მესხი სერგეი
მ (მომხმარებელმა Masatiani გვერდი „სერგეი მესხი“ გადაიტანა გვერდზე „მესხი სერგეი“ გადამისამართებ...) |
|||
| (ერთი მომხმარებლის ერთი შუალედური ვერსია არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | [[ფაილი:Sergei-mesxi.png|thumb| | + | [[ფაილი:Sergei-mesxi.png|thumb|150პქ|სერგეი მესხი]] |
| − | '''მესხი სერგეი''' (1845-1883) | + | '''მესხი სერგეი''' – (1845-1883), ჟურნალისტი, პუბლიცისტი, საზოგადო მოღვაწე. ეროვნული თავისუფლებისათვის მებრძოლი, ქართული ლიტერატურის რეალისტური სკოლის წარმომადგენელი, „ახალი ახალგაზრდობის“ ჯგუფის ერთ-ერთი ჩამომყალიბებელი. |
| + | |||
| + | სწავლობდა ქუთაისის გიმნაზიაში (1856-63), შემდეგ — პეტერბურგის უნივერსიტეტის საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტზე. აქ გაცნობილმა რევოლუციურ-დემოკრატიულმა მოძღვრებამ დიდი გავლენა იქონია მისი მსოფლმხედველობის ჩამოყალიბებაზე. 1869-83 წწ. რედაქტორობდა გაზეთ „[[დროება (გაზეთი)|დროებას]]“, წერდა სტატიებს, მოწინავეებს, ასრულებდა კორექტორის, ხშირად ასოთამწყობის მოვალეობასაც. 1873 წ. საზღვარგარეთ გაემგზავრა, გაეცნო დასავლეთ [[ევროპა|ევროპის]] ცხოვრებას და ლიტერატურას. სისტემატურად აწვდიდა კორესპონდენციებს თავის გაზეთს. იქვე შექმნა უცხოეთის გამოჩენილ ადამიანთა ([[ვაშინგტონი ჯორჯ|ვაშინგტონის]], ლივინგსტონის, [[გარიბალდი ჯუზეპე|გარიბალდის]], ოუენის) ბიოგრაფიები. სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ კვლავ ჩაუდგა სათავეში „დროებას“, რომლის ირგვლივ შემოკრებილ მოღვაწეთა წრეში ბევრ ეროვნულ და კულტურულ წამოწყებას მიეცა დასაბამი. | ||
დიდ სარედაქციო საქმიანობასთან ერთად ს. მესხი დაუღალავად იღვწოდა ქართული საზოგადოებრივი ცხოვრების ყველა სფეროში. თანმიმდევრულ განმანათლებლურ მოღვაწეობას იგი უკავშირებდა ცარიზმთან ბრძოლის კეთილშობილურ იდეას. სამოციანელთა მსგავსად, მას ეროვნული საკითხი მიაჩნდა უმთავრეს და უპირველეს საკითხად, რომლის გადაწყვეტაც უნდა გამხდარიყო წინაპირობა ყველა დანარჩენი, მათ შორის სოციალური საკითხის გადაწყვეტისა. ეროვნულ–კოლონიური ჩაგვრისგან განთავისუფლებისთვის ბრძოლა იყო ს. მესხის სამოქალაქო პროგრამის ძირითადი და უმთავრესი მიზანი. ქართველი ხალხის აღზრდისა და გათვითცნობიერების საქმეში ს. მესხი განსაკუთრებულ როლს აკუთვნებდა მხატვრულ ლიტერატურას. მის ლიტერატურულ შეხედულებებში, მის ნააზრევში დიდაქტიკურ-მორალისტური და ესთეტიკური თვალსაზრისი მჭიდროდ უკავშირდებოდა მისსავე სოციალურ-პოლიტიკურ შეხედულებებს. იგი ხელოვნებისა და ლიტერატურის რეალისტურ-უტილიტარული გაგების პოზიციაზე იდგა. | დიდ სარედაქციო საქმიანობასთან ერთად ს. მესხი დაუღალავად იღვწოდა ქართული საზოგადოებრივი ცხოვრების ყველა სფეროში. თანმიმდევრულ განმანათლებლურ მოღვაწეობას იგი უკავშირებდა ცარიზმთან ბრძოლის კეთილშობილურ იდეას. სამოციანელთა მსგავსად, მას ეროვნული საკითხი მიაჩნდა უმთავრეს და უპირველეს საკითხად, რომლის გადაწყვეტაც უნდა გამხდარიყო წინაპირობა ყველა დანარჩენი, მათ შორის სოციალური საკითხის გადაწყვეტისა. ეროვნულ–კოლონიური ჩაგვრისგან განთავისუფლებისთვის ბრძოლა იყო ს. მესხის სამოქალაქო პროგრამის ძირითადი და უმთავრესი მიზანი. ქართველი ხალხის აღზრდისა და გათვითცნობიერების საქმეში ს. მესხი განსაკუთრებულ როლს აკუთვნებდა მხატვრულ ლიტერატურას. მის ლიტერატურულ შეხედულებებში, მის ნააზრევში დიდაქტიკურ-მორალისტური და ესთეტიკური თვალსაზრისი მჭიდროდ უკავშირდებოდა მისსავე სოციალურ-პოლიტიკურ შეხედულებებს. იგი ხელოვნებისა და ლიტერატურის რეალისტურ-უტილიტარული გაგების პოზიციაზე იდგა. | ||
| − | ს. მესხი სისტემატურად აქვეყნებდა სტატიებს და რეცენზიებს | + | ს. მესხი სისტემატურად აქვეყნებდა სტატიებს და რეცენზიებს [[თეატრი]]ს საჭირბოროტო საკითხებზე, მხარში ედგა იმ ჯგუფს, რომელიც ფართო მუშაობას ეწეოდა პროფესიული ქართული თეატრის დაარსებისთვის. |
