ოლნის დოქტრინა
(ახალი გვერდი: „ოლნის დოქტრინა“, ექსპანსიონისტური დოქტრინა, რომელაც საფუ...) |
|||
| (ერთი მომხმარებლის 2 შუალედური ვერსიები არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | „ოლნის დოქტრინა“ | + | '''„ოლნის დოქტრინა“''' – ექსპანსიონისტური დოქტრინა, რომელიც საფუძვლად დაედო [[აშშ]]-ის საგარეო-პოლიტიკურ კურსს დასავლეთ ნახევარსფეროს ქვეყნების მიმართ XIX-XX საუკუნეების მიჯნაზე. ჩამოყალიბებული იყო აშშ-ის სახელმწიფო მდივნის რ. ოლნის [[ნოტა]]ში 20.VII.1895, რომელიც გაეგზავნა [[დიდი ბრიტანეთი]]ს მთავრობას ე.წ. [[ვენესუელა|ვენესუელის]] კონფლიქტთან 1895-96 დაკავშირებით (სასაზღვრო დავა ვენესუელას და ბრიტანეთის გვიანას შორის). ნოტაში აისახა აშშ-ის მისწრაფება, გამოედევნა ინგლისი და სხვა ევროპული სახელმწიფოები ამერიკის კონტინენტიდან და დაემყარებინა იქ ჰეგემონია. ნებისმიერი ევროპული კონტროლი ამერიკის ტერიტორიაზე, წერდა ოლნი, „წარმოადგენს აბსურდს და უაზრობას“. „ოლნის დოქტრინა” მიმართული იყო არა მხოლოდ ევროპული ქვეყნების, არამედ ფაქტობრივად ლათინური ამერიკის ქვეყნების წინააღმდეგ, რაც გარკვევით აჩვენა [[კუბა|კუბის]] [[ოკუპაცია]]მ, რომელიც განახორციელა აშშ-მა [[ესპანეთი|ესპანეთთან]] დადებული პარიზის საზავო ხელშეკრულებებით XVIII-XIX სს. „ოლნის დოქტრინა“ წარმოადგენდა [[პანამერიკანიზმი]]ს იდეოლოგიის განვითარების ერთ-ერთ ეტაპს. |
| + | |||
| + | |||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
| − | [[ | + | [[ქართული დიპლომატიური ლექსიკონი]] |
[[კატეგორია:აშშ-ის საგარეო-პოლიტიკური პროგრამა]] | [[კატეგორია:აშშ-ის საგარეო-პოლიტიკური პროგრამა]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 15:53, 26 სექტემბერი 2024 მდგომარეობით
„ოლნის დოქტრინა“ – ექსპანსიონისტური დოქტრინა, რომელიც საფუძვლად დაედო აშშ-ის საგარეო-პოლიტიკურ კურსს დასავლეთ ნახევარსფეროს ქვეყნების მიმართ XIX-XX საუკუნეების მიჯნაზე. ჩამოყალიბებული იყო აშშ-ის სახელმწიფო მდივნის რ. ოლნის ნოტაში 20.VII.1895, რომელიც გაეგზავნა დიდი ბრიტანეთის მთავრობას ე.წ. ვენესუელის კონფლიქტთან 1895-96 დაკავშირებით (სასაზღვრო დავა ვენესუელას და ბრიტანეთის გვიანას შორის). ნოტაში აისახა აშშ-ის მისწრაფება, გამოედევნა ინგლისი და სხვა ევროპული სახელმწიფოები ამერიკის კონტინენტიდან და დაემყარებინა იქ ჰეგემონია. ნებისმიერი ევროპული კონტროლი ამერიკის ტერიტორიაზე, წერდა ოლნი, „წარმოადგენს აბსურდს და უაზრობას“. „ოლნის დოქტრინა” მიმართული იყო არა მხოლოდ ევროპული ქვეყნების, არამედ ფაქტობრივად ლათინური ამერიკის ქვეყნების წინააღმდეგ, რაც გარკვევით აჩვენა კუბის ოკუპაციამ, რომელიც განახორციელა აშშ-მა ესპანეთთან დადებული პარიზის საზავო ხელშეკრულებებით XVIII-XIX სს. „ოლნის დოქტრინა“ წარმოადგენდა პანამერიკანიზმის იდეოლოგიის განვითარების ერთ-ერთ ეტაპს.
