კონტრასტი
კონტრასტი − (ფრანგ. contraste − მკვეთრი დაპირისპირება) − ხასიათების, საგნების, მოვლენების მკვეთრად გამოხატული და ურთიერთისაგან არსებითად განსხვავებული ნიშნების ურთიერთდაპირისპირება. კონტრასტული დახასიათების გამოყენება მწერალს საშუალებას აძლევს უფრო ნათლად, რელიეფურად გამოავლინოს თავისი საგნის ესა თუ ის მხარე.
კონტრასტის ნიმუშია ი. ჭავჭავაძის „მგზავრის წერილებში“ დღისა და ღამის, მყინვარისა და თერგის დაპირისპირება; ან კიდევ მწყემსი ქალის სიტყვები „განდეგილში“:
- აქ სიკვდილია, იქ კი – სიცოცხლე,
- აქ ჭირია და იქ კი ლხინია.
- აქ სიკვდილია, იქ კი – სიცოცხლე,
ალექსანდრიული ლექსი – განეკუთვნება ლექსწყობის სილაბურ სისტემას. იგი შედგება ცეზურით შუა გაყოფილი თორმეტმარცვლიანი ტაეპისაგან (ექვსტერფიანი იამბი), რომელსაც რიტმული მახვილი მე-6 და მე-12 მარცვლებზე მოუდის. წარმოიშვა საფრანგეთში ალექსანდრე მაკედონელზე დაწერილი პოემის სახელწოდებიდა5 (XII ს.) აქედან კი გარკვეული სახეცვლილებით გადავიდა იტალიურ და პოლონურ ლიტერატურაში. გავრცელებული იყო რუსულ პოეზიაშიც.