აი (ფარაონი)
მ (მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ეიე“ გადაიტანა გვერდზე „აი (ფარაონი)“ გადამისამართებაზე) |
|||
| (ერთი მომხმარებლის 4 შუალედური ვერსიები არ არის ნაჩვენები.) | |||
| ხაზი 1: | ხაზი 1: | ||
| + | [[ფაილი:Ai faraoni.PNG|120პქ|thumb|აი ]] | ||
'''აი''' – (ეგვ. ‘Ii, [[ფარაონი]], ჩვ.წ.-მდე 1323-1319 ან 1327-1323). ითვლება [[ამონხეტეპ III]]-ის მთავარი მეუღლის, [[ტეიე]]ს ძმად და შესაძლოა [[ნეფერტიტი]]ს მამად. | '''აი''' – (ეგვ. ‘Ii, [[ფარაონი]], ჩვ.წ.-მდე 1323-1319 ან 1327-1323). ითვლება [[ამონხეტეპ III]]-ის მთავარი მეუღლის, [[ტეიე]]ს ძმად და შესაძლოა [[ნეფერტიტი]]ს მამად. | ||
| − | ამ მხრივ დასაფიქრებლად მიიჩნევა ფაქტი, რომ თავისი ხანმოკლე მეფობის დროს აიმ ტაძარი აუგო [[მინი (ეგვიპტური ღვთაება)|მინს]] ახმიმში, ტეიეს მშობლების ქალაქში, სადაც ტეიეს მამას, იუიას მინის მისნის და ტაძრის საქონლის ზედამხედველის თანამდებობები ეკავა. ზოგი მეცნიერის აზრით, ისიც იუიას შვილი იყო, მათი ფიზიკური მსგავსების გამო. აის მდგომარეობა გამორჩეული იყო [[ამონხეტეპ IV]]-ის (ეხნატონის), შემდეგ კი ტუტანხამონის კარზე. უკვე [[ამონხეტეპი]]ს დროს მისი ერთ-ერთი წოდება იყო „ღვთაების მამა“ (უნდა ითქვას, რომ ზოგიერთი ვარაუდით ეს მისი დაბადების სახელი იყო. ითვლება, რომ აიმ ეს წოდება მოიპოვა, როგორც [[ეხნატონი]]ს სიმამრმა. აი ამაყობდა ამ წოდებით და მან ის ტახტზე ასვლის შემდეგაც შეინარჩუნა. ეხნატონის დროს აი ასევე ატარებდა წოდებას – „მისი უდიდებულესობის ყველა ცხენის ზედამხედველი“ და მისივე მეფობის დროს დაიწყო საკუთარი სამარხის აგება | + | ამ მხრივ დასაფიქრებლად მიიჩნევა ფაქტი, რომ თავისი ხანმოკლე მეფობის დროს აიმ ტაძარი აუგო [[მინი (ეგვიპტური ღვთაება)|მინს]] ახმიმში, ტეიეს მშობლების ქალაქში, სადაც ტეიეს მამას, იუიას მინის მისნის და ტაძრის საქონლის ზედამხედველის თანამდებობები ეკავა. ზოგი მეცნიერის აზრით, ისიც იუიას შვილი იყო, მათი ფიზიკური მსგავსების გამო. აის მდგომარეობა გამორჩეული იყო [[ამონხეტეპ IV]]-ის (ეხნატონის), შემდეგ კი ტუტანხამონის კარზე. უკვე [[ამონხეტეპი]]ს დროს მისი ერთ-ერთი წოდება იყო „ღვთაების მამა“ (უნდა ითქვას, რომ ზოგიერთი ვარაუდით ეს მისი დაბადების სახელი იყო. ითვლება, რომ აიმ ეს წოდება მოიპოვა, როგორც [[ეხნატონი]]ს სიმამრმა. აი ამაყობდა ამ წოდებით და მან ის ტახტზე ასვლის შემდეგაც შეინარჩუნა. ეხნატონის დროს აი ასევე ატარებდა წოდებას – „მისი უდიდებულესობის ყველა ცხენის ზედამხედველი“ და მისივე მეფობის დროს დაიწყო საკუთარი