კალანდაძე ანა

NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
(წყარო)
 
(ერთი მომხმარებლის 3 შუალედური ვერსიები არ არის ნაჩვენები.)
ხაზი 1: ხაზი 1:
 
[[ფაილი:Ana kalandadze.JPG|thumb|ანა კალანდაძე]]
 
[[ფაილი:Ana kalandadze.JPG|thumb|ანა კალანდაძე]]
'''კალანდაძე ანა''' − (1924 2008), [[ქართველები|ქართველი]] პოეტი და მთარგმნელი.  დაიბადა სოფელ ხიდისთავში (ჩოხატაური). 1941 წელს ქუთაისში დაამთავრა საშუალო სკოლა და იმავე წელს სწავლა განაგრძო [[თსუ]]-ს ფილოლოგიის ფაკულტეტზე კავკასიური ენების სპეციალობით. 1952 წლიდან მუშაობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის არნოლდ ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტის ლექსიკოლოგიის განყოფილებაში უფროსი მეცნიერ თანამშრომლის თანამდებობაზე.
+
'''კალანდაძე ანა''' − (დ. 15 დეკემბერი, 1924, ხიდისთავი — გ. 11 მარტი, 2008, [[თბილისი]]), [[ქართველები|ქართველი]] პოეტი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი, საქართველოს მწერალთა კავშირის გამგეობის პრეზიდიუმის წევრი, თბილისის საპატიო მოქალაქე, „საპატიო ნიშნის“ ორი ორდენისა და ღირსების ორდენის მფლობელი, გალაკტიონ ტაბიძის სახელობის პრემიისა და [[შოთა რუსთაველის სახელობის პრემია|შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემიის]] [[ლაურეატი]] (1985).
  
ლექსების წერა დაიწყო 11 წლის ასაკში. პირველი ლექსები გამოაქვეყნა 1946 წელს, გაზეთ „ლიტერატურა და ხელოვნებასა” და ჟურნალ „მნათობში”. ლექსების პირველი კრებული გამოსცა 1953 წელს, რომელმაც დიდი პოპულარობა და საყოველთაო სიყვარული მოუტანა. ანა კალანდაძის შემდგომი პოეტური კრებულები
+
დაიბადა 1924 წლის 15 დეკემბერს ჩოხატაურის რაიონის სოფელ ხიდისთავში, მოსამსახურის ოჯახში — დედა პედაგოგი იყო, მამა — პროვიზორი. საშუალო სკოლა დაამთავრა ქუთაისში 1941 წელს, იმავე წელს სწავლა განაგრძო [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ფილოლოგიის ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა [[კავკასიური ენები]]ს სპეციალობით 1946 წელს.
გამოიცა 1958, 1960, 1967, 1976 და სხვა წლებში. თარგმნილი აქვს პუშკინის, მალარმეს, ახმადულინას და სხვა პოეტების ლექსები. დაკრძალულია მთაწმინდის პანთეონში.
+
  
 +
[[ლექსი|ლექსებს]] წერს თერთმეტი წლის ასაკიდან. პირველი ლექსები გამოაქვეყნა 1946 წელს გაზეთ „ლიტერატურა და ხელოვნებასა“ და ჟურნალ „მნათობში“; ლექსების პირველი წიგნი გამოსცა 1953 წელს. პირველივე პუბლიკაციებმა ანას სახელი, პოპულარობა და სიყვარული მოუპოვა. თვითონ პოეტი დღემდე გამოცემული კრებულებიდან თავისი [[პოეზია|პოეზიის]] უკეთეს გამოცემებად მიიჩნევს „რჩეულს“ (1976) და ერთტომეულებს (1985, 1987).
  
