ბლაიხშტაინერი რობერტ
(ახალი გვერდი: '''რობერტ ბლაიხშტაინერი''' – (Bleichsteiner, 1891-1954), ავსტრიელი ენათმეცნიერ...) |
(→წყარო) |
||
| (ერთი მომხმარებლის 5 შუალედური ვერსიები არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
'''რობერტ ბლაიხშტაინერი''' – (Bleichsteiner, 1891-1954), ავსტრიელი | '''რობერტ ბლაიხშტაინერი''' – (Bleichsteiner, 1891-1954), ავსტრიელი | ||
| − | ენათმეცნიერი, კავკასიოლოგი, მთარგმნელი, ეთნოგრაფი. ვენის უნივერსიტეტის პროფესორი | + | ენათმეცნიერი, კავკასიოლოგი, მთარგმნელი, ეთნოგრაფი. ვენის უნივერსიტეტის პროფესორი. |
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | მთის იბერიულ-კავკასიურ ენათა შესახებ დაწერილ რამდენიმე ნაშრომში ბლაიხშტაინერი ცდილობდა დაედგინა მათი მიმართება სხვა ენებთან ([[ბასკური ენა|ბასკური]], | + | ვენისა და გრაცის უნივერსიტეტებში სწავლობდა ეთნოგრაფიას, ისტორიას, აღმოსავლურ და კავკასიურ ენებს; თავისუფლად ფლობდა ქართულ და სომხურ ენებს; იკვლევდა ქართველურ ენებს და მათ დიალექტებს; აგრძელებდა ჰ. შუხარდტის საენათმეცნიერო სკოლის ტრადიციებს. |
| + | |||
| + | ბლაიხშტაინერს ეკუთვნის ფრიად საყურადღებო ნაშრომები კავკასიოლოგიისა და ქართველოლოგიის დარგში, ეთნოგრაფიულ და ლიტერატურის პრობლემურ საკითხებზე: „კავკასიელ ხალხთა და ენათა მიმოხილვა“, „ქართული ბალადა ამირანზე“ (ორივე 1918); „ქართული ანდაზები, გამოცანები, თქმულებები და ზღაპრები თარგმანით, კომენტარებით, ტრანსკრიფციითა და ლექსიკონითურთ“ (გამოიცა 1919 ვენაში ქართულ და გერმანულ ენებზე); „ნარკვევები ქართველთა ტომის - გურულების ენისა და ეთნოგრაფიის შესახებ“ (1931-32); „კავკასიურ ენათა ჯგუფი“ (1937); „ვეფხისტყაოსანი – XII საუკუნის ქართული მინეზინგური პოემა“ (1940); „დიდი ქართველი პოეტი – ნიკოლოს ბარათაშვილი“ (1945); „ქართული ლიტერატურა“ (1948); „ქართველი ხალხი“ (1949); „საქართველო გუშინ და დღეს“ (1950). ბლაიხშტაინერმა გერმანულად თარგმნა „ვეფხისტყაოსნის“ ხალხური ვერსია; გამოსცა კრებული „ახალი ქართველი პოეტები“ (1946), რომლებშიც შევიდა [[ბარათაშვილი ნიკოლოზ|ნ. ბარათაშვილი]]ს, [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძის]], [[ტაბიძე გალაკტიონ|გ. ტაბიძის]], [[ლეონიძე გოგლა|გ. ლეონიძის]], [[გაფრინდაშვილი ვალერიან|ვ. გაფრინდაშვილი]]ს, [[აბაშელი ალექსანდრე|ა. აბაშელისა]] და სხვ. ნაწარმოებები; ცალკე გამოსცა [[ჭონქაძე დანიელ|დ. ჭონქაძის]] „სურამის ციხე“ (1947). გამოუქვეყნებელი დარჩა [[ჩოლოყაშვილი გარსევან|გ. ჩოლოყაშვილი]]ს „[[ხილთა ქება]]“ და [[არაგვისპირელი შიო|შ. არაგვისპირელი]]ს მოთხრობები. | ||
| + | |||
| + | 1950 ბლაიხშტაინერი სტუმრად იყო [[საქართველო]]ში და თავისი შთაბეჭდილებები („სტუმრად თბილისის უნივერსიტეტში“) გამოაქვეყნა ვენის უნივერსიტეტის გაზეთში. აღსანიშნავია, რომ ბლაიხშტაინერმა აღზარდა ქართველოლოგი ფრ. კ. ნაისერი. | ||
| + | |||