სამარხის აგება ამარნაში. ტახტზე ავიდა ტუტანხამონის ქვრივზე, ანხესენპაამონზე ქორწინებით. მის მეფობაზე პრაქტიკულად არაფერია ცნობილი, რადგან აის გარდაცვალების შემდეგ ხორემხებმა (ტახტზე ავიდა აის შემდეგ) გაანადგურა მისი კვალი, სადაც ხელი მიუწვდა. მან წარწერებზე წაშალა აის სახელი, დაამსხვრია მისი სარკოფაგი და მიითვისა მისი მოსახსენიებელი ტაძარი. მაგრამ სწორედ აის გავერანებული სამარხის კედლებმა შემოგვინახა დღეისათვის ძველეგვიპტური ლიტერატურის შედევრად წოდებული ნაწარმოების, ეხნატონის მიერ [[ატონი]]სადმი მიძღვნილი [[ჰიმნი]]ს ყველაზე სრულყოფილი ვერსია. |
| ხაზი 8: | ხაზი 9: | ||
[[კატეგორია:ძველი ეგვიპტე]] | [[კატეგორია:ძველი ეგვიპტე]] | ||
[[კატეგორია:ეგვიპტის ფარაონები]] | [[კატეგორია:ეგვიპტის ფარაონები]] | ||
| + | [[კატეგორია:XVIII დინასტიის ფარაონები]] | ||
მიმდინარე ცვლილება 15:01, 17 ნოემბერი 2024 მდგომარეობით
აი – (ეგვ. ‘Ii, ფარაონი, ჩვ.წ.-მდე 1323-1319 ან 1327-1323). ითვლება ამონხეტეპ III-ის მთავარი მეუღლის, ტეიეს ძმად და შესაძლოა ნეფერტიტის მამად.
ამ მხრივ დასაფიქრებლად მიიჩნევა ფაქტი, რომ თავისი ხანმოკლე მეფობის დროს აიმ ტაძარი აუგო მინს ახმიმში, ტეიეს მშობლების ქალაქში, სადაც ტეიეს მამას, იუიას მინის მისნის და ტაძრის საქონლის ზედამხედველის თანამდებობები ეკავა. ზოგი მეცნიერის აზრით, ისიც იუიას შვილი იყო, მათი ფიზიკური მსგავსების გამო. აის მდგომარეობა გამორჩეული იყო ამონხეტეპ IV-ის (ეხნატონის), შემდეგ კი ტუტანხამონის კარზე. უკვე ამონხეტეპის დროს მისი ერთ-ერთი წოდება იყო „ღვთაების მამა“ (უნდა ითქვას, რომ ზოგიერთი ვარაუდით ეს მისი დაბადების სახელი იყო. ითვლება, რომ აიმ ეს წოდება მოიპოვა, როგორც ეხნატონის სიმამრმა. აი ამაყობდა ამ წოდებით და მან ის ტახტზე ასვლის შემდეგაც შეინარჩუნა. ეხნატონის დროს აი ასევე ატარებდა წოდებას – „მისი უდიდებულესობის ყველა ცხენის ზედამხედველი“ და მისივე მეფობის დროს დაიწყო საკუთარი სამარხის აგება ამარნაში. ტახტზე ავიდა ტუტანხამონის ქვრივზე, ანხესენპაამონზე ქორწინებით. მის მეფობაზე პრაქტიკულად არაფერია ცნობილი, რადგან აის გარდაცვალების შემდეგ ხორემხებმა (ტახტზე ავიდა აის შემდეგ) გაანადგურა მისი კვალი, სადაც ხელი მიუწვდა. მან წარწერებზე წაშალა აის სახელი, დაამსხვრია მისი სარკოფაგი და მიითვისა მისი მოსახსენიებელი ტაძარი. მაგრამ სწორედ აის გავერანებული სამარხის კედლებმა შემოგვინახა დღეისათვის ძველეგვიპტური ლიტერატურის შედევრად წოდებული ნაწარმოების, ეხნატონის მიერ ატონისადმი მიძღვნილი ჰიმნის ყველაზე სრულყოფილი ვერსია.
