი მერჩულე.-თბ.,1954.-გვ.353-354. მიძნაძორის (IX ს.) სავანის მოკლე ისტორია. 5.ხოშტარია დ. შავშეთ-კლარჯეთის ეკლესიები //ლიტერატურა და ხელოვნება.-1998.-N2.-გვ.53-80. მიძნაძორის გუმბათოვანი ტაძრის ნანგრევების მოკლე აღწერილობა. 6.ტაო-კლარჯეთის ძეგლების ფოტოთეკა //ეროვნული კულტურული მემკვიდრეობის პროგრამა. საანგარიშო კრებული.-1998.-გვ.113-114. ტექსტი ქართულ და ინგლისურ ენებზე. ძეგლის არქიტექტურა, მოხატულობა და წარწერები. 7.ტაო-კლარჯეთი (გრიგოლ ხანძთელის ცხოვრების მიხედვით) //გაფრინდაშვილი ქ. ქართული სულიერების სათავეებთან.-თბ.,2005.-გვ.73-150. ძეგლის მოკლე დახასიათება. 8.ხოშტარია დ. კლარჯეთის IX-XI საუკუნეთა სამონასტრო ხუროთმოძღვ რება //სვეტიცხოვლობისადმი მიძღვნილი პირველი სამეცნიერო კონფერენცია 11-13 ოქტომბერი, 1995: საქართველოს ეკლესიის, ქართული სასულიერო მწერლობის და ქრისტიანული ხელოვნების ისტორიის საკითხები.-თბ.,1998.-გვ.436-451. რეზ. ინგლ. ენაზე. "ნახევრადთავისუფალი ჯვრის" ტიპის, ძლიერ დაზიანებული მიძნაძორის სავანის მოკლე აღწერილობა. 9.კლარჯეთის გუმბათიანი ეკლესიების ტიპოლოგიისათვის //ხოშტარია დ. კლრჯეთის ეკლესიები და მონასტერები.-თბ.,2009.-გვ.162-163. მოკლე ცნობა მიძნაძორის (IX ს. დაანგრიეს 1960 წელს) შესახებ. მოხსენიებულია ექვ. თაყაიშვილი. 10.ხოშტარია დ. მიძნაძორის მონასტრის ეკლესია //კავკასიის მაცნე: (სპეციალური გამოცემა. 1).-2002.-გვ.67-70. რეზ. რუს. და ინგლ. ენებზე. დავით მიძნაძორელის მიერ (გრიგოლ ხანძთელის დროის მოღვაწე)დაარსებული კლარჯეთის მოძნაძორის მონასტრის გადარჩენილი ეკლესიის არქიტექტურული ანალიზი. 11.მიჯნაძორი //შუბითიძე ვ. ქართული ციხესიმაგრეები და ეკლესია-მონასტრები.-თბ.,2012.-გვ.144. ტექსტი ქართ. და ინგლ. ენებზე. 12.მიძნაძორი //სტუდენტური ექსპედიცია თურქეთში. ნარკვევები. ლექსიკონი.–თბ.,2014.–გვ.83. 13.მიძნაძორი //ჩოხარაძე მ. ხანძთა და "ათორმეტ სავანეთა" მხარის ძველი სალოცავები.,ბათუმი.-2015.-გვ.260-263. 14.მიძნაძორი //კლარჯეთი.,ბათუმი.-2016.-გვ.152-158. 15.მიძნაძორი //ტაო-კლარჯეთი. ისტორიისა და კულტურის ძეგლები [კატალოგი].-თბ.,2017.-გვ.34. 16.მიძნაძორი //კუდავა ბ. ტაო-კლარჯეთი. ფოტოემოციები.-თბ.,2019.-გვ.54-58.
 
 საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა