პალიატა

NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
ხაზი 1: ხაზი 1:
 
[[ფაილი:Paliata.JPG|thumb|150პქ|<small>ტერაკოტის ორი მსახიობის ფიგურა ნიღბებით და მხარზე გადაკიდებული მოსასხამით</small>.]]
 
[[ფაილი:Paliata.JPG|thumb|150პქ|<small>ტერაკოტის ორი მსახიობის ფიგურა ნიღბებით და მხარზე გადაკიდებული მოსასხამით</small>.]]
'''პალიატა,''' – (ლათ. pallium — მამაკაცის მოსასხამი) ან მოსასხამის კომედია (ლათ. fabula palliata), ძველრომაული დრამატული ჟანრი. გავრცელებული იყო ძვ. წ. III-II საუკუნეში. პალიატა აღმოცენდა „[[ახალი ატიკური კომედია|ახალი ატიკური კომედიის]]“ ნიადაგზე და ასახავდა ბერძნული მოსახლეობის საშუალო ფენების, კერძოდ, ხელოსნების, ვაჭრების, მეზღვაურების, წვრილი მონათმფლობელების, პირად ცხოვრებას. ჩვეულებრივ, პალიატას მოქმედი პირები იყვნენ ვერაგი ან ძუნწი მაჭანკალი, გარყვნილი ჰეტერა, ტრაბახა მებრძოლი, ხელზე მოსამსახურე მონა ბიჭი. ნაცვლად მთლიანი ფიცრული კედლისა, რომლის ფონზეც თამაშდებოდა პირველი დრამატული წარმოდგენები [[იტალია|იტალიაში]] – „[[მიმი (თეატრი)|მიმები]]“ და „ფლიაკები“, პალიატაში იყენებდნენ უფრო რთულ დეკორაციებს.
+
'''პალიატა,''' – (ლათ. palliata, < palliates – მოსასხამი) – „მოსასხამის კომედია“ – ძველ-რომაული დრამატული ჟანრი (გავრცელებული მე-3-2 სს. ძვ.წ.). წარმოიშვა [[ახალი ატიკური კომედია|ახალი ატიკური კომედიის]] საფუძველზე.  
 
+
 
+
 
+
 
+
 
+
  
 +
პალიატა ასახავდა მოსახლეობის საშუალო წრეების, ხელოსნების, ვაჭრების, მეზღვაურების, წვრილმანი მონათმფლობელების პირად ცხოვრებას. მისი მოქმედი პირები იყვნენ ვერაგი ან ძუნწი მაჭანკალი, გარყვნილი ჰეტერა, ბაქია მეომარი, ლაქია მონა, ღორმუცელა და უსინდისო [[პარასიტი]]. პირველი პალიატა დაიწერა ლივიუს ანდრონიკუსის მიერ (ცნობილია სხვა ავტორთა პალიატებიც), რომლებიც დაიდგა 240 წ. ძვ.წ. „რომის თამაშებზე“. პალიატას ავტორები სარგებლობდნენ ბერძნული პირველწყაროთი და ხშირად მიმართავდნენ კონტამინაციის ხერხს სიუჟეტის და ხასიათების რომაულ სინამდვილესთან დაახლოების მიზნით. პალიატაში დიალოგებს ხშირად ახლდა [[კანტიკი|კანტიკები]]. პალიატები იდგმებოდა ძველი რომისთვის დამახასიათებელ დაბლა განთავსებულ [[სცენა]]ზე. [[მიმი (თეატრი)|მიმი]]სა და [[ფლიაკი]]ს წარმოდგენებისაგან განსხვავებით, რომელთა გათამაშება ხდებოდა ხის ყრუ კედლის ფონზე, პალიატაში გამოყენებულ იქნა უფრო რთული დეკორაცია.
  
  
ხაზი 14: ხაზი 10:
 
   
 
   
 
==წყარო==
 
==წყარო==
[[ხელოვნების განმარტებითი ლექსიკონი]]
+
[[მსოფლიო თეატრის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]]
 
[[კატეგორია:თეატრალური ტერმინები]]
 
[[კატეგორია:თეატრალური ტერმინები]]
 
[[კატეგორია:რომაული თეატრი]]
 
[[კატეგორია:რომაული თეატრი]]
[[კატეგორია:ლიტერატურული ჟანრები]]
+
[[კატეგორია:დრამატურგიის ჟანრები]]‏‎

11:27, 1 მაისი 2023-ის ვერსია

ტერაკოტის ორი მსახიობის ფიგურა ნიღბებით და მხარზე გადაკიდებული მოსასხამით.

პალიატა, – (ლათ. palliata, < palliates – მოსასხამი) – „მოსასხამის კომედია“ – ძველ-რომაული დრამატული ჟანრი (გავრცელებული მე-3-2 სს. ძვ.წ.). წარმოიშვა ახალი ატიკური კომედიის საფუძველზე.

პალიატა ასახავდა მოსახლეობის საშუალო წრეების, ხელოსნების, ვაჭრების, მეზღვაურების, წვრილმანი მონათმფლობელების პირად ცხოვრებას. მისი მოქმედი პირები იყვნენ ვერაგი ან ძუნწი მაჭანკალი, გარყვნილი ჰეტერა, ბაქია მეომარი, ლაქია მონა, ღორმუცელა და უსინდისო პარასიტი. პირველი პალიატა დაიწერა ლივიუს ანდრონიკუსის მიერ (ცნობილია სხვა ავტორთა პალიატებიც), რომლებიც დაიდგა 240 წ. ძვ.წ. „რომის თამაშებზე“. პალიატას ავტორები სარგებლობდნენ ბერძნული პირველწყაროთი და ხშირად მიმართავდნენ კონტამინაციის ხერხს სიუჟეტის და ხასიათების რომაულ სინამდვილესთან დაახლოების მიზნით. პალიატაში დიალოგებს ხშირად ახლდა კანტიკები. პალიატები იდგმებოდა ძველი რომისთვის დამახასიათებელ დაბლა განთავსებულ სცენაზე. მიმისა და ფლიაკის წარმოდგენებისაგან განსხვავებით, რომელთა გათამაშება ხდებოდა ხის ყრუ კედლის ფონზე, პალიატაში გამოყენებულ იქნა უფრო რთული დეკორაცია.




წყარო

მსოფლიო თეატრის ენციკლოპედიური ლექსიკონი‏‎

პირადი ხელსაწყოები
სახელთა სივრცე

ვარიანტები
მოქმედებები
ნავიგაცია
ხელსაწყოები