ხრახნწირი
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''ხრახნწირი''' – სივრცული წირი, რომელსაც შემოწერს მოძრავი M წერტილი, რომელიც ბრუნავს 00<sub>1</sub> ღერძის გარშემო მუდმივი ω კუთხური სიჩქარით და იმავდროულად ამავე ღერძის გასწვრივ ასრულებს გადატანით მოძრაობას მუდმივი სიდიდის v სიჩქარით. | + | '''ხრახნწირი''' – [[სივრცითი წირი|სივრცული წირი]], რომელსაც შემოწერს [[მოძრაობა|მოძრავი]] M [[წერტილი (გეომეტრია)|წერტილი]], რომელიც [[ბრუნვა (მათემატიკა)|ბრუნავს]] 00<sub>1</sub> [[ღერძი|ღერძის]] გარშემო მუდმივი ω კუთხური [[სიჩქარე|სიჩქარით]] და იმავდროულად ამავე ღერძის გასწვრივ ასრულებს გადატანით მოძრაობას მუდმივი [[სიდიდე (მათემატიკა)|სიდიდის]] v სიჩქარით. |
[[ფაილი:Xraxnwiri.png|მარჯვნივ|190პქ]] | [[ფაილი:Xraxnwiri.png|მარჯვნივ|190პქ]] | ||
| − | ხრახნწირის პარამეტრული განტოლება ასეთი სახისაა: | + | ხრახნწირის [[პარამეტრი (მათემატიკა)|პარამეტრული]] [[განტოლება]] ასეთი სახისაა: |
:::x = a cosωt, y = a sinωt, z = vt. | :::x = a cosωt, y = a sinωt, z = vt. | ||
| − | აქ a − ცილინდრის რადიუსია, რომელზეც წირი მდებარეობს. | + | აქ a − ცილინდრის [[რადიუსი|რადიუსია]], რომელზეც [[წირი]] მდებარეობს. |
| − | ხრახნწირის წირის სიგრძე 0xy | + | ხრახნწირის წირის [[სიგრძე (მათემატიკა)|სიგრძე]] 0xy [[სიბრტყე (გეომეტრია)|სიბრტყე]]სთან [[გადაკვეთა|გადაკვეთის]] წერტილიდან ნებისმიერ M წერტილამდის [[ტოლობა|ტოლია]] [[ფაილი:Xraxnw003.png]] აქ b = [[ფაილი:Xraxnw005.png]], φ = ωt. |
| − | ხრახნწირს იხილავდა ჯერ კიდევ აპოლონი; ყოველ შემთხვევაში ეს არის ერთ- ერთი უძველესი ცნობილი სივრცითი წირი. შემდგომში წირს სწავლობდა მონტიე (1579), რომელიც მას უწოდებდა helix – „სურო“, „ფათალო“. ხრახნწირისთვის სივრცითი კოორდინატები პირველად გამოიყენა პიტომ (1724-1726). თვლიან, რომ ტერმინი წარმოიშვა გერმანული სიტყვიდან winden – „ხვევა", „ტრიალი“, „შემოხვევა“, (winde – „ოწინარი“, | + | ხრახნწირს იხილავდა ჯერ კიდევ [[აპოლონ პერგელი|აპოლონი]]; ყოველ შემთხვევაში ეს არის ერთ-ერთი უძველესი ცნობილი [[სივრცითი წირი]]. შემდგომში წირს სწავლობდა მონტიე (1579), რომელიც მას უწოდებდა helix – „სურო“, „ფათალო“. ხრახნწირისთვის [[სივრცე (მათემატიკა)|სივრცითი]] [[კოორდინატები]] პირველად გამოიყენა პიტომ (1724-1726). თვლიან, რომ ტერმინი წარმოიშვა გერმანული სიტყვიდან winden – „ხვევა", „ტრიალი“, „შემოხვევა“, (winde – „ოწინარი“, „[[ჯალამბარი]]“). |
16:09, 5 ოქტომბერი 2023-ის ვერსია
ხრახნწირი – სივრცული წირი, რომელსაც შემოწერს მოძრავი M წერტილი, რომელიც ბრუნავს 001 ღერძის გარშემო მუდმივი ω კუთხური სიჩქარით და იმავდროულად ამავე ღერძის გასწვრივ ასრულებს გადატანით მოძრაობას მუდმივი სიდიდის v სიჩქარით.
ხრახნწირის პარამეტრული განტოლება ასეთი სახისაა:
- x = a cosωt, y = a sinωt, z = vt.
აქ a − ცილინდრის რადიუსია, რომელზეც წირი მდებარეობს.
ხრახნწირის წირის სიგრძე 0xy სიბრტყესთან გადაკვეთის წერტილიდან ნებისმიერ M წერტილამდის ტოლია 
აქ b = 
, φ = ωt.
ხრახნწირს იხილავდა ჯერ კიდევ აპოლონი; ყოველ შემთხვევაში ეს არის ერთ-ერთი უძველესი ცნობილი სივრცითი წირი. შემდგომში წირს სწავლობდა მონტიე (1579), რომელიც მას უწოდებდა helix – „სურო“, „ფათალო“. ხრახნწირისთვის სივრცითი კოორდინატები პირველად გამოიყენა პიტომ (1724-1726). თვლიან, რომ ტერმინი წარმოიშვა გერმანული სიტყვიდან winden – „ხვევა", „ტრიალი“, „შემოხვევა“, (winde – „ოწინარი“, „ჯალამბარი“).
