გიროსკოპი

NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
 
(ერთი მომხმარებლის ერთი შუალედური ვერსია არ არის ნაჩვენები.)
ხაზი 1: ხაზი 1:
 
[[ფაილი:Giroskopi.jpg|thumb|359პხ|გიროსკოპი]]
 
[[ფაილი:Giroskopi.jpg|thumb|359პხ|გიროსკოპი]]
'''გიროსკოპი'''  -  ''(გირო და σκορέω– ვუყურებ)'' სწრაფად მბრუნავი მყარი სხეული, რომლის ღერძი თავისუფალია, ანუ შეუძლია იცვალოს მიმართულება სივრცეში.
+
'''გიროსკოპი'''  -  ''(ბერძნული giros - წრე და skope - უყურებ)'' სწრაფად მოძრავი როტორი
 
+
დაკიდებულ მდგომარეობაში, რომლის ბრუნვის ღერძს (გიროსკოპის მთავარი ღერძი) შეუძლია შეიცვალოს მდგომარეობა სივრცეში.  
თავისუფლების 3 ხარისხიან (კარდანის საკიდარზე) გიროსკოპს აქვს თვისება, მყარად შეინარჩუნოს ღერძის პირველსაწყისი მიმართულება, რაც მისი გამოყენების საშუალებას იძლევა სანაოსნო მიზნებისა და გემების,  ტორპედოების, რაკეტებისა და სხვა მოძრაობის მართვის ავტომატიზაციში.
+
 
+
 
+
  
 +
განსაკუთრებით  გავრცელებულია გიროსკოპები კარდანული დაკიდებით, რაც უზრუნველყოფს ბრუნვის
 +
ღერძის მიხედვით თავისუფლების 3 ხარისხს.
  
 +
გიროსკოპის ძირითადი დამახასიათებელი თვისებებია: გარე ძალების არარსებობის პირობებში მთავარი ღერძის მიმართულების შენარჩუნება; გარე ძალების ზემოქმედებისას მთავარი ღერძი მოძრაობს (პროეცირდება) მუდმივი კუთხური სიჩქარით.
  
 +
გიროსკოპი გვხვდება ასტატიკური (როტორის მასის ცენტრი ემთხვევა დაკიდების ცენტრს) და მძიმე (არდამთხვევის პირობებში). შესაძლებელია გიროსკოპი იყოს მოთავსებული კარდანულ ჩარჩოში თავისუფლების 2 ხარისხით და უკარდანო (როტორი მდებარეობს გაზოსტატიკური, გაზოდინამიკური, ელექტროსტატიკური
 +
ან ელექტრომაგნიტური დაკიდებებით).
  
 +
XX საუკუნის ბოლო წლებიდან მუშავდება და გამოიყენება უროტორო გიროსკოპი - ლაზერული, ბოჭკოვანი და სხვა. ის გამოიყენება გიროსკოპულ მოწყობილობებში მთავარ ელემენტად.
  
  
ხაზი 15: ხაზი 18:
 
== წყარო ==
 
== წყარო ==
 
[[საზღვაო ლექსიკონი]]  
 
[[საზღვაო ლექსიკონი]]  
 
 
 
[[კატეგორია:საზღვაო ტერმინები]]
 
[[კატეგორია:საზღვაო ტერმინები]]
 +
[[კატეგორია:მექანიკური ხელსაწყოები]]

მიმდინარე ცვლილება 14:47, 13 მარტი 2024 მდგომარეობით

გიროსკოპი

გიროსკოპი - (ბერძნული giros - წრე და skope - უყურებ) სწრაფად მოძრავი როტორი დაკიდებულ მდგომარეობაში, რომლის ბრუნვის ღერძს (გიროსკოპის მთავარი ღერძი) შეუძლია შეიცვალოს მდგომარეობა სივრცეში.

განსაკუთრებით გავრცელებულია გიროსკოპები კარდანული დაკიდებით, რაც უზრუნველყოფს ბრუნვის ღერძის მიხედვით თავისუფლების 3 ხარისხს.

გიროსკოპის ძირითადი დამახასიათებელი თვისებებია: გარე ძალების არარსებობის პირობებში მთავარი ღერძის მიმართულების შენარჩუნება; გარე ძალების ზემოქმედებისას მთავარი ღერძი მოძრაობს (პროეცირდება) მუდმივი კუთხური სიჩქარით.

გიროსკოპი გვხვდება ასტატიკური (როტორის მასის ცენტრი ემთხვევა დაკიდების ცენტრს) და მძიმე (არდამთხვევის პირობებში). შესაძლებელია გიროსკოპი იყოს მოთავსებული კარდანულ ჩარჩოში თავისუფლების 2 ხარისხით და უკარდანო (როტორი მდებარეობს გაზოსტატიკური, გაზოდინამიკური, ელექტროსტატიკური ან ელექტრომაგნიტური დაკიდებებით).

XX საუკუნის ბოლო წლებიდან მუშავდება და გამოიყენება უროტორო გიროსკოპი - ლაზერული, ბოჭკოვანი და სხვა. ის გამოიყენება გიროსკოპულ მოწყობილობებში მთავარ ელემენტად.



[რედაქტირება] წყარო

საზღვაო ლექსიკონი

პირადი ხელსაწყოები
სახელთა სივრცე

ვარიანტები
მოქმედებები
ნავიგაცია
ხელსაწყოები