პირენეს საზავო ხელშეკრულება 1659
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
'''პირენეს საზავო ხელშეკრულება 1659''' – ([[საფრანგეთი|საფრანგეთსა]] და [[იტალია]]ს შორის), ხელი მოაწერეს 7. XI კუნძულ ფეზამზე, დაასრულა, საფრანგეთ-ესპანეთის ომი 1635-59. | '''პირენეს საზავო ხელშეკრულება 1659''' – ([[საფრანგეთი|საფრანგეთსა]] და [[იტალია]]ს შორის), ხელი მოაწერეს 7. XI კუნძულ ფეზამზე, დაასრულა, საფრანგეთ-ესპანეთის ომი 1635-59. | ||
| − | + | ხელშეკრულების თანახმად, საფრანგეთმა განიმტკიცა მის მიერ დაპყრობილი სამფლობელოების დიდი ნაწილი ესპანურ ნიდერლანდში და პირენეს საზღვარზე და იკისრა, რომ აღარ დაეხმარებოდა [[პორტუგალია]]ს, რომელიც საომარ მდგომარეობაში იმყოფებოდა ესპანეთთან. აღდგა სავაჭრო ურთიერთობები საფრანგეთსა და ესპანეთს შორის, რომელთა ქვეშევრდომებს თითოეულ ამ სახელმწიფოში ეძლეოდათ ინგლისელებთან და ჰოლანდიელებთან თანაბარი უფლებები. იმავდროულად დაიდო საქორწინო ხელშეკრულება ლუი XIV-სა და ესპანელ ინფანტა მარია ტერეზიას შორის, შემდეგი პირობებით: ინფანტა მზითევში იღებდა 500 ათას ოქროს ეკიუს, რომელიც საფრანგეთისათვის უნდა გადაეხადა წლინახევრის განმავლობაში. ამის სანაცვლოდ მარია ტერეზიას, საფრანგეთის დედოფლად გახდომის შემდეგ, უარი უნდა ეთქვა ესპანეთის ტახტის მემკვიდრეობით მიღების უფლებაზე. იქვე შეიტანეს შესწორება, რომ უარის თქმა აუცილებელი იქნებოდა მხოლოდ ზემოაღნიშნული თანხის დროულად გადახდის შემთხვევაში. ([[მაზარინი ჯულიო|მაზარინი]]მ, რომელიც საფრანგეთის საგარეო პოლიტიკას წარმართავდა, სწორად გათვალა, რომ [[ომი]]თ [[გაკოტრება|გაკოტრებული]] ესპანეთი ვერ შეძლებდა ამ თანხის დროზე გადახდას). ხელშეკრულებამ მნიშვნელოვნად გააფართოვა საფრანგეთის საზღვრები და ესპანეთის მხრიდან საშიშროების აცილების პირობებში, ხელი შეუწყო საფრანგეთის ძლევამოსილების აღმავლობას XVII ს-ის II ნახევარში, ესპანელ ინფანტასთან ქორწინებამ ლუი XIV-ს მისცა საბაბი, შემდგომში პრეტენზია წამოეყენებინა ესპანეთის სამფლობელოებზე. | |
მიმდინარე ცვლილება 00:58, 29 სექტემბერი 2024 მდგომარეობით
პირენეს საზავო ხელშეკრულება 1659 – (საფრანგეთსა და იტალიას შორის), ხელი მოაწერეს 7. XI კუნძულ ფეზამზე, დაასრულა, საფრანგეთ-ესპანეთის ომი 1635-59.
ხელშეკრულების თანახმად, საფრანგეთმა განიმტკიცა მის მიერ დაპყრობილი სამფლობელოების დიდი ნაწილი ესპანურ ნიდერლანდში და პირენეს საზღვარზე და იკისრა, რომ აღარ დაეხმარებოდა პორტუგალიას, რომელიც საომარ მდგომარეობაში იმყოფებოდა ესპანეთთან. აღდგა სავაჭრო ურთიერთობები საფრანგეთსა და ესპანეთს შორის, რომელთა ქვეშევრდომებს თითოეულ ამ სახელმწიფოში ეძლეოდათ ინგლისელებთან და ჰოლანდიელებთან თანაბარი უფლებები. იმავდროულად დაიდო საქორწინო ხელშეკრულება ლუი XIV-სა და ესპანელ ინფანტა მარია ტერეზიას შორის, შემდეგი პირობებით: ინფანტა მზითევში იღებდა 500 ათას ოქროს ეკიუს, რომელიც საფრანგეთისათვის უნდა გადაეხადა წლინახევრის განმავლობაში. ამის სანაცვლოდ მარია ტერეზიას, საფრანგეთის დედოფლად გახდომის შემდეგ, უარი უნდა ეთქვა ესპანეთის ტახტის მემკვიდრეობით მიღების უფლებაზე. იქვე შეიტანეს შესწორება, რომ უარის თქმა აუცილებელი იქნებოდა მხოლოდ ზემოაღნიშნული თანხის დროულად გადახდის შემთხვევაში. (მაზარინიმ, რომელიც საფრანგეთის საგარეო პოლიტიკას წარმართავდა, სწორად გათვალა, რომ ომით გაკოტრებული ესპანეთი ვერ შეძლებდა ამ თანხის დროზე გადახდას). ხელშეკრულებამ მნიშვნელოვნად გააფართოვა საფრანგეთის საზღვრები და ესპანეთის მხრიდან საშიშროების აცილების პირობებში, ხელი შეუწყო საფრანგეთის ძლევამოსილების აღმავლობას XVII ს-ის II ნახევარში, ესპანელ ინფანტასთან ქორწინებამ ლუი XIV-ს მისცა საბაბი, შემდგომში პრეტენზია წამოეყენებინა ესპანეთის სამფლობელოებზე.
