ლოქსოდრომი
| ხაზი 7: | ხაზი 7: | ||
თუ კუთხე α = 0 ან 180<sup>0</sup>, მაშინ ლოქსოდრომი ემთხვევა ბრუნვითი ზედაპირის მერიდიანს, თუ α=90<sup>0</sup>, ემთხვევა [[პარალელი|პარალელს]]. თუ α [[მახვილი კუთხე|მახვილი]]ა ან [[ბლაგვი კუთხე|ბლაგვი]], მაშინ ლოქსოდრომი [[პოლუსი (მათემატიკა)|პოლუსის]] გარშემო ქმნის უსასრულო რაოდენობის ხვეულს და შემოუსაზღვრელად უახლოვდება მას. | თუ კუთხე α = 0 ან 180<sup>0</sup>, მაშინ ლოქსოდრომი ემთხვევა ბრუნვითი ზედაპირის მერიდიანს, თუ α=90<sup>0</sup>, ემთხვევა [[პარალელი|პარალელს]]. თუ α [[მახვილი კუთხე|მახვილი]]ა ან [[ბლაგვი კუთხე|ბლაგვი]], მაშინ ლოქსოდრომი [[პოლუსი (მათემატიკა)|პოლუსის]] გარშემო ქმნის უსასრულო რაოდენობის ხვეულს და შემოუსაზღვრელად უახლოვდება მას. | ||
| + | ===== კარტოგრაფიასა და ნავიგაციაში ===== | ||
| + | კარტოგრაფიასა და ნავიგაციაში მიღებული ტერმინია. მისი განსაკუთრებულობა იმაში მდგომარეობს, რომ [[ეკვატორი]]დან პოლუსებისკენ სპირალურად მოძრავი სხეული ყველა მერიდიანს გადაკვეთს ერთი და იგივე კუთხით ([[აზიმუტი]]თ). ეკვატორი და პარალელები ლოქსოდრომებია. პრაქტიკული გამოყენება ჰპოვა [[მერკატორის პროექცია|მერკატორის ტოლკუთხა ცილინდრულ პროექცია]]ში, სადაც ლოქსოდრომი გამოისახება სწორი ხაზით, რომელიც ყველა მერიდიანთან ერთი და იგივე კუთხეს ქმნის და ამ კუთხით სვლისას გემი სასურველ პუნქტში ჩადის. | ||
| − | |||
| − | |||
| + | |||
| + | ==წყარო== | ||
| + | * [[მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]] | ||
| + | * [[გეოგრაფიული კარტოგრაფიის ტერმინოლოგიური ცნობარი]] | ||
[[კატეგორია:მათემატიკა]] | [[კატეგორია:მათემატიკა]] | ||
| + | [[კატეგორია:კარტოგრაფიული ტერმინები]] | ||
22:26, 26 ნოემბერი 2024-ის ვერსია
ლოქსოდრომი (ბერძნ. Λοξοζ – ირიბი, δρομοξ – სირბილი). ლოქსოდრომი – ირიბ მორბენალი – სფეროზე ან რომელიმე ბრუნვით ზედაპირზე მდებარე წირი, რომელიც ამ ზედაპირის ყველა მერიდიანს კვეთს მუდმივი კუთხით.
ლოქსოდრომის ფორმა აქვს ოკეანეში გემის ან დედამიწის ზედაპირისადმი თვითმფრინავის გზას მათი მუდმივი კურსით მოძრაობისას.
ტერმინი შემოიღო ჰოლანდიელმა მეცნიერმა ვ. სნელიუსმა (1624).
თუ კუთხე α = 0 ან 1800, მაშინ ლოქსოდრომი ემთხვევა ბრუნვითი ზედაპირის მერიდიანს, თუ α=900, ემთხვევა პარალელს. თუ α მახვილია ან ბლაგვი, მაშინ ლოქსოდრომი პოლუსის გარშემო ქმნის უსასრულო რაოდენობის ხვეულს და შემოუსაზღვრელად უახლოვდება მას.
კარტოგრაფიასა და ნავიგაციაში
კარტოგრაფიასა და ნავიგაციაში მიღებული ტერმინია. მისი განსაკუთრებულობა იმაში მდგომარეობს, რომ ეკვატორიდან პოლუსებისკენ სპირალურად მოძრავი სხეული ყველა მერიდიანს გადაკვეთს ერთი და იგივე კუთხით (აზიმუტით). ეკვატორი და პარალელები ლოქსოდრომებია. პრაქტიკული გამოყენება ჰპოვა მერკატორის ტოლკუთხა ცილინდრულ პროექციაში, სადაც ლოქსოდრომი გამოისახება სწორი ხაზით, რომელიც ყველა მერიდიანთან ერთი და იგივე კუთხეს ქმნის და ამ კუთხით სვლისას გემი სასურველ პუნქტში ჩადის.