პარალელი
NPLG Wiki Dictionaries გვერდიდან
(სხვაობა ვერსიებს შორის)
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| − | '''პარალელი''' | + | '''პარალელი''' – წარმოსახვითი ხაზი [[დედამიწა|დედამიწის]] ზედაპირზე, რომლის ყოველ წერტილს აქვს ერთი და იგივე [[განედი]]. განედის მიხედვით არის: ასტრონომიული, გეოდეზიური, გეოცენტრული პარალელები. დედამიწის [[ელიფსოიდი|ელიფსოიდზე]] პარალელი იქმნება [[ელიფსი]]ს ბრუნვის ღერძის პერპენდიკულარული სიბრტყით ელიფსის ზედაპირის გადაკვეთის შედეგად. [[მერიდიანი|მერიდიანებით]] და პარალელებით შექმნილი ბადე დედამიწის ელიფსოიდზე, სფეროზე და |
| + | [[გლობუსი|გლობუსზე]] არის [[გეოგრაფიული ბადე]], ხოლო მისი გამოსახულება [[რუკა]]ზე – [[კარტოგრაფიული ბადე]]. | ||
| + | |||
'''მათემატიკურად''' – პარალელი არის მცირე წრე, რომელიც წარმოიქმნება x<sup><small>2</small></sup> + y<sup><small>2</small></sup> + z<sup><small>2</small></sup> = R<sup><small>2</small></sup> სფეროს 0z ღერძის მართობული სიბრტყით გადაკვეთისას; დეკარტეს მართკუთხა კოორდინატთა სისტემაში მის განტოლებას ასეთი სახე აქვს: x<sup><small>2</small></sup> + y<sup><small>2</small></sup> + z<sup><small>2</small></sup> = R<sup><small>2</small></sup>, z=z<sub><small>0</small></sub> სადაც z<sub><small>0</small></sub> მკვეთი სიბრტყის აპლიკატია. | '''მათემატიკურად''' – პარალელი არის მცირე წრე, რომელიც წარმოიქმნება x<sup><small>2</small></sup> + y<sup><small>2</small></sup> + z<sup><small>2</small></sup> = R<sup><small>2</small></sup> სფეროს 0z ღერძის მართობული სიბრტყით გადაკვეთისას; დეკარტეს მართკუთხა კოორდინატთა სისტემაში მის განტოლებას ასეთი სახე აქვს: x<sup><small>2</small></sup> + y<sup><small>2</small></sup> + z<sup><small>2</small></sup> = R<sup><small>2</small></sup>, z=z<sub><small>0</small></sub> სადაც z<sub><small>0</small></sub> მკვეთი სიბრტყის აპლიკატია. | ||
| ხაზი 5: | ხაზი 7: | ||
==წყარო== | ==წყარო== | ||
| − | [[მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]] | + | * [[მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]] |
| − | + | * [[გეოგრაფიული კარტოგრაფიის ტერმინოლოგიური ცნობარი]] | |
[[კატეგორია:მათემატიკა]] | [[კატეგორია:მათემატიკა]] | ||
[[კატეგორია:გეოგრაფიული ტერმინები]] | [[კატეგორია:გეოგრაფიული ტერმინები]] | ||
16:37, 25 ნოემბერი 2024-ის ვერსია
პარალელი – წარმოსახვითი ხაზი დედამიწის ზედაპირზე, რომლის ყოველ წერტილს აქვს ერთი და იგივე განედი. განედის მიხედვით არის: ასტრონომიული, გეოდეზიური, გეოცენტრული პარალელები. დედამიწის ელიფსოიდზე პარალელი იქმნება ელიფსის ბრუნვის ღერძის პერპენდიკულარული სიბრტყით ელიფსის ზედაპირის გადაკვეთის შედეგად. მერიდიანებით და პარალელებით შექმნილი ბადე დედამიწის ელიფსოიდზე, სფეროზე და გლობუსზე არის გეოგრაფიული ბადე, ხოლო მისი გამოსახულება რუკაზე – კარტოგრაფიული ბადე.
მათემატიკურად – პარალელი არის მცირე წრე, რომელიც წარმოიქმნება x2 + y2 + z2 = R2 სფეროს 0z ღერძის მართობული სიბრტყით გადაკვეთისას; დეკარტეს მართკუთხა კოორდინატთა სისტემაში მის განტოლებას ასეთი სახე აქვს: x2 + y2 + z2 = R2, z=z0 სადაც z0 მკვეთი სიბრტყის აპლიკატია.
