დიმიტრიადი ოდისეი
(→იხილე აგრეთვე) |
|||
| ხაზი 2: | ხაზი 2: | ||
'''დიმიტრიადი ოდისეი აქილევსის ძე''' - (24. VI. 1908, ბათუმი, – 27. IV. 2005, [[თბილისი]]), დირიჟორი, სსრკ სახ. არტისტი. | '''დიმიტრიადი ოდისეი აქილევსის ძე''' - (24. VI. 1908, ბათუმი, – 27. IV. 2005, [[თბილისი]]), დირიჟორი, სსრკ სახ. არტისტი. | ||
| − | 1926-30 სწავლობდა თბილისის კონსერვატორიაში საკომპოზიციო განხრით (მ. ბაგრინოვსკისა და ს. ბარხუდარიანის კლასები). 1933-36 დიმიტრიადი სწავლას განაგრძობს ლენინგრადის კონსერვატორიაში სადირიჟორო განყოფილებაზე (ა. [[გაუკი ალექსანდრე|გაუკისა]] და ი. მუსინის ხელმძღვანელობით). 1937-47 იგი თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის დირიჟორია, ხოლო 1947-52 – [[საქართველო|საქართველოს]] სიმფონიური ორკესტრის მთავარი დირიჟორი. მისი ხელმძღვანელობით პირველად აჟღერდა [[ბალანჩივაძე ანდრია|ა. ბალანჩივაძის]], შ. მშველიძის, ა. მაჭავარიანის, ო. თაქთაქიშვილისა და სხვათა ცნობილი ნაწარმოებები. | + | 1926-30 სწავლობდა თბილისის კონსერვატორიაში საკომპოზიციო განხრით (მ. ბაგრინოვსკისა და ს. ბარხუდარიანის კლასები). 1933-36 დიმიტრიადი სწავლას განაგრძობს ლენინგრადის კონსერვატორიაში სადირიჟორო განყოფილებაზე (ა. [[გაუკი ალექსანდრე|გაუკისა]] და ი. მუსინის ხელმძღვანელობით). 1937-47 იგი [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის]] დირიჟორია, ხოლო 1947-52 – [[საქართველო|საქართველოს]] სიმფონიური ორკესტრის მთავარი დირიჟორი. მისი ხელმძღვანელობით პირველად აჟღერდა [[ბალანჩივაძე ანდრია|ა. ბალანჩივაძის]], შ. მშველიძის, ა. მაჭავარიანის, [[თაქთაქიშვილი ოთარ|ო. თაქთაქიშვილისა]] და სხვათა ცნობილი ნაწარმოებები. |
| − | ომის შემდგომ წლებში დიმიტრიადი იწყებს ფართო საგასტროლო მოღვაწეობას სსრკ-ში, წარმატებით ასრულებს კლასიკური რეპერტუარის მრავალ ნიმუშს. 1952-65 დიმიტრიადი თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მთავარი დირიჟორი იყო. ამ პერიოდში მან უხელმძღვანელა მრავალი კლასიკური და თანამედროვე ოპერის დადგმას, რომელთაგანაც აღსანიშნავია ზ. ფალიაშვილის „აბესალომ და ეთერი“ (1953), შ. მშველიძის „დიდოსტატის მარჯვენა“ (1961), ო. თაქთაქიშვილის „მინდია“ (1961), პ. ჩაიკოვსკის „ევგენი ონეგინი“ (1953) და „ორლეანელი ქალწული“ (1957), ს. ს. პროკოფიევის „სემიონ კოტკო“ (1964), და სხვ. საბალეტო სპექტაკლებიდან ა. მაჭავარიანის „ოტელო“ (1958). 1965-75 დიმიტრიადი მუშაობდა სსრკ დიდი თეატრის დირიჟორად. | + | ომის შემდგომ წლებში დიმიტრიადი იწყებს ფართო საგასტროლო მოღვაწეობას სსრკ-ში, წარმატებით ასრულებს კლასიკური რეპერტუარის მრავალ ნიმუშს. 1952-65 დიმიტრიადი თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მთავარი დირიჟორი იყო. ამ პერიოდში მან უხელმძღვანელა მრავალი კლასიკური და თანამედროვე ოპერის დადგმას, რომელთაგანაც აღსანიშნავია ზ. ფალიაშვილის „აბესალომ და ეთერი“ (1953), შ. მშველიძის „დიდოსტატის მარჯვენა“ (1961), ო. თაქთაქიშვილის „მინდია“ (1961), პ. ჩაიკოვსკის „ევგენი ონეგინი“ (1953) და „ორლეანელი ქალწული“ (1957), ს. ს. პროკოფიევის „სემიონ კოტკო“ (1964), და სხვ. საბალეტო სპექტაკლებიდან ა. მაჭავარიანის „ოტელო“ (1958). 1965-75 დიმიტრიადი მუშაობდა სსრკ [[დიდი თეატრი|დიდი თეატრის]] დირიჟორად. |