| + | მთის [[იბერიულ-კავკასიური ენები|იბერიულ-კავკასიურ ენათა]] შესახებ დაწერილ რამდენიმე ნაშრომში ბლაიხშტაინერი ცდილობდა დაედგინა მათი მიმართება სხვა ენებთან ([[ბასკური ენა|ბასკური]], პამირის ენები). | ||
''გ. თოფურია''<br /> | ''გ. თოფურია''<br /> | ||
| ხაზი 14: | ხაზი 16: | ||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]] | [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]] | ||
| − | [[კატეგორია: | + | [[კატეგორია:ავსტრიელი ენათმეცნიერები]], |
| − | [[კატეგორია: | + | [[კატეგორია:ავსტრიელი კავკასიოლოგები]] |
| − | [[კატეგორია: | + | [[კატეგორია:ავსტრიელი მთარგმნელები]] |
| − | [[კატეგორია: | + | [[კატეგორია:ავსტრიელი ეთნოგრაფები]] |
| + | [[კატეგორია:ავსტრიელი ქართველოლოგები]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 15:17, 19 აგვისტო 2025 მდგომარეობით
რობერტ ბლაიხშტაინერი – (Bleichsteiner, 1891-1954), ავსტრიელი ენათმეცნიერი, კავკასიოლოგი, მთარგმნელი, ეთნოგრაფი. ვენის უნივერსიტეტის პროფესორი.
ვენისა და გრაცის უნივერსიტეტებში სწავლობდა ეთნოგრაფიას, ისტორიას, აღმოსავლურ და კავკასიურ ენებს; თავისუფლად ფლობდა ქართულ და სომხურ ენებს; იკვლევდა ქართველურ ენებს და მათ დიალექტებს; აგრძელებდა ჰ. შუხარდტის საენათმეცნიერო სკოლის ტრადიციებს.
ბლაიხშტაინერს ეკუთვნის ფრიად საყურადღებო ნაშრომები კავკასიოლოგიისა და ქართველოლოგიის დარგში, ეთნოგრაფიულ და ლიტერატურის პრობლემურ საკითხებზე: „კავკასიელ ხალხთა და ენათა მიმოხილვა“, „ქართული ბალადა ამირანზე“ (ორივე 1918); „ქართული ანდაზები, გამოცანები, თქმულებები და ზღაპრები თარგმანით, კომენტარებით, ტრანსკრიფციითა და ლექსიკონითურთ“ (გამოიცა 1919 ვენაში ქართულ და გერმანულ ენებზე); „ნარკვევები ქართველთა ტომის - გურულების ენისა და ეთნოგრაფიის შესახებ“ (1931-32); „კავკასიურ ენათა ჯგუფი“ (1937); „ვეფხისტყაოსანი – XII საუკუნის ქართული მინეზინგური პოემა“ (1940); „დიდი ქართველი პოეტი – ნიკოლოს ბარათაშვილი“ (1945); „ქართული ლიტერატურა“ (1948); „ქართველი ხალხი“ (1949); „საქართველო გუშინ და დღეს“ (1950). ბლაიხშტაინერმა გერმანულად თარგმნა „ვეფხისტყაოსნის“ ხალხური ვერსია; გამოსცა კრებული „ახალი ქართველი პოეტები“ (1946), რომლებშიც შევიდა ნ. ბარათაშვილის, ი. ჭავჭავაძის, გ. ტაბიძის, გ. ლეონიძის, ვ. გაფრინდაშვილის, ა. აბაშელისა და სხვ. ნაწარმოებები; ცალკე გამოსცა დ. ჭონქაძის „სურამის ციხე“ (1947). გამოუქვეყნებელი დარჩა გ. ჩოლოყაშვილის „ხილთა ქება“ და შ. არაგვისპირელის მოთხრობები.
1950 ბლაიხშტაინერი სტუმრად იყო საქართველოში და თავისი შთაბეჭდილებები („სტუმრად თბილისის უნივერსიტეტში“) გამოაქვეყნა ვენის უნივერსიტეტის გაზეთში. აღსანიშნავია, რომ ბლაიხშტაინერმა აღზარდა ქართველოლოგი ფრ. კ. ნაისერი.
მთის იბერიულ-კავკასიურ ენათა შესახებ დაწერილ რამდენიმე ნაშრომში ბლაიხშტაინერი ცდილობდა დაედგინა მათი მიმართება სხვა ენებთან (ბასკური, პამირის ენები).
გ. თოფურია
ქ. კახნიაშვილი
