ლოსოვი ოტო ფონ
მ (მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ლოსოვი ოტო ჰერმან ფონ“ გადაიტანა გვერდზე „ლოსოვი ოტო ფონ“) |
|||
| (2 მომხმარებლების 5 შუალედური ვერსიები არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''ლოსოვი ოტო ჰერმან ფონ''' - (15.I.1868, ჰოფ/ზაალე - 25.XI.1938, მიუნხენი) - გერმანელი სამხედრო მაღალჩინოსანი [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] გერმანულ [[შტაბი|შტაბში]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] დროს. [[საქართველო|საქართველოს]] დამოუკიდებლობის | + | [[ფაილი:Losovi oto fon.jpg|thumb|120პქ|'''ლოსოვი ოტო ჰერმან ფონ''']] |
| + | '''ლოსოვი ოტო ჰერმან ფონ''' - ''(15.I.1868, ჰოფ/ზაალე - 25.XI.1938, მიუნხენი)'' - გერმანელი სამხედრო მაღალჩინოსანი [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] გერმანულ [[შტაბი|შტაბში]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] დროს. [[საქართველო|საქართველოს]] დამოუკიდებლობის ერთ-ერთი მთავარი იდეოლოგი გერმანელთა მხრიდან 1918 წლის მაისში. | ||
====ბიოგრაფია==== | ====ბიოგრაფია==== | ||
| − | დაიბადა ბავარიაში, არისტოკრატიულ ოჯახში. 1886-1888 წლებში იღებდა განათლებას მიუნხენის სამხედრო აკადემიაში. 1900-1901 წლებში მონაწილეობა მიიღო იჰეტუანების [[აჯანყება|აჯანყების]] ჩახშობაში [[ჩინეთი|ჩინეთში]]. 1908 ხდება [[მაიორი]] და 1910 წლამდე მუშაობს [[პრუსია|პრუსიის]] დიდ [[გენერალური შტაბი|გენერალურ შტაბში]]. 1911 მიდის ინსტრუქტორად ოსმალეთში და ასწავლის ადგილობრივ სამხედრო აკადემიაში, ასევე წევრია, | + | დაიბადა ბავარიაში, არისტოკრატიულ ოჯახში. 1886-1888 წლებში იღებდა განათლებას მიუნხენის სამხედრო აკადემიაში. 1900-1901 წლებში მონაწილეობა მიიღო იჰეტუანების [[აჯანყება|აჯანყების]] ჩახშობაში [[ჩინეთი|ჩინეთში]]. 1908 წელს ხდება [[მაიორი]] და 1910 წლამდე მუშაობს [[პრუსია|პრუსიის]] დიდ [[გენერალური შტაბი|გენერალურ შტაბში]]. 1911 წელს მიდის ინსტრუქტორად ოსმალეთში და ასწავლის ადგილობრივ სამხედრო აკადემიაში, ასევე წევრია, ადგილობრივი გენერალური შტაბის. 1912-1913 წლებში თურქული ქვეითი [[დივიზია|დივიზიის]] [[მეთაური|მეთაურის]] რანგში იღებს მონაწილეობას [[ბალკანეთის ომები 1912-13|ბალკანეთის ომში]]. [[მსოფლიო ომი|მსოფლიო ომის]] დაწყების შემდეგ ჯერ იბრძოდა დასავლეთის [[ფრონტი|ფრონტზე]], 1915 წლიდან კი კონსტანტინოპოლში გადაიყვანეს სამხედრო [[ატაშე|ატაშედ]]. 1916 აიყვანეს გენერალ-მაიორის რანგში და დანიშნეს [[გერმანია|გერმანიის]] სამხედრო რწმუნებულად კონსტანტინოპოლში, რის შემდეგაც მის პირდაპირ მოვალეობაში შედიოდა ბერლინის ინფორმირება თურქეთის სამხედრო-პოლიტიკური მდგომარეობის შესახებ. |