:: '''მოდიოდა ნინო მთებით'''
+
ანა კალანდაძის ლექსები მრავალ უცხო ენაზეა თარგმნილი, ისინი უმთავრესად კრებულებსა და ანთოლოგიებში გამოქვეყნდა. პოეტის ლექსები ცალკე წიგნებად გამოვიდა რუსულ, უკრაინულ, რუმინულ და სლოვაკურ ენებზე. ანა კალანდაძე თავადაც თარგმნიდა, მის კალამს ეკუთვნის [[პუშკინი ალექსანდრე|პუშკინი]]ს, ახმატოვას და სხვათა თარგმანები.
:: ''„ხოლო მე დავშთი ეკალთა შინა ვარდისათა,''<br />
+
::: ''რამეთუ ვარდი და ნუში''<br />
+
::: ''ყვაოდა მას ჟამსა“. ნინო''
+
  
::ლურჯ მწვერვალებს
+
გამომცემლობა „საქართველომ“, 1996 წელს გამოსცა ანა კალანდაძის რჩეულ თხზულებათა სასაჩუქრო ორტომეული, რომლის მეორე ტომში ლექსებთან ერთად მოთავსებულია საინტერესო პროზაული ნაწერები: [[ესსე]]ები, მოგონებანი, ლიტერატურული წერილები.
::ქარი რძისფერ ნისლში ხვევდა...
+
 
::და, როდესაც ბარში ვარდნი ყვაოდნენ,
+
1952 წლიდან ანა კალანდაძე მუშაობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის [[არნოლდ ჩიქობავა]]ს სახელობის [[ენათმეცნიერების ინსტიტუტი]]ს [[ლექსიკოლოგია|ლექსიკოლოგიის]] განყოფილებაში უფროსი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობაზე, — ეს წოდება სამეცნიერო ხარისხის დაუცველად მიენიჭა მას 1973 წელს ინსტიტუტის გადაწყვეტილებით.
::თოვლი იდო ჯავახეთის მთათა ზედა
+
 
::და ტყეებში ქარიშხლები ბღაოდნენ...
+
ანა კალანდაძე იყო საქართველოს სახელმწიფო ენის მუდმივი სახელმწიფო კომისიის, მწერალთა კავშირის გამგეობის პრეზიდიუმის და ენათმეცნიერების ინსტიტუტის სამეცნიერო საბჭოს წევრი.
::მოჰკიოდა, ქარი ღრუბლებს მოჰკიოდა
+
 
::და ფარავანს ტბასა ზედა ძრწოდა ქარი...
+
დაკრძალულია მთაწმინდის პანთეონში.
::მოდიოდა, ნინო მთებით მოდიოდა
+
::და მოჰქონდა სანატრელი ვაზის ჯვარი...
+
::თოვლის მთებით ჰკვირდებოდა უცხო მგზავრი,
+
::− ვის უნახავს ვარდობისას თოვლი მთებზე?
+
::მწყემსსა ჰკითხა: რომელია ქართლის გზაი?
+
::მწყემსმა უთხრა: საქართველო არის ესე...
+
::მიეძინა... ერთ წალკოტში მიეძინა
+
::და ფშატებმა მზისგან მოუჩრდილეო; ო,
+
::ეს ვინ არი, გამოცხადდა მგზავრის წინა?
+
::„ნუ გეშინინ!“- ეუბნება იესო...
+
::გაეღვიძა... წუთით იგრძნო მშობლის სევდა,
+
::მაგრამ რწმენა ავალებდა რაოდენს?
+
::თოვლი იდო ჯავახეთის მთათა ზედა
+
::და ტყეებში ქარიშხლები ბღაოდნენ...
+
  
  
 
==წყარო==
 
==წყარო==
[[ქართველი პოეტები (ენციკლოპედია)]]
+
[[რუსთაველის პრემიის ლაურეატები‏‎‏‎ ]]
 
[[კატეგორია:ქართველი პოეტები]]
 
[[კატეგორია:ქართველი პოეტები]]
 +
[[კატეგორია:საბჭოთა პოეტები]]
 
[[კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები]]
 
