გლოსა
(ახალი გვერდი: '''გლოსა''' – (ბერძნ. glossa – ენა, მეტყგელება), გაუგ...) |
|||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''გლოსა''' – (ბერძნ. glossa – [[ენა (მეტყველება)|ენა]], მეტყგელება), გაუგებარი, მოძველებული | + | '''გლოსა''' – (ბერძნ. glossa – [[ენა (მეტყველება)|ენა]], მეტყგელება), გაუგებარი, მოძველებული სიტყვის, გამოთქმის თარგმანი ან განმარტება, რომელსაც ბერძენი და რომაელი მთარგმნელები თუ კომენტატორები ურთავდნენ განსამარტავ სიტყვას (ჩვეულებრიე, სტრიქონებს შორის ან ტექსტის აშიებზე). თავდაპირველად გლოსა ეწოდებოდა თვით განსამარტავ სიტყვას. გლოსების გამოყენება დაიწყეს |
[[საბერძნეთი|საბერძნეთში]] [[ჰომეროსი]]ს პოემების შესწავლისას, შემდეგ კი ეს | [[საბერძნეთი|საბერძნეთში]] [[ჰომეროსი]]ს პოემების შესწავლისას, შემდეგ კი ეს | ||
ხერხი გამოიყენეს (სხვა ევროპულ ენებშიც) [[ბიბლია|ბიბლიის]] და, საერთოდ, საღვთისმეტყველო, აგრეთვე იურიდიული ტექსტების განმარტება-კომენტირებისას. | ხერხი გამოიყენეს (სხვა ევროპულ ენებშიც) [[ბიბლია|ბიბლიის]] და, საერთოდ, საღვთისმეტყველო, აგრეთვე იურიდიული ტექსტების განმარტება-კომენტირებისას. | ||
| − | გლოსების დართვა ფართოდ იყო გავრცელებული სხვადასხვა ხასიათის ძველ ქართულ წერილობით ძეგლებშიც. მაგ: უძველეს ქართულ ტექსტებში გამოყენებული სიტყვა „ძნობა“ გიორგი | + | გლოსების დართვა ფართოდ იყო გავრცელებული სხვადასხვა ხასიათის ძველ ქართულ წერილობით ძეგლებშიც. მაგ: უძველეს ქართულ ტექსტებში გამოყენებული სიტყვა „ძნობა“ [[გიორგი მთაწმიდელი]]სეულ თარგმანში ჩანაცვლებულია სიტყვით „სახიობა“, რომელსაც განმარტებისათვის გლოსად ახლავს სიტყვა „გალობა“ ([[აბულაძე ილია|ი. აბულაძე]]). |
''ი. ქერქაძე.'' | ''ი. ქერქაძე.'' | ||
| + | |||
| + | |||
==ლიტერატურა== | ==ლიტერატურა== | ||
00:00, 8 დეკემბერი 2023-ის ვერსია
გლოსა – (ბერძნ. glossa – ენა, მეტყგელება), გაუგებარი, მოძველებული სიტყვის, გამოთქმის თარგმანი ან განმარტება, რომელსაც ბერძენი და რომაელი მთარგმნელები თუ კომენტატორები ურთავდნენ განსამარტავ სიტყვას (ჩვეულებრიე, სტრიქონებს შორის ან ტექსტის აშიებზე). თავდაპირველად გლოსა ეწოდებოდა თვით განსამარტავ სიტყვას. გლოსების გამოყენება დაიწყეს საბერძნეთში ჰომეროსის პოემების შესწავლისას, შემდეგ კი ეს ხერხი გამოიყენეს (სხვა ევროპულ ენებშიც) ბიბლიის და, საერთოდ, საღვთისმეტყველო, აგრეთვე იურიდიული ტექსტების განმარტება-კომენტირებისას.
გლოსების დართვა ფართოდ იყო გავრცელებული სხვადასხვა ხასიათის ძველ ქართულ წერილობით ძეგლებშიც. მაგ: უძველეს ქართულ ტექსტებში გამოყენებული სიტყვა „ძნობა“ გიორგი მთაწმიდელისეულ თარგმანში ჩანაცვლებულია სიტყვით „სახიობა“, რომელსაც განმარტებისათვის გლოსად ახლავს სიტყვა „გალობა“ (ი. აბულაძე).
ი. ქერქაძე.
ლიტერატურა
აბულაძე ი., ძველი ქართულის ლექსიკიდან. – «იკე», XII, თბ–1960.