ლიტურგიკა
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''ლიტურგიკა''' — სასულიერო მწერლობის დარგი, რომელიც უშუალოდ დაკავშირებულია ღვთისმსახურების აღსრულებასთან. სავარაუდებელია, რომ ლიტურგიკულ წიგნთა საჭიროება [[საქართველო|საქართველოში]] საცნაური გახდა [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობის]] შემოღებისთანავე. [[ქართული ენა|ქართულად]] ღვთისმსახურების ასრულება V ს-ის მიწურულიდან უკვე დადასტურებულია. ღვთისმსახურება შედგებოდა სამი ელემენტისგან: საკითხავი [[ბიბლია|საღვთო წერილიდან]], [[ლოცვა|ლოცვები]] და [[საგალობელნი|საგალობელი]] [[ჰიმნი|ჰიმნები]]. ღვთისმსახურებისას კითხულობდნენ [[ახალი აღთქმა|ახალი აღთქმიდან]] [[სახარება|სახარებასა]] და სამოციქულოს, ძველიდან — [[წინასწარმეტყველი|წინასწარმეტყველთაგან]] ამოკრებილ ადგილებს იკითხებოდა საგანგებო სისტემით [[ფსალმუნი|ფსალმუნიც]]. მეორე ელემენტი ღვთისმსახურებისა იყო ლოცვა. წიგნს, რომელიც სხვადასხვა ლოცვებს შეიცავდა, [[ლოცვანი]] ეწოდებოდა. მესამე დარგი საღვთისმსახურო წიგნებისა შეიცავდა ჰიმნებს — სასულიერო პოეზიის ნიმუშებს. ჰიმნებში ამკობდნენ დღესასწაულებსა და [[წმინდანები|წმიდანებს]]. | + | '''ლიტურგიკა''' — სასულიერო მწერლობის დარგი, რომელიც უშუალოდ დაკავშირებულია ღვთისმსახურების აღსრულებასთან. სავარაუდებელია, რომ ლიტურგიკულ წიგნთა საჭიროება [[საქართველო|საქართველოში]] საცნაური გახდა [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობის]] შემოღებისთანავე. [[ქართული ენა|ქართულად]] ღვთისმსახურების ასრულება V ს-ის მიწურულიდან უკვე დადასტურებულია. ღვთისმსახურება შედგებოდა სამი ელემენტისგან: საკითხავი [[ბიბლია|საღვთო წერილიდან]], [[ლოცვა|ლოცვები]] და [[საგალობელნი|საგალობელი]] [[ჰიმნი|ჰიმნები]]. ღვთისმსახურებისას კითხულობდნენ [[ახალი აღთქმა|ახალი აღთქმიდან]] [[სახარება|სახარებასა]] და სამოციქულოს, ძველიდან — [[წინასწარმეტყველი|წინასწარმეტყველთაგან]] ამოკრებილ ადგილებს იკითხებოდა საგანგებო სისტემით [[ფსალმუნი|ფსალმუნიც]]. მეორე ელემენტი ღვთისმსახურებისა იყო [[ლოცვა]]. წიგნს, რომელიც სხვადასხვა ლოცვებს შეიცავდა, [[ლოცვანი]] ეწოდებოდა. მესამე დარგი საღვთისმსახურო წიგნებისა შეიცავდა ჰიმნებს — სასულიერო პოეზიის ნიმუშებს. ჰიმნებში ამკობდნენ დღესასწაულებსა და [[წმინდანები|წმიდანებს]]. ქართულმა ეკლესიამ იცის ორიგინალური კომპოზიციის საღვთისმსახურო წიგნი — [[გულანი]], რომელშიც თავმოყრილია ყველა ლიტურგიკული წიგნი. |
მიმდინარე ცვლილება 00:00, 27 სექტემბერი 2023 მდგომარეობით
ლიტურგიკა — სასულიერო მწერლობის დარგი, რომელიც უშუალოდ დაკავშირებულია ღვთისმსახურების აღსრულებასთან. სავარაუდებელია, რომ ლიტურგიკულ წიგნთა საჭიროება საქართველოში საცნაური გახდა ქრისტიანობის შემოღებისთანავე. ქართულად ღვთისმსახურების ასრულება V ს-ის მიწურულიდან უკვე დადასტურებულია. ღვთისმსახურება შედგებოდა სამი ელემენტისგან: საკითხავი საღვთო წერილიდან, ლოცვები და საგალობელი ჰიმნები. ღვთისმსახურებისას კითხულობდნენ ახალი აღთქმიდან სახარებასა და სამოციქულოს, ძველიდან — წინასწარმეტყველთაგან ამოკრებილ ადგილებს იკითხებოდა საგანგებო სისტემით ფსალმუნიც. მეორე ელემენტი ღვთისმსახურებისა იყო ლოცვა. წიგნს, რომელიც სხვადასხვა ლოცვებს შეიცავდა, ლოცვანი ეწოდებოდა. მესამე დარგი საღვთისმსახურო წიგნებისა შეიცავდა ჰიმნებს — სასულიერო პოეზიის ნიმუშებს. ჰიმნებში ამკობდნენ დღესასწაულებსა და წმიდანებს. ქართულმა ეკლესიამ იცის ორიგინალური კომპოზიციის საღვთისმსახურო წიგნი — გულანი, რომელშიც თავმოყრილია ყველა ლიტურგიკული წიგნი.
[რედაქტირება] ლიტერატურა
- კ. კეკელიძე,, ქართული ლიტერატურის ისტორია, I, 1960;
- მისივე Иерусалимский канонарь VII в., 1912; მისივე, Литургические памятники, 1918;
- ა. შანიძე, ქართველთა მონასტერი ბულგარეთში, 1971.