ბეჟანიანი
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''ბეჟანიანი''' – ქართულ ფოლკლორში გავრცელებული თქმულება ბეჟანისა და მანიჟეს შესახებ: ფირდოუსის „შაჰ-ნამეში“, საგმირო ამბებთან ერთად, მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს სამიჯნურო თავგადასავლებს. ერთი მათგანია ბეჟანიანი, რომლის ქართული თარგმანი შესულია „როსტომიანში“. ბეჟანიანი გასცილდა ლიტერატურულ გარემოს და ზეპირსიტყვიერებაშიც დამკვიდრდა. ბეჟანიანის გავრცელებაზე მიგვითითებს მრავალრიცხოვანი ვარიანტები, რომელნიც ხელნაწერების სახით დაცულია სიძველეთსაცავებში, ან გამოქვეყნებულია პერიოდულ პრესასა და კრებულებში. ბეჟანიანის პირველი ჩანაწერები გვხვდება პ. უმიკაშვილის კოლექციაში ერთი მათგანი დათარიღებულია 1864 წლით. ბეჟანიანის მწიგნობრული ტექსტი პირველად | + | '''ბეჟანიანი''' – ქართულ [[ფოლკლორი|ფოლკლორში]] გავრცელებული [[თქმულება]] ბეჟანისა და მანიჟეს შესახებ: ფირდოუსის „შაჰ-ნამეში“, საგმირო ამბებთან ერთად, მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს სამიჯნურო თავგადასავლებს. ერთი მათგანია ბეჟანიანი, რომლის ქართული თარგმანი შესულია „როსტომიანში“. ბეჟანიანი გასცილდა ლიტერატურულ გარემოს და ზეპირსიტყვიერებაშიც დამკვიდრდა. ბეჟანიანის გავრცელებაზე მიგვითითებს მრავალრიცხოვანი ვარიანტები, რომელნიც ხელნაწერების სახით დაცულია სიძველეთსაცავებში, ან გამოქვეყნებულია პერიოდულ პრესასა და კრებულებში. ბეჟანიანის პირველი ჩანაწერები გვხვდება პ. უმიკაშვილის კოლექციაში ერთი მათგანი დათარიღებულია 1864 წლით. ბეჟანიანის მწიგნობრული ტექსტი პირველად დაიბეჭდა 1873 წ, უკანასკნელად 1934 წ, ხოლო ხალხური --1887 წ. ფოლკლორულ-შემკრებლობითმა მუშაობამ აჩვენა რომ ბეჟანიანი კვლავ პოპულარულია. მწიგნობრული ბეჟანიანის ფოლკლორში გასვლა XVII საუკ. იწყება. |
''ე. მაცაბერიძე'' | ''ე. მაცაბერიძე'' | ||
| ხაზი 9: | ხაზი 9: | ||
* ფირდოუსი, შაჰ-ნამე, ქართული ვერსიები, ტ. II, ტფ., 1934; | * ფირდოუსი, შაჰ-ნამე, ქართული ვერსიები, ტ. II, ტფ., 1934; | ||
* შანიძე, ა., შაჰ-ნამეს ერთი ეპიზოდი ქართულ ფოლკლორში, „ლიტერატურული მემკვიდრეობა“, 1, თბ., 1935; | * შანიძე, ა., შაჰ-ნამეს ერთი ეპიზოდი ქართულ ფოლკლორში, „ლიტერატურული მემკვიდრეობა“, 1, თბ., 1935; | ||
| − | * მაცაბერიძე, ვ., „ბეჟანიანის ხალხური ვერსიები“. „ქართული | + | * მაცაბერიძე, ვ., „ბეჟანიანის ხალხური ვერსიები“. „ქართული ფოლკლორი“, I-II, თბ., 1964, |
იხილე აგრეთვე: შაჰ-ნამეს ქართული ვერსიები[[http://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php/შაჰ-ნამეს_ქართული_ვერსიები]] | იხილე აგრეთვე: შაჰ-ნამეს ქართული ვერსიები[[http://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php/შაჰ-ნამეს_ქართული_ვერსიები]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 14:22, 4 ივნისი 2025 მდგომარეობით
ბეჟანიანი – ქართულ ფოლკლორში გავრცელებული თქმულება ბეჟანისა და მანიჟეს შესახებ: ფირდოუსის „შაჰ-ნამეში“, საგმირო ამბებთან ერთად, მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს სამიჯნურო თავგადასავლებს. ერთი მათგანია ბეჟანიანი, რომლის ქართული თარგმანი შესულია „როსტომიანში“. ბეჟანიანი გასცილდა ლიტერატურულ გარემოს და ზეპირსიტყვიერებაშიც დამკვიდრდა. ბეჟანიანის გავრცელებაზე მიგვითითებს მრავალრიცხოვანი ვარიანტები, რომელნიც ხელნაწერების სახით დაცულია სიძველეთსაცავებში, ან გამოქვეყნებულია პერიოდულ პრესასა და კრებულებში. ბეჟანიანის პირველი ჩანაწერები გვხვდება პ. უმიკაშვილის კოლექციაში ერთი მათგანი დათარიღებულია 1864 წლით. ბეჟანიანის მწიგნობრული ტექსტი პირველად დაიბეჭდა 1873 წ, უკანასკნელად 1934 წ, ხოლო ხალხური --1887 წ. ფოლკლორულ-შემკრებლობითმა მუშაობამ აჩვენა რომ ბეჟანიანი კვლავ პოპულარულია. მწიგნობრული ბეჟანიანის ფოლკლორში გასვლა XVII საუკ. იწყება.
ე. მაცაბერიძე
[რედაქტირება] ლიტერატურა
- (ფირდოუსი) ბეჟანიანი, 1873;
- როსტომ-ქაბუკი, ივერია, 1887, № 214;
- ფირდოუსი, შაჰ-ნამე, ქართული ვერსიები, ტ. II, ტფ., 1934;
- შანიძე, ა., შაჰ-ნამეს ერთი ეპიზოდი ქართულ ფოლკლორში, „ლიტერატურული მემკვიდრეობა“, 1, თბ., 1935;
- მაცაბერიძე, ვ., „ბეჟანიანის ხალხური ვერსიები“. „ქართული ფოლკლორი“, I-II, თბ., 1964,
იხილე აგრეთვე: შაჰ-ნამეს ქართული ვერსიები[[1]]