| − | 1958 თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის საბალეტო დასთან ერთად დიმიტრიადი გამოდიოდა ლათინურ ამერიკულ ქვეყნებში. მისი დირიჟორობით სოფიაში დაიდგა ვერდის „აიდა“ (1960), მეხიკოში – მუსორგსკის „ბორის გოდუნოვი“ (1960), ათენში – ჩაიკოვსკის „ევგენი ონეგინი“ და „პიკის ქალი“ (1965). 1937-41 და 1957-1995 თბილისის კონსერვატორიის პედაგოგი იყო (სადირიჟორო კლასი). აღზარდა მრავალი თანამედროვე [[ქართველები|ქართველი]] დირიჟორი. 1995-იდან ცხოვრობდა საბერძნეთში, ბოლო წლები საქართველოში. | + | 1958 თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის საბალეტო დასთან ერთად დიმიტრიადი გამოდიოდა ლათინურ ამერიკულ ქვეყნებში. მისი დირიჟორობით სოფიაში დაიდგა [[ვერდი ჯუზეპე|ვერდის]] „აიდა“ (1960), მეხიკოში – მუსორგსკის „ბორის გოდუნოვი“ (1960), [[ათენი|ათენში]] – ჩაიკოვსკის „ევგენი ონეგინი“ და „პიკის ქალი“ (1965). 1937-41 და 1957-1995 თბილისის კონსერვატორიის პედაგოგი იყო (სადირიჟორო კლასი). აღზარდა მრავალი თანამედროვე [[ქართველები|ქართველი]] დირიჟორი. 1995-იდან ცხოვრობდა საბერძნეთში, ბოლო წლები [[საქართველო|საქართველოში]]. |
| ხაზი 20: | ხაზი 20: | ||
[[კატეგორია:დირიჟორები]] | [[კატეგორია:დირიჟორები]] | ||
| + | [[კატეგორია:ქართველი დირიჟორები]] | ||
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშოროს სახალხო არტისტები]] | [[კატეგორია:საბჭოთა კავშოროს სახალხო არტისტები]] | ||
13:04, 7 აგვისტო 2017-ის ვერსია
დიმიტრიადი ოდისეი აქილევსის ძე - (24. VI. 1908, ბათუმი, – 27. IV. 2005, თბილისი), დირიჟორი, სსრკ სახ. არტისტი.
1926-30 სწავლობდა თბილისის კონსერვატორიაში საკომპოზიციო განხრით (მ. ბაგრინოვსკისა და ს. ბარხუდარიანის კლასები). 1933-36 დიმიტრიადი სწავლას განაგრძობს ლენინგრადის კონსერვატორიაში სადირიჟორო განყოფილებაზე (ა. გაუკისა და ი. მუსინის ხელმძღვანელობით). 1937-47 იგი თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის დირიჟორია, ხოლო 1947-52 – საქართველოს სიმფონიური ორკესტრის მთავარი დირიჟორი. მისი ხელმძღვანელობით პირველად აჟღერდა ა. ბალანჩივაძის, შ. მშველიძის, ა. მაჭავარიანის, ო. თაქთაქიშვილისა და სხვათა ცნობილი ნაწარმოებები.
ომის შემდგომ წლებში დიმიტრიადი იწყებს ფართო საგასტროლო მოღვაწეობას სსრკ-ში, წარმატებით ასრულებს კლასიკური რეპერტუარის მრავალ ნიმუშს. 1952-65 დიმიტრიადი თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მთავარი დირიჟორი იყო. ამ პერიოდში მან უხელმძღვანელა მრავალი კლასიკური და თანამედროვე ოპერის დადგმას, რომელთაგანაც აღსანიშნავია ზ. ფალიაშვილის „აბესალომ და ეთერი“ (1953), შ. მშველიძის „დიდოსტატის მარჯვენა“ (1961), ო. თაქთაქიშვილის „მინდია“ (1961), პ. ჩაიკოვსკის „ევგენი ონეგინი“ (1953) და „ორლეანელი ქალწული“ (1957), ს. ს. პროკოფიევის „სემიონ კოტკო“ (1964), და სხვ. საბალეტო სპექტაკლებიდან ა. მაჭავარიანის „ოტელო“ (1958). 1965-75 დიმიტრიადი მუშაობდა სსრკ დიდი თეატრის დირიჟორად.
1958 თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის საბალეტო დასთან ერთად დიმიტრიადი გამოდიოდა ლათინურ ამერიკულ ქვეყნებში. მისი დირიჟორობით სოფიაში დაიდგა ვერდის „აიდა“ (1960), მეხიკოში – მუსორგსკის „ბორის გოდუნოვი“ (1960), ათენში – ჩაიკოვსკის „ევგენი ონეგინი“ და „პიკის ქალი“ (1965). 1937-41 და 1957-1995 თბილისის კონსერვატორიის პედაგოგი იყო (სადირიჟორო კლასი). აღზარდა მრავალი თანამედროვე ქართველი დირიჟორი. 1995-იდან ცხოვრობდა საბერძნეთში, ბოლო წლები საქართველოში.
წყარო
მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი / [შემდგ.: ანზორ თამარაშვილი; მთ. რედ.: გულბათ ტორაძე]. [ახალციხე: თბილ. უნ-ტის მესხეთის ფილიალის გამ-ბა], 2005 (ა.ო. "პროგრესი")
