სახელდებითი წინადადება
(ახალი გვერდი: '''სახელდებითი წინადადება''' – სახელი აჩ სახელური ჯგუფი, რ�იც უ...) |
(→წყარო) |
||
| (ერთი მომხმარებლის ერთი შუალედური ვერსია არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''სახელდებითი წინადადება''' – სახელი | + | '''სახელდებითი წინადადება''' – სახელი ან სახელური ჯგუფი, რომელიც უშემასმენლოდ იძლევა გარკვეულ ინფორმაციას და წინადადების ფუნქციურ-ინტონაციური ეკვივალენტია („მოკაშკაშე მთვარე. [[მდინარე]] [[ტირიფი|ტირიფებით]] დაბურული. მასზე გადებული [[ხიდი (არქიტექტურა)|ხიდი]]. წისქვილი [[ისლის სახურავი]]თ“, [[ლორთქიფანიძე ნიკოლოზ|ნ. ლორთქიფანიძე]]. |
| − | მთვარე. მდინარე ტირიფებით | + | |
| − | წისქვილი ისლის | + | |
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | სახელდებითი წინადადება. მხოლოდ პირობით ჩაითვლება წინადადებად, რამდენადაც წინადადების ძირითადი წევრი [[ზმნა]]-შემასმენელი მასში არ არის, სახელდებითი წინადადებაში სახელი უპირატესად სახელობით ბრუნვაშია, ამიტომ ამგვარ წინადადებას ნომინატიურ წინადადებასაც უწოდებენ („პატრონი ჩემი გამზრდელი, ღმერთისაგან დიდად ცხოველი, მშობლური, ტკბილი, მოწყალე, ცა, წყალობისა მთოველი“. [[შოთა რუსთაველი]]). სახელდებით წინადადებებს ტექსტში, ჩვეულებრივ, ახლავს პრედიკატიანი წინადადებებიც („შედედებული ჰაერი. ყომრალი გარემო. თითქოს ნისლია ირგვლივ“, [[დადიანი შალვა|შ. დადიანი]]). სახელდებითი წინადადება ზოგჯერ [[რთული წინადადება|რთული წინადადები]]ს ნაწილია („აჰა, იმ დროთაგან ერთი სახე ამოღებული, რომელიც ერთად გვინატრია უცხოეთში ჩვენ“, [[ილია ჭავჭავაძე|ი. ჭავჭავაძე]]). სახელდებით წინადადებებშია გაერთიანებული ქუჩის, ადგილის, წარმოება-დაწესებულებებისა, წიგნებისა და გაზეთების სახელწოდებები; მხატვრული თუ სხვა ხასიათის ნაწარმოებთა სათაურები და ა. შ. | |
| + | |||
| + | ''ლ. კვანტალიანი'' | ||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
| − | [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]] | + | [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]ს |
[[კატეგორია:გრამატიკა]] | [[კატეგორია:გრამატიკა]] | ||
[[კატეგორია:წინადადება]] | [[კატეგორია:წინადადება]] | ||
| + | [[კატეგორია:ქართული ენა]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 23:44, 7 მაისი 2025 მდგომარეობით
სახელდებითი წინადადება – სახელი ან სახელური ჯგუფი, რომელიც უშემასმენლოდ იძლევა გარკვეულ ინფორმაციას და წინადადების ფუნქციურ-ინტონაციური ეკვივალენტია („მოკაშკაშე მთვარე. მდინარე ტირიფებით დაბურული. მასზე გადებული ხიდი. წისქვილი ისლის სახურავით“, ნ. ლორთქიფანიძე.
სახელდებითი წინადადება. მხოლოდ პირობით ჩაითვლება წინადადებად, რამდენადაც წინადადების ძირითადი წევრი ზმნა-შემასმენელი მასში არ არის, სახელდებითი წინადადებაში სახელი უპირატესად სახელობით ბრუნვაშია, ამიტომ ამგვარ წინადადებას ნომინატიურ წინადადებასაც უწოდებენ („პატრონი ჩემი გამზრდელი, ღმერთისაგან დიდად ცხოველი, მშობლური, ტკბილი, მოწყალე, ცა, წყალობისა მთოველი“. შოთა რუსთაველი). სახელდებით წინადადებებს ტექსტში, ჩვეულებრივ, ახლავს პრედიკატიანი წინადადებებიც („შედედებული ჰაერი. ყომრალი გარემო. თითქოს ნისლია ირგვლივ“, შ. დადიანი). სახელდებითი წინადადება ზოგჯერ რთული წინადადების ნაწილია („აჰა, იმ დროთაგან ერთი სახე ამოღებული, რომელიც ერთად გვინატრია უცხოეთში ჩვენ“, ი. ჭავჭავაძე). სახელდებით წინადადებებშია გაერთიანებული ქუჩის, ადგილის, წარმოება-დაწესებულებებისა, წიგნებისა და გაზეთების სახელწოდებები; მხატვრული თუ სხვა ხასიათის ნაწარმოებთა სათაურები და ა. შ.
ლ. კვანტალიანი