[[კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები]]
 +
[[კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსები]]
 +
[[კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები]]
 +
[[კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები‏‎]]
 +
[[კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები‏‎]]
 +
[[კატეგორია:გალაკტიონ ტაბიძის სახელობის პრემიის ლაურეატები]]
 +
‏[[კატეგორია:რუსთაველის პრემიის ლაურეატები]]
 
[[კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები]]
 
[[კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები]]
 
[[კატეგორია:კალანდაძეები]]
 
[[კატეგორია:კალანდაძეები]]

მიმდინარე ცვლილება 16:10, 13 აგვისტო 2025 მდგომარეობით

ანა კალანდაძე

კალანდაძე ანა − (დ. 15 დეკემბერი, 1924, ხიდისთავი — გ. 11 მარტი, 2008, თბილისი), ქართველი პოეტი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი, საქართველოს მწერალთა კავშირის გამგეობის პრეზიდიუმის წევრი, თბილისის საპატიო მოქალაქე, „საპატიო ნიშნის“ ორი ორდენისა და ღირსების ორდენის მფლობელი, გალაკტიონ ტაბიძის სახელობის პრემიისა და შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1985).

დაიბადა 1924 წლის 15 დეკემბერს ჩოხატაურის რაიონის სოფელ ხიდისთავში, მოსამსახურის ოჯახში — დედა პედაგოგი იყო, მამა — პროვიზორი. საშუალო სკოლა დაამთავრა ქუთაისში 1941 წელს, იმავე წელს სწავლა განაგრძო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა კავკასიური ენების სპეციალობით 1946 წელს.

ლექსებს წერს თერთმეტი წლის ასაკიდან. პირველი ლექსები გამოაქვეყნა 1946 წელს გაზეთ „ლიტერატურა და ხელოვნებასა“ და ჟურნალ „მნათობში“; ლექსების პირველი წიგნი გამოსცა 1953 წელს. პირველივე პუბლიკაციებმა ანას სახელი, პოპულარობა და სიყვარული მოუპოვა. თვითონ პოეტი დღემდე გამოცემული კრებულებიდან თავისი პოეზიის უკეთეს გამოცემებად მიიჩნევს „რჩეულს“ (1976) და ერთტომეულებს (1985, 1987).

ანა კალანდაძის ლექსები მრავალ უცხო ენაზეა თარგმნილი, ისინი უმთავრესად კრებულებსა და ანთოლოგიებში გამოქვეყნდა. პოეტის ლექსები ცალკე წიგნებად გამოვიდა რუსულ, უკრაინულ, რუმინულ და სლოვაკურ ენებზე. ანა კალანდაძე თავადაც თარგმნიდა, მის კალამს ეკუთვნის პუშკინის, ახმატოვას და სხვათა თარგმანები.

გამომცემლობა „საქართველომ“, 1996 წელს გამოსცა ანა კალანდაძის რჩეულ თხზულებათა სასაჩუქრო ორტომეული, რომლის მეორე ტომში ლექსებთან ერთად მოთავსებულია საინტერესო პროზაული ნაწერები: ესსეები, მოგონებანი, ლიტერატურული წერილები.

1952 წლიდან ანა კალანდაძე მუშაობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის არნოლდ ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტის ლექსიკოლოგიის განყოფილებაში უფროსი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობაზე, — ეს წოდება სამეცნიერო ხარისხის დაუცველად მიენიჭა მას 1973 წელს ინსტიტუტის გადაწყვეტილებით.

ანა კალანდაძე იყო საქართველოს სახელმწიფო ენის მუდმივი სახელმწიფო კომისიის, მწერალთა კავშირის გამგეობის პრეზიდიუმის და ენათმეცნიერების ინსტიტუტის სამეცნიერო საბჭოს წევრი.

დაკრძალულია მთაწმინდის პანთეონში.


[რედაქტირება] წყარო

რუსთაველის პრემიის ლაურეატები‏‎‏‎

პირადი ხელსაწყოები
სახელთა სივრცე

ვარიანტები
მოქმედებები
ნავიგაცია
ხელსაწყოები