| − | + | ||
| − | ოტო ფონ ლოსოვი გერმანელი სამხედრო მაღალჩინოსნების იმ კატეგორიას მიეკუთვნებოდა, რომლებიც [[კავკასია|კავკასიას]] ოსმალეთის გავლენის ზონად მიიჩნევდნენ [[რუსეთი|რუსეთის]] დამარცხების შემდეგ და მისთვის დათმობას აპირებდნენ. თუმცა მას შემდეგ, რაც ის კარგად გაეცნო ვითარებას, თურქეთის აგრესიული მისწრაფებების მოთოკვას დაუჭირა მხარი. ლოსოვი ცდილობდა კავკასიელებსა და თურქებს შორის მოლაპარაკებებში ჩართვას ტრაპიზონისა და [[ბათუმის საზავო კონფერენცია|ბათუმის კონფერენციებზე]], რასაც თურქები ყველა მეთოდით ეწინააღმდეგებოდნენ. ასეთ ფონზე ლოსოვი ღიად კავკასიის | + | ოტო ფონ ლოსოვი გერმანელი სამხედრო მაღალჩინოსნების იმ კატეგორიას მიეკუთვნებოდა, რომლებიც [[კავკასია|კავკასიას]] ოსმალეთის გავლენის ზონად მიიჩნევდნენ [[რუსეთი|რუსეთის]] დამარცხების შემდეგ და მისთვის დათმობას აპირებდნენ. თუმცა მას შემდეგ, რაც ის კარგად გაეცნო ვითარებას, თურქეთის აგრესიული მისწრაფებების მოთოკვას დაუჭირა მხარი. ლოსოვი ცდილობდა კავკასიელებსა და თურქებს შორის მოლაპარაკებებში ჩართვას ტრაპიზონისა და [[ბათუმის საზავო კონფერენცია|ბათუმის კონფერენციებზე]], რასაც თურქები ყველა მეთოდით ეწინააღმდეგებოდნენ. ასეთ ფონზე ლოსოვი ღიად კავკასიის დამოუკიდებლობის მომხრეთა რიგებში გადავიდა და გერმანული [[ჯარები|ჯარების]] კავკასიაში გაგზავნას დაუჭირა მხარი. უშუალოდ აწარმოებდა მოლაპარაკებებს 1918 წლის მაისში კავკასიური წარმომადგენლობის მეთაურ [[აკაკი ჩხენკელი|აკაკი ჩხენკელთან]] და მისი მხარდაჭერით გამოაცხადეს [[სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტია|სოციალ-დემოკრატებმა]] [[საქართველოს დამოუკიდებლობის გამოცხადება|საქართველოს დამოუკიდებლობა 1918 წლის 26 მაისს]] [[თბილისი|თბილისში]]. |
| − | + | ||
| − | ამ მოვლენიდან მალე ფონ ლოსოვი [[ | + | ამ მოვლენიდან მალე ფონ ლოსოვი გერმანიაში გაიწვიეს და [[ომი|ომის]] ბოლომდე [[სამხედრო სამსახური|სამხედრო სამსახურში]] რჩებოდა. გერმანიაში რევოლუციისა და კაიზერის გადაგდების შემდეგ უნდობლად ეკიდება ვაიმარის რესპუბლიკას და სიმპათიას ამჟღავნებს რევიზიონისტული ძალების, მათ შორის ბავარიაში, ჩამოყალიბების პროცესში მყოფი ნაციონალ-სოციალისტური პარტიის მიმართ. 1921 წელს ინიშნება ბავარიის [[კომენდანტი|კომენდანტად]]. 