შიზოფრენია
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| + | [[ფაილი:Shizofrenia.jpg|thumb|250პქ|შიზოფრენიით დაავადებული პიროვნების მიერ დახატული ავტოპორტრეტი]] | ||
'''შიზოფრენია''' - (schizophrenia), აშლილობა, რომელიც ზოგადად ხასიათდება აზროვნების და აღქმის პროცესების ფუნდამენტური და დამახასიათებელი დარღვევებით, არაადეკვატური და შესუსტებული აფექტით. ნათელი ცნობიერება და ინტელექტუალური შესაძლებლობები, ჩვეულებრივ, შენარჩუნებულია, მაგრამ, დროთა განმავლობაში, შესაძლოა განვითარდეს გარკვეული კოგნიტიური დეფიციტი. დარღვევები ეხება ფსიქიკის ბაზისურ ფუნქციებს, რომლებიც ადამიანს ანიჭებს ინდივიდუალურობის, უნიკალურობისა და მიზანმიმართულების განცდებს. | '''შიზოფრენია''' - (schizophrenia), აშლილობა, რომელიც ზოგადად ხასიათდება აზროვნების და აღქმის პროცესების ფუნდამენტური და დამახასიათებელი დარღვევებით, არაადეკვატური და შესუსტებული აფექტით. ნათელი ცნობიერება და ინტელექტუალური შესაძლებლობები, ჩვეულებრივ, შენარჩუნებულია, მაგრამ, დროთა განმავლობაში, შესაძლოა განვითარდეს გარკვეული კოგნიტიური დეფიციტი. დარღვევები ეხება ფსიქიკის ბაზისურ ფუნქციებს, რომლებიც ადამიანს ანიჭებს ინდივიდუალურობის, უნიკალურობისა და მიზანმიმართულების განცდებს. | ||
| ხაზი 5: | ხაზი 6: | ||
* [[აზრების ექო]]; | * [[აზრების ექო]]; | ||
* [[აზრების მითვისება ან ჩადება|აზრების ჩადება ან წართმევა]], | * [[აზრების მითვისება ან ჩადება|აზრების ჩადება ან წართმევა]], | ||
| − | * აზრების გახსნილობა ან გადაცემა, | + | * [[აზრების მითვისება ან ჩადება|აზრების გახსნილობა ან გადაცემა]], |
* [[ბოდვითი აღქმა]], | * [[ბოდვითი აღქმა]], | ||
* ბოდვითი ზემოქმედება, ზეგავლენა ან პასიურობა, | * ბოდვითი ზემოქმედება, ზეგავლენა ან პასიურობა, | ||
| − | * ჰალუცინაციური ხმები, რომლებიც პაციენტზე მე-3 პირში საუბრობენ, განსჯიან ან კომენტარს უკეთებენ, | + | * [[ჰალუცინაცია|ჰალუცინაციური]] ხმები, რომლებიც პაციენტზე მე-3 პირში საუბრობენ, განსჯიან ან კომენტარს უკეთებენ, |
* აზროვნების მდგრადობის დარღვევა, | * აზროვნების მდგრადობის დარღვევა, | ||
* [[კატატონია]] და, აგრეთვე, | * [[კატატონია]] და, აგრეთვე, | ||
| ხაზი 19: | ხაზი 20: | ||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
[[ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ფსიქიატრიის ლექსიკონები]] | [[ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ფსიქიატრიის ლექსიკონები]] | ||
| − | [[კატეგორია: | + | [[კატეგორია:ფსიქიატრიული ტერმინები]] |
[[კატეგორია:შიზოფრენია]] | [[კატეგორია:შიზოფრენია]] | ||
14:38, 14 სექტემბერი 2018-ის ვერსია
შიზოფრენია - (schizophrenia), აშლილობა, რომელიც ზოგადად ხასიათდება აზროვნების და აღქმის პროცესების ფუნდამენტური და დამახასიათებელი დარღვევებით, არაადეკვატური და შესუსტებული აფექტით. ნათელი ცნობიერება და ინტელექტუალური შესაძლებლობები, ჩვეულებრივ, შენარჩუნებულია, მაგრამ, დროთა განმავლობაში, შესაძლოა განვითარდეს გარკვეული კოგნიტიური დეფიციტი. დარღვევები ეხება ფსიქიკის ბაზისურ ფუნქციებს, რომლებიც ადამიანს ანიჭებს ინდივიდუალურობის, უნიკალურობისა და მიზანმიმართულების განცდებს.
შიზოფრენიის დროს ხშირია განცდა, რომ ადამიანის დაფარული აზრები, გრძნობები და მოქმედებები სხვებისთვის ცნობილია, ანდა სხვები ცდილობენ ამ პროცესებზე გავლენის მოხდენას. ეს ხშირად ხელს უწყობს უცნაური ბოდვითი იდეების ფორმირებას, რომლებიც ინდივიდის აზრებსა და ქმედებებზე ზეგავლენას ბუნებრივი ან ზებუნებრივი ძალების ჩარევით ხსნიან. მაგრამ შიზოფრენიის წმინდა პათოგნომური სიმპტომები გამოყოფილი არ არის, ძალზე მნიშვნელოვან ფსიქოპათოლოგიურ ფენომენებს კი მიეკუთვნება:
- აზრების ექო;
- აზრების ჩადება ან წართმევა,
- აზრების გახსნილობა ან გადაცემა,
- ბოდვითი აღქმა,
- ბოდვითი ზემოქმედება, ზეგავლენა ან პასიურობა,
- ჰალუცინაციური ხმები, რომლებიც პაციენტზე მე-3 პირში საუბრობენ, განსჯიან ან კომენტარს უკეთებენ,
- აზროვნების მდგრადობის დარღვევა,
- კატატონია და, აგრეთვე,
- ნეგატიური სიმპტომები.
შიზოფრენიის მიმდინარეობა შესაძლოა იყოს ან უწყვეტი, ან ეპიზოდური (ეპიზოდიდან ეპიზოდამდე პროგრესირებადი ან სტაბილური დარღვევების (დეფიციტის) შენარჩუნებით), ან ერთი ან მეტი ეპიზოდი, სრული რემისიით.