ს. მესხმა შემოკლებით თარგმნა [[ჰიუგო ვიქტორ მარი|ვ. ჰიუგოს]] „93 წელი“. | ს. მესხმა შემოკლებით თარგმნა [[ჰიუგო ვიქტორ მარი|ვ. ჰიუგოს]] „93 წელი“. | ||
| ხაზი 18: | ხაზი 20: | ||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
* [[ქართული მწერლობა: ლექსიკონი-ცნობარი]]. | * [[ქართული მწერლობა: ლექსიკონი-ცნობარი]]. | ||
| − | |||
[[კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები]] | [[კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები]] | ||
[[კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები]] | [[კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები]] | ||
[[კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები]] | [[კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები]] | ||
| − | [[კატეგორია: | + | [[კატეგორია:ქართველი თეატრალური მოღვაწეები]] |
| + | [[კატეგორია:მესხი]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 14:00, 13 ოქტომბერი 2023 მდგომარეობით
მესხი სერგეი – (1845-1883), ჟურნალისტი, პუბლიცისტი, საზოგადო მოღვაწე. ეროვნული თავისუფლებისათვის მებრძოლი, ქართული ლიტერატურის რეალისტური სკოლის წარმომადგენელი, „ახალი ახალგაზრდობის“ ჯგუფის ერთ-ერთი ჩამომყალიბებელი.
სწავლობდა ქუთაისის გიმნაზიაში (1856-63), შემდეგ — პეტერბურგის უნივერსიტეტის საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტზე. აქ გაცნობილმა რევოლუციურ-დემოკრატიულმა მოძღვრებამ დიდი გავლენა იქონია მისი მსოფლმხედველობის ჩამოყალიბებაზე. 1869-83 წწ. რედაქტორობდა გაზეთ „დროებას“, წერდა სტატიებს, მოწინავეებს, ასრულებდა კორექტორის, ხშირად ასოთამწყობის მოვალეობასაც. 1873 წ. საზღვარგარეთ გაემგზავრა, გაეცნო დასავლეთ ევროპის ცხოვრებას და ლიტერატურას. სისტემატურად აწვდიდა კორესპონდენციებს თავის გაზეთს. იქვე შექმნა უცხოეთის გამოჩენილ ადამიანთა (ვაშინგტონის, ლივინგსტონის, გარიბალდის, ოუენის) ბიოგრაფიები. სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ კვლავ ჩაუდგა სათავეში „დროებას“, რომლის ირგვლივ შემოკრებილ მოღვაწეთა წრეში ბევრ ეროვნულ და კულტურულ წამოწყებას მიეცა დასაბამი.
დიდ სარედაქციო საქმიანობასთან ერთად ს. მესხი დაუღალავად იღვწოდა ქართული საზოგადოებრივი ცხოვრების ყველა სფეროში. თანმიმდევრულ განმანათლებლურ მოღვაწეობას იგი უკავშირებდა ცარიზმთან ბრძოლის კეთილშობილურ იდეას. სამოციანელთა მსგავსად, მას ეროვნული საკითხი მიაჩნდა უმთავრეს და უპირველეს საკითხად, რომლის გადაწყვეტაც უნდა გამხდარიყო წინაპირობა ყველა დანარჩენი, მათ შორის სოციალური საკითხის გადაწყვეტისა. ეროვნულ–კოლონიური ჩაგვრისგან განთავისუფლებისთვის ბრძოლა იყო ს. მესხის სამოქალაქო პროგრამის ძირითადი და უმთავრესი მიზანი. ქართველი ხალხის აღზრდისა და გათვითცნობიერების საქმეში ს. მესხი განსაკუთრებულ როლს აკუთვნებდა მხატვრულ ლიტერატურას. მის ლიტერატურულ შეხედულებებში, მის ნააზრევში დიდაქტიკურ-მორალისტური და ესთეტიკური თვალსაზრისი მჭიდროდ უკავშირდებოდა მისსავე სოციალურ-პოლიტიკურ შეხედულებებს. იგი ხელოვნებისა და ლიტერატურის რეალისტურ-უტილიტარული გაგების პოზიციაზე იდგა.
ს. მესხი სისტემატურად აქვეყნებდა სტატიებს და რეცენზიებს თეატრის საჭირბოროტო საკითხებზე, მხარში ედგა იმ ჯგუფს, რომელიც ფართო მუშაობას ეწეოდა პროფესიული ქართული თეატრის დაარსებისთვის.
ს. მესხმა შემოკლებით თარგმნა ვ. ჰიუგოს „93 წელი“.
[რედაქტირება] თხზულებანი
თხზულებანი სამ ტომად, 1962–64.
[რედაქტირება] ლიტერატურა
- ი. ბოცვაძე, სერგეი მესხი და 70-80-იანი წლების ქართული პრესა. 1968;
- ნ. ალანია, სერგეი მესხი, წიგნში: ქართული ლიტერატურის ისტორია, ტ. IV, 1974;
- გ. მეფისაშვილი, მესხების ოჯახი, 1961.