1923 წლის მიუნხენში [[ჰიტლერი ადოლფ|ჰიტლერის]] [[პუტჩი|პუტჩის]] დროს, ფონ კართან და ფონ ზაისერთან ერთად, ბავარიის მმართველ ტრიუმვირატს მიეკუთვნება. პირველ ეტაპზე ის მხარს უჭერდა [[პუტჩი|პუტჩს]], თუმცა ბოლოს დაუპირისპირდა მას და ჩახშობაში მიიღო მონაწილეობა. პუტჩის დამარცხების შემდეგ გერმანიის ხელისუფლებამ ოტო ფონ ლოსოვი, როგორც არასაიმედო პირი, გაათავისუფლა როგორც ბავარიის კომენდანტის თანამდებობიდან, ასევე, მთლიანად [[არმია|არმიიდან]]. იგი ჰიტლერის პროცესზეც იყო დაბარებული, თუმცა ბრალი არ წარუდგენიათ. 1924 წლიდან მთლიანად წავიდა საჯარო ცხოვრებიდან. ცოტა ხნით [[თურქეთი|თურქეთში]] ცხოვრობდა. |
| − | მხარს უჭერდა პუტჩს, თუმცა ბოლოს დაუპირისპირდა მას და ჩახშობაში მიიღო მონაწილეობა. პუტჩის დამარცხების შემდეგ გერმანიის ხელისუფლებამ ოტო ფონ ლოსოვი, როგორც არასაიმედო პირი, გაათავისუფლა როგორც ბავარიის კომენდანტის თანამდებობიდან, ასევე, მთლიანად არმიიდან. იგი ჰიტლერის პროცესზეც იყო დაბარებული, თუმცა ბრალი არ წარუდგენიათ. 1924 წლიდან მთლიანად წავიდა საჯარო ცხოვრებიდან. ცოტა ხნით [[თურქეთი|თურქეთში]] ცხოვრობდა. | + | |
| − | + | '''''გიორგი ასტამაძე''''' | |
==ლიტერატურა== | ==ლიტერატურა== | ||
| ხაზი 22: | ხაზი 21: | ||
[[კატეგორია:გერმანელი სამხედრო მოღვაწეები]] | [[კატეგორია:გერმანელი სამხედრო მოღვაწეები]] | ||
| + | [[კატეგორია:გერმანელი გენერლები]] | ||
| + | [[კატეგორია:პირველი მსოფლიო ომის მონაწილეები]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 11:50, 10 ივნისი 2024 მდგომარეობით
ლოსოვი ოტო ჰერმან ფონ - (15.I.1868, ჰოფ/ზაალე - 25.XI.1938, მიუნხენი) - გერმანელი სამხედრო მაღალჩინოსანი ოსმალეთის გერმანულ შტაბში პირველი მსოფლიო ომის დროს. საქართველოს დამოუკიდებლობის ერთ-ერთი მთავარი იდეოლოგი გერმანელთა მხრიდან 1918 წლის მაისში.
[რედაქტირება] ბიოგრაფია
დაიბადა ბავარიაში, არისტოკრატიულ ოჯახში. 1886-1888 წლებში იღებდა განათლებას მიუნხენის სამხედრო აკადემიაში. 1900-1901 წლებში მონაწილეობა მიიღო იჰეტუანების აჯანყების ჩახშობაში ჩინეთში. 1908 წელს ხდება მაიორი და 1910 წლამდე მუშაობს პრუსიის დიდ გენერალურ შტაბში. 1911 წელს მიდის ინსტრუქტორად ოსმალეთში და ასწავლის ადგილობრივ სამხედრო აკადემიაში, ასევე წევრია, ადგილობრივი გენერალური შტაბის. 1912-1913 წლებში თურქული ქვეითი დივიზიის მეთაურის რანგში იღებს მონაწილეობას ბალკანეთის ომში. მსოფლიო ომის დაწყების შემდეგ ჯერ იბრძოდა დასავლეთის ფრონტზე, 1915 წლიდან კი კონსტანტინოპოლში გადაიყვანეს სამხედრო ატაშედ. 1916 აიყვანეს გენერალ-მაიორის რანგში და დანიშნეს გერმანიის სამხედრო რწმუნებულად კონსტანტინოპოლში, რის შემდეგაც მის პირდაპირ მოვალეობაში შედიოდა ბერლინის ინფორმირება თურქეთის სამხედრო-პოლიტიკური მდგომარეობის შესახებ.
