პლანიმეტრია
NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
| (ერთი მომხმარებლის ერთი შუალედური ვერსია არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 3: | ხაზი 3: | ||
სასკოლო კურსის პლანიმეტრიის ძირითადი ცნებებია „[[წერტილი (გეომეტრია)|წერტილი]]“, „[[წრფე]]“, „[[სიბრტყე (გეომეტრია)|სიბრტყე]]“ და [[მანძილი ორ წერტილს შორის|„მანძილი“ (ორ წერტილს შორის)]]; აგრეთვე ზოგიერთი ზოგადმათემატიკური ცნება, როგორიცაა „[[სიმრავლე]]“, „[[ასახვა |ასახვა]]“ და სხვა. | სასკოლო კურსის პლანიმეტრიის ძირითადი ცნებებია „[[წერტილი (გეომეტრია)|წერტილი]]“, „[[წრფე]]“, „[[სიბრტყე (გეომეტრია)|სიბრტყე]]“ და [[მანძილი ორ წერტილს შორის|„მანძილი“ (ორ წერტილს შორის)]]; აგრეთვე ზოგიერთი ზოგადმათემატიკური ცნება, როგორიცაა „[[სიმრავლე]]“, „[[ასახვა |ასახვა]]“ და სხვა. | ||
| − | პლანიმეტრია შეიცავს საკითხებს: | + | :პლანიმეტრია შეიცავს საკითხებს: |
| − | + | # შესავალი (მასში მოცემულია [[ფიგურა (გეომეტრიული)|ფიგურის]] ცნება, როგორც წერტილთა [[სიმრავლე]], შეისწავლება [[მანძილი (გეომეტრია)|მანძილის]] თვისებები, განისაზღვრება [[აქსიომა|აქსიომისა]] და [[თეორემა|თეორემის]] ცნება და სხვა ცნებები). | |
| − | + | # სიბრტყის გადაადგილება ([[მოძრაობა |მოძრაობა]], [[იზომეტრია]]), ე. ი. სიბრტყის [[გარდაქმნა (მათემატიკაში)|გარდაქმნა]], რომელიც ინარჩუნებს მანძილს წერტილებს შორის. | |
| − | + | # [[პარალელი|პარალელობა]]. | |
| − | + | # [[სამკუთხედი|სამკუთხედების]] აგება. [[ოთხკუთხედი|ოთხკუთხედები]]. | |
| − | + | # [[მრავალკუთხედი|მრავალკუთხედები]] და მათი [[ფართობი (გეომეტრია)|ფართობები]]. | |
| − | + | # [[წრეწირი]] და [[წრე]]. | |
| − | + | # [[მსგავსება (გეომეტრიული ცნება)|მსგავსება]] და [[ჰომოთეტია]]. | |
| − | + | # [[ტრიგონომეტრიული ფუნქციები]]. | |
| − | + | # [[მეტრი (სიგრძის ერთეული)|მეტრული]] თანაფარდობები სამკუთხედში. | |
| − | + | # ჩახაზული და შემოხაზული მრავალკუთხედები. | |
| − | + | # წრეწირის სიგრძე და წრის ფართობი. | |
| + | |||
ყველაზე უფრო სრულად და სისტემატიზებული სახით პლანიმეტრია პირველად ჩამოაყალიბა ბერძენმა მათემატიკოსმა [[ევკლიდე]]მ (ძვ. წ.ა. IV ს-ში) თავის ნაშრომში „[[ევკლიდეს საწყისები|საწყისები]]“, რომელიც შეიცავს 13 წიგნს. | ყველაზე უფრო სრულად და სისტემატიზებული სახით პლანიმეტრია პირველად ჩამოაყალიბა ბერძენმა მათემატიკოსმა [[ევკლიდე]]მ (ძვ. წ.ა. IV ს-ში) თავის ნაშრომში „[[ევკლიდეს საწყისები|საწყისები]]“, რომელიც შეიცავს 13 წიგნს. | ||
| ხაზი 21: | ხაზი 22: | ||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
[[მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]] | [[მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]] | ||
| − | + | [[კატეგორია:მათემატიკა]] | |
[[კატეგორია:გეომეტრია]] | [[კატეგორია:გეომეტრია]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 15:50, 14 ნოემბერი 2023 მდგომარეობით
პლანიმეტრია – (ტერმინი შექმნილია შუა საუკუნეებში. მასში გაერთიანებულია ორი სიტყვა: ლათინ. planum – „სიბრტყე“, ბერძნ. μετρεω – „ვზომავ“) – ელემენტარული გეომეტრიის ნაწილი, რომელიც სწავლობს სიბრტყეზე მდებარე ფიგურების თვისებებს.
სასკოლო კურსის პლანიმეტრიის ძირითადი ცნებებია „წერტილი“, „წრფე“, „სიბრტყე“ და „მანძილი“ (ორ წერტილს შორის); აგრეთვე ზოგიერთი ზოგადმათემატიკური ცნება, როგორიცაა „სიმრავლე“, „ასახვა“ და სხვა.
- პლანიმეტრია შეიცავს საკითხებს:
- შესავალი (მასში მოცემულია ფიგურის ცნება, როგორც წერტილთა სიმრავლე, შეისწავლება მანძილის თვისებები, განისაზღვრება აქსიომისა და თეორემის ცნება და სხვა ცნებები).
- სიბრტყის გადაადგილება (მოძრაობა, იზომეტრია), ე. ი. სიბრტყის გარდაქმნა, რომელიც ინარჩუნებს მანძილს წერტილებს შორის.
- პარალელობა.
- სამკუთხედების აგება. ოთხკუთხედები.
- მრავალკუთხედები და მათი ფართობები.
- წრეწირი და წრე.
- მსგავსება და ჰომოთეტია.
- ტრიგონომეტრიული ფუნქციები.
- მეტრული თანაფარდობები სამკუთხედში.
- ჩახაზული და შემოხაზული მრავალკუთხედები.
- წრეწირის სიგრძე და წრის ფართობი.
ყველაზე უფრო სრულად და სისტემატიზებული სახით პლანიმეტრია პირველად ჩამოაყალიბა ბერძენმა მათემატიკოსმა ევკლიდემ (ძვ. წ.ა. IV ს-ში) თავის ნაშრომში „საწყისები“, რომელიც შეიცავს 13 წიგნს.