ზაფრანა
მ (მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ალიესარჩული“ გადაიტანა გვერდზე „ზაფრანა“ გადამისამართებაზე) |
|||
| (ერთი მომხმარებლის 6 შუალედური ვერსიები არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 2: | ხაზი 2: | ||
'''<big>ალიესარჩული - ზაფრანა</big>''' | '''<big>ალიესარჩული - ზაფრანა</big>''' | ||
| − | '''ოჯახი - Iridaceae - ზამბახისებრი''' <br /> | + | ''' ოჯახი - Iridaceae - ზამბახისებრი''' <br /> |
| − | '''ქვეოჯახი - Grocoidae - ზაფრანისებრთა''' <br /> | + | '''ქვეოჯახი -Grocoidae - ზაფრანისებრთა''' <br /> |
'''გვარი - Grocus - ზაფრანა (ალისარჩული)''' <br /> | '''გვარი - Grocus - ზაფრანა (ალისარჩული)''' <br /> | ||
'''სახეობა - G.soeciosus - სოსანი ზაფრანა.''' | '''სახეობა - G.soeciosus - სოსანი ზაფრანა.''' | ||
| − | + | ბალახოვანი მცენარეა, ბოლქვის მსგავსი ტუბერებით. მისი [[ყვავილი]] მარტოულია და | |
კენწრული, იშვიათად – ორ-ორი, გვირგვინი ფურცლებშეზრდილია. ყვავილები აქტინომორფულია, ორსქესიანი. ყვავილსაფარი ორ წრედ არის განლაგებული და ექვსი ფოთლისგან შედგება, მტვრიანა 3, ნასკვი ქვედაა და 3 - ბუდიანი. [[ნაყოფი]] მრავალთესლიანი | კენწრული, იშვიათად – ორ-ორი, გვირგვინი ფურცლებშეზრდილია. ყვავილები აქტინომორფულია, ორსქესიანი. ყვავილსაფარი ორ წრედ არის განლაგებული და ექვსი ფოთლისგან შედგება, მტვრიანა 3, ნასკვი ქვედაა და 3 - ბუდიანი. [[ნაყოფი]] მრავალთესლიანი | ||
კოლოფია. [[ფოთოლი|ფოთლები]] მორიგეობითაა განლაგებული, ხმლისებური ფორმის. ამ ოჯახის თითქმის ყველა მცენარე დეკორატიულია. | კოლოფია. [[ფოთოლი|ფოთლები]] მორიგეობითაა განლაგებული, ხმლისებური ფორმის. ამ ოჯახის თითქმის ყველა მცენარე დეკორატიულია. | ||
| ხაზი 17: | ხაზი 17: | ||
====ზაფრანა – ბიბლიური მცენარე==== | ====ზაფრანა – ბიბლიური მცენარე==== | ||
''„ბაღი ხარ დახშული, სძალო, დაო ჩემო, [[ჭა]] დაგმანული, წყარო დაბეჭდილი... ნარდით და ზაფრანით, [[ლერწამი|ლერწმით]] და კინამოთი, ყოველგვარი გუნდრუკის ხითურთ, მურრით და ალოეთი, ყოველგვარი რჩეული სურნელებით“''. (ქებათა ქება 4,12-14) | ''„ბაღი ხარ დახშული, სძალო, დაო ჩემო, [[ჭა]] დაგმანული, წყარო დაბეჭდილი... ნარდით და ზაფრანით, [[ლერწამი|ლერწმით]] და კინამოთი, ყოველგვარი გუნდრუკის ხითურთ, მურრით და ალოეთი, ყოველგვარი რჩეული სურნელებით“''. (ქებათა ქება 4,12-14) | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
მიმდინარე ცვლილება 17:57, 8 მაისი 2024 მდგომარეობით
ალიესარჩული - ზაფრანა
ოჯახი - Iridaceae - ზამბახისებრი
ქვეოჯახი -Grocoidae - ზაფრანისებრთა
გვარი - Grocus - ზაფრანა (ალისარჩული)
სახეობა - G.soeciosus - სოსანი ზაფრანა.
ბალახოვანი მცენარეა, ბოლქვის მსგავსი ტუბერებით. მისი ყვავილი მარტოულია და კენწრული, იშვიათად – ორ-ორი, გვირგვინი ფურცლებშეზრდილია. ყვავილები აქტინომორფულია, ორსქესიანი. ყვავილსაფარი ორ წრედ არის განლაგებული და ექვსი ფოთლისგან შედგება, მტვრიანა 3, ნასკვი ქვედაა და 3 - ბუდიანი. ნაყოფი მრავალთესლიანი კოლოფია. ფოთლები მორიგეობითაა განლაგებული, ხმლისებური ფორმის. ამ ოჯახის თითქმის ყველა მცენარე დეკორატიულია.
ზაფრანის, როგორც საკაზმ-სანელებლის, ცნობილი კულტურული ფორმაა Crocus sativus. ალისარჩულის თესლი შეიცავს 25-დან 37%-მდე ცხიმოვან ზეთს, 12-დან 22%-მდე ცილას, ლინონის მჟავას 80%-მდე, მათ იყენებენ სხვადასხვა სამკურნალო პრეპარატების დასამზადებლად.
ეს მცენარე იზრდება ველებზე, ტყის პირას, მდელოებზე. კახეთში მისი ნახვა შესაძლებელია ვაშლოვანის დაცულ ტერიტორიაზე.
[რედაქტირება] ზაფრანა – ბიბლიური მცენარე
„ბაღი ხარ დახშული, სძალო, დაო ჩემო, ჭა დაგმანული, წყარო დაბეჭდილი... ნარდით და ზაფრანით, ლერწმით და კინამოთი, ყოველგვარი გუნდრუკის ხითურთ, მურრით და ალოეთი, ყოველგვარი რჩეული სურნელებით“. (ქებათა ქება 4,12-14)