ოტო ფონ ლოსოვი გერმანელი სამხედრო მაღალჩინოსნების იმ კატეგორიას მიეკუთვნებოდა, რომლებიც კავკასიას ოსმალეთის გავლენის ზონად მიიჩნევდნენ რუსეთის დამარცხების შემდეგ და მისთვის დათმობას აპირებდნენ. თუმცა მას შემდეგ, რაც ის კარგად გაეცნო ვითარებას, თურქეთის აგრესიული მისწრაფებების მოთოკვას დაუჭირა მხარი. ლოსოვი ცდილობდა კავკასიელებსა და თურქებს შორის მოლაპარაკებებში ჩართვას ტრაპიზონისა და ბათუმის კონფერენციებზე, რასაც თურქები ყველა მეთოდით ეწინააღმდეგებოდნენ. ასეთ ფონზე ლოსოვი ღიად კავკასიის დამოუკიდებლობის მომხრეთა რიგებში გადავიდა და გერმანული ჯარების კავკასიაში გაგზავნას დაუჭირა მხარი. უშუალოდ აწარმოებდა მოლაპარაკებებს 1918 წლის მაისში კავკასიური წარმომადგენლობის მეთაურ აკაკი ჩხენკელთან და მისი მხარდაჭერით გამოაცხადეს სოციალ-დემოკრატებმა საქართველოს დამოუკიდებლობა 1918 წლის 26 მაისს თბილისში.
ამ მოვლენიდან მალე ფონ ლოსოვი გერმანიაში გაიწვიეს და ომის ბოლომდე სამხედრო სამსახურში რჩებოდა. გერმანიაში რევოლუციისა და კაიზერის გადაგდების შემდეგ უნდობლად ეკიდება ვაიმარის რესპუბლიკას და სიმპათიას ამჟღავნებს რევიზიონისტული ძალების, მათ შორის ბავარიაში, ჩამოყალიბების პროცესში მყოფი ნაციონალ-სოციალისტური პარტიის მიმართ. 1921 წელს ინიშნება ბავარიის კომენდანტად. 1923 წლის მიუნხენში ჰიტლერის პუტჩის დროს, ფონ კართან და ფონ ზაისერთან ერთად, ბავარიის მმართველ ტრიუმვირატს მიეკუთვნება. პირველ ეტაპზე ის მხარს უჭერდა პუტჩს, თუმცა ბოლოს დაუპირისპირდა მას და ჩახშობაში მიიღო მონაწილეობა. პუტჩის დამარცხების შემდეგ გერმანიის ხელისუფლებამ ოტო ფონ ლოსოვი, როგორც არასაიმედო პირი, გაათავისუფლა როგორც ბავარიის კომენდანტის თანამდებობიდან, ასევე, მთლიანად არმიიდან. იგი ჰიტლერის პროცესზეც იყო დაბარებული, თუმცა ბრალი არ წარუდგენიათ. 1924 წლიდან მთლიანად წავიდა საჯარო ცხოვრებიდან. ცოტა ხნით თურქეთში ცხოვრობდა.
გიორგი ასტამაძე
[რედაქტირება] ლიტერატურა
- F. Menges, Lossow, Otto von, Neue Deutsche Biografie, Band 15, Duncker und Humblot, Berlin 1987 S. 204-205.
- H. H. Hofmann, Der Hitlerputsch. Krisenjahre deutscher Geschichte 1920-1924, München 1961;
- K. U.Tapken, Die Reichswehr In Bayern von 1919 bis 1924, Hamburg 2002;
- Politisches Archiv des Auswärtigen Amtes, Georgien: R7308, R7309. Russisch Asien: R11043 bis R11047. Transkaukasien: R22340 bis R22343.
[რედაქტირება] წყარო
საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918-1921) ენციკლოპედია-ლექსიკონი
