თუმანიშვილი დიმიტრი

NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
(მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „დიმიტრი თუმანიშვილი“ გადაიტანა გვერდზე „თუმანიშვილი დიმიტრი...)
 
(ერთი მომხმარებლის ერთი შუალედური ვერსია არ არის ნაჩვენები.)
ხაზი 1: ხაზი 1:
'''თუმანიშვილი დიმიტრი'''− (1760/1770 − 1821), XVIII-XIX საუკუნის პირველი ნახევრის პოპულარული პოეტი იყო. ბიოგრაფიული ცნობები მასზე ძალზე მცირეა. ის ეკუთვნოდა ქართლ−კახეთის სამეფო კარის [[მდივანი|მდივან]]-[[მწიგნობარი|მწიგნობარ]] თუმანიშვილთა იმ შტოს, რომელშიც ეს თანამდებობა
+
'''თუმანიშვილი დიმიტრი''' − (?-1821), პოეტი. [[ერეკლე მეორე|ერეკლე მეორის]] მდივნის იოსებ თუმანიშვილის შვილი, გიორგი მეთორმეტის მდივანი.  
მემკვიდრეობით გადადიოდა. 1803 წელს დიმიტრი თუმანიშვილი პეტერბურგში გაჰყვა [[დავით ბატონიშვილი (1767-1819)|დავით ბატონიშვილს]]. 1806 წლის შემოდგომაზე სამშობლოში დაბრუნდა. გარდაიცვალა 1821 წელს. მისი პოეზია ფორმითა და შინაარსითაც აღმოსავლური ყაიდისაა. მისი სალექსო ფორმებია;
+
მუხამბაზი, მუსტაზადი, თეჯნისი, გაფი, ბაიათი, დუბეითი და ა. შ. უმეტესობა სიყვარულის თემაზეა შექმნილი, რომლებშიაც [[ბესიკი]]ს პოეზიის დიდი გავლენა იგრძნობა. აქვს, აგრეთვე, მიძღვნითი-სახოტბო და რელიგიურ-ფილოსოფიური ხასიათის ლექსებიც. განსაკუთრებით ფართო გავრცელება ჰპოვა დიმიტრის აქ ლექსმა „ახალ აღნაგო“, რომელიც რუსულად და ინგლისურად ადრევე ითარგმნა და პოპულარულ სიმღერად იქცა როგორც ჩვენში, ისე რუსეთშიაც. მას შთამბეჭდავი გავლენა მოუხდენია ალექსანდრე პუშკინზე, რასაც თვითონვე აღნი- შნავს თავის მემუარულ თხზულებაში „მოგზაურობა არზრუმში“.
+
  
 +
სამეფო გვარის რუსეთში გადასახლების შემდეგ პეტერბურგში ახლდა ბატონიშვილებს. იქვე გარდაიცვალა. მისი ლექსები მიმობნეულია XVIII და XIX სს. ხელნაწერ ანთოლოგიებში. დიდად პოპულარული იყო მისი ლექსი „ახალ აღნაგო სულო-და“, რომლის რამდენიმე სტროფი თარგმნა [[პუშკინი ალექსანდრე|ა. პუშკინმა]]. დ. თუმანიშვილის ლირიკას ეტყობა [[ბესიკი|ბესიკის]] პოეზიის დიდი გავლენა.
  
  
  
::: '''ბაიათი'''
 
  
::::1.
 
  
::ვარდი მეც მხვდეს ეგების,
+
==წყარო==
::ღაწვზედ ბაგე ეგების,
+
* [[ქართული მწერლობა: ლექსიკონი-ცნობარი]].
::ლხინი, შვება განქარდეს,
+
::სიყვარული ეგების.
+
  
::::2.
 
 
::სურვილი აქვს მას რისა?
 
::შაქარ-ყანდის, მასრისა....
 
::მისი ბაგის შარბათი
 
::ნეტამც ტუჩსა მასრისა.
 
 
::::3.
 
 
::ტანი წვრილი ახევდეს,
 
::გულსა სხივით ახევდეს,
 
::ვინც ვერ შეხვდეს თანასწორს,
 
::სულთქმით ბევრჯელ ახევდეს.
 
 
::::4.
 
 
::მთვარე სადაგ ველისა,
 
::ჩემის სადაგველისა,
 
::მის უებროს ყელისა,
 
::ზილფი − სად ა გველისა.
 
 
::::5
 
 
::სევდა გექმნათ ვისობით? -
 
::ვინ კეკლუცობს ვისობით,
 
::თქვენ გზისაგან შემცდარხართ,
 
::ჩვენ ეშყითა ვისობით.
 
 
::::6.
 
 
::სიტყუას ვჰსთხზავ შინებით,
 
::ნუ იმნებით შინებით,
 
::თუ პასუხი ვერ უძლოთ,
 
::ნუ გამოხვალთ, შინ ებით.
 
 
==წყარო==
 
* [[ქართველი პოეტები (ენციკლოპედია)]]
 
 
[[კატეგორია:ქართველი პოეტები]]
 
[[კატეგორია:ქართველი პოეტები]]
 
[[კატეგორია:თუმანიშვილები]]
 
[[კატეგორია:თუმანიშვილები]]

მიმდინარე ცვლილება 14:47, 18 ოქტომბერი 2023 მდგომარეობით

თუმანიშვილი დიმიტრი − (?-1821), პოეტი. ერეკლე მეორის მდივნის იოსებ თუმანიშვილის შვილი, გიორგი მეთორმეტის მდივანი.

სამეფო გვარის რუსეთში გადასახლების შემდეგ პეტერბურგში ახლდა ბატონიშვილებს. იქვე გარდაიცვალა. მისი ლექსები მიმობნეულია XVIII და XIX სს. ხელნაწერ ანთოლოგიებში. დიდად პოპულარული იყო მისი ლექსი „ახალ აღნაგო სულო-და“, რომლის რამდენიმე სტროფი თარგმნა ა. პუშკინმა. დ. თუმანიშვილის ლირიკას ეტყობა ბესიკის პოეზიის დიდი გავლენა.



[რედაქტირება] წყარო

პირადი ხელსაწყოები
სახელთა სივრცე

ვარიანტები
მოქმედებები
ნავიგაცია
ხელსაწყოები